I OSK 1293/06

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-08-28

Skład orzekający: Jan Paweł Tarno, Jolanta Rajewska, Małgorzata Borowiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja administracyjna wydana przez kierownika zmiany na podstawie karty zakresu obowiązków i uprawnień funkcjonariuszy, a nie indywidualnego upoważnienia, jest ważna?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok, uznając, że ocena Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego dotycząca upoważnienia kierownika zmiany do wydania decyzji administracyjnej była błędna. Sąd wskazał, że upoważnienie do wydawania decyzji administracyjnych musi być indywidualne, skierowane do konkretnego pracownika, a nie oparte na ogólnych kartach zakresu obowiązków czy regulaminach organizacyjnych. W związku z tym, decyzja wydana bez takiego indywidualnego upoważnienia może być wadliwa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki "L" Sp. z o.o. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił jej skargę na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w przedmiocie podwyższonej opłaty drogowej. Spółka kwestionowała ważność decyzji wydanej przez kierownika zmiany, argumentując brak właściwego upoważnienia. WSA uznał, że uchybienia formalne nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy, a odstąpienie od zasady czynnego udziału strony było uzasadnione groźbą zakłóceń w pracy organu celnego. NSA uchylił wyrok WSA, uznając, że ocena upoważnienia była błędna.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Paweł Tarno (spr.) Sędziowie NSA Jolanta Rajewska Małgorzata Borowiec Protokolant Edyta Pawlak po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej "L" Spółki z o.o. Spedycja i Transport Międzynarodowy [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 grudnia 2005 r. sygn. akt IV SA/Po 742/04 w sprawie ze skargi "L" Spółki z o.o. Spedycja i Transport Międzynarodowy [...] na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w Warszawie z dnia [...] nr [..] w przedmiocie podwyższonej opłaty drogowej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu, 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w R. na rzecz Spółki z o.o. " L" kwotę 290 (słownie : dwieście dziewięćdziesiąt ) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 21 grudnia 2005 r., sygn. akt IV SA/Po 742/04, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę ,,L." Sp. z.o.o. Spedycja i Transport Międzynarodowy [...] na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w Warszawie z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podwyższonej opłaty drogowej. W uzasadnieniu wskazano, iż ustawą z dnia 20 marca 2002 r. o przekształceniach w administracji celnej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. 41/02/365 ze zm.) z dniem 30 kwietnia 2002 r. zniesiono organ administracji państwowej w sprawach celnych – Prezesa Głównego Urzędu Ceł (art. 2 pkt 1 i art. 39) i utworzono organ – dyrektora izby celnej (art. 3 pkt 1), do którego zakresu działania przeszły dotychczasowe zadania i kompetencje Prezesa GUC w zakresie w zakresie indywidualnych postępowań celnych (art. 4 ust.1). W odpowiedzi na wezwanie Sądu z dnia 12 grudnia 2005 r. o przedstawienie stosownego upoważnienia wydanego przez Dyrektora Urzędu Celnego w R. dla kierownika zmiany, którego podpis widnieje pod decyzją z dnia 21 listopada 2001 r. nr [..], Zastępca Naczelnika Urzędu Celnego wskazał, że zakres obowiązków i uprawnień Kierownika Zmiany jest określony w Kartach zakresu obowiązków i uprawnień funkcjonariuszy, wydanych na podstawie decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w R. z dnia 30 grudnia 1997 r., nr 16/97 i art. 283 i 284 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. – Kodeks Celny (Dz. U. 23/97/117 ze zm.) i decyzji nr [..] Naczelnika Urzędu Celnego w O. z dnia [...], nr [...]. W decyzji określono, że Zastępcy Dyrektora i Kierownicy Oddziałów mogą przekazać nadane im uprawnienia kierownikom komórek organizacyjnych oraz funkcjonariuszom celnym, zgodnie z podziałem kompetencji określonym w Regulaminie Organizacyjnym Urzędu Celnego. W piśmie z dnia 14 grudnia 2005 r. Naczelnik Urzędu Celnego w R. określił, iż Kierownik Zmiany był upoważniony do podpisania decyzji na podstawie pkt I.1.D. Karty z zakresu obowiązków i uprawnień funkcjonariuszy, wydanej na podstawie art. 284 Kodeksu celnego. W zakresie ustalonym dla kierownika zmiany w punkcie IV Karty, funkcjonariusz celny posiadał uprawnienia do podejmowania i wydawania decyzji I instancji na skutek podpisania jej przez kierownika zmiany R. S., bowiem działał on w granicach upoważnienia dyrektora urzędu celnego (art. 40b ust. 1 i 2 udp). Sąd Wojewódzki podał dalej, iż zgodnie z art. 13 ust. 1 udp w brzmieniu obowiązującym w dniu wydawania zaskarżonej decyzji (w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy) korzystanie z dróg publicznych mogło być uzależnione od wniesienia opłat drogowych, które zgodnie z art. 13 ust. 2 pkt 3 udp mogły być pobierane m.in. za przejazdy po drogach publicznych pojazdów zarejestrowanych w kraju lub za granicą, z ładunkiem lub bez ładunku, o masie, naciskach osi lub wymiarach przekraczających wielkości określone w odrębnych przepisach. Z kolei art. 13 ust.2a udp- w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy – stanowił iż za przejazd po drogach publicznych pojazdów, o których mowa w ust. 2 pkt 3, bez zezwolenia określonego przepisami Prawa o ruchu drogowym pobiera się kary pieniężne, których wysokość – w myśl ust. 2b powołanego artykułu – określał załącznik do ustawy. Przy pomiarze nacisku dla pojedynczej osi napędowej w rozumieniu § 4 rozporządzenia, stwierdzono przekroczenie dopuszczalnych norm określonych w § 5 ust. 4 rozporządzenia, w związku z czym Dyrektor Urzędu Celnego w R. nałożył na skarżącą – zgodnie z § 2 ust. 2 pkt 5 ppkt 1 lit b rozporządzenia RM – opłatę podwyższoną w wysokości 1,30 zł/km. Zgodnie z § 10 rozporządzenia owa wysokość opłaty uległa zmianie o wskaźnik 10,1 % - do kwoty 1,4313 zł/km – w stopniu odpowiadającym średniorocznemu wskaźnikowi cen towarów i usług konsumpcyjnych, licząc od następnego miesiąca po miesiącu, w którym wskaźnik ten ogłosił Prezes Głównego Urzędu Statystycznego (komunikat Prezesa GUS z 15 stycznia 2001 – MP 2/01/63. Zgodnie z § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia RM opłata ta podlegała podwyższeniu o 90 % - do wysokości 2,71947 zł – wobec stwierdzenia, że przejazd ponadnormatywny odbywał się bez właściwego zezwolenia i wobec przekroczenia dopuszczalnego nacisku osi. Z akt sprawy wynika, że ważenia pojazdu dokonano przy pomocy dynamicznej wagi samochodowej typu RPT-97-114, przystosowanej do ważenia pojazdów. Waga ta posiada ważne świadectwo legalizacji wydane przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Zielonej Górze w dniu 9 października 2001 r., a wagi tego typu zostały zatwierdzone do wyznaczania dynamicznego obciążenia osi pojazdów decyzją Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 28 kwietnia 1997 r., nr ZT 314/97. Pomiaru rozstawu osi dokonano przy pomocy przymiaru stalowego tzw. ruletki, posiadającej świadectwo legalizacji wydane przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Zielonej Górze dnia 15 lutego 2001 r., a warunki dokonywania pomiaru odpowiadały parametrom określonym w świadectwie legalizacji wagi. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że opisany szczegółowo przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a niezakwestionowany przez skarżącą, opis przebiegu ważenia odpowiada warunkom określonym w cytowanym zarządzeniu. Dotyczy to w szczególności sygnalizacji o błędzie ważenia z powodu nadmiernej prędkości pojazdu (§ 2 ust. 9 zarządzenia), a także sposobu poinformowania kierowcy o wymaganiach dotyczących przejazdu przez wagę (§ 7 ust. 5 zarządzenia). Ponadto Sąd pierwszej instancji podkreślił, że zgodnie ze świadectwem legalizacji waga dokonuje poprawnych pomiarów przy zachowaniu przez kierowcę prędkości w granicach od 2 do 6 km/h, a każde przekroczenie tej prędkości powoduje włączenie sygnalizacji o błędzie ważenia. Z kolei każdorazowe pomniejszenie wyników ważenia o 200 kg masy przypadającej na każdą oś oraz o dodatkowe 2% zmierzonej masy całkowitej gwarantuje ochronę interesów przewoźnika i stanowi korektę ewentualnych błędów pomiaru wynikających z nieznacznego przyspieszania w granicach prędkości od 2 do 6 km/h. Ponadto podkreślono, że legalizacja wagi świadczy o prawidłowości jej działania w każdym miejscu i w każdych warunkach opisanych w instrukcji wagi. Sąd pierwszej instancji nie znalazł również podstaw do uznania zarzutów skarżącej dotyczących rzekomych uchybień formalnych polegających na nieustosunkowaniu się do zastrzeżeń kierowcy wobec sposobu ważenia. Wbrew twierdzeniu skarżącej, w protokole ani też na dokumencie zatytułowanym "Wynik ważenia na wadze dynamicznej", nie ma żadnych zastrzeżeń kierowcy wobec sposobu ważenia. Ponadto stwierdził, że mając na uwadze jakość techniczną wagi, jej wyposażenie w szereg zabezpieczeń gwarantujących prawidłowość procesu ważenia, a także wskazane wyżej świadectwa legalizacji trzeba stwierdzić, że żądanie ponownego ważenia jest bezzasadne i organ nie miał obowiązku dokonywania kolejnego pomiaru. Z tych względów uznał, że protokół kontroli został słusznie przyjęty za podstawę ustaleń faktycznych zaskarżonej decyzji. Jako nietrafny ocenił Sąd pierwszej instancji zarzut naruszenia art. 6 k.p.a. przez wydanie decyzji z dnia 17 listopada 2002 r. mimo braku przepisów określających sposób dokonywania pomiarów samochodów na wagach. Podstawą prawną wydania zaskarżonej decyzji i decyzji z 17 listopada 2002 r. nie były bowiem jakiekolwiek przepisy regulujące sposób ważenia pojazdów, lecz wskazane prawidłowo w podstawach prawnych obu decyzji przepisy materialnoprawne. Ponadto Sąd pierwszej instancji stwierdził, że istotnie, podczas ważenia brak było osoby prawidłowo umocowanej do reprezentowania spółki. Jednakże skarżąca jest spółką prawa handlowego i jako podmiot gospodarczy – profesjonalistą. Powinna zatem wiedzieć na podstawie powszechnie obowiązującego i należycie ogłoszonego prawa, że przy przekraczaniu granic Rzeczypospolitej Polskiej wszystkie samochody ciężarowe poddawane są w postępowaniu administracyjnym kontroli co do przestrzegania warunków określonych art. 13 ust. 1, ust. 2 pkt 3, ust. 2a i 2b i art. 40b ust. 1 i 2 ustawy o drogach publicznych i rzeczą organów Spółki było zadbać, by w każdym samochodzie ciężarowym przekraczającym granicę państwa znajdowała się osoba, posiadająca upoważnienie do reprezentowania Spółki w owym postępowaniu administracyjnym. Nie było zatem żadnych przeszkód by Spółka – precyzując należycie zakres pełnomocnictwa udzieliła np. kierowcy pojazdu bądź osobie mu towarzyszącej, stosownego pełnomocnictwa przed wyruszeniem w trasę, bowiem w sferze doświadczenia życiowego mieściła się świadomość, że w długim okresie oczekiwania w kolumnie pojazdów na granicy (od kilku godzin do kilku dni), udzielenie takiego pełnomocnictwa ad hoc nie będzie realne. Udzielenie takiego pełnomocnictwa pozwoliłoby na pełną realizację art. 61 § 4, art. 10 § 1, art. 45 w związku z art. 40 § 2 k.p.a. już w postępowaniu administracyjnym. Sąd uznał, iż skarżąca trafnie podnosi, że organ pierwszej instancji nie zawiadomił jej o wszczęciu postępowania (art. 61 § 4 k.p.a.), doręczając odpis decyzji pierwszej instancji kierowcy, a nie osobie uprawnionej do odbioru pism w lokalu siedziby Spółki (art. 45 i art. 40 § 2 k.p.a.) i nie umożliwił wzięcia czynnego udziału w postępowaniu pierwszoinstancyjnym (art. 10 § 1 k.p.a.). Jednakże owe uchybienia formalne nie mogły mieć istotnego wpływu na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sprawie nie doszło także do naruszenia art. 9 k.p.a. Skarżąca nie przedłożyła bowiem żadnego dowodu, wskazującego na nieprawidłowość pouczeń udzielanych kierowcy na stanowisku pomiarowym. Charakter urządzenia, jakim jest waga z wysoko wyspecjalizowanym oprogramowaniem, posiadająca właściwe świadectwo legalizacji, pozwala na przyjęcie, że sposób przeprowadzenia ważenia był prawidłowy. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła "L" Sp. z o.o. i zaskarżając go w całości zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, tj.: 1) art. 133 § 1 i art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegające na niewzięciu pod uwagę z urzędu wszystkich okoliczności wynikających z akt sprawy, a w szczególności faktu, że decyzja organu celnego pierwszej instancji została oparta na okolicznościach, które nie zostały udowodnione; decyzja organu celnego pierwszej instancji została oparta na niewłaściwie przeprowadzonym postępowaniu dowodowym; decyzja organu drugiej instancji utrzymywała w mocy decyzję, która nie posiadała właściwego uzasadnienia faktycznego i prawnego; oparciu wyroku na okolicznościach, które nie zostały wykazane w toku procesu i nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy, 2) art. 106 § 3 i 5 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 233 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego mające istotny wpływ na wynik sprawy polegające na niewłaściwej ocenie materiału dowodowego i przekroczeniu zasad swobodnej oceny dowodów z dokumentów zawnioskowanych przez stronę poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że osoba podpisująca decyzję w imieniu Dyrektora UC R. była prawidłowo upoważniona do wydawania decyzji administracyjnych. Powołując się na powyższe naruszenia prawa Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że Sąd winien był z urzędu wziąć pod uwagę fakt, że decyzja została oparta na jednym dowodzie, tj. protokole ważenia. Przed wydaniem decyzji Spółka nie mogła się wypowiedzieć co do przeprowadzonego dowodu i co za tym idzie okoliczności z niego wynikające nie zostały udowodnione. Sąd co prawda prawidłowo ustalił, że kontrolowany kierowca nie był reprezentantem Spółki, lecz z okoliczności tej nie wysnuł oczywistego wniosku, że protokół ważenia nie mógł być uznany za dowód w sprawie. Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stwierdził, że uchybienie procesowe w postaci braku reprezentanta Spółki nie mogło skutkować uchyleniem decyzji, albowiem strona wszelkie zarzuty mogła podnieść w odwołaniu od decyzji. Nadto Sąd uznał, że odstąpienie od zasady z art. 10 § 1 k.p.a. mogło w niniejszej sprawie nastąpić. Jednakże w uzasadnieniu wyroku nie wskazał, jaki przepis procesowy uprawnia organy celne od odstąpienia od ogólnych zasad prawa administracyjnego przy wydawaniu decyzji w sprawie wymierzenia kar pieniężnych za przejazd pojazdem ponadnormatywnym bez wymaganego zezwolenia. Zdaniem skarżącej w prawie polskim brak jest takiego przepisu, stąd też organy celne złamały prawo uniemożliwiając stronie czynny udział w postępowaniu. Sąd uznał jednak, że odstąpienie od tej zasady uzasadniała treść art. 10 § 2 k.p.a., albowiem groziłoby to niezwykle dotkliwym zakłóceniem pracy organu celnego co skutkowałoby niepowetowanymi stratami materialnymi. Zdaniem skarżącej Sąd oparł swoje stanowisko na okolicznościach, które nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy, albowiem z żadnego dowodu nie wynika, aby istniała choćby najmniejsza groźba jakiejkolwiek straty materialnej. Sąd uznał, że dopuszczenie do postępowania uprawnionego przedstawiciela strony pociągnęłoby niezwykle dotkliwe zakłócenie funkcjonowania organów celnych. Skarżąca uważa taki pogląd za błędny, albowiem wykonywanie przez organ administracji obowiązków ustawowych nigdy nie może być potraktowane za dotkliwe zakłócenie jego funkcjonowania. Generalnie należałoby uznać, że żaden przepis prawa polskiego nie każe organowi administracji celnej wydawać decyzje w takiej sprawie natychmiast po dokonaniu ważenia pojazdu. Nic nie stoi na przeszkodzie, aby prawidłowo przeprowadzić postępowanie administracyjne zgodnie z przepisami. Podsumowując, decyzja nie była oparta na prawidłowo przeprowadzonym dowodzie skoro przed wydaniem decyzji nie został z nim zapoznany upoważniony reprezentant skarżącej. Sąd przed wydaniem wyroku nie wziął pod uwagę faktu, że organy celne nie podjęły żadnych działań zmierzających do zapewnienia udziału w postępowaniu skarżącej Spółki. Autor skargi kasacyjnej zaznaczył, że skarżąca nie ma prawnego obowiązku upoważniania wszystkich swoich pracowników do reprezentacji Spółki. W tym zakresie obraza przepisów postępowania miała istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślono, że wobec braku odmiennych dyspozycji ustawowych, organy uprawnione do kontroli pojazdów wykonujących międzynarodowy transport drogowy powinny, w postępowaniu zmierzającym do wymierzenia kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych bez zezwolenia lub niezgodnie z warunkami określonymi w zezwoleniu, kierować się regułami procedury administracyjnej. Rozstrzygnięcia o obciążeniu podmiotu karą z tego tytułu, winny przede wszystkim zostać poprzedzone przeprowadzeniem wszelkich czynności niezbędnych do prawidłowego ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego, co z kolei uzależnione jest od właściwego i wyczerpującego zebrania dowodów, a następnie ich wszechstronnego rozważenia i oceny, zgodnie z zasadami postępowania administracyjnego określonymi w przepisach art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z przepisem art. 7 k.p.a. organ administracji w toku postępowania administracyjnego przede wszystkim winien stać na straży praworządności oraz podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na uwadze interes społeczny i słuszny interes obywateli. W myśl wskazanej wyżej zasady ogólnej, w toku całego postępowania należy także uwzględnić słuszny interes indywidualny stron tego postępowania, który z reguły nie pokrywa się z interesem społecznym. Niedopuszczalne jest zatem dokonywanie ustaleń stanowiących podstawę do władczego rozstrzygania o prawach lub obowiązkach podmiotów stosunku administracyjno-prawnego, w sposób dowolny i arbitralny, z pominięciem kodeksowych reguł postępowania dowodowego. Dyrektor Izby Celnej w R. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie podnosząc, iż skarżąca nie wskazała, co konkretnie uszło uwadze Sądu lub na jaką okoliczność niewynikającą z akt sprawy Sąd się powołał. Ponadto zdaniem organu, przedłożony Sądowi dokument Karta zakresu obowiązków i uprawnień funkcjonariusza odnoszący się do funkcjonariusza, który podpisał decyzję – ma wszelkie cechy konieczne dla uznania go za upoważnienie w rozumieniu art. 268a k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy, aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej zarzuty Sąd drugiej instancji uznał za trafne. Jako nieuzasadniony oceniono zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów art. 133 § 1 i art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. poprzez uznanie, że w rozpoznawanej przez organ sprawie nie miał zastosowania art. 10 § 1 k.p.a. Prawo czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym stanowi jedną z naczelnych zasad tego Kodeksu. Możliwość odstąpienia od tej zasady określa § 2 art. 10 k.p.a. Dotyczy to sytuacji, w której zapewnienie prawa czynnego udziału strony w postępowaniu groziłoby niepowetowaną szkodą materialną. Taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. Ważenie pojazdu w celu sprawdzenia nacisku poszczególnych osi na drogę jest wykonywane w chwili przekroczenia granicy. Jest ono podstawową czynnością postępowania wyjaśniającego w tym zakresie. Mając na uwadze długi okres oczekiwania przez samochody ciężarowe na przekroczenie granicy stosowanie do tej czynności zasady określonej w art. 10 § 1 k.p.a. w przypadku, gdy w pojeździe nie znajduje się osoba będąca przedstawicielem bądź pełnomocnikiem strony, groziłoby paraliżem przejścia granicznego. Bezwzględne wymagania prawidłowej reprezentacji strony spowodowałoby znaczne utrudnienia w pracy organów celnych i groziłoby niepowetowanymi stratami materialnymi. Z tych względów stwierdzić należy, iż Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że w sprawie miał zastosowanie art. 10 § 2 k.p.a. Trafny jest natomiast zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 106 § 3 i 5 ustawy p.p.s.a. w związku z art. 233 § 1 k.p.a. Ocena przeprowadzonych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu dowodów z dokumentów w postaci decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w R. z dnia [...]. nr [...] i decyzji nr [...] Naczelnika Urzędu Celnego w O. z dnia [...]. nr [...] oraz Karty zakresu obowiązków i uprawnień funkcjonariuszy wydanych na podstawie decyzji nr [...] oraz pisma Naczelnika Urzędu Celnego w O. z dnia [...] i wyprowadzenie wniosku, że Kierownik zmiany, którego podpis znajduje się pod decyzją z dnia [...]. działał z upoważnienia naczelnika było błędne. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, iż z art. 268a k.p.a. wynika, że organ administracji może upoważnić na piśmie pracowników kierowanej przez siebie jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu, w tym do wydawania decyzji administracyjnych. W piśmiennictwie powszechnie przyjmuje się, że upoważnienie musi być skierowane do konkretnego pracownika, a nie osoby zajmującej określone stanowisko. Powinno ono określać rodzaj spraw, które z upoważnienia organu może on załatwiać (por. Cz. Martysz [w:] G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Kraków 2005, t. II, s. 601–603). Podobne stanowisko przyjęto także w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2007 r. sygn. akt I OSK 349/05, z dnia 11 maja 2007 r. sygn. akt I OSK 834/06, sygn. akt I OSK 832/06, sygn. akt I OSK 833/06. Z decyzji nr [...] Naczelnika Urzędu Celnego w O. z dnia [...] wydanej na podstawie art. 283 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz. U. Nr 23, poz. 117 ze zm.) wynika, że do podejmowania decyzji w imieniu Naczelnika Urzędu Celnego w O. upoważnieni zostali Zastępca Naczelnika oraz Kierownicy Oddziałów (§ 1). Stosownie do § 2 tej decyzji "osoby wymienione w § 1 mogą przekazać nadane im uprawnienia kierownikom komórek organizacyjnych oraz funkcjonariuszom celnym, zgodnie z podziałem kompetencji określonym w Regulaminie organizacyjnym Urzędu Celnego w O.. Obowiązki i uprawnienia nadane przez Naczelnika Urzędu lub za jego zgodą określa się w kartach zakresu obowiązków i uprawnień funkcjonariuszy". Analiza tej decyzji prowadzi do wniosku, iż jest to akt generalny o charakterze wewnętrznym, a nie akt indywidualny upoważniający konkretnego wskazanego z imienia i nazwiska funkcjonariusza celnego do wydawania decyzji w imieniu Naczelnika Urzędu Celnego w Olszynie. Decyzją tą nie jest zatem upoważnienie, o którym mowa w art. 268a k.p.a. Ponadto zauważyć należy, że podstawy prawnej do upoważnienia funkcjonariuszy celnych do wydawania decyzji w imieniu Naczelnika Urzędu Celnego nie mógł stanowić żaden z punktów art. 283 Kodeksu celnego powołany w decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w O. nr [..] z dnia [...], ani też art. 284 § 2 Kodeksu celnego powołany w podstawie prawnej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w R. nr [...] z dnia [...] W rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji nie rozważył, czy odpowiednie postanowienie zawarte w Karcie zakresu obowiązków i uprawnień Kierownika zmiany można uznać za indywidualne uprawnienie do wydawania decyzji w imieniu Naczelnika Urzędu Celnego w O.. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 185 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie 203 pkt 1, art. 205 § 2 i art. 209 powołanej ustawy w związku z § 18 ust. 2 lit. b/ i § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokacie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło