I FSK 530/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sylwester Marciniak po rozpoznaniu w dniu 5 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17 grudnia 2007 r. sygn. akt I SA/Wr 1593/07 w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia 29 sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia: oddalić skargę kasacyjną 1. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 17 grudnia 2007 r., sygn. akt I SA/Wr 1593/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę M. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. w przedmiocie podatku akcyzowego. Sąd I instancji wskazał, iż do WSA w dniu 24 października 2007 r. wpłynęła jedna skarga podatnika, którą objęto dziesięć decyzji organu odwoławczego. Do skargi zostało dołączone jedno pełnomocnictwo. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 30 października 2007 r. wyłączono z niniejszej sprawy skargę na dziewięć pozostałych decyzji do odrębnego rozpoznania, a złożone pełnomocnictwo włączono do sprawy o sygn. akt I SA/Wr 1591/07. Zarządzeniem z dnia 30 października 2007 r. wezwano pełnomocnika do usunięcia w terminie 7 dni braków formalnych skargi przez złożenie opłaconego pełnomocnictwa do działania w imieniu strony przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz podanie wartości przedmiotu zaskarżenia w poszczególnych sprawach. Zarządzenie zostało doręczone pełnomocnikowi w dniu 13 listopada 2007r. Pomimo pouczenia o skutkach niezastosowania się do wezwania pełnomocnik skarżącego przesłał jedno pełnomocnictwo (zamiast dziewięciu), które zostało załączone do sprawy o sygn. akt I SA/Wr 1592/07 oraz podał wartość przedmiotu zaskarżenia we wszystkich sprawach. Sąd I instancji wskazał, iż niedołączenie do skargi prawidłowego pełnomocnictwa oraz nieprawidłowe oznaczenie decyzji uzasadniało wezwanie do uzupełnienia tych braków, a skoro mimo prawidłowego wezwania wraz z pouczeniem o skutkach niezastosowania się do niego pełnomocnik braków nie usunął, skarga, w myśl art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) podlegała odrzuceniu. 2. W skardze kasacyjnej na powyższe postanowienie strona wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania – art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 57 § 1 i art. 46 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez odrzucenie skargi z powodu nieuzupełnienia w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, podczas gdy braki te zostały w terminie uzupełnione. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał, że do skargi z dnia 18 września 2007 r. na decyzje Dyrektora Izby Celnej dołączone zostało pełnomocnictwo ogólne, uprawniające do występowania w imieniu skarżącego we wszystkich sprawach przed sądami administracyjnymi. Ponadto w dniu 19 listopada 2007 r. złożone zostało drugie pełnomocnictwo, również o charakterze ogólnym, zawierające zatem umocowanie do reprezentowania skarżącego w sprawie wszystkich dziesięciu decyzji. Tym samym spełnione zostały przesłanki z art. 37 § 1 i z art. 46 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nadto pełnomocnik skarżącego nie został powiadomiony o treści zarządzenia z dnia 30 października 2007 r. o wyłączeniu z niniejszej sprawy skarg na pozostałe decyzje do odrębnego rozpoznania, zatem należy uznać, że pełnomocnik skarżącego miał prawo sądzić, że złożenie pełnomocnictwa w jednym egzemplarzu stanowi spełnienie norm art. 37 § 1 i art. 46 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tym stanie nieuprawnione było przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż skarga z dnia 18 września 2007 r. zawierała nieusunięte braki formalne. W ocenie pełnomocnika nawet gdyby uznać, że rzeczywiście konieczne było złożenie oddzielnego pełnomocnictwa w celu usunięcia braków formalnych skargi, niespełnienie tego wymogu nie musiało implikować odrzucenia skargi. Autor skargi kasacyjnej wskazał na pogląd J. P. Tarno ("Postępowanie przed sądami administracyjnymi...", s. 115), iż odrzucenie skargi powinno nastąpić jedynie w przypadku nieuzupełnienia w wyznaczonym terminie braków istotnych, których nieusunięcie uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu. W ocenie pełnomocnika w niniejszej sprawie w grę wchodziłby ewentualnie brak na tyle nieistotny, iż jego nieusunięcie nie uniemożliwiałoby nadania skardze dalszego biegu. Dysponując dwoma egzemplarzami pełnomocnictwa ogólnego uprawniającego do występowania w imieniu skarżącego we wszystkich sprawach administracyjnych, Sąd powziął informację o skutecznym udzieleniu pełnomocnictwa przez mocodawcę. Stąd też Sąd I instancji mógł nadać skardze dalszy bieg załączając do akt sprawy kopie oryginału złożonego pełnomocnictwa, z adnotacją, iż oryginał znajduje się w aktach sprawy I SA/Wr 1591/07. 3. Dyrektor Izby Celnej nie skorzystał z możliwości złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. 4. Nie można podzielić poglądu pełnomocnika strony, iż nadesłanie jednego egzemplarza pełnomocnictwa stanowiło uzupełnienie braków formalnych wszystkich wniesionych skarg. Wykładnia systemowa wewnętrzna art. 46 § 3 w zw. z art. 37 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nakazuje ten pierwszy przepis interpretować w ten sposób, że zwalnia od obowiązku złożenia pełnomocnictwa sytuacja, gdy pełnomocnik przedtem złożył to pismo w danej sprawie sądowoadministracyjnej, a nie w jakiejkolwiek sprawie. Nie zwalnia od obowiązku przedłożenia pełnomocnictwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym ani fakt, iż pełnomocnictwo przedłożono w postępowaniu administracyjnym, ani złożenie tegoż dokumentu do innej sprawy sądowoadministracyjnej z upoważnieniem do występowania we wszystkich sprawach przed sądami administracyjnymi (por. wyrok NSA z 23 sierpnia 2005 r., FSK 1955/04). Stąd też za nieskuteczne należy uznać powoływanie się przez pełnomocnika w niniejszej sprawie na pełnomocnictwo ogólne złożone w sprawie I SA/Wr 1591/07. Podkreślić trzeba, iż Sąd nie ma prawa uwierzytelniania pełnomocnictwa za stronę, w związku z czym wykluczone było – sugerowane przez autora skargi kasacyjnej – sporządzenie kopii pełnomocnictwa znajdującego się w innych aktach i dołączenie tej kopii do akt sprawy. 5. Niesłuszny jest także pogląd pełnomocnika, iż z racji braku powiadomienia go o treści zarządzenia z dnia 30 października 2007 r. o wyłączeniu pozostałych spraw do odrębnego rozpoznania uprawniony był on do założenia, że wystarczające dla zadośćuczynienia wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych skarg jest złożenie jednego egzemplarza pełnomocnictwa. Wskazać tu można na postanowienie WSA w Warszawie z dnia 23 sierpnia 2004 r., III SA/Wa 905/04, w którym to orzeczeniu Sąd stwierdził, iż stronie wezwanej do usunięcia braków formalnych złożonego pisma nie przysługuje jakikolwiek margines interpretacyjny odnośnie do sposobu wykonania wezwania, jeżeli zawiera ono w sposób szczegółowy i wyraźny czynności, których dopełnienie jest wymagane do nadania sprawie dalszego biegu. Zgadzając się z przedstawionym poglądem wskazać należy, iż strona nie zarzuca, iż wezwanie do usunięcia braków formalnych w przedmiotowej sprawie zostało sformułowane w sposób nieprecyzyjny bądź nieczytelny. Nie ma przy tym znaczenia brak powiadomienia pełnomocnika o treści zarządzenia o wyłączeniu spraw do odrębnego rozpoznania, bowiem strona otrzymała wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi do każdej ze spraw oddzielnie, z powołaniem odrębnych sygnatur sądowych powiązanych z konkretnymi decyzjami administracyjnymi, a konstrukcja wezwania wskazuje, iż w każdej ze spraw strona została wezwana do podania wartości zaskarżenia dla decyzji zaskarżonej w konkretnej sprawie oraz do złożenia opłaconego pełnomocnictwa procesowego. Na fakt zrozumienia przez pełnomocnika, iż doszło do wydzielenia poszczególnych spraw do odrębnego rozpoznania wskazuje powołanie się w piśmie uzupełniającym braki formalne z dnia 19 listopada 2007 r. sygnatur wszystkich spraw, jak i wniosek pełnomocnika o połączenie skarg do ich łącznego rozpoznania. Nie można tym samym podzielić poglądu pełnomocnika, iż był on uprawniony sądzić, że złożenie jednego pełnomocnictwa usunie brak formalny we wszystkich sprawach. Dokonana w tym względzie przez Sąd I instancji wykładnia art. 37 § 1 i art. 46 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasługuje na aprobatę. 6. Naczelny Sąd Administracyjny nie zgadza się z twierdzeniem pełnomocnika, iż nieusunięcie braków formalnych skargi przez brak złożenia pełnomocnictwa, do czego został pełnomocnik w sposób prawidłowy wezwany, stanowi brak nieistotny, nie uprawniający do odrzucenia skargi strony. Z art. 37 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika obowiązek dołączenia pełnomocnictwa do akt sprawy, co wskazuje, jak już podniesiono wyżej, iż niewystarczające w tym zakresie jest pełnomocnictwo znajdujące się poza aktami konkretnej sprawy sądowej – czy to w aktach administracyjnych, nawet tych dotyczących zaskarżonej decyzji, czy to w aktach dotyczących innej sprawy sądowoadministracyjnej. Pełnomocnik strony został wezwany do usunięcia tegoż braku formalnego skargi, został również pouczony o skutkach nieusunięcia braków formalnych. Nie można zaakceptować stanowiska pełnomocnika, z którego zdaje się wynikać, iż to do strony należy uznanie, który brak formalny jest na tyle istotny, iż należy go uzupełnić, a które wezwanie można zignorować, zakładając, iż sąd może brak ten uzupełnić we własnym zakresie. Mając na względzie wykształcenie prawnicze, którym legitymuje się pełnomocnik występujący w niniejszej sprawie, stwierdzić należy, iż powinien on być świadomy skutków niewypełnienia wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi, niezależnie od tego czy w jego przekonaniu braki te w ogóle istniały, a jeśli tak, to czy były na tyle istotne, że wymagały usunięcia. Pełnomocnik został pouczony o konsekwencjach nieusunięcia wskazanych w wezwaniu braków, a zatem, nie wypełniając wezwania, zdawał sobie sprawę ze skutków takiego zaniechania. Stąd też Sąd I instancji, odrzucając skargę zgodnie z pouczeniem zawartym w skierowanym do pełnomocnika wezwaniu, nie naruszył art. 58 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. 7. Nie został przez stronę uzasadniony ani w żaden sposób sprecyzowany zarzut naruszenia art. 57 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Brak wskazania w jaki sposób Sąd I instancji naruszył powołany przepis uniemożliwia, w myśl wynikającej z art. 183 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasady związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej, dokonanie merytorycznej oceny tego zarzutu. 8. Z tych to względów skarga kasacyjna podlegała oddaleniu zgodnie z art. 184 w zw. z art. 182 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.