II FZ 68/08

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-04-18

Skład orzekający: Grzegorz Krzymień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest zobowiązany do wzywania strony do uzupełnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, jeśli wniosek ten jest ogólnikowy i nie zawiera wystarczających dowodów na uprawdopodobnienie wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 PPSA?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest zobowiązany do wzywania strony do uzupełnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, jeśli wniosek ten jest ogólnikowy i nie zawiera twierdzeń pozwalających na ocenę prawdopodobieństwa wystąpienia negatywnych skutków wykonania decyzji. Strona ma obowiązek samodzielnego uprawdopodobnienia istnienia przesłanek z art. 61 § 3 PPSA, a sąd nie ma obowiązku poszukiwania tych faktów z urzędu. Argumentacja przedstawiona dopiero na etapie postępowania zażaleniowego jest spóźniona.
Stan faktyczny
Spółka W. s.c. wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2002 r., argumentując, że wykonanie decyzji narazi ją na straty i uniemożliwi działanie z uwagi na zobowiązania inwestycyjne wynikające z umowy dzierżawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił wstrzymania wykonania, uznając wniosek za ogólnikowy i pozbawiony dowodów. Spółka wniosła zażalenie, dołączając umowę dzierżawy i dokumentację finansową, argumentując, że sąd powinien był wezwać ją do uzupełnienia wniosku. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Grzegorz Krzymień po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W. s. c. w C. - W. M., K. M. - A. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 grudnia 2007 r., sygn. akt I SA/Gl 818/07 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W. s. c. w C. - W. M., K. M. - A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia 10 lipca 2007 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2002 r. postanawia oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 17 grudnia 2007 r., sygn. akt I SA/Gl 818/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił W. s.c. w C. - W. M., K. M.-A. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia 10 lipca 2007 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2002 r. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, iż w motywach powyższego wniosku - zawartego w skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego -podano, że wykonanie zaskarżonej decyzji naraziłoby Stronę na straty, a co najmniej uniemożliwiłoby jej działanie, ponieważ z mocy umowy dzierżawy Spółka jest zobowiązana do ponoszenia znacznych nakładów inwestycyjnych. Odmawiając wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, Sąd I instancji podkreślił - wskazując na przesłanki zawarte w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), dalej p.p.s.a. - że wniosek złożony przez spółkę W. nie zawiera, oprócz żądania wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, żadnych twierdzeń dotyczących zasadności tego żądania, w szczególności nie podano nawet w przybliżeniu wysokości mogącej powstać szkody czy też nie wskazano jakie, trudne do odwrócenia skutki pociągałoby za sobą wykonanie zaskarżonej decyzji. Podniesione w wniosku argumenty były bardzo ogólne i nie mogły stanowić podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Ponadto Sąd zauważył, iż wprawdzie badając wystąpienie przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć nie tylko na ocenie wniosku skarżącego ale również na ocenie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, jednakże w rozpatrywanej sprawie ani argumenty Spółki, ani akta sprawy nie uzasadniają wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółka wniosła o jego uchylenie i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem Strony, skoro Sąd w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 822/07 wezwał Spółkę do wypowiedzenia się na temat opłaty sądowej, mógł również wezwać ją do sprecyzowania wniosku bądź jego uzupełnienia przez załączenie odpowiednich dokumentów. Ponadto Spółka sądziła, iż w aktach sprawy znajduje się umowa dzierżawy targowiska obrazująca obciążenia finansowe spółki. Ponieważ z zaskarżonego postanowienia wynika wniosek przeciwny, Spółka do zażalenia dołączyła kopię umowy dzierżawy targowiska z dnia 26 kwietnia 1999 r. oraz dokumentację wykazującą stan finansowy Spółki (por. karty nr 39-50 akt sądowych). Zdaniem Strony, nieprawdziwe jest twierdzenie Sądu, iż nie podała ona choćby w przybliżeniu wysokości mogącej powstać szkody. Wysokość ta - w ocenie Spółki - wynika wprost z treści decyzji Prezydenta Miasta C., a sama szkoda polega na pozbawieniu Spółki środków finansowych w wysokości żądanego zaległego podatku wraz z odsetkami. Spółka upatruje trudnych do odwrócenia skutków w "pozbawieniu jej środków przeznaczonych na inwestycje z zagrożeniem jej dalszego funkcjonowania". Rozpoznając zażalenie Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z mającego zastosowanie do wniosku strony art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że wnioskodawca powinien uprawdopodobnić istnienie przesłanek określonych w tym unormowaniu. Zgodnie bowiem z tym przepisem, sąd (po przekazaniu mu skargi) może na wniosek strony skarżącej wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z uwagi na nieostre sformułowanie kryteriów ocennych w art. 61 § 3 p.p.s.a., szczególnie istotne jest możliwie najbardziej dokładne ustalenie rzeczywistej sytuacji wnioskodawcy. Pamiętać bowiem należy, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji stanowi odstępstwo od generalnej zasady jej wykonalności (por. art. 61 § 1 p.p.s.a.). Podkreślenia wymaga również, iż sąd administracyjny nie ma możliwości poszukiwania z urzędu faktów (argumentów) mających przemawiać na korzyść ubiegającego się o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Władny (i zobowiązany zarazem) w świetle art. 61 § 3 p.p.s.a. jest jedynie wyczerpująco ocenić te, które wskazała strona (czego wyraz powinien dać w uzasadnieniu orzeczenia - por. art. 141 § 4 w zw. z art. 166 p.p.s.a.) - por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2007 r. (sygn. akt II FZ 507/07, niepubl.). W tym stanie rzeczy argumentacja służąca uprawdopodobnieniu, że wykonanie decyzji wywołałoby trudne do odwrócenia skutki lub znaczną szkodę, musi być dokładna i wyczerpująca (por. postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2005 r., sygn. akt I FZ 633/05, niepubl.). Skoro bowiem podstawą ustaleń faktycznych, pozwalających sądowi na podjęcie rozstrzygnięcia w w/w przedmiocie, są okoliczności wskazane przez wnioskodawcę, to powinna być to informacja kompletna, obrazująca realną sytuację strony (por. postanowienie NSA z dnia 6 lutego 2007 r., sygn. akt I FZ 684/06, niepubl.). W świetle powyższych rozważań Sąd wojewódzki - wbrew przekonaniu Strony - nie miał obowiązku wzywania Spółki do wskazania szczegółowych motywów wniosku (względnie uzupełnienia go o dokumenty, mające potwierdzać zasadność żądania Strony). Tego rodzaju działania Sąd mógłby podjąć jedynie w razie wątpliwości zaistniałych na tle wniosku spełniającego powyższe wymogi (w którym wskazano by na okoliczności dotyczące możliwości wystąpienia negatywnych konsekwencji, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.), co w niniejszym przypadku nie miało miejsca. Argumentacja przedmiotowego wniosku jest bowiem ogólnikowa i nie pozwala na ocenę prawdopodobieństwa wystąpienia dotkliwych skutków wykonania zaskarżonej decyzji wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Motywy wniosku sprowadzają się do lakonicznego stwierdzenia, iż wykonanie zaskarżonej decyzji narazi Stronę na straty, uniemożliwiając jej działanie, gdyż z mocy umowy dzierżawy Spółka jest zobowiązana do ponoszenia znacznych nakładów inwestycyjnych. Nie wyjaśniono przy tym, jaki jest status majątkowy Spółki (np. poprzez wskazanie posiadanych środków finansowych, wysokości osiąganych dochodów oraz wymagalnych zobowiązań, w tym na rzecz Skarbu Państwa). Strona nie podała więc żadnych danych, pozwalających na weryfikację jej twierdzenia o "uniemożliwieniu działania" w kontekście jej możliwości płatniczych. W konsekwencji nie przedstawiła argumentów, z których wynikałoby, że uiszczenie objętej zaskarżoną decyzją należności spowodowałoby znaczną szkodę w postaci zaprzestania działalności. Tymczasem samo wskazanie okoliczności, które mieszczą się w przesłankach z art. 61 § 3 p.p.s.a., jest niewystarczające. Należy ponadto uprawdopodobnić ich wystąpienie w przypadku wykonania spornego aktu prawnego. Tego zaś wnioskodawca nie uczynił. Wprawdzie w aktach podatkowych sprawy znajduje się powoływana przez Spółkę umowa dzierżawy nieruchomości z dnia 26 kwietnia 1999 r. (por. karty nr 1-5 akt podatkowych), jednakże nie sposób na jej podstawie - wbrew argumentacji zażalenia - ocenić sytuację finansową Strony. W związku z powyższym Sąd odwoławczy nie znajduje podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Podkreślić przy tym należy, że podanie szczegółowych motywów wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (oraz nadesłanie dokumentacji księgowej mającej wspierać twierdzenia Strony w tym zakresie) dopiero na etapie postępowania zażaleniowego, należy uznać za spóźnione (por. postanowienie NSA z dnia 13 grudnia 2006 r., sygn. akt II FZ 756/06, niepubl.). Wystąpienie w rozpatrywanej sprawie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. stanowiło bowiem przedmiot orzeczenia Sądu I instancji. Dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 197 p.p.s.a. - oceny prawidłowości orzeczenia wydanego przez Sąd I instancji nie można utożsamiać z ponownym merytorycznym rozstrzygnięciem danego postępowania wpadkowego (por. postanowienie NSA z dnia 5 grudnia 2005 r. sygn. akt II FZ 732/05, niepubl.). W niniejszym przypadku powyższe oznacza, iż Sąd kasacyjny nie może wyeliminować z obrotu prawnego postanowienia Sądu I instancji z uwagi na brak rozważenia podnoszonych w zażaleniu okoliczności, skoro argumentów tych uprzednio nie zawarto we wniosku. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło