II OSK 1489/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Hauser po rozpoznaniu w dniu 16 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 sierpnia 2007 r. sygn. akt IV SA/Wa 1257/07 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia oddalić skargę kasacyjną Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2007 r. (sygn. akt IV SA/Wa 1257/07) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę M. B. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. W uzasadnieniu postanowienia Sąd podniósł, że decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] została doręczona skarżącej wraz z pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia skargi (tj. ze wskazaniem, iż skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w terminie 30 dni od daty otrzymania decyzji) w dniu 20 kwietnia 2007 r. Skarga została nadana w urzędzie pocztowym w dniu 15 maja 2007 r. i zaadresowana bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sąd wskazał, że zasada wnoszenia skargi za pośrednictwem organu administracji publicznej oznacza, że w przypadku wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego, sąd ten winien ją przekazać właściwemu organowi administracji publicznej. O zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje wówczas data nadania skargi przez sąd pod adresem właściwego organu administracji publicznej. W przedmiotowej sprawie skarga wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i następnie została przekazana do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w dniu 24 maja 2007 r. zatem za termin wniesienia skargi uznano dzień 24 maja 2007 r. Tymczasem trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi upłynął w dniu 21 maja 2007 r. Dlatego też Sąd I-instancji uznał, że złożenie skargi przez skarżącą bezpośrednio do sądu, a nie za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżony akt spowodowało niezachowanie ustawowego trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi. Skargę kasacyjną od przedmiotowego postanowienia z dnia 9 sierpnia 2007 r. złożyła skarżąca M. B. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Wskazano, iż podstawę skargi kasacyjnej stanowi naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a mianowicie naruszenie art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwane dalej p.p.s.a.) przez uznanie, że terminem wniesienia skargi na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi była data przekazania przez WSA w Warszawie w.w. skargi do właściwego organu oraz przez nieuwzględnienie, że wnosząca skargę nie posiadała profesjonalnego pełnomocnika. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a.). Przepis ten określa termin i tryb wnoszenia skargi do sądu administracyjnego. Zgodnie z treścią art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Należy też podkreślić, iż stosownie do art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Z akt administracyjnych wynika, iż w niniejszej sprawie organ należycie pouczył stronę o sposobie i terminie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Skarga dotyczyła decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, a zatem powinna zostać wniesiona za pośrednictwem tego organu. Natomiast skargę wniesiono bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W takiej sytuacji termin jest zachowany jedynie w przypadku, gdy sąd prześle (nada w urzędzie pocztowym) skargę do właściwego organu przed upływem terminu do wniesienia skargi (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 1987 roku, sygn. akt III CZP 33/87, publ. OSN 1988/6/73, a także postanowienie NSA z dnia 18 czerwca 2008 r., I OSK 651/08, opublikowane w Bazie orzeczeń NSA -www.nsa.gov.pl). Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela powyższe stanowisko, a tym samym podziela pogląd wyrażony w zaskarżonym postanowieniu. Wskazany warunek stanowi konsekwencję jednoznacznej regulacji zawartej w przepisach (art. 53 § 1, art. 54 § 1 p.p.s.a.), zgodnie z którymi skargę wnosi się w określonym terminie do organu, który wydał zaskarżone orzeczenie. Zgodnie z zasadą określoną w art. 57 § 5 k.p.a. i art. 83 § 3 p.p.s.a. oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem skargi. W przypadku przesłania przez sąd pisma organowi, do którego pismo to powinno być skierowane, datą wniesienia skargi jest dzień nadania pisma przez sąd. Trafnie więc podkreślono w zaskarżonym postanowieniu, iż skargę wniesioną bezpośrednio do sądu administracyjnego, sąd ten powinien przekazać do organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, a dla oceny dochowania terminu do wniesienia skargi decydująca jest data nadania w urzędzie pocztowym skargi przez sąd administracyjny do organu. Należy podkreślić, iż podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut nieuwzględnienia, że wnosząca skargę nie posiadała profesjonalnego pełnomocnika, jest niezasadny, gdyż strona została prawidłowo i jednoznacznie pouczona o terminie i trybie wniesienia skargi, a ponadto rozpatrując niniejszą sprawę Sąd I-instancji mógł badać wyłącznie kwestię konsekwencji niezachowania ustawowego terminu do wniesienia skargi, nie zaś przyczyn jego uchybienia. Badanie uchybienia terminu może być natomiast przedmiotem postępowania z wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Ze wskazanych powodów nie można było uznać, że postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego będące przedmiotem skargi kasacyjnej uchybia prawu. Dlatego, na podstawie art. 184 p.p.s.a., skargę kasacyjną należało oddalić. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego Sąd nie orzekał, ponieważ w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada wynikająca z art. 199 p.p.s.a., że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Oznacza to, że co do zasady stronie, która poniosła koszty postępowania nie przysługuje zwrot kosztów. Wyjątki od tej zasady określa art. 200-204 p.p.s.a. Dlatego też w art. 209 p.p.s.a. przyjęto unormowanie, iż wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę (art. 200) oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203, i art. 204. Tak więc w innych przypadkach Sąd nie rozstrzyga o zwrocie kosztów postępowania. O kosztach postępowania kasacyjnego sąd orzeka jedynie wówczas, gdy rozpoznaje skargę kasacyjną od wyroku, ponieważ przepisy art. 203 i art. 204 wiążą zwrot kosztów postępowania kasacyjnego w wyrokiem sądu pierwszej instancji oddalającym lub uwzględniającym skargę, co nie ma miejsca w przypadku rozpoznawania skargi kasacyjnej od postanowienia odrzucającego skargę.