II SA/Gl 977/06
WyrokWSA w Gliwicach2007-05-09
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Włodzimierz Kubik, Maria Taniewska - Banacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prawidłowo utrzymał w mocy decyzję Starosty ustalającą odszkodowanie za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, w szczególności w zakresie sposobu wyceny nieruchomości i określenia rynku lokalnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo oceniły zebrane dowody i dokonały trafnych ustaleń faktycznych oraz prawnych. W szczególności, operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego, oparty na podejściu porównawczym metodą korygowania ceny średniej, odpowiadał przepisom prawa. Sąd uznał również, że wybór rynku lokalnego dla celów wyceny, obejmującego powiat, był właściwy, a kwestia tego, kto faktycznie zajął nieruchomość pod drogę, nie miała wpływu na obowiązek gminy do wypłaty odszkodowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, która z mocy prawa przeszła na własność Gminy S. z dniem 31 grudnia 1998 r. Starosta ustalił wysokość odszkodowania na podstawie operatu szacunkowego. Zarówno Gmina S., jak i byli właściciele nieruchomości (S. i J. P.) wnieśli odwołania. Gmina kwestionowała ustalenie odszkodowania w związku z toczącą się sprawą przed Trybunałem Konstytucyjnym, a byli właściciele podnosili zarzuty dotyczące zaniżonej wyceny nieruchomości i naruszeń proceduralnych. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty. S. i J. P. wnieśli skargę do WSA w Gliwicach, domagając się uchylenia decyzji Wojewody z uwagi na niewspółmiernie niską wycenę działki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.) Sędzia WSA Maria Taniewska - Banacka Protokolant referent Ewa Jędrasik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 maja 2007 r. sprawy ze skargi S. P. i J. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za nabycie nieruchomości z mocy prawa przez gminę oddala skargę
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Starosta B. wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej ustalił odszkodowanie za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną w łącznej wysokości [...] zł ([...] zł na rzecz S. P. oraz [...] zł na rzecz S. P. i J. P.). Przedmiotowa działka usytuowania w S., oznaczona nr [...] k.m. [...] obręb S. o powierzchni [...] m2 stanowiła część ul. [...] stanowiącej drogę gminną. Obowiązek wypłaty ustalonego odszkodowania Starosta nałożył na Gminę S.. W podstawie prawnej orzeczenia wskazane zostały art. 73 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 4 i ust. 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzającej ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. nr 133, poz. 872 ze zm. – dalej ustawa Przepisy wprowadzające) oraz art. 129 ust. 1, art. 130 ust. 1, art. 132 ust. 1, ust. 2, ust. 3 oraz art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Uzasadniając decyzję organ I instancji wskazał, że wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania za przedmiotową nieruchomość złożyli w terminie ustawowym S. i J. P., którzy – jak wynika z odpisu księgi wieczystej K.W. Nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Z. – byli w dniu 31 grudnia 1998 r. współwłaścicielami tej działki (S. P. w [...]/[...]części oraz S. i J. P. w [...]/[...]części). Decyzją z dnia [...] r. Wojewoda [...] stwierdził, że własność opisanej nieruchomości nabyła z mocy prawa Gmina S. i z tego tytułu na niej spoczywa obowiązek wypłaty odszkodowania byłym właścicielom. Wysokość odszkodowania Starosta ustalił w oparciu o operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego. Wartość rynkowa nieruchomości określona została w podejściu porównawczym, metodą korygowania ceny średniej i wyniosła [...] zł za m2. Wnioskodawcy zostali zapoznani z tą wyceną oraz przepisami regulującymi odpowiedzialność odszkodowawczą za grunty zajęte pod drogi publiczne w trakcie rozprawy przeprowadzonej w dniu [...] 2006 r.
Odwołania od tej decyzji wnieśli zarówno Gmina S. reprezentowana przez Burmistrza, jak i S. i J. P.. Gmina zarzuciła jej wydanie z naruszeniem art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. podnosząc, że przed Trybunałem Konstytucyjnym zawisła sprawa z wniosku Rady Gminy K. o zbadanie zgodności art. 73 ust. 2 pkt 1 ustawy Przepisy wprowadzające z art. 167 ust. 1 Konstytucji R.P. Zdaniem Gminy w tej sytuacji organ I instancji winien zawiesić postępowanie w sprawie do czasu rozstrzygnięcia sprawy zawisłej przed Trybunałem, gdyż orzeczenie wydane w tej sprawie będzie miało zasadniczy wpływ na ustalenie podmiotów zobowiązanych do wypłaty odszkodowań za grunty zajęte pod drogi gminne. S. i J. małżonkowie P. zakwestionowali z kolei wysokość ustalonego odszkodowania za przejętą nieruchomości. W ich ocenie decyzja Starosty B. została wydana z naruszeniem art. 73 ust. 5 ustawy Przepisy wprowadzające oraz art. 130 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez przyjęcie, że "wysokość odszkodowania jest równa wartości nieruchomości na dzień wejścia w życie ustawy Przepisy wprowadzające". Ponadto odwołujący się podali, że wbrew twierdzeniom organu nie mieli możliwości rzetelnego zapoznania się z wyceną rzeczoznawcy majątkowego, bowiem pokazano im ją jedynie na krótko podczas rozprawy administracyjnej, a prośba o udostępnienie przez organ jej kopii spotkała się z odmową. Organ relacjonując w decyzji ustalenia rzeczoznawcy nie wskazał "jego nazwy ani uprawnień do wykonywania tego rodzaju prac", co pozbawiło ich "możliwości sprawdzenia tego podmiotu". W uzasadnieniu decyzji nie wskazano dat transakcji sprzedaży działek uwzględnionych w toku dokonywanej wyceny. Z nieujawnionych przyczyn rzeczoznawca ograniczył się też jedynie do transakcji zawartych w powiecie b., a żadna z transakcji nie dotyczyła Gminy S.. Transakcje te nie obejmowały również obrotu prywatnego nieruchomościami przeznaczonymi na drogi, ani zbywania takich nieruchomości przez Gminę S. lub Skarb Państwa. Organowi I instancji umknęło wreszcie, że zajęcia przedmiotowej nieruchomości pod drogę dokonał Skarb Państwa. Starosta B. rażąco naruszył także art. 10 § 1 k.p.a.
Zaskarżoną decyzją, wydaną w oparciu o art. 138 § 1 k.p.a. oraz art. 128, art. 129 ust. 5, art. 130 i art. 134 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające, Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wyjaśnił, że procedura wypłaty odszkodowania za nieruchomości przejęte z dniem 1 stycznia 1999 r. pod drogi publiczne została unormowana w art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające oraz przepisami rozdziału 5 działu III ustawy o gospodarce nieruchomościami. Odszkodowanie w świetle tych przepisów wypłacane jest na wniosek dotychczasowych właścicieli nieruchomości, a obligatoryjnym warunkiem określenia jego wysokości stanowi opinia rzeczoznawcy majątkowego sporządzona w formie operatu szacunkowego. Wojewoda wyjaśnił, że podstawę ustalenia wysokości odszkodowania stanowi wartość rynkowa nieruchomości według jej stanu z dnia wejścia w życie ustawy Przepisy wprowadzające tj. 29 października 1998 r. Określając tę wartość bierze się z kolei pod uwagę aktualnie kształtujące się ceny w obrocie nieruchomościami podobnymi. Operat szacunkowy spełniać musi wymogi określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 210 ze zm.), do zadań organów administracji należy z kolei dokonanie oceny, czy zawiera on wymagane elementy oraz odpowiada zasadom określonym przepisami prawa. Wojewoda wskazał, że decyzja organu I instancji oparta została na operacie szacunkowym, w którym wartość rynkową nieruchomości określono dla aktualnego sposobu jej użytkowania przy zastosowaniu podejścia porównawczego i metody korygowania ceny średniej. Rzeczoznawca szacując przedmiotową nieruchomość wziął pod uwagę ceny, jakie uzyskano za podobne grunty zajęte pod drogi publiczne w [...] transakcjach na rynku lokalnym obejmującym powiat b.: [...] w gminie S. i [...] w gminie M.. Organ odwoławczy