II OSK 764/07
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2008-07-03
Skład orzekający: Małgorzata Stahl, Anna Łuczaj, Jerzy Siegień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy popełnienie przestępstwa prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 k.k.) przez osobę posiadającą pozwolenie na broń palną myśliwską, uzasadnia obligatoryjne cofnięcie tego pozwolenia na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, nawet jeśli przestępstwo to nie dotyczy bezpośrednio użycia broni?Ratio decidendi
Prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, nawet jeśli jest to przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, stwarza uzasadnioną obawę, że osoba taka może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Skoro przepis art. 18 ust. 1 ustawy o broni i amunicji ma charakter obligatoryjny, a art. 15 ust. 1 pkt 6 stanowi o uzasadnionej obawie użycia broni w celu sprzecznym z porządkiem publicznym, to prawomocne skazanie za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. obliguje organ do cofnięcia pozwolenia na broń.Stan faktyczny
L. K. posiadał pozwolenie na broń palną myśliwską. Został skazany prawomocnym wyrokiem za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości (2,33 promila alkoholu). W związku z tym Komendant Wojewódzki Policji cofnął mu pozwolenie na broń, uznając, że jego zachowanie stwarza uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z porządkiem publicznym. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Komendanta Głównego Policji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę L. K., a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Stahl Sędziowie NSA Anna Łuczaj (spr.) del. WSA Jerzy Siegień Protokolant Anna Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej L. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 listopada 2006 r. sygn. akt VI SA/Wa 1597/06 w sprawie ze skargi L. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę kasacyjną
Wyrokiem z dnia 21 listopada 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1597/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę L. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podał, że decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] Nr [...] L. K. otrzymał pozwolenie na broń palną myśliwską w celu łowieckim.
W dniu [...] - w związku z informacją o popełnieniu przez skarżącego przestępstwa komunikacyjnego opisanego w art. 178 a § 1 k.k. - prowadzenie pojazdu mechanicznego będąc w stanie nietrzeźwości (2,33 promila alkoholu) - zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej. Za powyższe przestępstwo L. K. został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] (sygn. akt [...]) na karę 1 roku pozbawienia wolności, karę grzywny i zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 1 roku. Na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k. oraz art. 70 § 1 pkt 1 k.k. wykonanie orzeczonej kary warunkowo zawieszono skarżącemu na okres 2 lat próby.
Decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, Komendant Wojewódzki Policji we W. cofnął L. K. pozwolenie na broń palną myśliwską w celu łowieckim w ilości dwóch sztuk broni. Komendant Wojewódzki Policji podniósł, że zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6, a więc co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Organ uznał, iż stworzenie zagrożenia dla bezpieczeństwa i porządku w komunikacji poprzez prowadzenie pojazdu pod wpływem alkoholu całkowicie zdyskredytowało skarżącego z grona osób mogących dysponować bronią palną. Swoim nagannym zachowaniem podkreślił, że poszanowanie prawa jest mu obce. Osoby uprawnione do dysponowania bronią są szczególnie zobowiązane do przestrzegania prawa. Broń może się znajdować jedynie w rękach osób, których postępowanie pozwala domniemywać, że nie użyją jej niezgodnie z prawem albo jej przeznaczeniem. Skazanie prawomocnym wyrokiem za przestępstwo przeciwko komunikacji stwarza uzasadnioną obawę, że strona może tych norm nie przestrzegać. Nawet, jeżeli prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości, zostało umiejscowione w dziale przestępstw przeciwko komunikacji, to jednak sprawca swoim zachowaniem bezsprzecznie stworzył zagrożenie dla zdrowia i życia własnego, jak i innych uczestników ruchu drogowego. Skarżący wzbudził uzasadnione obawy, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego zwłaszcza, że nie daje gwarancji zachowania trzeźwości dysponując bronią palną.
Organ stwierdził również, iż art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wskazuje, że katalog przestępstw, których popełnienie daje podstawy do cofnięcia pozwolenia na broń, ma charakter otwarty. To oznacza, że uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego może odnosić się do innych przestępstw. W ocenie organu pozytywne opinie jak i deklaracja o przestrzeganiu prawa i porządku publicznego nie mogły wpłynąć na zmianę stanowiska, przede wszystkim dlatego, że zapis art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 nie przewiduje innego rozstrzygnięcia. Skarżący stał się osobą niewiarygodną, nie przestrzegającą norm prawnych. Kierowanie pojazdem mechanicznym bezwzględnie wymaga trzeźwości. Korzystanie z broni również wymaga daleko posuniętej ostrożności opartej na powstrzymywaniu się od naruszania prawa pod wpływem alkoholu. Swoim zachowaniem skarżący zaprzeczył wymogom stawianym osobom korzystającym z tak wyjątkowego przywileju, jakim jest dysponowanie bronią palną.
W odwołaniu od powyższej decyzji L. K. podniósł, że w związku z kierowaniem przez niego pojazdem w stanie nietrzeźwości zostało zatrzymane mu prawo jazdy do prowadzenia pojazdów mechanicznych. Czyn ten został należycie osądzony przez Sąd Rejonowy w O., a wina skarżącego w tej kwestii nie budziła zastrzeżeń. Skarżący wskazał, że w chwili kierowania pojazdem nie posiadał broni palnej ani amunicji do tej broni. Nigdy też nie posługiwał się ani nie przenosił broni palnej będąc po spożyciu alkoholu. Skarżący oświadczył, że posiadana przez niego broń myśliwska nigdy nie była zagrożeniem dla innych osób. Przytoczył wydane w tej sprawie przez różne podmioty pozytywne opinie potwierdzające, że skarżący nie jest osobą uzależnioną i nadużywającą napoi alkoholowych. Zdaniem skarżącego odebranie mu prawa do posiadania broni jest jak karanie go dwukrotnie za jeden czyn nie mający związku z posiadaniem broni palnej myśliwskiej.
Decyzją z dnia [...] Komendant Główny Policji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy przytoczył argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a nadto podkreślił, że z dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jednoznacznie wynika, iż organy Policji cofają pozwolenie na broń, jeżeli istnieją uzasadnione obawy użycia przez stronę broni w sposób określony w tym przepisie. A zatem, przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy ma charakter obligatoryjny, co w związku z treścią wyroku sądowego nie mogło skutkować innym niż zapadło rozstrzygnięciem. W zakresie ustalania przesłanek faktycznych i prawnych cofnięcia prawa do posiadania broni prawomocny wyrok sądu, potwierdzający fakt popełnienia przestępstwa, wiąże organy Policji w postępowaniu administracyjnym. Skarżący popełniając przestępstwo z art. 178 a § 1 k.k. utracił - jako posiadacz tak szczególnego prawa, jakim jest pozwolenie na broń - wiarygodność co do zgodnego z prawem posiadania i używania broni w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Swoim postępowaniem L. K. zniweczył rękojmię, że nie użyje broni przeciwko takim dobrom jak bezpieczeństwo i porządek publiczny. Zdaniem organów Policji, osobom posiadającym pozwolenie na broń, które popełniają przestępstwo tego rodzaju jak skarżący, prawo posiadania broni winno być cofnięte na podstawie dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 powyższej ustawy. Pozytywne opinie pracodawcy, z koła łowieckiego oraz miejsca zamieszkania nie mogą mieć wpływu na zmianę stanowiska organu ze względu na rodzaj i okoliczności popełnionego przestępstwa. Opinie te nie eliminują faktu popełnienia przestępstwa z art. 178 a § 1 k.k. Prawomocny wyrok sądu znajduje się w obrocie prawnym, a termin do zatarcia skazania nie minął. Nie mają także znaczenia argumenty, że skarżący nigdy nie nosił broni będąc po spożyciu alkoholu, czy też w czasie popełnienia tego przestępstwa. Organ odwoławczy wyjaśnił, że cofnięcie pozwolenia na broń nie jest karą ani w rozumieniu przepisów prawa karnego, ani przepisów ustawy o broni i amunicji, lecz administracyjnoprawnym skutkiem naruszenia przez osobę posiadającą pozwolenie na broń ładu prawnego.
W skardze na powyższą decyzję L. K. podniósł, że sporządzone przez Policję w sprawie wywiady, opinie pracodawcy i opinia zarządu koła łowieckiego nie dały podstaw, aby organ mógł w oparciu o zgromadzony materiał cofnąć mu prawo do posiadania broni palnej do celów myśliwskich. Ponownie wskazał, że w chwili popełnienia przestępstwa nie posiadał broni palnej, ani amunicji do tej broni. Ponadto zarzucił, iż łączenie faktu posiadania broni palnej myśliwskiej z kierowaniem pojazdu pod wpływem alkoholu i podejrzewanie go, że posiadaną broń może użyć niezgodnie z prawem jest niczym nie popartym podejrzeniem.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu, organ wydając zaskarżoną decyzję prawidłowo zastosował przepisy stanowiące materialnoprawną podstawę orzekania w niniejszej sprawie, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji ( Dz. U. Nr 53, poz. 549 ze zm.). Skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w O. za przestępstwo określone w art. 178 a § 1 k.k. - prowadzenie pojazdu mechanicznego będąc w stanie nietrzeźwości, a więc wypełnił dyspozycję art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Sąd podkreślił, iż organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. W związku z tym istnieje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń poprzez wydawanie ich tylko w sytuacjach uznanych za szczególne oraz cofanie takich pozwoleń w sytuacjach, gdy powyższy interes jest zagrożony.
Sąd zważył, iż sformułowanie art. 18 ust. 1 ustawy o broni i amunicji – "cofa pozwolenie na broń" - jest kategoryczne, co oznacza, że istnieje obowiązek cofnięcia pozwolenia w wypadku zaistnienia jakiejkolwiek z przesłanek przewidzianych w art. 15 ust. 1 pkt 1 - 6 ustawy. W przedmiotowej sprawie zaistniała przesłanka przewidziana w pkt 6 tego przepisu. Uzasadniona obawa użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego przez skarżącego, posiadającego pozwolenie na broń, wynikała z faktu uprzedniego skazania go prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo określone w art. 178 a § 1 k.k. W ocenie Sądu organ trafnie przyjął, że skarżący dopuszczając się popełnienia przestępstwa z art. 178 a § 1 k.k. – godzącego bezpośrednio w ochronę porządku publicznego - należy do katalogu osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Sąd podzielił stanowisko Komendanta Głównego Policji, że skarżący nie daje gwarancji, iż nie użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Sąd zaznaczył, że art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jedynie przykładowo wymienia prawomocne skazanie orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oraz toczące się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw, jako okoliczność budzącą uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Katalog sytuacji objętych dyspozycją tego przepisu jest otwarty - chodzi o każdą sytuację wskazującą na to, że istnieje uzasadniona obawa, iż broń może być użyta w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Sąd zważył, że wprawdzie czyn objęty art. 178 a § 1 k.k. jest usytuowany w rozdziale XXI k.k. zatytułowanym - Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji to jednak przedmiotem ochrony tego przepisu jest życie i zdrowie człowieka. Prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości często wywołuje skutki w postaci wypadków, których następstwem jest śmierć i kalectwo ludzi. Sąd stwierdził, iż dostęp do posiadania broni jest ograniczony przepisami ustawy o broni i amunicji, gdyż broń nie może stwarzać zagrożenia dla osób trzecich, a zagrożenie takie niewątpliwie istnieje w przypadku posługiwania się bronią przez osobę, która znajduje się w stanie nietrzeźwości lub odurzenia. Dopuszczenie się przez skarżącego prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości rodzi uzasadnioną obawę, że w takim samym lub podobnym stanie może korzystać z posiadanej broni. Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2003r. III SA 1173/01, Sąd podniósł, że nie może być realniej zarysowana obawa, że posiadacz broni palnej użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego niż skazujący wyrok sądowy i to niezależnie od wymiaru kary. Skoro skarżący wykazał lekceważący stosunek do prawa i prowadził samochód w stanie nietrzeźwości to istnieje uzasadniona obawa, iż może tak samo traktować przepisy ustawy o broni i amunicji. Powyższe naruszenie przez skarżącego porządku prawnego uzasadnia ocenę, iż L. K. nie powinien posiadać pozwolenia na broń. W tej sytuacji organ był zobligowany do wydania decyzji cofającej zezwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej. Sąd podzielił stanowisko organu, że niezależnie od pozytywnych opinii, jakie otrzymał skarżący, powierzenie skarżącemu broni stwarza zagrożenie, że użyje jej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Cofnięcie pozwolenia na broń nie jest karaniem skarżącego za popełnienie przestępstwa, lecz administracyjnoprawną konsekwencją jego zachowania, wynikającą z obligatoryjnego charakteru art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł L. K., reprezentowany przez adwokata R. D..
Wyrok zaskarżono w całości, zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, w szczególności art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji ( Dz. U. Nr 53, poz. 549 ze zm.) polegające na przyjęciu, że popełnienie przestępstwa i skazanie za nie prawomocnym wyrokiem osoby posiadającej zezwolenie na broń, nakłada na organy uprawnione obowiązek cofnięcia takiego pozwolenia pomimo, że prawidłowa wykładnia tych przepisów wymaga, aby stwierdzenie istnienia uzasadnionej obawy, że osoba posiadająca zezwolenie na broń może jej użyć w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, nastąpiło po rozważeniu wszystkich istotnych okoliczności ujawnionych w toku postępowania.
W oparciu o powyższy zarzut kasacyjny L. K. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według obowiązujących norm.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż dokonana przez Sąd wykładnia art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji - uznająca, iż sam fakt skazania za przestępstwo wskazuje na lekceważący stosunek do prawa i czyni uzasadnioną obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego - prowadzi do zwolnienia organów administracji od obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, ograniczając w zasadzie zakres postępowania administracyjnego do ustalenia faktu istnienia prawomocnego wyroku skazującego za przestępstwo. Zdaniem autora skargi kasacyjnej, treść przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nakłada na organ decyzyjny obowiązek szczegółowego rozważenia wszystkich okoliczności konkretnej sytuacji w celu ustalenia istnienia uzasadnionej obawy, że broń może być użyta w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa bądź porządku publicznego. Dla ustalenie istnienia tej przesłanki nie jest więc wystarczającym stwierdzenie faktu skazania za przestępstwo, lecz również rozważenie innych okoliczności ujawnionych w toku postępowania. Okoliczności takie mogą bowiem wpływać na odmienną ocenę osoby posiadającej zezwolenie na broń, a w szczególności ustalenie, że w konkretnej sytuacji nie zachodzi obawa naruszenia ustawowych zasad posługiwania się bronią. Okolicznościami takimi są dane wynikające z opinii środowiskowych i wywiadów policyjnych. Dane te mogą wskazywać – jak w niniejszej sprawie - że w konkretnej sytuacji naruszenie przepisów prawa karnego ma charakter incydentalny, czy też postawa sprawcy przestępstwa daje podstawę do uzasadnionego przypuszczenia, iż będzie on przestrzegał porządku prawnego.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Podkreślił, że skoro skarżący zdecydował się prowadzić pojazd będąc nietrzeźwym – stężenie alkoholu we krwi wynosiło 2,3 ‰ – to nie daje gwarancji, że w takim samym stanie nie sięgnie po broń palną. Komendant Główny Policji stwierdził, że w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jest mowa o "uzasadnionej obawie", a więc wystarczające jest domniemanie użycia broni w stanie nietrzeźwości, stworzenia zagrożenia dla bezpieczeństwa i porządku publicznego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Dokonując tej kontroli Sąd nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Oznacza to związanie zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej. A zatem, zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.
Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia, a to z poniższych względów.
Stosownie do art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji ( t. j. Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 ze zm.) właściwy organ cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6 tej ustawy.
Jednoznaczne brzmienie przepisu art. 18 ust. 1 ustawy "cofa pozwolenie na broń" oznacza, iż decyzja w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń nie jest decyzją wydawaną w granicach uznania administracyjnego; ma charakter decyzji związanej.
Przepis ten nakłada na organ Policji obowiązek wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń w przypadku zaistnienia przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6 ustawy. Przepis art. 18 ust. 1 ustawy nie pozostawia zatem organom Policji swobody przy podejmowaniu decyzji. Tym samym zastosowanie przez organ Policji przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy tj. cofnięcie pozwolenia na broń jest obligatoryjne w każdym przypadku, gdy dana osoba należy do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy.
Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stanowi, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
W niniejszej sprawie L. K. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w O. z dnia [...], sygn. akt [...] został skazany za przestępstwo określone w art. 178a § 1 k.k. tj. za prowadzenie pojazdu mechanicznego w ruchu lądowym w stanie nietrzeźwości.
Przestępstwa opisane w art. 178a k.k. mają charakter typów abstrakcyjnego narażenia na niebezpieczeństwo. Przedmiotem ochrony art. 178a k.k. są te same dobra prawne co w innych typach rozdziału XXI, a więc życie, zdrowie i mienie. Błędem jest odnoszenie ochrony do mającego abstrakcyjny charakter pojęcia bezpieczeństwa w komunikacji ( por. G. Bogdan [w:] A. Barczak - Oplustil, G. Bogdan, Z.Ćwiąkalski, M. Dąbrowska-Kardas, P. Kardas, J. Majewski, J. Raglewski, M.Rodzynkiewicz, M. Szewczyk, W. Wróbel, A. Zoll, Kodeks karny. Część szczególna. Tom II. Komentarz do art. 117-277 k.k., Zakamycze, 2006, wyd. II).
Z powyższych względów należy uznać, iż przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji dotyczy także osób skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 k k. albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa.
Przestępstw opisanych w art. 178a k.k. dopuścić się można jedynie umyślnie. A zatem, po stronie sprawcy występuje świadomość znajdowania się w stanie nietrzeźwości ( lub odurzenia ), przy czym sprawca nie musi uświadamiać sobie stężenia alkoholu we własnej krwi, wystarczy obiektywna postrzegalność stanu nietrzeźwości. Przez pojęcie "stanu nietrzeźwości" należy rozumieć zdefiniowany w art. 115 § 16 k.k. przypadek, gdy zawartość alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość, lub też zawartość alkoholu w 1 dm3 wydychanego powietrza przekracza 0,25 mg albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość.
Osoba, która prowadzi pojazd mechaniczny w ruchu lądowym w stanie nietrzeźwości – jak zasadnie podkreślił Sąd pierwszej instancji - wykazuje lekceważący stosunek do prawa i w takiej sytuacji istnieje uzasadniona obawa, że nie przestrzegając przepisów nakazujących zachować bezwzględną trzeźwość przy prowadzeniu pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym osoba taka może naruszyć także zasadę bezwzględnej trzeźwości przy korzystaniu z pozwolenia na broń. Zaznaczyć należy, iż skarżący prowadził pojazd mechaniczny mając bardzo wysoką zawartość alkoholu we krwi - 2,33 promila. Popełnienie przez osobę posiadającą pozwolenie na broń przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. - prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, zwłaszcza przy dużej zawartości alkoholu we krwi, uzasadnia stanowisko Sądu pierwszej instancji, iż osoba taka nie daje gwarancji, że nie będzie nosić i nie użyje broni w stanie nietrzeźwości. Tym samym zachodzi uzasadniona obawa, że osoba ta może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Jak trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także interes ogólny tj. bezpieczeństwo i porządek publiczny. Z tego też względu posiadanie broni jest ściśle reglamentowane. Reglamentacja administracyjnoprawna wyraża się w tym, iż dostęp jednostki do broni poddany jest istotnym ograniczeniom, co wynika zarówno z monopolu państwa na stosowanie środków przemocy jak też potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego.
Prawa do posiadania broni nie można zaliczyć do kategorii wolności i praw osobistych obywatela wynikających z Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (zwłaszcza ochronie przewidzianej w art. 31 ust. 3 Konstytucji). Osoba ubiegająca się o broń obowiązana jest w toku postępowania administracyjnego przekonać organy Policji, że zachodzi względem niej "uzasadniona okoliczność", a więc legitymuje się taką cechą odróżniającą ją od ogółu obywateli, że w sposób niewątpliwy i oczywisty zasługuje na posługiwanie się bronią indywidualną ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 marca 2006 r., II OSK 587/05, LEX nr 198319 ).
Zasada ścisłej reglamentacji prawa do posiadania broni wyraża się nie tylko w wydawaniu pozwoleń na broń, ale i cofaniu takich pozwoleń w sytuacjach, gdy zachodzi uzasadniona obawa, że istnieje zagrożenie bezpieczeństwa i porządku publicznego. Przesłanka ustanowiona w art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji ( t. j. Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 ze zm.) w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy, stwarzająca po stronie organu administracji publicznej obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń, ma charakter typu abstrakcyjnego narażenia na niebezpieczeństwo. Oznacza to, że do wydania decyzji cofającej pozwolenie na broń nie jest konieczne stwierdzenie użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, lecz wystarczy uzasadniona obawa takiego użycia broni. Takie unormowanie prawne ma przede wszystkim chronić obywateli i zapobiegać przestępstwom przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, nie zaś stanowić reakcję na dokonane już naruszenie tych dóbr. Uzasadniona obawa istnieje, gdy osoba posiadająca pozwolenie na broń zostaje skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, a takim przestępstwem jest – jak już wyżej wskazano – czyn wypełniający dyspozycję art. 178a § 1 k k.
W tym stanie rzeczy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie nie można skutecznie zarzucić błędnej wykładni art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. Nr 53, poz. 549 ze zm.).
Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło