II FSK 579/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędziowie: NSA Edyta Anyżewska (sprawozdawca), NSA Jerzy Rypina, Protokolant Paweł Koluch, po rozpoznaniu w dniu 24 września 2009 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej "G." sp. z o.o. z siedzibą w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 1 sierpnia 2007 r. sygn. akt I SA/Wr 809/07 w sprawie ze skargi "G." sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 1 lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie odsetek za zwłokę od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych za styczeń i sierpień 2001 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od "G." sp. z o.o. z siedzibą w G. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej we W. kwotę 600 (sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2007 r. sygn. akt I SA/Wr 809/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę G. Spółki z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. [...] z dnia 1 lutego 2007 r. wydaną w przedmiocie odsetek za zwłokę od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych za styczeń i sierpień 2001 r. Decyzją tą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję wydaną w tym przedmiocie w dniu 30 października 2006 r. przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. Podstawę prawną tej decyzji stanowił art. 53a i art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), dalej O.p., w związku z art. 25 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.). W myśl pierwszego z wymienionych przepisów jeżeli w postępowaniu podatkowym po zakończeniu roku podatkowego organ podatkowy stwierdzi, że podatnik mimo ciążącego na nim obowiązku nie zapłacił zaliczek na podatek w całości lub części, nie złożył deklaracji albo wysokość zaliczek jest inna, niż wykazana w deklaracji, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość odsetek za zwłokę, przyjmując prawidłową wysokość zaliczek na podatek jeżeli ich wysokość jest inna niż wykazana w deklaracji, a także w razie braku deklaracji. W niniejszej sprawie organ podatkowy I instancji przeprowadził w spółce kontrolę podatkową, a następnie postępowanie podatkowe w celu sprawdzenia prawidłowości rozliczenia się przez podatnika z budżetem państwa z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2001 r. Postępowanie to zakończyło się (po ponownym rozpatrzeniu sprawy w toku instancji) wydaniem decyzji z dnia 30 października 2006 r., określającej wysokość zobowiązania podatkowego za analizowany rok podatkowy w kwocie 36.594 zł (spółka zadeklarowała 21.040 zł). W decyzji tej stwierdzono zarówno zaniżenie przychodów (nieuwzględnienie w nich kwoty 25.000 zł otrzymanych od H. Z. oraz kwoty refundacji wynagrodzeń i składek na ubezpieczenie społeczne pracowników zatrudnionych w ramach prac interwencyjnych w łącznej kwocie 1611,03 zł), jak i zawyżenie kosztów ich uzyskania (o wynagrodzenia wypłacone jedynemu udziałowcowi Spółki w łącznej kwocie 24.862,05 zł, różnice w odpisach amortyzacyjnych - w kwocie 2465,48 zł za sierpień i 317,60 zł za okres od września do grudnia, odsetki od nieterminowej wpłaty VAT - w kwocie 332,40 zł). Nieprawidłowości te miały wpływ na wielkość dochodu stanowiącego podstawę wyliczenia miesięcznych zaliczek na podatek (por. art. 25 ust. 1 u.p.d.o.p.), w związku z czym doszło do wydania wymienionej wyżej decyzji. Dyrektor Izby Skarbowej we W. nie uwzględnił odwołania Spółki od tego rozstrzygnięcia, wobec czego Spółka wniosła skargę na powyższą decyzję do sądu administracyjnego. Równolegle została zaskarżona wydana w tym samym czasie decyzja określająca zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2001 r. W skardze podniesiono zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, regulujące kwestie przychodów i kosztów ich uzyskania, stosowane w postępowaniu w przedmiocie wymiaru rocznego zobowiązania. Nie kwestionowano uprawnienia organu do określenia odsetek od zaliczek na podatek po zakończeniu roku podatkowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej P.p.s.a. Sąd stwierdził, iż w rozpoznawanej sprawie organ podatkowy zasadnie naliczył odsetki za zwłokę z tytułu niezapłaconych w terminie i w należnej wysokości zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych za 2001 r., przyjmując za podstawę ustalenia zawarte w swojej decyzji z dnia 30 października 2006 r. (utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 1 lutego 2007 r., dotyczącej wymiaru zobowiązania za rok podatkowy). Analiza zgromadzonego materiału dowodowego uzasadniała bowiem podjęcie zaskarżonej decyzji. Prawidłowo także organy obu instancji zastosowały i wskazały podstawę prawną tych rozstrzygnięć, co czyni niezasadnym podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia przepisów podatkowego prawa materialnego. Sąd w uzasadnieniu wyroku odniósł się do poszczególnych kwestii spornych przytaczając regulacje materialnoprawne oraz ustalenia faktyczne rozważone i ocenione wcześniej (równolegle) w decyzji określającej zobowiązania w podatku za rok podatkowy. Wyrok ten został zaskarżony przez podatnika w całości skargą kasacyjną, którą oparto na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisów: art. 15 ust. 1 i art. 16 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.p. przez przyjęcie, iż umowa pomiędzy spółka a jej jedynym wspólnikiem Panem B. C. jest umową nieważną, co uniemożliwia zaliczenie do kosztów podatkowych spółki kwot wynagrodzeń z tego tytułu jednoosobowemu wspólnikowi oraz odprowadzanych na jego rzecz składek na ubezpieczenie społeczne, art. 12 ust. 4 pkt 4 u.p.d.o.p. poprzez przyjęcie, że wpłata na podwyższenie kapitału zakładowego nie jest kosztem uzyskania przychodu, art. 16a ust. 1 u.p.d.o.p. poprzez przyjęcie, że amortyzowane przez spółkę środki trwałe nie spełniają ustawowych wymogów przewidzianych dla amortyzacji takich środków. Wskazując na powyższe wniesiono o: 1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania, 2) zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, a także: 3) przyznanie skarżącemu prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie. W uzasadnieniu środka zaskarżenia podjęto polemikę z poglądami sądu w kwestii kwalifikacji prawnej wynagrodzeń wypłaconych Prezesowi Spółki, zakwalifikowania środków pieniężnych przekazanych Spółce przez H. Z. oraz oceny okoliczności faktycznych związanych z kompletnością i zdatnością do użytku środków trwałych. Dyrektor Izby Skarbowej we W. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz organu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, zgłoszono w niej bowiem zarzuty naruszenia prawa materialnego (bez wskazania postaci naruszenia), które były stosowane w sprawie dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za rok podatkowy. Sąd kasacyjny rozpoznający tę sprawę (sygn. akt II FSK 578/08) łącznie ze sprawą niniejszą uznał, że wyrokiem sądu I instancji wydanym w przedmiocie zobowiązania za rok podatkowy (sygn. akt I SA/Wr 808/07 z dnia 1 sierpnia 2007 r.) nie naruszono wskazanych przepisów prawa materialnego. Zagadnienia prawomocnie przesądzone w sprawie II FSK 578/08 nie mogą być przedmiotem ponownej oceny w niniejszej sprawie, w której uwzględniając ustalenia poczynione odnośnie do przychodów i kosztów ich uzyskania za rok podatkowy i ich subsumcję pod odpowiednie przepisy prawa materialnego dokonano jedynie oceny, czy dochód danego roku podatkowego był prawidłowo deklarowany w trakcie tego roku w deklaracjach na zaliczki miesięczne, które podatnik zobowiązany był składać stosownie do art. 25 ust. 1 i 2 u.p.d.o.p. Z uwagi na stwierdzone zaniżenie zaliczek w styczniu i sierpniu 2001 r. wydano decyzję określającą odsetki od tych zaległości podatkowych na podstawie art. 53a O.p. Przepis ten stanowi, że jeżeli w postępowaniu podatkowym po zakończeniu roku podatkowego ... organ podatkowy stwierdzi, że podatnik mimo ciążącego na nim obowiązku nie zapłacił zaliczek na podatek w całości lub w części, nie złożył deklaracji albo wysokość zaliczek jest inna niż wykazana w deklaracji, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość odsetek za zwłokę, przyjmując prawidłową wysokość zaliczek na podatek, jeżeli ich wysokość jest inna niż wykazana w deklaracji, a także w razie braku deklaracji. W sprawie odnoszącej się do tego przedmiotu istotne mogły być zatem tylko zarzuty dotyczące zastosowania tego ostatniego przepisu, ewentualne zarzuty procesowe dotyczące ustaleń odnoszących się do wysokości odsetek. Skarżąca Spółka tego rodzaju zarzutów nie podniosła. W tym stanie rzeczy, wobec prawomocnego przesądzenia w sprawie sygn. akt II FSK 578/08 o prawidłowości zastosowania spornych przepisów prawa materialnego za zasadne należało uznać ustalenia dot. zaniżenia zaliczek na podatek. Samodzielnie omawiane kwestie sporne mogłyby być rozważane w sprawie zaliczkowej w trakcie roku podatkowego przy kontroli deklaracji miesięcznych na podatek. Wojewódzki Sąd Administracyjny zbędnie szczegółowo przeanalizował poszczególne kwestie sporne dotyczące przychodów i kosztów ich uzyskania, zamiast odwołać się do rozstrzygnięcia podjętego w tym zakresie w sprawie wymiarowej. Okoliczność ta nie miała jednakże wpływu na wynik sprawy, ponadto nie została podniesiona w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 P.p.s.a., jako zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Z tych względów - wobec niezasadności skargi kasacyjnej - Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 oraz art. 204 pkt 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.