II OZ 87/06
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2006-02-08
Skład orzekający: Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Stowarzyszenie, jako podmiot niebędący osobą fizyczną, może złożyć wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, a jeśli nie, jakie są konsekwencje złożenia wniosku na innym formularzu lub bez niego?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, składany przez podmiot niebędący osobą fizyczną, powinien być złożony na urzędowym formularzu. Brak złożenia wniosku na takim formularzu skutkuje jego pozostawieniem bez rozpoznania na podstawie art. 257 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis art. 24 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie nie stanowi samoistnej podstawy do zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Stowarzyszenie złożyło skargę na decyzję Ministra Środowiska w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy. W trakcie postępowania Stowarzyszenie złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pozostawił ten wniosek bez rozpoznania, uznając, że nie został złożony na urzędowym formularzu. Stowarzyszenie złożyło zażalenie na to postanowienie, powołując się na ustawę o działalności pożytku publicznego i wolontariacie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie Stowarzyszenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2006r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia "[...]" na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 grudnia 2005r. sygn. akt IV SA/Wa 2304/05 o pozostawieniu wniosku Stowarzyszenia "[...]"o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania w sprawie ze skargi Stowarzyszenia "[...]" na decyzję Ministra Środowiska z dnia 1 lipca 2005r. znak: [...] w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu postanawia: - oddalić zażalenie.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 16 grudnia 2005r., sygn. akt IV SA/Wa 2304/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pozostawił wniosek Stowarzyszenia "[...]" o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z § 2 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz.U. Nr 227, poz. 2245), jeżeli wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został złożony przez osobę fizyczną na urzędowym formularzu, przesyła się stronie formularz w celu jego wypełnienia. W przedmiotowej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy złożyło Stowarzyszenie, zatem uchybienie w postaci niezłożenia wniosku na formularzu powoduje zastosowanie dyspozycji art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Podobnie orzekł NSA w postanowieniu z dnia 23 marca 2005r., sygn. akt II FZ 88/05.
Na powyższe postanowienie zażalenie złożyło Stowarzyszenie "[...]", wnosząc o pozytywne rozpatrzenie wniosku o zwolnienie z kosztów sądowych na podstawie art. 24 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz.U. Nr 96, poz. 873 ze zm.).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Należy zauważyć, iż zgodnie z art. 252 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Brak regulacji prawnej obligującej Sąd do przesyłania formularzy urzędowych podmiotom niebędącym osobami fizycznymi, prowadzi do wykładni, iż w stosunku do nich uchybienie w postaci niezłożenia wniosku na formularzu powoduje zastosowanie dyspozycji art. 257 powołanej ustawy. Należy stwierdzić, iż podniesione w zażaleniu okoliczności w żadnym miejscu nie podważają prawidłowości działania Sądu I instancji, albowiem powołany w zażaleniu przepis art. 24 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie nie stanowi samoistnej podstawy prawnej do zwolnienia od kosztów sądowych, gdyż odsyła do przepisów odrębnych.
Skoro wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został złożony na urzędowym formularzu, to w myśl powołanego art. 257 ustawy, należało pozostawić go bez rozpoznania.
Z powyższych przyczyn orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło