II OSK 1348/06

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-10-11

Skład orzekający: Krystyna Borkowska, Małgorzata Stahl, Teresa Kobylecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo oddalił skargę na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, nie odnosząc się do zarzutów dotyczących podstaw prawnych tytułu wykonawczego i niewyjaśnienia podstawy prawnej postanowienia?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nieprawidłowo oddalił skargę na postanowienie o nałożeniu grzywny. Sąd I instancji nie uwzględnił faktu, że zarzuty dotyczące podstaw prawnych tytułu wykonawczego zostały już uznane za zasadne w innym postępowaniu, co miało znaczenie dla oceny zasadności skargi. Ponadto, Sąd I instancji nie odniósł się do zarzutu naruszenia art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie podstawy prawnej postanowienia, co stanowiło naruszenie art. 141 § 4 PPSA.
Stan faktyczny
D. B. złożył skargę na postanowienie Wojewody W. utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta P. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Skarżący podnosił argumenty dotyczące podstaw prawnych tytułu wykonawczego i kwestionował dopuszczalność postępowania egzekucyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, uznając argumentację za spóźnioną i nieodnoszącą się do dopuszczalności egzekucji. D. B. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Krystyna Borkowska sędzia NSA Małgorzata Stahl (spr.) sędzia NSA Teresa Kobylecka Protokolant Katarzyna Latuszek po rozpoznaniu w dniu 11 października 2007 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej D. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 grudnia 2005 r. sygn. akt II SA/Po 720/04 w sprawie ze skargi D. B. na postanowienie Wojewody W. z dnia [...] [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu 2. zasądza od Wojewody W. na rzecz D. B. kwotę 450 (słownie: czterysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego Wyrokiem z dnia 22 grudnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę D. B. na postanowienie Wojewody W. z dnia [...], nr [...], którym utrzymano w mocy postanowienie Prezydenta Miasta P. z dnia [...] o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w wysokości 5 000 zł., na podstawie art. 119 § 1 i art. 121 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r., Nr 110, poz. 968 ze zm.) w związku z upływem czasu, na który wydano decyzję zezwalającą na tymczasową lokalizację kiosku handlowego i 7 straganów na działce położonej przy ul. [...] i [...] w P. (do dnia [...]). W skardze na postanowienie skarżący podnosił, że orzeczenie może narazić go na straty materialne, a przed sądem administracyjnym toczy się sprawa (sygn. akt II SA/Po 1886/02) dotycząca lokalizacji tych obiektów. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w uzasadnieniu wyroku wskazał, że środkiem egzekucyjnym służącym zakwestionowaniu prowadzenia egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego (w tej sprawie tytuł taki został wydany przez Prezydenta Miasta P. w dniu [...]) jest zarzut, który można oprzeć na podstawach wymienionych w art. 33 pkt 1- 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zaś zażalenie na postanowienie o nałożeniu grzywny oparte może być jedynie na podstawach innych niż kwestionowanie istoty i dopuszczalności egzekucji. Zażalenie może sprowadzać się do kwestionowania wyboru środka egzekucyjnego albo wysokości wymierzonej grzywny, w przypadku, gdy nie wniesiono zarzutów opartych na podstawach wymienionych w art. 33 pkt 6 i 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. D. B. odrębnie wniósł zarzuty, a postanowienie w tym przedmiocie zostało zaskarżone do sądu (sprawa o sygn. akt II SA/Po 838/04). Wobec tego nie było podstaw do interpretowania zażalenia jako odpowiadającego co do istoty zarzutom. W zażaleniu skarżący powołał zaś argumenty, które sprowadzały się do kwestionowania dopuszczalności i celowości prowadzenia postępowania egzekucyjnego, nie kwestionował zaś uciążliwości środka egzekucyjnego, ani wysokości nałożonej grzywny. Organ odwoławczy nie miał więc podstaw do uwzględnienia zażalenia. W skardze zawarto wprawdzie pewne sformułowania dotyczące efektów ekonomicznych grzywny, jednakże Sąd uznał tę argumentację za spóźnioną, szczególnie, że kwestia strat wywołanych wykonaniem postanowienia o nałożeniu grzywny sama przez się nie wpływa na ocenę, że zastosowano zbyt uciążliwy środek, jeżeli brak okoliczności wskazujących na nadmierną dolegliwość zastosowania środka egzekucyjnego, a ponadto w chwili nałożenia grzywny w obrocie prawnym funkcjonował tytuł wykonawczy i nie doszło do wstrzymania obowiązku nim objętego. W skardze kasacyjnej od tego wyroku pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 29 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez przyjęcie, że organ egzekucyjny zbadał dopuszczalność egzekucji administracyjnej w tej sprawie, bez sprawdzenia czy tytuł egzekucyjny odpowiada warunkom formalnym i niezastosowanie art. 107 § 1 w zw. z art. 107 § 3 kpa i nieustosunkowanie się do zarzutów skargi. Z tych przyczyn wniósł o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że Sąd I instancji pominął brzmienie przepisu art. 27 § 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i błędnie przyjął, że tytuł wykonawczy był niewadliwy i mogła być prowadzona egzekucja. Sąd podzielił pogląd organu, że tytuł mógł być wydany na podstawie decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] (zn. [...]). Decyzja ta dotyczyła jednak zmiany decyzji z dnia [...] "w zakresie użytkowania tymczasowych obiektów, w ten sposób, że ustala się czas ich użytkowania do dnia [...]". Treść tej decyzji nie mogła stanowić podstawy egzekucji stosownie do przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną, Sąd błędnie nie zastosował przepisu art. 107 § 1 w zw. z art. 107 § 3 kpa, mimo zarzutów skarżącego w tym zakresie. Postanowienie Wojewody W. poza przytoczeniem przepisów nie wyjaśniało podstawy prawnej, do zarzutu skarżącego w tym zakresie Sąd I instancji zupełnie się nie odniósł, wbrew przepisowi art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Przedstawienie w uzasadnieniu wyroku zarzutów skargi powinno polegać na podaniu treści zarzutów, a jeśli ich w skardze nie sformułowano – na wskazaniu podniesionych przez skarżącego "naruszeń prawa" lub "interesu prawnego". Jednym z zarzutów skargi było naruszenie przepisów postępowania poprzez niewyjaśnienie podstawy prawnej i faktycznej postanowienia, tymczasem Sąd nie odniósł się do tego zarzutu, co czyni skargę kasacyjną uzasadnioną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W okolicznościach faktycznych sprawy zarzuty skargi kasacyjnej są uzasadnione. Skarżący zaskarżył do sądu administracyjnego zarówno postanowienie w przedmiocie zgłoszonych wcześniej zarzutów jak i postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. W skardze do sądu na postanowienie w przedmiocie grzywny w celu przymuszenia D. B. istotnie podnosił argumenty dotyczące podstaw prawnych tytułu egzekucyjnego, kwestionował dopuszczalność względnie celowość prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W myśl art.122 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji(Dz.U. z 2005 r.,Nr 229,poz.1954 ze zm.) , postanowienie o nałożeniu grzywny powinno zawierać m.in. wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym co czyniło argumenty skargi ponawiające zarzuty w tym zakresie – w sytuacji gdy w sądzie oczekiwała na rozpoznanie skarga na postanowienie w przedmiocie zgłoszonych zarzutów i gdy podnoszone były także argumenty o charakterze ekonomicznym, dotyczące skutków egzekucji – zasadnymi. Jak wynika z notatki w aktach sprawy i kopii wyroku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 19 maja 2006 r.,sygn. II SA/Po 838/04 uchylił zaskarżone przez D. B. postanowienie I i II instancji w przedmiocie zarzutów. W dacie rozpoznawania sprawy ze skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę na postanowienie w przedmiocie nałożenia grzywny przez Naczelny Sąd Administracyjny wskazany wyrok już się uprawomocnił (27 lipca 2006 r.) a ta sytuacja , gdy zarzuty co do prawidłowości podstaw prawnych tytułu egzekucyjnego zostały przez Sąd uznane za zasadne, miała znaczenie dla oceny zasadności podstawy materialnoprawnej skargi kasacyjnej. Zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 107 §1 i 3 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie nie mógł być uznany za zasadny bo sąd administracyjny przepisów k.p.a. nie stosują ,badają jedynie czy określone w tych przepisach zasady i wymogi nie zostały naruszone. Zważywszy na powyższe, na podstawie art. 185 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153,poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło