II SA/Sz 815/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak, Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki (spr.), Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2007 r. sprawy ze skargi M. P.-P. i K. P. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odrzucenia protestów i zarzutów wniesionych do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy w części dotyczącej obszaru miejscowości: [...] oddala skargę. Rada Miejska w P. podjęła dniu [...] Uchwałę nr [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia zmian w planie miejscowym zagospodarowania przestrzennego gminy P. w części dotyczącej obrębów T., W., Z. (zmienioną Uchwałą Nr [...] z dnia [...] oraz Uchwałą [...]z dnia [...]). Następnie Burmistrz Gminy P. zawiadomił o wyłożeniu do publicznego wglądu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i pouczył o prawie do zgłaszania protestów i zarzutów. W piśmie z dnia [...], określonym jako uwagi do planu zagospodarowania przestrzennego, M. P.-P. i K. P., po szczegółowym zapoznaniu się z planem przestrzennego zagospodarowania miejscowości T. nie zgadzają się na usytuowanie przepompowni ścieków i stacji transformatorowej w bezpośrednim sąsiedztwie posesji w rejonie skrzyżowania ulic [...] i [...], to jest posesji nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] przy ul. [...], posesji nr [...] i nr [...] przy ul. [...] oraz posesji, która niebawem powstanie na działkach nr [...] i nr [...]. Hałas i promieniowanie elektromagnetyczne pracującej stacji oraz fetor wydobywający się z otworów wentylacyjnych przepompowni wpłynie zasadniczo na obniżenie komfortu życia. Zabudowa tego rejonu jest już praktycznie zakończona i zapotrzebowanie na energię elektryczną nie wzrośnie. Przy minimalnym dopływie ścieków, jakie byłyby doprowadzane do przepompowni, ich rozbiór byłby związany z gniciem ścieków i zatruwaniem całej okolicy, a więc byłby bardzo uciążliwy dla mieszkańców. Teren objęty procedurą planistyczną jest zdrowy, nie zdewastowany, ze świetnym mikroklimatem. Osoby zgłaszające uwagi nie wyraziły zgody na zakłócenia związane z niewłaściwą lokalizacją stacji transformatorowej i przepompowni ścieków. To, że w odróżnieniu od poprzednich przepisów o ochronie środowiska nie istnieją obecnie strefy ochronne, nie oznacza, że przepompownie bądź stacje transformatorowe przestały być obiektami uciążliwymi dla sąsiadujących z nimi mieszkańców. Przy przeważających wiatrach z kierunku zachodniego i północno-zachodniego zapowietrzany byłby cały rejon starej części Tanowa. Nie wyrażono również zgody na tworzenie z dróg osiedlowych dróg o szerokości 12 m. Zdaniem osób zgłaszających uwagi nie dopuszczalne jest okrojenie już istniejących działek zabudowanych i zagospodarowanych zieloną architekturą, nawet za cenę wykupu. Jak widać na podkładzie geodezyjnym, lokalizacja rejonu skrzyżowania ulic [...] - [...] przypada na zachodni kraniec T., część o minimalnym natężeniu ruchu jezdnego i pieszego. Nie ma zatem potrzeby poszerzania istniejących dróg - pieszojezdni, po których i tak już kierowcy jeżdżą zbyt szybko. Poza tym pieszojezdnie są powszechnie stosowane jako drogi osiedlowe na dużych osiedlach S., a przede wszystkim w krajach Unii. Nic nie uzasadnia tego, że np. w odległości 3-4 m od okien budynków jednorodzinnych, często starych (budynek na posesji nr [...] przy ul. [...] jest objęty ewidencją konserwatora zabytków), miałby się odbywać normalny szybki ruch miejski lub transport ciężkiego sprzętu. Stanowiłoby to kolejny czynnik dewastacji środowiska. Rada Miejska w P. uchwałą z dnia [...] w sprawie odrzucenia protestów i zarzutów wniesionych do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy P. w części dotyczącej obszaru miejscowości: T., W., Z. - tzw. "T.", działając na podstawie art. 23 ust. 3 i art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) w związku art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 ze zm.) oraz Uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia zmian w planie miejscowym zagospodarowania przestrzennego gminy P. w części dotyczącej obrębów T., W., Z. (zmienioną Uchwałą Nr [...] z dnia [...] oraz Uchwałą Nr [...] z dnia [...]) - po rozpatrzeniu wniesionych protestów (załącznik nr [...] do uchwały), odrzuciła w § 1 uchwały protesty oznaczone liczbą porządkową 1, przeciwko przeznaczeniu terenu pod przepompownię ścieków [...] i stację transformatorową [...] oraz poszerzeniu drogi [...]. Zdaniem Rady Miejskiej w P. lokalizacja terenów dla potrzeb przepompowni ścieków i stacji transformatorowej, jako elementów infrastruktury technicznej niezbędnych dla funkcjonowania terenów mieszkaniowych jest koniecznością i wynika z realizacji zadań gminy. Na obszarach przeznaczonych pod zabudowę jednorodzinną, w zakresie rysunku nr [...] projektu planu, przewiduje się możliwy wtórny podział działek. Fakt ten niesie za sobą możliwe zwiększenie intensywności zabudowy przedmiotowych terenów i tym samym zwiększenie zapotrzebowania w zakresie dostaw energii elektrycznej i odbioru ścieków. Odrzucając protest wzięto pod uwagę fakt, że projektowana na terenach [...] i [...]infrastruktura techniczna będąca inwestycją celu publicznego, jest rozwiązaniem typowym, szeroko stosowanym na terenach zabudowy mieszkaniowej, nie stanowi uciążliwości dla terenów sąsiadujących i nie wymaga zachowania określonych odległości od zabudowy. Zaś lokalizacja terenów przy skrzyżowaniu z układem drogowym, w ciągu którego prowadzone są sieci, jest podyktowana względami techniczno-ekonomicznymi. Ponadto w obszarze bezpośrednio przyległym nie ma możliwości alternatywnego rozwiązania bez ingerencji w tereny zalesione. Odnośnie protestów wobec poszerzenia odcinka ulicy publicznej o symbolu [...] (wzdłuż działek [...],[...] i [...]) stwierdzono brak podstaw do zawężenia linii rozgraniczających ulicy, poniżej wymaganego przepisami prawa minimum 10,0 m (brak uzasadnienia podyktowanego trudnymi warunkami terenowymi lub istniejącym zagospodarowaniem). Poza tym odnosząc się do argumentacji osób składających protest wskazano, że ulica nie jest przeznaczona do obsługi szybkiego ruchu miejskiego ani transportu ciężkiego sprzętu, lecz ma pełnić funkcję ulicy obsługującej tereny zabudowy jednorodzinnej i rekreacyjnego dostępu do terenów leśnych. Służy temu projektowana wzdłuż drogi ścieżka rowerowa oraz planowane zagospodarowanie w postaci pełnego uzbrojenia w infrastrukturę techniczną, co uzasadnia konieczność utrzymania minimalnych parametrów pasa drogowego 10 m. Natomiast po rozpatrzeniu zarzutów wniesionych do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (załącznik nr [...] do uchwały) Rada Miejska w P. w § 2 uchwały odrzuciła zarzuty oznaczone liczbą porządkową 2 przeciwko poszerzeniu drogi [...]. W uzasadnieniu faktycznym wskazano, że z uwagi na istniejący budynek na działce [...] nie ma możliwości przesunięcia odcinka ulicy (wzdłuż działek [...],[...] i [...]) o symbolu [...] w kierunku zachodnim. Droga [...] jest celem publicznym, w projektowanym przebiegu obsługuje kilkadziesiąt działek, stanowi integralną część projektowanego, spójnego układu komunikacyjnego Tanowa, wynikającego z docelowego zagospodarowania. Zawężenie linii rozgraniczających poniżej wynikającego z przepisów minimum 10,0 m dla dróg publicznych tej klasy, jeśli nie jest uzasadnione trudnymi warunkami terenowymi lub istniejącym zagospodarowaniem, nie jest uzasadnione z uwagi na projektowane zagospodarowanie pasa drogowego w zakresie realizacji pełnego uzbrojenia terenu. Droga nie jest przeznaczona do obsługi szybkiego ruchu miejskiego ani transportu ciężkiego sprzętu, lecz do obsługi zabudowy jednorodzinnej i dostępu do terenów leśnych, czemu m.in. służy projektowana wzdłuż drogi ścieżka rowerowa. W części dotyczącej podstawy prawnej uzasadnienia wskazano na: art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm.), art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), § 6, 7 i 8 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 1996 r. Nr 33, poz. 144 ze zm.). Na powyższą uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. złożyli M. P.-P. i K. P. wnosząc stwierdzenie jej nieważności jako sprzecznej z prawem. Skarżący zarzucili naruszenie: art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t. jedn. Dz.U. z 1999, Nr 15, poz. 139 ze zm.) poprzez błędne zakwalifikowanie zarzutu skarżących dotyczącego planowanego usytuowania przepompowni ścieków oraz stacji transformatorowej jako protestu; art. 1 ust. 2 pkt 2, 3 oraz 5 w zw. z art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 64 ust. 3, art. 21 ust. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji poprzez odrzucenie zarzutów skarżących, a co za tym idzie naruszenie istoty przysługującego skarżącym prawa własności, przejawiające się w przeznaczeniu, z naruszeniem zasady proporcjonalności, części nieruchomości skarżących pod zabudowę drogi oraz narażeniu skarżących na immisje płynące z ujętych w miejscowym planie przepompowni ścieków oraz stacji transformatorowej; § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. nr 43, poz. 430) poprzez błędne przyjęcie przy ustalaniu projektu planu miejscowego, że w sprawie nie zachodzą przesłanki - a mianowicie istniejące zagospodarowanie, uzasadniające przyjęcie mniejszej szerokości drogi niż przyjęte w § 7 ust. 1 tego rozporządzenia, W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawili obszerną argumentację i wskazali, że wnieśli zarzuty do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, których przedmiotem były: projekt poszerzenia drogi oznaczonej jako [...] do szerokości 10 na odcinku od ul. [...] do ul. [...] w T. kosztem będącej ich własnością nieruchomości oraz usytuowanie przepompowni ścieków i stacji transformatorowej oznaczonych symbolami odpowiednio [...] oraz [...] w bezpośrednim sąsiedztwie ich posesji. Zarzuty te Rada Gminy P. uchwałą z dnia [...] odrzuciła. Zdaniem skarżących naruszono tym samym art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, dający każdemu, którego interes prawny lub uprawnienia zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, do wniesienia zarzutów do tego projektu. Zakwalifikowanie zastrzeżeń jako protestu wywiera daleko idące skutki prawne, ponieważ uchwałę o odrzuceniu zarzutu w całości lub części, wnoszący zarzut może zaskarżyć do sądu administracyjnego, natomiast w stosunku do podmiotu wnoszącego protest ustawa takiej możliwości zaskarżenia uchwały nie przewiduje. Kryterium zakwalifikowania danego zastrzeżenia podmiotu jako zarzut jest naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia. Z treści uchwały wynika, że stanowisko skarżących w przedmiocie usytuowania przepompowni ścieków i stacji transformatorowej w bezpośrednim sąsiedztwie ich posesji zakwalifikowano jako protest, co wynika z § 1 pkt 1 przesłanego skarżącym wyciągu z zaskarżonej uchwały oraz z załącznika nr 1 do tej uchwały, którego skarżącym nie doręczono. Usytuowanie w projekcie miejscowego planu przepompowni ścieków i stacji transformatorowej w bezpośrednim sąsiedztwie posesji skarżących - około 8 m od granicy ich posesji, winno zostać zakwalifikowane jako naruszenie ich interesu prawnego. Posadowienie przepompowni ścieków w tak małej odległości od posesji skutkować będzie immisjami na jej obszar nieprzyjemnego fetoru. Analogicznie, stacja transformatorowa emitować będzie szkodliwe fale elektromagnetyczne na obszar posesji. Co za tym idzie, skutki pracy tych urządzeń będą w sposób niekorzystny wpływały na treść prawa własności skarżących. Stanowisko skarżących wspiera orzecznictwo (zob. wyrok NSA z 29 III 2006 r., II OSK 3/06, LEX nr 198183). Ponadto w załączniku nr [...] do zaskarżonej uchwały (wykaz zarzutów do projektu planu), pod pozycją nr 14 widnieje zarzut przeciwko usytuowaniu innej stacji transformatorowej ujętej w projekcie planu. W tej sytuacji zakwalifikowanie zarzutu skarżących jako protestu, stanowi nieuzasadnioną niekonsekwencję organu. W ocenie skarżących w art. 1 ust. 2 pkt 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, wśród wartości uwzględnianych zwłaszcza w zagospodarowaniu przestrzennym znajduje się m.in. prawo własności. Taka treść przepisu wynika z faktu, iż ustawodawca zalicza nienaruszalność prawa własności do naczelnych zasad ustrojowych Państwa. Przemawia za tym także treść art. 64 ust. 3, art. 21 ust. 2 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Za taką wykładnią powołanych przepisów przemawia też stanowisko doktryny w kwestii zasady proporcjonalności (zob. Z. Czarnik, Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego 2006/2/42; K. Matuszyk, Glosa do postanowienia SN z 6 IV 2004 r., I CK 552/03, Przegląd Sądowy 2006/4/107). Prawo własności jednostki nie jest prawem nieograniczonym, ustawodawca przewiduje możliwość wywłaszczenia na cele publiczne, za stosownym odszkodowaniem. Jednak przymusowe pozbawienie lub ograniczenie prawa własności może być dokonane wyłącznie z zastosowaniem zasady proporcjonalności. Zasada proporcjonalności znajduje swoje potwierdzenie także w treści art. 112 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. jedn. Dz.U. z 2004 r., nr 261, poz. 2603 ze zm.), który stanowi, że wywłaszczenie nieruchomości może być dokonane, jeżeli cele publiczne nie mogą być zrealizowane w inny sposób niż przez pozbawienie albo ograniczenie praw do nieruchomości. Zaskarżoną uchwałą odrzucono następujące zarzuty skarżących: przeciwko przeznaczeniu części nieruchomości skarżących (działka gruntu nr [...]) pod poszerzenie publicznej drogi gminnej, oznaczonej w projekcie planu [...], na odcinku od ul. [...] do ul. [...], a także przeciwko usytuowaniu przepompowni ścieków i stacji transformatorowej oznaczonych symbolami odpowiednio [...] oraz [...] w bezpośrednim sąsiedztwie nieruchomości skarżących. Zdaniem skarżących odrzucenie zarzutów zostało dokonane z naruszeniem prawa. Nieruchomość skarżących stanowi ogrodzona płotem działka siedliskowa, na której posadowiony jest dom otoczony ogrodem. Jest to stałe miejsce zamieszkania skarżących. Nieruchomość znajduje się w dzielnicy domów jednorodzinnych, stanowiących zachodni kraniec T., położonych na skraju Puszczy W.. Nie ma na tym obszarze terenów, które mogłyby w przyszłości powiększyć areał zagospodarowania, lub nadających się do zintensyfikowania istniejącej zabudowy. Wbrew temu, co podniesiono w § 1 pkt 1 uchwały, o możliwości wtórnego podziału działek, istniejące budynki i struktura własnościowa terenu umożliwiają zagęszczenie zabudowy maksymalnie o kilka domów w skali całej dzielnicy. Zależy to wyłącznie od woli w tym przedmiocie właścicieli poszczególnych gruntów. Droga nie stanowi ważnego szlaku komunikacyjnego, średnie natężenie ruchu samochodowego sięga kilku przejazdów samochodów osobowych na dobę, kilkunastu przejazdów rowerami, głównie w weekendy. Z uzasadnienia zaskarżonej uchwały wynika, że droga ma być przeznaczona do obsługi zabudowy jednorodzinnej i dostępu do terenów leśnych. Niezależnie zatem od ingerencji w prawo własności nie istnieje uzasadnienie, aby droga istniejąca, w zupełności zaspokajająca potrzeby mieszkańców, musiała zostać poszerzona. Ponadto wbrew stanowisku organu, brak jest celu publicznego i nie występuje potrzeba poszerzania już istniejącej drogi. Poszerzenie spornego odcinka drogi będzie wiązało się z koniecznością poniesienia nakładów finansowych na wykup prywatnej własności, wykonanie analiz i projektów, uzbrojenie terenu, wykonanie drogi i inne konieczne do wykonania inwestycji czynności. Bezpośrednio ze spornym odcinkiem drogi sąsiaduje inny, gdzie w projekcie ujęto 100 metrowy odcinek tej samej drogi o szerokości 6 m (na mapie oznaczono ten odcinek nr 4). W uzasadnieniu powołano się przy tym na istniejące zagospodarowanie terenu uniemożliwiające poszerzenie tej drogi. Pozostawienie zatem sąsiadującego odcinka drogi o szerokości 6 m, pozbawia całkowicie uzasadnienia decyzji o poszerzeniu kolejnego, spornego odcinka do 10 m. Zrealizowanie tego planu wiąże się z koniecznością wywłaszczenia prywatnych właścicieli tj. skarżących, z nieruchomości, która stanowi ich centrum życiowe, gdzie do domu od strony istniejącej drogi przylega zaprojektowany, zadbany, od kilku lat pielęgnowany ogród, którego elementami posadowionymi bezpośrednio przy płocie od strony ulicy są m.in. wysoki żywopłot, altana ogrodowa oraz krzewy i drzewa. Całość ogrodu stanowi zaprojektowaną przez architekta, harmonijną, przyjazną człowiekowi całość. Obcięcie pasa ogrodu od strony ulicy zaburzy ten układ. Uzasadnia to wniosek, że wobec braku wymagań celu publicznego, rozstrzygnięcie przyjęte w projekcie planu narusza zasadę proporcjonalności. Skarżący zarzucili nadto, że naruszony został § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. nr 43, poz. 430), przez błędne przyjęcie przy ustalaniu projektu planu miejscowego, że nie zachodzą przesłanki, a mianowicie istniejące zagospodarowanie, uzasadniające przyjęcie mniejszej szerokości drogi niż przyjęte w § 7 ust. 1 tego rozporządzenia. W przepisie tym określono szerokości poszczególnych rodzajów dróg publicznych, m.in. szerokość dróg gminnych oznaczonych literą "D" winna, co do zasady, wynosić 10 m. Jednocześnie ustawodawca wymienia w § 7 ust. 2 przesłanki uzasadniające zmniejszenie planowanej szerokości drogi. Są to mianowicie "trudne warunki terenowe" oraz "istniejące zagospodarowanie". Rada Gminy w zaskarżonej uchwały powołała się wprawdzie na treść tego przepisu, jednak błędnie przyjęła, że przesłanki te nie występują. Należy jednak przyjąć, że termin "istniejące zagospodarowanie" terenu winien być ujęty w dwóch aspektach w ujęciu faktycznego zagospodarowania budynkami lub innymi obiektami oraz w ujęciu istniejącej struktury własnościowej terenu. Pod pojęciem "istniejące zagospodarowanie", wbrew jak się wydaje stanowisku organu, mieszczą się nie tylko budynki mieszkalne, ale także inne elementy architektury, takie jak chociażby płoty i ogrodzenia, zagospodarowane ogrody, czy obiekty tzw. małej