I OSK 1381/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Stebnicka po rozpoznaniu w dniu 2 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ministra Finansów na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 czerwca 2007 r., sygn. akt II SO/Wa 24/07 o wymierzeniu grzywny w sprawie z wniosku R. S. w zakresie wymierzenia grzywny Ministrowi Finansów za nieprzekazanie sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzi na skargę postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 19 czerwca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, sygn. akt II SO/Wa 24/07 na wniosek R. S. wymierzył Ministrowi Finansów grzywnę w wysokości 4.954,46 zł za nieprzekazanie skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 280/07 z jego skargi na decyzję Ministra Finansów z dnia 29 grudnia 2006 r., nr [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) ustawodawca zwiększył gwarancje procesowe nadania biegu sprawie i skrócił przewidziany w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), trzydziestodniowy termin do przekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy, do 15 dni. Sąd stwierdził, że skargę R. S. doręczono organowi w dniu 16 stycznia 2007r., natomiast organ przekazał tę skargę do Sądu wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy w dniu 16 lutego 2007 r., zatem z przekroczeniem terminu do dokonania tej czynności o 16 dni, gdyż ostatni dzień terminu przypadał na dzień 31 stycznia 2007 r. Sąd zaznaczył również, iż przekazane akta były niekompletne, nie zawierały oryginału bądź poświadczonej za zgodność kserokopii wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z dnia 18 października 2006 r., dowodu doręczenia skarżącemu decyzji I i II instancji oraz odpisu odpowiedzi na skargę, zaś ich uzupełnienie również nastąpiło z opóźnieniem W związku z powyższym Sad pierwszej instancji uznał, iż w sytuacji, gdy skarga oraz odpowiedź na skargę wraz z aktami sprawy została przekazana z uchybieniem ustawowego terminu do dokonania tej czynności, zachodzą przesłanki do wymierzenia organowi grzywny na podstawie art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożył Minister Finansów, zarzucając naruszenie art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że grzywnę wymierza się niezależnie od kwestii wykonania czynności procesowej dostarczenia skargi wraz z aktami. Wskazując na powyższe naruszenia, Minister Finansów wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania w przedmiocie wymierzenia grzywny oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Minister Finansów wskazał, że grzywna, o której mowa w art. 55 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest środkiem dyscyplinującym organ i ma na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku, a zatem w przypadku przesłania skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę z uchybieniem terminu, ale zanim sąd orzeknie o grzywnie postępowanie w przedmiocie wymierzenia grzywny staje się bezprzedmiotowe. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje. W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 P.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jedynie pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem skarżących uchybił Sąd pierwszej instancji, uzasadnienia ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego – wskazania dodatkowo, że wytknięte naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ze względu na to, że skarga kasacyjna jest bardzo sformalizowanym środkiem prawnym, jest obwarowana przymusem adwokacko-radcowskim (art. 175 § 1-3 P.p.s.a.). Opiera się on na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny. Wobec niestwierdzenia nieważności postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany był ograniczyć swoje rozważania wyłącznie do oceny zgłoszonych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia prawa. W myśl art. 54 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Jednakże w przypadku, gdy przedmiotem skargi jest sprawa z zakresu dostępu do informacji publicznej, termin ten wynosi 15 dni, stosownie do art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, zgodnie z którym do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się, z zastrzeżeniem przypadku, o którym mowa w art. 22, przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. W razie niezastosowania się do w/w obowiązku, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 (art. 55 ustawy). W przedmiotowej sprawie bezsporna jest okoliczność, iż organ nie wykonał w terminie obowiązku przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Spełniona zatem została przesłanka wymierzenia grzywny określona w art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Za błędny należy uznać argument skargi kasacyjnej, jakoby Sąd nie mógł uwzględnić wniosku i wymierzyć grzywny w sytuacji, gdy organ przekazał skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę po złożeniu wniosku, ale przed jego rozpoznaniem. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego grzywna ma bowiem nie tylko charakter dyscyplinujący ale i restrykcyjny. Na przyjęcie wyłącznie dyscyplinującego charakteru takiej grzywny nie pozwala dyspozycja art. 55 § 1 powołanej ustawy. Z analizy treści tego przepisu wynika bowiem, że wyłączną przesłanką materialnoprawną do wymierzenia grzywny jest niewypełnienie w terminie obowiązku przekazania skargi, akt sprawy i odpowiedzi na skargę. Natomiast fakt wypełnienia w/w obowiązku po terminie, jak również przyczyna niedochowania tego terminu mogą mieć jedynie wpływ na wysokość wymierzonej grzywny. Dlatego też Sąd oceniając wniosek bierze pod uwagę całokształt okoliczności występujących w konkretnej sprawie. Mając zatem na względzie, że w niniejszej sprawie organ nie tylko przesłał skargę wraz z aktami i odpowiedzią na skargę z opóźnieniem, ale dopuścił się również zwłoki w uzupełnieniu tych akt, jak również nie wyjaśnił przyczyny uchybienia terminu w wypełnieniu tych obowiązków, wymierzenie grzywny przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w kwocie 4.954,46 zł należy uznać za w pełni uzasadnione. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.