wyjaśnił, że przy wycenie nieruchomości zajętej pod drogę publiczną przedmiotem badań jest rynek lokalny na obszarze którego znajduje się wyceniana nieruchomość. W przedmiotowej sprawie rynek ten stanowi powiat b. i nie ma podstaw do rozszerzania obszaru badania transakcji do rynku regionalnego. Co się zaś tyczy dat transakcji wziętych pod uwagę przez rzeczoznawcę to zostały one wymienione w operacie szacunkowym i nie było koniecznym podawanie ich w uzasadnieniu decyzji. W ocenie organu odwoławczego Starosta B. w toku postępowania nie naruszył art. 10 § 1 k.p.a., bowiem w sprawie została przeprowadzona rozprawa administracyjna z udziałem rzeczoznawcy majątkowego, która wyjaśniła stronom sposób sporządzenia wyceny nieruchomości. W związku z zarzutem dotyczącym odmowy udostępnienia odwołującym się kopii operatu Wojewoda uznał, że nie może się do niego odnieść bowiem w aktach sprawy nie ma takiego wniosku byłych właścicieli, a wzmianki takiej nie ma również w protokole rozprawy administracyjnej. Organ II instancji wskazał wreszcie, że z uwagi na brak w operacie szacunkowym opisu stopni atrybutów rynkowych oraz przypisania ich wycenianej nieruchomości, a także opisów nieruchomości, które uzyskały na rynku cenę minimalną i maksymalną wystąpił on do rzeczoznawcy majątkowego o udzielenie wyjaśnień dotyczących tych kwestii. Uzupełnienie w tym zakresie operatu szacunkowego nie miało jednak wpływu na ustalenie wartości nieruchomości. Wreszcie Wojewoda wyjaśnił odwołującym się, że przedmiotem wyceny nie była cała działka nr [...], lecz jedynie jej niewielka część zajęta pod drogę gminną, a zatem dokonując wyceny rzeczoznawca badał cechy tylko tej ostatniej działki a nie całej nieruchomości z której została wydzielona.
Odnosząc się do zarzutów odwołania wniesionego przez Gminę S. Wojewoda podał, że sprawa zbadania konstytucyjności art. 73 ust. 2 pkt 1 ustawy Przepisy wprowadzające nie stanowi zagadnienia wstępnego w postępowaniu w przedmiocie ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną. Organy administracji publicznej orzekają bowiem na podstawie obowiązującego prawa i nawet przewidywana zmiana przepisów nie stanowi podstawy do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W razie zaś orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny o niezgodności kwestionowanego przepisu z Konstytucją istnieje możliwość zgłoszenia w oparciu o przepis art. 145a k.p.a. wniosku o wznowienie postępowania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach S. i J. P. domagali się uchylenia decyzji wydanej przez Wojewodę [...] z uwagi na naruszenie ich interesu prawnego polegającego na niewspółmiernie niskiej wycenie przejętej działki w stosunku do aktualnych cen na rynku. W uzasadnieniu skargi podali, że wycena ich działki w znaczący sposób odbiega od rzeczywistych cen na rynku nieruchomości, a wobec tego żądają zmiany rzeczoznawcy dokonującego wyceny oraz oparcia tej wyceny na transakcjach z terenu miasta S. zgodnie z art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające, a nie terenu powiatu b..
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko zajęte w motywach zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zawartego w skardze żądania o sporządzenie wyceny przejętej nieruchomości z uwzględnieniem jedynie transakcji z terenu gminy S. organ wskazał, że rzeczoznawca samodzielnie określa wielkość badanego rynku w zależności od okoliczności konkretnego przypadku. Przepisy nie różnicują w sposób wyraźny, czy rynek lokalny obejmuje tylko obszar danej gminy, okolicznych gmin, powiatu, czy regionu. Ponadto wzięcie pod uwagę w operacie szacunkowym transakcji nieruchomościami z terenu gminy M., leżącej w obszarze powiatu b., było korzystne dla skarżących, bowiem nieruchomości z terenu tej gminy osiągnęły wyższe ceny niż grunty z terenu gminy S.. Skarżący nie przedstawili też żadnego dowodu na poparcie swoich twierdzeń, że wycena przedmiotowej nieruchomości w bardzo znaczący sposób odbiega od aktualnych cen nieruchomości na rynku.
W piśmie procesowym z dnia [...] 2006 r. skarżący zarzucili, że w odwołaniu podnieśli zarzut naruszenia przez organ I instancji wyłącznie art. 73 ust. 5 ustawy Przepisy wprowadzające nie całego art. 73 tej ustawy. Okoliczność ta umknęła organowi odwoławczemu, co stwarza to domniemanie, że go nie badał, a tym samym mogło to mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Skarżący nie podzielili stanowiska Wojewody, że przeprowadzenie rozprawy administracyjnej jest tożsame z umożliwieniem stronie wypowiedzenia się po zakończeniu postępowania dowodowego, o czym stanowi art. 10 § 1 k.p.a. Skarżącym nie doręczono też kopii operatu szacunkowego, co przyznał organ odwoławczy nie dostrzegając jednak naruszenia tym przepisów k.p.a. Zwracając się do rzeczoznawcy o uzupełnienie materiału dowodowego Wojewoda przyznał, że zgromadzony materiał zawierał istotne braki, a zatem w związku z niedoręczeniem im odpisu operatu nie mogli zareagować na jego braki. Wskazali, że organ odwoławczy nie odniósł się do ich zarzutu dotyczącego braku możliwości sprawdzenia uprawnień posiadanych przez rzeczoznawcę majątkowego (np. w zakresie przepisów o wyłączeniu). Skarżący zakwestionowali też jako pozbawione podstaw prawnych stanowisko Wojewody zgodnie, z którym pojęcie rynek lokalny nieruchomości jest tożsame z pojęciem rynku nieruchomości w powiecie b.. Podtrzymali też zarzuty dotyczące braków uzasadnienia decyzji Starosty B. wskazując, że podawanie szczegółowych danych dotyczących obrotu nieruchomościami na rynku lokalnym byłoby zbędne, gdyby jako załącznik do decyzji został im doręczony odpis operatu szacunkowego. Podnieśli braki w ustaleniach faktycznych odnoszących się do wywłaszczonej działki. Działka ta ma pełny dostęp do mediów (za wyjątkiem kanalizacji komunalnej, której pozbawione są wszystkie działki na terenie gminy), ma także regularny kształt (szerokość ok. 40 m i proporcjonalne boki) i jest oczywiste, że nie mogła funkcjonować jako samodzielna działka skoro została przejęta pod drogę, a skarżący nie mieli wpływu na jej kształt. Wreszcie zarzucili, że przejęta działka nie stanowiła "nieużytku porośniętego chwastami" lecz stanowiła drogę. Powyższe dowodzi zasadności zarzutu, że sporządzony operat cechował się brakiem obiektywizmu. Wreszcie ponownie wskazali, że faktycznego zajęcia działki pod drogę publiczną dokonał Skarb Państwa, a nie Gmina S., która wówczas jeszcze nie istniała. W kolejnym piśmie z dnia [...] 2006 r. skarżący podali, że ceny działek budowlanych w rejonie ul. [...] w S. kształtują się w przedziale od [...]-[...] zł za m2.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniesiona skarga nie mogła odnieść skutku. Sąd kontrolując zaskarżoną decyzję w aspekcie jej zgodności z prawem – zgodnie z nakazem zawartym w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) – doszedł do wniosku, że nie narusza ona prawa materialnego oraz nie narusza przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przystępując do merytorycznej kontroli zaskarżonej decyzji należy po pierwsze wskazać, że bezspornym w sprawie jest, że postępowanie zostało wszczęte przez Starostę B. na wniosek byłych współwłaścicieli nieruchomości złożony w terminie, o jakim mowa w art. 73 ust. 4 ustawy Przepisy wprowadzające. W oparciu o ten wniosek prawidłowo organ I instancji wszczął postępowanie w trybie przepisów art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające. Wysokość odszkodowania za przedmiotową nieruchomość zajętą pod drogę publiczną organ I instancji ustalił stosownie do przepisu art. 73 ust. 4 przywołanej ustawy według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, a w szczególności o przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wartość przedmiotowej działki i wysokość należnego byłym współwłaścicielom odszkodowania została ustalona w oparciu o operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego. Strony postępowania, a to aktualny właściciel działki Gmina S., jak i byli jej współwłaściciele wzięli udział w dniu [...] 2007 r. w rozprawie administracyjnej w toku której rzeczoznawca majątkowy zaprezentował sporządzony operat. Wcześniej pismem z dnia [...] 2006 r. Starosta B. powiadomił skarżących o przedłożeniu przez rzeczoznawcę opinii określającej wartość rynkową nieruchomości. W tym kontekście nie zasługują na uwzględnienie twierdzenia skarżących zarzucających brak możliwości zapoznania się przez nich z operatem oraz nieujawnienie im przez organ danych pozwalających na weryfikację uprawnień rzeczoznawcy przez co naruszona została dyspozycja art. 10 § 1 k.p.a. nie zasługuje na uwzględnienie. Zauważyć też należy, że stosownie do przepisu art. 73 § 1 k.p.a. w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy i sporządzanie z nich notatek i odpisów, a zgodnie z art. 73 § 2 tej ustawy strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów z akt sprawy lub wydania jej uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. W aktach sprawy brak jednak stosownego wniosku skarżących o sporządzenie i udostępnienie im odpisu operatu szacunkowego, a z żadnego przepisu prawa nie wynika, aby w postępowaniu, którego przedmiotem jest ustalenie wysokości odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną na organie administracji publicznej ciążył obowiązek doręczenia z urzędu stronom odpisu operatu szacunkowego sporządzonego w trybie przepisów art. 73 ust. 4 ustawy Przepisy wprowadzające w związku z art. 130 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Żaden przepis prawa nie nakłada także obowiązku dołączenia operatu w formie załącznika do decyzji ustalającej wysokość odszkodowania. Zdaniem Sądu okoliczność, że Wojewoda zwrócił się za pośrednictwem organu I instancji do rzeczoznawcy majątkowego o szczegółowe odniesienie się do kwestii związanych z przyjętymi przez niego w operacie atrybutami cechującymi wycenianą nieruchomość w zestawieniu z cechami innymi porównywanych nieruchomości nie dowodził, jak twierdzą skarżący, że organ ten dostrzegł istotne braki w ustaleniach organu I instancji, lecz miało charakter uzupełniającego postępowania dowodowego o jakim jest mowa w art. 136 k.p.a. pozostawało bowiem w związku z zarzutami zgłoszonymi przez skarżących w odwołaniu.
Sąd nie podzielił też zarzutu nieprawidłowej wykładni art. 73 ust. 5 ustawy Przepisy wprowadzające dokonanej przez orzekające w sprawie organy. Odnosząc się do tej kwestii przyjdzie stwierdzić, że w myśl tego przepisu podstawę do ustalenia wysokości odszkodowania stanowi wartość nieruchomości według stanu z dnia wejścia w życie ustawy, przy czym nie uwzględnia się wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego trwałymi nakładami poczynionymi po utracie przez osobę uprawnioną prawa do władania gruntem. Przepis ten koresponduje z regulacjami prawnymi zamieszczonymi w § 36 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109 ze zm.). Zgodnie z § 36 ust. 1 tego rozporządzenia przy określaniu wartości rynkowej gruntów przeznaczonych lub zajętych pod drogi publiczne stosuje się podejście porównawcze, przyjmując ceny transakcyjne uzyskiwane przy sprzedaży gruntów odpowiednio do określenia wartości nieruchomości lub ich części dla ustalenia odszkodowania, o którym mowa w art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy refomujące administrację publiczną, z tym że stan tych nieruchomości przyjmuje się na dzień 29 października 1998 r., a ceny na dzień wydania decyzji o ustaleniu odszkodowania. Nie uwzględnia się nakładów dokonanych przez osobę uprawnioną po utracie prawa do władania gruntem. Wreszcie w świetle art. 153 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, do którego odsyła art. 73 ust. 4 ustawy Przepisy wprowadzające – podejście porównawcze polega na określeniu wartości nieruchomości przy założeniu, że wartość ta odpowiada cenom, jakie uzyskano za nieruchomości podobne, które były przedmiotem obrotu rynkowego. Ceny te koryguje się ze względu na cechy różniące nieruchomości podobne od nieruchomości wycenianej oraz uwzględnia się zmiany poziomu cen wskutek upływu czasu. Podejście porównawcze stosuje się, jeżeli są znane ceny i cechy nieruchomości podobnych do nieruchomości wycenianej. Wobec powyższego należy stwierdzić, że operat szacunkowy autorstwa rzeczoznawcy majątkowego R. W.-H. stanowiący podstawę ustalenia wartości działki nr [...], w którym zastosowane zostało podejście porównawcze metodą korygowania ceny średniej odpowiada przytoczonym wyżej przepisom. Przy wspomnianej metodzie korygowania ceny średniej zgodnie z § 4 ust. 4 analizowanego wyżej rozporządzenia do porównań przyjmuje się z rynku właściwego ze względu na położenie wycenianej nieruchomości co najmniej kilkanaście nieruchomości podobnych, które były przedmiotem obrotu rynkowego i dla których znane są ceny transakcyjne, warunki zawarcia transakcji oraz cechy tych nieruchomości. Wartość nieruchomości będącej przedmiotem wyceny określa się w drodze korekty średniej ceny nieruchomości podobnych współczynnikami korygującymi, uwzględniającymi różnicę w poszczególnych cechach tych nieruchomości. Zważyć też należy, że wybór właściwej metody i techniki szacowania (w analizowanym przypadku metody korygowania ceny średniej) stanowi wyłączne uprawnienie rzeczoznawcy majątkowego (art. 154 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami).
Na uwzględnienie nie zasługują także twierdzenia skarżących zarzucających nieprawidłowe określenie granic rynku nieruchomości z którego rzeczoznawca majątkowy zaczerpnął dane dotyczące transakcji sprzedaży nieruchomości podobnych. Wszystkie transakcje nieruchomościami zajętymi lub przeznaczonymi pod drogi publiczne uwzględnione w operacie miały bowiem miejsce w powiecie b., z czego większość miała miejsce na terenie gminy S., a pozostałe w sąsiedniej gminie M.. Zgodzić się należy ze stanowiskiem skarżących, że przepisy prawa regulujące sposoby ustalania wartości nieruchomości nie definiują, co należy rozumieć przez rynek lokalny. Jednak jest oczywistym, że takim rynkiem właściwym ze względu na położenie wycenianej nieruchomości jest obszar tej samej gminy, czy powiatu.
Wreszcie pozbawiona znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji pozostaje kwestia, w którym roku doszło do zajęcia przedmiotowej nieruchomości pod drogę publiczną i jaki podmiot dokonał tego zajęcia, a w szczególności, czy był to Skarb Państwa, czy gmina. Bezsporne w sprawie jest bowiem, że działka nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. była zajęta pod ul. [...] i w tej dacie droga ta była we władaniu Gminy S.. W świetle art. 73 ust. 1 ustawy Przepisy wprowadzające wystąpienie tych przesłanek spowodowało przejście przedmiotowej działki z mocy prawa na własność Gminy S.. Ulica [...] zgodnie z załącznikiem do uchwały Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia [...] r. Nr [...] stanowiła co prawda drogę lokalną miejską, a nie drogę gminną, o jakiej jest mowa w art. 73 ust. 2 pkt 1 ustawy Przepisy wprowadzające. Jednak zdaniem składu Sądu okoliczność ta nie miała wpływu na wskazanie Gminy S. jako podmiotu zobowiązanego do wypłaty odszkodowania byłym właścicielom. Na poparcie tego stanowiska powołać przyjdzie pogląd prawny zawarty w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 września 2002 r. sygn. akt II SA/Łd 2226/01 (w: ONSA 2004, z. 1, poz. 17).
Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, że orzekające w sprawie organy poprawnie oceniły zebrane dowody, dokonały na ich podstawie trafnych ustaleń faktycznych oraz przeprowadziły prawidłowe rozważania prawne.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło