VII SA/Wa 1853/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr), , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Asesor WSA Paweł Groński, Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi [...] Straży Pożarnej w M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2007 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania wznowieniowego. skargę oddala. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2007r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i 5, art. 150 § 1 i art. 151 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (j. t. Dz. U. Nr 98 z 2000r. poz. 1071 z późn. zm.), po wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. - Delegatura w B. z dnia [...] lipca 2002r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ż. z dnia [...] czerwca 2002r., nakazującą Wójtowi Gminy C. dokonanie rozbiórki obiektu budowlanego - muszli koncertowej wraz z zapleczem gospodarczym położonych na działce nr [...] w M. - odmówił uchylenia decyzji dotychczasowej z dnia [...] lipca 2002r. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła [...] Straż Pożarna w M., po rozpatrzeniu którego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2007r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego - uchylił w całości zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie prowadzone przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji GINB wskazał, iż organ I instancji wbrew ustawowemu obowiązkowi nie zbadał, czy został zachowany termin do złożenia podania o wznowienie postępowania określony w art. 148 kpa. We wniosku o wznowienie postępowania [...] Straż Pożarna wskazała, iż na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Ż. z dnia 5 czerwca 2006r., oraz z dnia 14 lipca 2006r., sygn. akt I Ns 255/06 nabyła przez zasiedzenie z dniem 1 października 2005r. nieruchomość (działka nr [...]), na której wybudowano muszlę koncertową. Wnioskodawca podniósł, iż w takiej sytuacji postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie decyzji rozbiórkowej było wadliwe, gdyż [...] Straż Pożarna bez własnej winy w nim nie uczestniczyła mimo, że była stroną. GINB analizując ponownie zebrany materiał dowodowy uznał, iż wnioskodawca uchybił miesięcznemu terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Jak wynika bowiem z informacji Sądu Rejonowego w Ż. postanowienie Sądu z dnia 5 czerwca 2006r., zostało doręczone OSP w M. w dniu 7 czerwca 2006r., natomiast postanowienie z dnia 14 lipca 2006r., zostało ogłoszone przy udziale przedstawiciela [...] Straży Pożarnej w dniu 14 lipca 2006r. Oznacza to, że w powyższych datach wnioskodawca powziął wiadomość o okoliczności stanowiącej ewentualną podstawę do wznowienia postępowania. Podanie o wznowienie postępowania złożone zostało natomiast w dniu 27 marca 2007r. (data wpływu do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ż. 2 kwietnia 2007r.), a więc po upływie ustawowego terminu do jego złożenia. Organ jednocześnie wyjaśnił, iż wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji decyzji ostatecznej. Jest to postępowanie szczególne, stanowiące odstępstwo od zasady stabilności decyzji administracyjnej. Obowiązkiem organu jest przede wszystkim zbadanie czy podanie o wznowienie wniosła strona, czy wskazano w nim ustawowe przesłanki wznowienia, a także czy został zachowany termin do złożenia podania określony w art. 148 kpa. Jak podkreślił organ to strona musi udowodnić kiedy dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem jednomiesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 kpa. Uchybienie jednomiesięcznemu terminowi obliguje organ do odmowy wznowienia postępowania natomiast uprzednio wznowione przez organ I instancji postępowanie należało umorzyć. Odnosząc się do twierdzeń skarżącego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego dodatkowo wyjaśnił, że prawomocnym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach z dnia 22 kwietnia 20004r., sygn. akt II SA/Ka 535/02 oddalona została skarga na decyzję nakazującą rozbiórkę muszli koncertowej. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadmnistracyjnym dopuszczalne jest wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną, co do której sąd administracyjny oddalił skargę, jeżeli po wyroku sądowym zostaną ujawnione lub wystąpią przesłanki wznowieniowe, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1, 2, 5, 7 i 8 kpa. Oznacza to, że niedopuszczalne jest po wyroku oddalającym skargę wznowienie postępowania w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję GINB z dnia [...] sierpnia 2007r., wniosła [...] Straż Pożarna w M. zarzucając decyzji naruszenie: 1) art. 7 kpa, art. 77 kpa oraz art. 107 kpa, poprzez bezzasadne uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania w sytuacji gdy organ, zaniechał przeprowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność ustalenia daty powzięcia przez stronę wiedzy o decyzji uzasadniającej żądanie wznowienia postępowania; 2) art. 145 § 1 pkt 7 kpa i art. 147 kpa w związku z art. 138 § 1 kpa poprzez nie uwzględnienie przesłanki, stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania z urzędu. Zarzucając powyższe skarżący wniósł o jej uchylenie oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. Zdaniem skarżącego organ odwoławczy z naruszeniem przepisów postępowania nie dokonał ustaleń odnośnie zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Ustaleń takich nie dokonał też organ I instancji, co słusznie podniósł GINB. Jednakże to organ odwoławczy bez przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego w tym względzie arbitralne przyjął, iż wniosek został złożony po upływie terminu, o którym mowa w art. 148 kpa. Oparcie tych ustaleń na fakcie wydania przez Sąd Rejonowy w Ż. orzeczenia w przedmiocie zasiedzenia nieruchomości i obecności skarżącego na posiedzeniu Sądu podczas wydania rozstrzygnięcia w żadnym razie nie może przesądzać o wiedzy skarżącego dotyczącej wystąpienia przesłanki wznowieniowej. Z protokołów posiedzeń sądowych wynika, że między [...] Strażą Pożarną, a Gminą C. istniał spór, gdyż Gmina wnosiła o oddalenie wniosku Straży o zasiedzenie przedmiotowej działki. Konflikt był tak poważny, że jak wywodzi skarżący, należy wykluczyć "możliwość pozyskania jakichkolwiek informacji". Powyższe oznacza, że organ odwoławczy nie dysponował żadnymi dowodami umożliwiającymi ustalenie dochowania przez Straż terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Dodatkowo w skardze podniesiono, iż niezależnie od przesłanki wznowieniowej wskazanej przez stronę istniała przesłanka obligująca organ do wznowienia postępowania z urzędu. Taki charakter prawny ma bowiem orzeczenie Sądu Rejonowego w Ż. z dnia 5 czerwca 2006r., dotyczące nabycia nieruchomości przez OSP w M. w drodze zasiedzenia. Okoliczność ta stanowi przesłankę z art. 145 § 1 pkt 7 kpa. Rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego (rozstrzygnięcie kwestii zasiedzenia nieruchomości) obligowało organ do wznowienia postępowania z urzędu, wobec czego w ogóle nie można mówić o uchybieniu przez Straż terminu o którym mowa w art. 148 kpa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem, w myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r., Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), stwierdzić należy, iż wbrew zarzutom skargi decyzja ta nie narusza ani przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie, dlatego też skarga [...] Straży Pożarnej w M. nie zasługuje na uwzględnienie. Należy zauważyć, iż wznowienie postępowania administracyjnego jest trybem nadzwyczajnym, umożliwiającym wzruszenie decyzji ostatecznej, a więc takiej decyzji, która na mocy art. 16 § 1 kpa jest objęta zasadą trwałości decyzji ostatecznych. Z tego też względu wznowienie postępowania obwarowana jest szczególnymi wymogami formalnymi przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania. Organ administracji bada, czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest o ustawowe przesłanki wznowienia, enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1 kpa, oraz czy został wniesiony z zachowaniem terminów wymienionych w art. 148 kpa. Jeżeli przekroczono termin do jego złożenia lub wniosek nie zawiera wskazania przesłanek do wznowienia postępowania, organ administracji wyda decyzję odmawiającą wznowienia postępowania. Jeśli natomiast spełnione zostaną warunki formalne, właściwy organ, na podstawie art. 149 § 1 kpa wznawia postępowanie. Zgodnie z § 2 tegoż przepisu, postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2007r., i umorzył postępowanie przed organem I instancji wskazując, iż podanie o wznowienie postępowania zostało złożone po upływie terminu określonego w art. 148 § 1 kpa. Ze stanowiskiem tym należy się zgodzić. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w pierwszej fazie postępowania nie zbadał, czy podanie o wznowienie postępowania spełnia wymogi formalne, w szczególności czy zostało złożone w terminie określonym w art. 148 kpa. Organ administracji obowiązany jest z urzędu badać zachowanie tego terminu. Uchybienie terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania jest podstawą do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania. Należy przyjąć, zgodnie z prezentowanym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądem, że zachowanie terminu miesięcznego musi być udowodnione przez stronę (por. wyrok z dnia 24 maja 2005r., sygn. akt VISA/Wa 1086/2004, lex nr 168036). W złożonym podaniu o wznowienie postępowania, skarżący jako przesłankę wznowieniową wskazał na zapadłe przed Sądem Rejonowym w Ż. postanowienia z dnia 5 czerwca 2006r., i z dnia 14 lipca 2006r., na podstawie których nabył w drodze zasiedzenia, z dniem 1 października 2005r., działkę na której wybudowano muszlę koncertową. Jak ustalono, i nie jest to kwestionowane przez stronę skarżącą, postanowienie z dnia 5 czerwca 2006r., zostało skarżącemu doręczone w dniu 7 czerwca 2006r., a postanowienie z dnia 14 lipca 2006r., zostało ogłoszone, przy udziale przedstawiciela skarżącego w dniu wydania. Z powyższego wynika, iż GINB zasadnie stwierdził uchybienie terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania. Nie można podzielić także stanowiska skarżącego przedstawionego w skardze, iż organ z naruszeniem art. 7 i 77 kpa nie przeprowadził postępowania w celu ustalenia czy wnoszący podanie o wznowienie postępowania dochował terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 kpa. To na stornie ciąży obowiązek wykazania, że termin został dochowany. Wznowienie postępowania na wniosek mimo uchybienia terminu stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę ogólną trwałości decyzji administracyjnej. Dodatkowo należy wskazać, na co słusznie zwrócił uwagę GINB, iż ostateczna decyzja nakazująca rozbiórkę muszli koncertowej była przedmiotem oceny Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wyrokiem z dnia 22 kwietnia 2004r., sygn. akt II SA/Ka 2124/02 oddalił skargę, a NSA wyrokiem z dnia 28 stycznia 2005r., sygn. akt OSK 1049/04 oddalił skargę kasacyjną. Wyrok sądu zamyka organom administracji publicznej możliwość wznowienia postępowania administracyjnego w oparciu o przesłankę wymienioną w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, gdyż kwestia udziału strony w postępowaniu musi być wyjaśniona w toku rozpoznania wniesionej skargi (por. wyrok z dnia 30 kwietnia 1986r., sygn. akt SA/Wr 137/86 NSA: ONSA 1986/1/29 i wyrok NSA z dnia 10 lutego 2003r., sygn.. akt II SA 815/01, lex 156362) Zważywszy na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.