VII SA/Wa 1832/07
WyrokWSA w Warszawie2007-12-18
Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Jolanta Zdanowicz, Bożena Więch-Baranowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo stwierdził nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę, mimo że decyzja ta została zmieniona w trybie art. 155 KPA, a po jej wydaniu nastąpiły zmiany własnościowe dotyczące nieruchomości, na których miała być realizowana inwestycja?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nieprawidłowo postąpiły, badając wniosek o stwierdzenie nieważności pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę, która została zmieniona w trybie art. 155 KPA. Należało kontrolować decyzję w jej ostatecznym kształcie, uwzględniając zmiany wprowadzone decyzjami zmieniającymi. Ponadto, organy powinny były zbadać, czy wnioskodawcy posiadali przymiot strony w rozumieniu art. 28 KPA w kontekście zmian własnościowych, które nastąpiły po wydaniu pierwotnej decyzji, a przed złożeniem wniosku o stwierdzenie nieważności.Stan faktyczny
Starosta wydał pozwolenie na budowę sieci kanalizacyjnej. Decyzja ta była następnie zmieniana. Wnioskodawcy złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności pierwotnej decyzji, podnosząc naruszenia ich praw własności. Wojewoda odmówił stwierdzenia nieważności, a Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Wojewody w części i stwierdził nieważność pierwotnej decyzji Starosty w określonym zakresie. Gmina G. zaskarżyła decyzję GINB, podnosząc m.in. że decyzja pierwotna została zmieniona, a wnioskodawcy utracili własność działek. WSA oddalił skargę, NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na błędy w ocenie prawnej.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody, stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr), Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi Gminy G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2005 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Starosta Powiatowy w O. decyzją nr [...] wydaną dnia [...] września 1999r. zatwierdził projekt budowlany i wydał Zarządowi Gminy G. pozwolenie na budowę sieci kanalizacji sanitarnej N. - G. z odprowadzeniem ścieków do oczyszczalni w O.
Decyzja ta została zmieniona na podstawie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego - decyzją znak [...] z dnia [...] maja 2000r. w zakresie trasy przebiegu kanalizacji sanitarnej tłoczonej z przewiertu w nasypie pod torami na przejście pod wiaduktem PKP i decyzją znak [...] z dnia [...] czerwca 2003r w zakresie przebiegu inwestycji zgodnym z projektem zamiennym.
W dniu 20 sierpnia 2004r. M. B. oraz M. i H. R. złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] września 1999r., podnosząc, że inwestor nie uzyskał zgody na przeprowadzenie kanalizacji przez będące ich własnością działki, a po mimo tego Gmina wykonała prace niszcząc drzewa, krzewy punkty graniczne i odwodnienia terenów.
Po rozpatrzeniu wniosku Wojewoda [...] decyzją znak [...] wydaną dnia [...] czerwca 2005r. na podstawie art. 157 § 1 i art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 kpa odmówił stwierdzenia nieważności decyzji podnosząc, że inwestor przedstawił oświadczenie właścicieli działek przez które przebiegają sieci i są lokalizowane obiekty przepompowni projektowanej kanalizacji sanitarnej, iż wyrażają zgodę na budowę instalacji na terenie ich działek.
Po rozpatrzeniu odwołania M. B. i H. R. w którym podnosili, że wspomniane oświadczenie dotyczyło jedynie działek które zostały wydzielone geodezyjnie jako drogi oraz, że M. B. nie wyrażał zgody na inwestycję - Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją znak [...] wydaną dnia [...] grudnia 2005r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Starosty O. z dnia [...] września 1999r. w części zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę na działkach nr ew. [...] położonych w N. gm. G. i w tym zakresie stwierdził nieważność kontrolowanej decyzji.
W pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Skargę na tą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Gmina G. podnosząc, że decyzja objęta wnioskiem została zmieniona decyzją z dnia [...] czerwca 2003r. na skutek czego została zmieniona trasa przebiegu kanalizacji, poza tym w 2003r. doszło do zamiany ze skarżącymi części działek (dróg wewnętrznych) przez które przebiega kanalizacja na działkę gminy nr [...].
Poza tym skarżąca podniosła, że wobec utraty w 2003r. własności działek [...], [...], [...] przez skarżących - nie posiadali oni przymiotu strony dla skutecznego wszczęcia postępowania nieważnościowego.
Po rozpoznaniu skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 maja 2006r. wydanym w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 374/06 oddalił skargę.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła Gmina G. podnosząc, że postępowanie administracyjne było prowadzone z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem wydanym dnia 21 września 2007r. w sprawie sygn. akt II OSK 1222/06 uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.
W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny podał, że nieprawidlowym było badanie w postępowaniu nieważnościowym decyzji Starosty O. z dnia [...] września 1999r. bowiem została ona zmieniona w trybie art. 155 kpa decyzjami z [...] maja 2000r. i [...] czerwca 2003r. Należało więc poddać kontroli w postępowaniu
o stwierdzenie nieważności decyzję pierwotną z dnia [...] września 1999r. w brzemieniu nadanym jej decyzjami zmieniającymi.
Należało również uwzględnić wskazane w skardze zmiany własnościowe mające miejsce po dacie wydania decyzji z [...] września 1999r. pod kątem ustalenia czy M. i H. R. oraz M. B. w chwili składania wniosku o stwierdzenie nieważności w/w decyzji mieli przymiot stron w rozumieniu art. 28 kpa dla skutecznego wszczęcia postępowania nadzwyczajnego i w jakim zakresie.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Przede wszystkim należy podnieść, że niniejsza sprawa rozpoznawana jest w ponownym postępowaniu po uchyleniu wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 maja 2006r. co powoduje, że zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.153 poz. 1270 ze zm.) ocena prawna i wskazanie co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Związanie zatem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie oznacza - w rozumieniu w/cyt. art. 153 ustawy, iż nie może on formułować ocen sprzecznych z wyrażonym w wyroku poglądem
Kasacyjny wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego spowodował, że nastąpiła sytuacja sprzed wydania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia
30 maja 2006r., wobec czego zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny skontrolował decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2005r., a więc prawidłowość zastosowania przez organ przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni - z uwzględnieniem wytycznych Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest zdaniem składu orzekającego zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja, a także poprzedzająca ją decyzja organu
I instancji zostały wydane z naruszeniem art. 7, art. 77 i art. 107 kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia.
Przede wszystkim organy nie ustaliły jakiej decyzji dotyczył wniosek o wszczęcie postępowania nadzorczego.
Na dzień wniosku bowiem w obrocie prawnym nie funkcjonowała decyzja Starosty O. z dnia [...] września 1999r. wydana w przedmiocie pozwolenia na budowę w jej brzmieniu pierwotnym tj. z dnia jej wydania, ponieważ treść rozstrzygnięcia została zmieniona w istotnej części (dotyczącej przebiegu inwestycji) decyzjami z dnia [...] maja 200r. i [...] czerwca 2000r.
Nadto wobec zmian własnościowych dotyczących działek na których planowano inwestycję (zamiana, podział i sprzedaż działek) organ winien ustalić, czy wniosek
o wszczęcie postępowania nieważnościowego złożyły osoby, które mają interes prawny konieczny dla skutecznego wszczęcia postępowania nadzorczego.
Dokonanie w/w ustaleń było obowiązkiem organu w fazie wstępnej jeszcze przed wszczęciem postępowania nieważnościowego.
Nadto należy podnieść, że w skardze złożonej przez Gminę G. wskazano na szereg nowych okoliczności prawnych i faktycznych, które miały miejsce po wydaniu objętej wnioskiem decyzji Starosty O. z dnia [...] września 1999r., a które nie były uwzględnione przez Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.
Daje to podstawę do wznowienia postępowania o stwierdzenie nieważności w/w decyzji z dnia [...] września 1999r. i zobowiązuje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło