II SA/Wa 594/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędziowie sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska (spr.),, sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Protokolant Marcin Błach, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia ... nr ... w przedmiocie równoważnika pieniężnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Komendanta Powiatowego Policji w P. z dnia ... nr ... 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości Sygn. II SA/WA 594/06 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] Komendant Stołecznej Policji w W. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...], którą to decyzją organ stwierdził wygaśnięcie z dniem [...] maja 2005 r. własnej decyzji nr [...] z [...].06.2000 r. w sprawie przyznania H. K. równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w wysokości przewidzianej dla policjantów posiadających rodzinę jako bezprzedmiotową. Jako podstawę rozstrzygnięcia organ wskazał: • art. 92 ust 2 i art. 97 ust 5 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 7 poz. 58 z późn. zm. ). • art. 29 ust 1 ustawy z 18.02.1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Służby Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 8, poz. 67 z późn. zm.). • Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28.06.2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania; cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w brzmieniu ustalonym w Rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 6 kwietnia 2005 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania; odmowy przyznawania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 70 poz. 633) W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż H. K. pełni służbę w Policji od [...] lipca 1973 r. i od [...] listopada 1973 r. pobiera równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego z uwagi na to, że ani on jak i jego żona nie posiadają tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego (domu). Organ wskazał, iż H. K. został zwolniony ze służby w Policji z dniem [...] sierpnia 1991 r. z uprawnieniami do pobierania świadczeń emerytalnych z resortu spraw wewnętrznych. Jednocześnie wskazał, iż Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 6 kwietnia 2005 r. (Dz. U. Nr 70 poz. 633) zmieniło rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania; cofnięcia i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego bowiem w § 1 ust 2 uchylono zapis § 8 rozporządzenia który stanowił, że przepisy rozporządzenia stosuje się do emerytów i rencistów policyjnych, o których mowa w ustawie z 18.02.1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (tekst jednolity Dz. U. Nr 8 poz. 67 z 2004 r. z późn. zm.). Organ podkreślił, iż powyższe Rozporządzenie weszło w życie z dniem 12 maja 2005 r. i nie daje ono uprawnień emerytom i rencistom policyjnym do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Wskazał, że stosownie do art. 162 § 1 kpa organ administracji państwowej, który wydał decyzję I instancji stwierdza jej wygaśnięcie jeżeli decyzja: stała się bezprzedmiotowa; a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub interesie strony. Podkreślił, iż wprowadzona nowelizacja stanu prawnego uniemożliwia wykonanie decyzji nr [...] z dnia 30.06.2000 r. Komendanta Powiatowego Policji w P. w sprawie przyznania uprawnień do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego u skarżącego. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi H. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonych decyzji skarżący podnosił, iż wydane one zostały z naruszeniem przepisów postępowania mających istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. W uzasadnieniu skargi podnosił, że decyzja organu II instancji tj. Komendanta Stołecznego Policji wydana została w postępowaniu, które zostało zawieszone i nie zostało przed wydaniem decyzji podjęte. Twierdził też, że po podjęciu postępowania powinien on zostać dopuszczony do udziału w postępowaniu w taki sposób aby mieć możliwość aktywnego w nim udziału oraz że niedopuszczenie go do postępowania zakończonego decyzjami w przedmiocie wygaśnięcia przyznanych mu praw (ekwiwalentu pieniężnego za brak mieszkania) spowodowało, że najistotniejsza kwestia a mianowicie naruszenia art. 2 Konstytucji nie mogła być rozpatrzona. W konkluzji stwierdził, iż naruszenie przepisów kpa miało istotny wpływ na ostateczne rozstrzygniecie w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podniósł, iż postanowienie Komendanta Stołecznego Policji z [...] lipca 2004 r. nr [...] wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 13.09.2005 r. sygn. akt I SA/WA 1412/04 zostało uchylone a zatem nie istniała konieczność podjęcia zawieszonego postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do rozpoznania sprawy właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) statuuje zasadę kontroli przez sąd administracyjny zaskarżonych decyzji pod względem ich zgodności z prawem. Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując skargę w świetle powołanych powyżej przepisów, stwierdzić należało, iż skarga zasługiwała na uwzględnienie. Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny. Bezsporne jest, iż skarżący na mocy decyzji Komendanta Powiatowego Policji w P. z dnia [...].06.2000 r. nr [...] miał przyznane prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Bezsporne jest też, iż z dniem 12 maja 2005 r. weszły w życie zmiany w Rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28.06.2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznawania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego określone (ustalone) w Rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 6 kwietnia 2005 r. (Dz. U. Nr 70, poz. 633 z dnia 27 kwietnia 2005 r.). W sprawie niekwestionowane jest, iż w/w Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji uchyliło § 8 który stanowił, iż rozporządzenie stosuje się do emeryta i rencisty policyjnego. Spór w istocie sprowadza się do wykładni art. 162 kpa. Przepis ten stanowi w § 1, iż organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja: 1. stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony, 2. została wydana z zastrzeżeniem dopełnienia przez stronę określonego warunku, a strona nie dopełniła tego warunku. § 2. Organ administracji publicznej, o którym mowa w § 1, uchyla decyzję, jeżeli została ona wydana z zastrzeżeniem dopełnienia określonych czynności, a strona nie dopełniła tych czynności w wyznaczonym terminie. § 3. Organ stwierdza wygaśnięcie decyzji lub uchyla decyzję na podstawie przepisów § 1i 2 w drodze decyzji. Ocenić zatem należało czy zmiana przepisów prawa (uchylenie § 8) stanowiła podstawę do stwierdzenia wobec skarżącego emeryta wygaśnięcia prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że "bezprzedmiotowość decyzji z powodu zmiany w stanie prawnym następuje wyłącznie w przypadku, gdy znowelizowane przepisy przewidują taki skutek" – vide wyrok NSA z 4.11.1998 r. I SA 660/98 (niepub.) W rozpoznawanej sprawie organ nie wskazał czy i jaki przepis prawa obligował go do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z 2000 r. wobec zmiany przepisów prawa – nie wskazał który przepis przewidywał taki skutek prawny. Stwierdzić w tym miejscu jednoznacznie należy, iż sam fakt zmiany przepisów nie stanowi podstawy do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z 2000 r. jeżeli nie nakazuje tego przepis prawa. Jeżeli nowa regulacja prawna nie przewiduje uregulowań co do losu decyzji wydanych przed wejściem jej w życie i wydanej na odmiennych podstawach prawnych, to decyzja ta nadal jest wiążąca, mimo, że przestała istnieć podstawa prawna, która uzasadniała jej wcześniejsze wydanie. Dlatego też nie można było uznać, że decyzja z 2000 r. o przyznaniu prawa do równoważnika stała się bezprzedmiotowa bowiem znowelizowane przepisy prawa skutku takiego nie przewidywały. Wprawdzie przepis art. 162 § 1pkt 2 kpa przewiduje ponadto wygaśnięcie decyzji z uwagi na wymagania interesu społecznego lub interesu strony, to jednak organ w żadnym stopniu nie wykazał w zaskarżonych decyzjach istnienia owych przesłanek. Prezentowany wyżej pogląd znajduje potwierdzenie w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sprawie II SA/Wa 2389/04 z dnia 20.05.2005 r. (Lex nr 166902). Odnośnie zarzutu skargi, iż decyzja została wydana w postępowaniu, które zostało zawieszone i należało przed wydaniem decyzji wydać postanowienie w przedmiocie jego wszczęcia, stwierdzić należało, iż zarzut ten nie zasługiwał na uwzględnienie. Jak wynika z materiału dowodowego postanowienie w przedmiocie zawieszenia prawa do pobierania równoważnika nie jest prawomocne bowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 13.09.2005 r. sygn. akt I SA/Wa 1412/04 uchylił zaskarżone postanowienie. Skoro w sprawie brak jest prawomocnego postanowienia w przedmiocie zawieszenia postępowania (postępowanie nie zostało skutecznie zawieszone) brak było potrzeby i podstaw do jego podjęcia na nowo. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 162 kpa w zw. z art. 145 §1 pkt 1c i art. 152 w zw. z art. 132 cytowanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.