architektury, altany itp. Tak jak to ma miejsce na nieruchomości skarżących, która winna zostać potraktowana jako spójna, zagospodarowana całość. Wobec tego uznać należy, że została spełniona przesłanka "istniejącego zagospodarowania" uzasadniająca pozostawienie funkcjonującej już drogi o szerokości mniejszej niż planowane 10 m. Termin "istniejące zagospodarowanie" można także interpretować pod kątem istniejącej struktury własnościowej terenu, która stanowi z pewnością uzasadnienie do zaprojektowania drogi o mniejszej szerokości. Za takim rozumieniem intencji ustawodawcy przemawia wspomniane poszanowanie prawa własności prywatnej oraz zasada proporcjonalności. Struktura własnościowa terenu, prawo własności poszczególnych właścicieli działek gruntu, uzasadnia przyjęcie, że spełniona została przesłanka umożliwiająca nieposzerzanie już istniejącej drogi. Skarżący są zdania, że analogiczna sytuacja, polegająca na ingerencji w prawo własności skarżących, zaistnieje w sytuacji, gdy w projekcie planu ujęta zostanie lokalizacja przepompowni ścieków oraz stacji transformatorowej, oznaczonych w projekcie planu symbolami odpowiednio [...] oraz [...]. Uwarunkowania meteorologiczne dla tego obszaru charakteryzują się przewagą wiatrów zachodnich i północno-zachodnich. Oznacza to, że po wybudowaniu tych urządzeń na nieruchomość skarżących oddziaływać będą immisje o dużym natężeniu - fetor z przepompowywanych ścieków. Spotęgowane to będzie faktem, że ze względu na niewielkie potrzeby obszaru w zakresie odbioru ścieków (niewielka liczba posesji i mieszkańców) eksploatacja przepompowni będzie się odbywać w niewielkim zakresie. Brak ciągłości przepływu ścieków spotęguje emisję fetoru. Jednocześnie, bezpośrednie sąsiedztwo stacji transformatorowej będzie oddziaływać na nieruchomość skarżących falami elektromagnetycznymi, szkodliwymi dla zdrowia. Tym samym oddziaływanie immisji z wybudowanych urządzeń stanowić będzie naruszenie art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 144 k.c. Poza tym będzie to związane z koniecznością wycięcia starych drzew i uszkodzenia innych. Inwestycja pozostanie zatem w sprzeczności z treścią art. 1 ust. 1 pkt 2 oraz 3 powołanej ustawy, ponieważ posadowienie urządzeń w tym miejscu będzie niekorzystne ze względu na fakt, iż jest to skraj osiedla i wiązać się będzie z utrudnieniami logistycznymi i finansowymi, ze względu na znaczne odległości. Naturalnym, nieuciążliwym dla stron rozwiązaniem byłoby umiejscowienie urządzeń w bardziej dogodnym miejscu i skarżący wskazują takie miejsca. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w P. odniosła się szczegółowo do podniesionych zarzutów i wniosła o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Odnosząc się do podniesionego zarzutu naruszenia art. 24 ustawy z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym przez błędne zakwalifikowanie zarzutu skarżących dotyczącego planowanego usytuowania przepompowni ścieków oraz stacji transformatorowej jako protestu należy stwierdzić, że skarżący wyrazili swoje stanowisko w piśmie z dnia 10 października 2006 r. określonym jako "uwagi" do planu zagospodarowania przestrzennego. Wcześniej byli pouczeni o możliwości zgłoszenia protestów i zarzutów oraz wyjaśniono im istotę tych instytucji prawnych. W tej sytuacji organ dokonał kwalifikacji wniesionych uwag przyjmując, że ta część, która odnosiła się do przeznaczenia terenu w pobliżu nieruchomości skarżących, po drugiej stronie drogi [...], stanowiącego własność Skarbu Państwa w zarządzie Lasów Państwowych, pod przepompownię ścieków i stację transformatorową [...] stanowi protest. Natomiast te uwagi, które odnosiły się do przeznaczenia części nieruchomości - działki nr [...] będącej własnością skarżących, na poszerzenie istniejącej drogi [...]stanowiły zarzut. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, że o charakterze pisma - żądania wniesionego do projektu planu miejscowego wyłożonego do publicznego wglądu, nie przesądza jego nazwa, ale to czy w konkretnej sytuacji został naruszony interes prawny lub uprawnianie osoby wnoszącej pismo. Stwierdzenie naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia przez ustalenia projektowanego planu miejscowego oznacza, że wniesione pismo ma charakter zarzutu (zob. wyrok NSA z 14 V 1996 r., SA/Kr 2329/95, ONSA 1997, nr 2, poz. 81). Takie kryterium zastosowano w rozpoznawanej sprawie przyjmując, że przepompownia ścieków i stacja transformatorowa jest rozwiązaniem typowym, stosowanym na terenach zabudowy mieszkaniowej, nie jest uciążliwa dla terenów sąsiadujących i nie wymaga zachowania określonych odległości i stref od zabudowy. Nie naruszono więc interesu prawnego skarżących, co uzasadniało przyjęcie, że został zgłoszony protest, który zgodnie z treścią art. 23 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, może wnieść każdy, kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Poza tym, jak wyjaśniono przepompownię i trafostację zaplanowano w najlepszym miejscu z uwagi na ukształtowanie (spadek) terenu. Poza tym oba te obiekty zostały zaplanowane na gruntach leśnych i zarządca - Lasy Państwowe wyraziły zgodę na taką lokalizację, ponieważ nie wystąpi potrzeba wydzielenia dodatkowego dojazdu do tych gruntów. W związku z instytucją protestów należy wskazać, że nie mogą one być zaskarżane do sądu administracyjnego tak jak zarzuty, można je natomiast skarżyć w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Wówczas skarżący muszą wykazać się interesem prawnym lub uprawnieniem naruszonym kwestionowaną uchwałą, a skarga może być wniesiona po bezskutecznym wezwaniu gminy do usunięcia naruszenia (zob. E. Radziszewski: Komentarz do ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, Warszawa 2002, s. 75). Natomiast uwagi skarżących zawarte w piśmie z dnia [...] dotyczące przeznaczenia części ich nieruchomości na poszerzenie istniejącej drogi [...] zasadnie potraktowano jako zarzut, ponieważ projekt planu wkracza sferę uprawnień skarżących wynikających z przysługującego im prawa własności (art. 24 ust. 1 powołanej ustawy). Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 1 ust. 2 pkt 2 , 3 i 5 w związku z art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, a także w związku z art. 64 ust. 3, art. 21 ust. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, przez odrzucenie zarzutów skarżących i naruszenie w związku z tym przysługującego im prawa własności przejawiające się w przeznaczeniu z naruszeniem zasady proporcjonalności, części ich nieruchomości na poszerzenie drogi, a także narażeniu skarżących na immisje z przepompowni ścieków oraz stacji transformatorowej. Uzasadniając odrzucenie zarzutu skarżących Rada Miejska w P. stwierdziła, że uwagi na istniejący budynek na działce [...] nie ma możliwości przesunięcia odcinka ulicy (wzdłuż działek [...],[...] i [...]) o symbolu [...] w kierunku zachodnim. Droga oznaczona symbolem [...] jest celem publicznym, w projektowanym przebiegu obsługuje kilkadziesiąt działek, stanowi integralną część projektowanego, spójnego układu komunikacyjnego T., wynikającego z docelowego zagospodarowania. Zawężenie linii rozgraniczających poniżej wynikającego z przepisów minimum 10,0 m dla dróg publicznych tej klasy, jeśli nie jest uzasadnione trudnymi warunkami terenowymi lub istniejącym zagospodarowaniem, nie jest uzasadnione z uwagi na projektowane zagospodarowanie pasa drogowego w zakresie realizacji pełnego uzbrojenia terenu. Droga nie jest przeznaczona do obsługi szybkiego ruchu miejskiego ani transportu ciężkiego sprzętu, lecz do obsługi zabudowy jednorodzinnej i dostępu do terenów leśnych. Odpowiadając natomiast na zarzuty sformułowane przez skarżących organ wskazał, że w rozpoznawanej sprawie zastosowano odstępstwo od wynikających z przepisów szerokości pasa drogowego, gdyż zgodnie z § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. z 1999 r. Nr 33, poz. 1444 ze zm.) minimalna szerokość drogi klasy lokalnej wynosi 12 m, zaś w projekcie planu zastosowano szerokość 10 m. Nie ma jednak podstaw do dalszego zawężenia przedmiotowego odcinka z uwagi na trudne warunki terenowe lub istniejące zagospodarowanie. Odmienna sytuacja, wskazana przez skarżących, gdy tę drogę zawężono do 7,5 m, wynika z innej lokalizacji 4 budynków w odległości 5 m od istniejącej 6 m drogi. Zaś budynek skarżących stoi ponad 9 m od drogi. Poza tym zawężenie drogi uznano za dopuszczalne tylko z powodu znacznego odcinka prostego drogi, co ułatwia ułożenie infrastruktury technicznej. W przedmiotowej sprawie zaś istnieją blisko sąsiadujące skrzyżowania i wynikające z tego załamania przebiegu infrastruktury. Dlatego też zdaniem organu nieprawdziwy jest zarzut o naruszeniu zasady proporcjonalności, gdyż uwzględniono istniejące po obu stronach budynki i powierzchnie działek. Budynek po przeciwnej stronie drogi na działce nr [...] o pow. 688 m2 znajduje się 4,5 m od istniejącej drogi, a budynek na działce skarżących o pow. 1560 m2 zlokalizowano w odległości ponad 9 m od drogi. Oceniając stanowisko organu należy stwierdzić, że Konstytucja RP w art. 64 ust. 1 i 2 chroni prawo własności, jednocześnie w ust. 3 wprowadzony został wyjątek i istnieje możliwość ograniczenia własności w drodze ustawy i w zakresie w jakim nie narusza istoty prawa własności. Tego rodzaju ograniczenia przewiduje, np. ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym, prawo budowlane, prawo ochrony środowiska, szczególne zasady przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, gospodarka nieruchomościami. W takiej sytuacji odrzucenie zarzutu skarżących nie było sprzeczne z prawem, a planowane poszerzenie drogi nie ingeruje nadmiernie we własność skarżących, a jedynie w zakresie uzasadnionym wymogami infrastruktury technicznej. Poza tym planowana forma zagospodarowania przestrzennego nie jest równoznaczna z wywłaszczeniem, ponieważ procedura wywłaszczeniowa wymaga spełnienia przesłanek i celów określonych w odrębnej ustawie. Odnośnie zarzutów dotyczących aspektów ekonomicznych związanych z umiejscowieniem przepompowni, jak też kwestii wycinki drzew należy stwierdzić, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym badane są prawne aspekty zaskarżonych aktów administracyjnych i nie ocenia się ich pod względem prawidłowości (racjonalności) wydatków ponoszonych przez gminę. Natomiast kwestia ochrony środowiska oceniana jest w ramach, właściwych procedur m.in. ewentualnych uzgodnień przewidzianych w innych przepisach prawa. Mając na uwadze powyższe rozważania należało uznać, że zaskarżona uchwała nie została podjęta z naruszeniem prawa, a odrzucając zarzuty sporządzono uzasadnienie faktyczne i prawne oraz odniesiono się do wszystkich aspektów formalnych i materialnoprawnych sprawy. W związku z tym Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.