II FSK 1661/09
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-01-18
Skład orzekający: Antoni Hanusz, Zbigniew Kmieciak, Beata Cieloch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strata powstała w wyniku likwidacji nie w pełni umorzonych środków trwałych w postaci inwestycji w obcych środkach trwałych, dokonanych w wynajętych lokalach użytkowych, w związku z rozwiązaniem umów najmu przed upływem okresu amortyzacji, może stanowić koszt uzyskania przychodu?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, uznając, że sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania (art. 141 § 4 PPSA) poprzez brak wskazania organom podatkowym dalszego postępowania. Ponadto, NSA uznał za zasadne zarzuty dotyczące błędnej wykładni prawa materialnego, wskazując, że zaprzestanie używania środka trwałego w związku z wygaśnięciem lub rozwiązaniem umowy najmu nie jest tożsame z jego likwidacją w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 6 ustawy o CIT. W związku z tym, niezamortyzowana wartość inwestycji w obcym środku trwałym nie może stanowić kosztu uzyskania przychodu, jeśli nie zachodzi związek przyczynowo-skutkowy między poniesionymi wydatkami a osiąganymi przychodami.Stan faktyczny
Spółka L. S.A. zwróciła się o interpretację podatkową w sprawie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów straty z tytułu likwidacji nie w pełni umorzonych inwestycji w obcych środkach trwałych, powstałej wskutek rozwiązania umów najmu przed upływem okresu amortyzacji. Organy podatkowe uznały, że zaprzestanie używania środka trwałego nie jest jego likwidacją. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu, uznając błędną wykładnię pojęcia 'likwidacja'. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku. Zasądza od L. S.A. w G. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w G. kwotę 280 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Antoni Hanusz (sprawozdawca), Sędziowie: NSA Zbigniew Kmieciak, WSA (del.) Beata Cieloch, Protokolant Szymon Mackiewicz, po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2011 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 kwietnia 2009 r. sygn. akt I SA/Gd 194/09 w sprawie ze skargi L. S.A. w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 16 grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku, 2) zasądza od L. S.A. w G. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w G. kwotę 280 (dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
II FSK 1661/09
Uzasadnienie
1. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sprawie o sygnaturze akt I SA/Gd 194/09, uchylił zaskarżoną przez L. S.A. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 16 grudnia 2005 roku w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych. Ze stanu prawnego przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji wynikało, że wnioskiem z 13 września 2005 r. L. SA z siedzibą w G. zwróciła się o interpretację co do zakresu i sposobu stosowania przepisów prawa podatkowego w przedmiocie możliwości uznania za koszt uzyskania przychodów straty zaistniałej w związku z likwidacją nie w pełni umorzonych środków trwałych w postaci inwestycji w obcych środkach trwałych dokonanych przez wnioskodawczynię w wynajętych lokalach użytkowych. Strata powstać miała wskutek rozwiązania umów najmu przed upływem okresu amortyzacji przyjętych do używania środków trwałych. Przedstawiając stan faktyczny sprawy wnioskodawczyni wskazała, że wynajmowała lokale w centrach handlowych w tzw. stanie surowym i przeprowadzała prace adaptacyjne dostosowując je do potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej. Dokonane nakłady kwalifikowała jako inwestycje w obcych środkach trwałych i amortyzowała w okresach 10 - letnich. W myśl postanowień umownych, z chwilą rozwiązania umowy zobowiązana była usunąć z lokalu wszystkie dokonane nakłady albo pozostawić je w lokalu bez prawa żądania w zamian rekompensaty. Wnioskodawczyni stwierdziła, że według niej w przypadku rozwiązania umowy przez upływem 10 - letniego okresu amortyzacji, strata powstała w wyniku likwidacji nie w pełni umorzonego środka trwałego stanowi koszt uzyskania przychodu. Powyższa konstatacja wynika z art. 16 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2000 r. nr 54, poz. 654, dalej: u.p.d.o.p.), interpretowanego a contrario. Naczelnik Pomorskiego Urzędu Skarbowego w G. w postanowieniu z dnia 7 października 2005 r. stwierdził, że stanowisko przedstawione we wniosku nie jest prawidłowe w odniesieniu do opisanego stanu faktycznego. Zdaniem organu podatkowego na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 6 a contrario u.p.d.o.p. nie można uznać za koszt uzyskania przychodu straty z tytułu likwidacji inwestycji w przypadku, gdy podatnik faktycznie jej nie zlikwiduje, a po prostu zaprzestanie jej używania. W tym przypadku, bowiem nie wystąpi strata w środku trwałym z tytułu jego likwidacji, ponieważ nie następuje sama faktyczna likwidacja środka trwałego. Dyrektor Izby Skarbowej w G. po rozpoznaniu zażalenia, w zaskarżonej do Sądu decyzji, podzielił ocenę dokonaną przez organ pierwszej instancji. Wyrokiem z dnia 6 czerwca 2007 r., I SA/Gd 114/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, oddalił skargę L. S.A. z siedzibą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z 16 grudnia 2005 r., w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 stycznia 2009 r., sygn. akt II FSK 1464/07 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez WSA w Gdańsku. Za uzasadniony NSA uznał zarzut skargi kasacyjnej, błędnego przyjęcia, że w stanie faktycznym sprawy mowa jest o rozwiązaniu umowy najmu z powodu zaniedbania spółki. Z wniosku podatnika o pisemną interpretacje wynika, "że sporadycznie zdarza się, że wskutek bądź wcześniejszego rozwiązania umowy najmu bądź wygaśnięcia umowy najmu, L. S.A. zaprzestaje korzystania z wynajętych lokali przed upływem okresu amortyzacji inwestycji w obcych środkach trwałych". Tymczasem sąd pierwszej instancji w swoich rozważaniach, akceptując jednocześnie stanowisko organów podatkowych stwierdza, że "skarżąca nie może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów straty wywołanej tylko i wyłącznie z jej winy, a wynikającej z zaniedbań, których racjonalnie działający podmiot gospodarczy nie popełniłby". Tego rodzaju ustalenie nie wynikało ze stanu faktycznego przedstawionego przez podatnika i w sposób oczywisty wpływa na prawidłowość dokonanej interpretacji przepisów prawa podatkowego mających w sprawie zastosowanie. NSA uznał, że wyrok sądu pierwszej instancji narusza art. 3 § 1 i art. 141 § 4 u.p.p.s.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy albowiem sąd pierwszej instancji dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji oparł się na wadliwych ustaleniach faktycznych, sprzecznych z treścią wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji. NSA przyznał dalej rację autorowi skargi kasacyjnej, że sąd pierwszej instancji nie odniósł się do kwestii interpretacji pojęcia "likwidacja środka trwałego", mimo że z ustaleń organów podatkowych wynika, iż ta okoliczność przesądziła o niemożliwości uznania za koszt podatkowy, na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 6 u.pd.o.p. a contrario, powstałej w okolicznościach faktycznych sprawy straty. Sąd pierwszej instancji z naruszeniem art. 3 § 1 i art. 141 § 4 u.p.p.s.a. stwierdził, że przyczyny rozwiązania umowy cywilnoprawnej, a nie interpretacja słowa "likwidacja" mają zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Z treści pytania zadanego przez podatnika we wniosku o interpretację i udzielonej na nie odpowiedzi wprost wynika, jak argumentował NSA w wyroku z dnia 21 stycznia 2009 roku II FSK 1464/07, że podatnik rozwiązanie (wygaśnięcie) umów najmu, przed upływem amortyzacji traktuje jako stratę z tytułu likwidacji nie w pełni umorzonych środków trwałych w postaci inwestycji w obcych środkach trwałych. W związku z tym te elementy prawno podatkowej oceny winny podlegać w pierwszym rzędzie kontroli sądu. Dopiero wówczas możliwe będzie dokonanie kontroli legalności zaskarżonego aktu w odniesieniu do prawidłowości zastosowania w sprawie przepisów prawa materialnego. W wytycznych Naczelny Sąd Administracyjny zatem polecił, aby ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w pierwszej kolejności ustalił, czy organy podatkowe nie wyszły poza zakres stanu faktycznego zawartego we wniosku o interpretację, a następnie dokonał kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia w zakresie zastosowanych w sprawie (w stanie faktycznym sprawy) przepisów prawa materialnego. 2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, w wyniku przeprowadzenia ponownej sądowej kontroli objętej skargą decyzji, ocenił, że narusza ona prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Ponownie rozpoznając sprawę Sąd uznał, iż wydając zaskarżoną do sądu interpretację organy podatkowe nie wyszły poza zakres stanu faktycznego zawartego we wniosku o interpretację, a jedynie dokonały błędnej wykładni przepisów prawa materialnego. Przedstawiając stan faktyczny sprawy wnioskodawczyni wskazała, że wynajmowała lokale w centrach handlowych w tzw. stanie surowym i przeprowadzała prace adaptacyjne dostosowując je do potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej. Dokonane nakłady kwalifikowała jako inwestycje w obcych środkach trwałych i amortyzowała w okresach 10 - letnich. W myśl postanowień umownych, z chwilą rozwiązania umowy zobowiązana była usunąć z lokalu wszystkie dokonane nakłady albo pozostawić je w lokalu bez prawa żądania w zamian rekompensaty. Wnioskodawczyni stwierdziła, że według niej w przypadku rozwiązania umowy przez upływem 10 - letniego okresu amortyzacji, strata powstała w wyniku likwidacji nie w pełni umorzonego środka trwałego stanowi koszt uzyskania przychodu. Powyższa konstatacja wynika z art. 16 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. nr 54, poz. 654), interpretowanego a contrario. Sąd następnie dodał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. w postanowieniu z dnia 7 października 2005 r. stwierdził, że stanowisko przedstawione we wniosku nie jest prawidłowe w odniesieniu do opisanego stanu faktycznego. Zdaniem organu podatkowego na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 6 a contrario ww. ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych nie można uznać za koszt uzyskania przychodu straty z tytułu likwidacji inwestycji w przypadku, gdy podatnik faktycznie jej nie zlikwiduje, a po prostu zaprzestanie jej używania. W tym przypadku, bowiem nie wystąpi strata w środku trwałym z tytułu jego likwidacji, ponieważ nie następuje sama faktyczna likwidacja środka trwałego. W wyniku rozpoznania zażalenia wnioskodawczyni Dyrektor Izby Skarbowej w G. decyzją z dnia 16 grudnia 2005 r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. Sąd argumentował, że organy podatkowe w zaskarżonej do sądu interpretacji w sposób nieuprawniony ograniczyły rozumienie pojęcia "likwidacja środka trwałego" użytego w/w art. 16 ust. 1 pkt 6 ustawy o p.d.o.p. do fizycznego zniszczenia lub zużycia tegoż środka trwałego. Dodał, iż konstrukcja kosztów uzyskania przychodów określona w art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oparta jest na swoistej klauzuli generalnej, która stanowi, że kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów enumeratywnie wymienionych w art. 16 tej ustawy. Przepis art. 15 ust. 6 ustawy stwierdza, że w odniesieniu do środków trwałych kosztami uzyskania przychodów są odpisy z tytułu zużycia środków trwałych (odpisy amortyzacyjne), dokonywane zgodnie z regułami wynikającymi z art. 16-16m, z uwzględnieniem art. 16. Z kolei przepis art. 16 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych zawiera zamknięty katalog wydatków, które nie podlegają zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów nawet wówczas, gdy pozostają w związku z prowadzoną przez podatnika działalnością a zostały poniesione w celu uzyskania przychodu. Jednym z takich wydatków, które nie są kosztami uzyskania przychodu, są straty powstałe w wyniku likwidacji nie w pełni umorzonych środków trwałych, jeżeli środki te utraciły przydatność gospodarczą na skutek zmiany rodzaju działalności (art. 16 ust. 1 pkt 6 ustawy). Argumentowano, że z przywołanej regulacji prawnej wynika zatem utrata przydatności gospodarczej środka trwałego z innych przyczyn aniżeli zmiana rodzaju działalności skutkuje uznaniem straty związanej z likwidacją środka trwałego za koszt uzyskania przychodów. W ocenie Sądu, w odniesieniu do pojęcia likwidacji, ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie zawiera definicji tego słowa. Pojęcie "likwidacja" oznacza zniesienie, usunięcie, rozwiązanie czegoś. Według stanu wskazanego we wniosku o interpretację, strona skarżąca poniosła stratę, w wysokości niezamortyzowanej części z tytułu likwidacji nie w pełni umorzonych środków trwałych w postaci inwestycji w obcych środkach trwałych dokonanych przez spółkę w wynajętych lokalach użytkowych, powstała wskutek rozwiązania (wygaśnięcia) umów najmu przed upływem okresu amortyzacji przyjętych do używania środków trwałych. Przepis art. 16 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych zawiera zamknięty katalog wydatków, które nie podlegają zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów. Wśród tych wydatków ustawodawca nie wymienia strat powstałych w związku z likwidacją nie w pełni umorzonych środków trwałych, jeżeli środki te zostały zlikwidowane z innych przyczyn aniżeli wymieniona w art. 16 ust. 1 pkt 6 ustawy, oznacza to, że straty te podlegają zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów. Sąd dodał, że dokonując ponownego rozpatrzenia postawionego przez stronę skarżącą we wniosku z dnia 13 września 2005 r. pytania, organ podatkowy winien ocenić ten stan faktyczny przedstawiony przez stronę we wniosku w świetle powyższych rozważań. Uznając zatem, że zaskarżona decyzja narusza prawo, a to przepisy art. 15 ust. 1 w/w ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. Nr 106, poz. 482 ze zm.), art. 14a § 3 i art. 14b § 5 pkt 1 Ordynacji podatkowej, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. 3. Dyrektor Izby Skarbowej w G. w skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżył opisany powyżej wyrok w całości zarzucając mu naruszenie art. 134 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 a), art. 141 § 4 u.p.p.s.a. Do naruszenia tego dojść miało w wyniku nieprawidłowego ustalenia i niewłaściwej oceny stanu faktycznego sprawy, niewzięci pod uwagę przez Sąd pierwszej instancji wszystkich okoliczności sprawy wynikających z materiału dowodowego w celu ustalenia, czy zostało naruszone prawo materialne, poprzez uznanie, że zaprzestanie używania w pełni sprawnego środka trwałego jest równoznaczne z likwidacją tego środka. Wskazano także na naruszenie, poprzez błędną wykładnię art. 16 ust. 1 pkt 6 i art. 16c pkt 5 w związku z art. 15 ust. 1 i 6 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych jak również art. 14a § 3 i art. 14b § 5 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Wskazując na powyższe zarzuty autor skargi kasacyjnej domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, względnie uchylenia wyroku oraz oddalenia skargi. Przedstawiono też wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy oraz zarzuty, a zatem zaskarżony wyrok należało uchylić. Z uwagi natomiast na okoliczność, iż uchybienia Sądu dotyczą zarówno przepisów postępowania oraz norm prawa materialnego, orzeczenie będące przedmiotem skargi kasacyjnej należało uchylić, a sprawę przekazać Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Zakres badania zaskarżonego wyroku wyznaczają zgodnie z art. 183 § 1 u.p.p.s.a. granice skargi kasacyjnej, którymi Naczelny Sąd Administracyjny jest związany. Nie dotyczy to jedynie wad prawnych powodujących nieważność postępowania, które w rozpatrywanej sprawie nie występują. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie może badać zgodności zaskarżonego wyroku z przepisami nie przytoczonymi w skardze kasacyjnej, nie może korygować ani uściślać zarzutów skargi kasacyjnej. W przypadku wskazania jako podstawy kasacyjnej naruszenia prawa materialnego należy w sposób wyraźny wskazać postać tego naruszenia, a mianowicie błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 u.p.p.s.a.), zaś w przypadku przepisów prawa procesowego przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz wykazanie, że ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy art. 174 pkt 2 u.p.p.s.a. Z uwagi natomiast na okoliczność, iż autor skargi kasacyjnej nie podniósł w jej treści zarzutu naruszenia art. 190 u.p.p.s.a., sąd kasacyjny nie badał czy Sąd pierwszej instancji w prawidłowy sposób zastosował się do wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku NSA z dnia 21 stycznia 2009 roku II FSK 1464/07. Naczelny Sąd Administracyjny z urzędu jednak zweryfikował, czy zarzuty skargi kasacyjnej nie zostały oparte na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 stycznia 2009 roku w sprawie II FSK 1464/07. Sprzeczności takich jednak Sąd się nie dopatrzył. Przechodząc do wskazanych w skardze kasacyjnej zarzutów należy powiedzieć, że nie jest uzasadniony zarzut naruszenia przez Sąd art. 134 § 1 u.p.p.s.a. Ani analiza akt sprawy ani treść zaskarżonego wyroku oraz jego uzasadnienie nie wskazują, by Sąd pierwszej instancji wydając to orzeczenie wyszedł poza granice rozpoznawanej sprawy sądowadministracyjnej, a tego obowiązku Sądu dotyczą normy zawarte w tym przepisie. Na uwzględnienie zasługuje natomiast zarzut naruszenia w zaskarżonym wyroku art. 141 § 4 u.p.p.s.a. Sąd bowiem uwzględniając skargę spółki nie przedstawił organom podatkowym wskazań co do dalszego postępowania. Wymogu tego nie spełnia zawarte na str. 8 uzasadnienia wyroku stwierdzenie Sądu, że organy podatkowe powinny w ponownym postępowaniu z wniosku spółki o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego uwzględnić uwagi Sądu w objętym skargą kasacyjną wyroku. Orzeczenie sądu administracyjnego uwzględniające skargę wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie w sprawie. Ocena prawna wynikająca z uzasadnienia wyroku sądu dotyczy wykładni przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym przypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Z tej przyczyny wytyczne dla organu administracji są uznawane za obligatoryjny element uzasadnienia wyroku uwzględniającego skargę, co wynika z art. 141 § 4 u.p.p.s.a. Natomiast brak bezpośredniego odniesienia się do tej kwestii w uzasadnieniu wyroku daje podstawy do jego uchylenia w postępowaniu kasacyjnym, o co słusznie wskazując zarzut naruszenia przez Sąd art. 141 § 4 u.p.p.s.a., wnioskował autor skargi kasacyjnej. Uchybienie Sądu pierwszej instancji, poprzez brak sformułowań co do dalszego postępowania organów podatkowych, miało bowiem w rozpoznawanej sprawie wpływ na wynik sprawy (por wyrok NSA z dnia 16.09.2008 II OSK 1082/07). Należy bowiem pamiętać, że efektywność sądowej kontroli administracji publicznej sprawowanej przez sądy administracyjne wymaga formułowania dostatecznie precyzyjnych, przystających do okoliczności sprawy oraz weryfikowalnych w toku postępowania kasacyjnego i wykonalnych wskazań pod adresem organów, których akt lub czynność uchylono. Niedopełnienie tych powinności, w przypadku orzeczeń uwzględniających skargę, czyni sądową kontrolę legalności administracji iluzoryczną oraz stanowi uchybienie uzasadniające uchylenie orzeczenia dotkniętego tym uchybieniem. Niweczy też rezultaty i sens uruchomienia kasacyjnego co do zasady mechanizmu orzekania przez sądy administracyjne (por. wyrok NSA z 20.05.2008r. II FSK 455/07). Wreszcie i same rozważania Sądu pierwszej instancji w zakresie wykładni norm prawa materialnego, to jest art. 16 ust. 1 pkt 6 i art. 16c pkt 5 oraz art. 15 ust. 1 i ust. 6 nie zasługują na aprobatę, a podniesione w tym zakresie zarzuty skargi kasacyjnej zasługują na uwzględnienie. Słuszne jest stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej w G. przedstawione w skardze kasacyjnej, że do zaprezentowanego we wniosku o udzielenie interpretacji stanu faktycznego nie ma zastawania art. 16 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Likwidacja środka trwałego nie miała bowiem miejsca w przedstawionym przez spółkę wniosku, a zatem z tytułu likwidacji nie wystąpi strata w środkach trwałych, w wysokości niezamortyzowanej wartości inwestycji w obcym środku trwałym. W związku z zakończeniem umowy najmu, o którym mowa we wniosku, spółka zaprzestaje jedynie użytkowania tego środka trwałego w działalności gospodarczej. Rozwiązanie lub wygaśnięcie umowy najmu nie oznacza, że miała miejsce likwidacja środka trwałego rozumiana jako jego zniszczenie lub zużycie. Z tej przyczyny zaprzestanie użytkowania w pełni sprawnego środka trwałego, w związku z wygaśnięciem lub rozwiązaniem umowy najmu o czym mowa w prezentowanym we wniosku stanie faktycznym, nie jest tożsame z likwidacją tego środka trwałego. Sąd błędnie wobec tego w zaskarżonym wyroku przedstawił stan sprawy, czym również naruszył art. 141 § 4 u.p.p.s.a., wskazując, że likwidacja środka trwałego miała miejsce. Treść wniosku o udzielenie interpretacji na to nie wskazywała. Słuszne są też argumenty Dyrektora Izby Skarbowej w G. zawarte w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, gdy wskazuje on, że uznanie wydatku za koszt uzyskania przychodu zależy od spełnienia łącznie dwóch przesłanek. Wydatek musi zostać poniesiony w celu uzyskania przychodu oraz nie może to być koszt wymieniony w katalogu negatywnym zawartym a art. 16 ust. 1 ustawy podatkowej. Tymczasem w przedstawionym przez spółkę wniosku o udzielenie interpretacji nie zachodzi związek pomiędzy zaliczeniem niezamortyzowanej wartości inwestycji w obcym nieużytkowanym środku trwałym, a osiągnięciem przychodu. Środek trwały nie uległ likwidacji, a jedynie przestał istnieć związek przyczynowo-skutkowy między kosztami z tytułu poniesionych wydatków na jego adaptację, a osiąganymi przychodami. Utrata tego związku, w myśl art. 15 ust. 1 ustawy podatkowej stanowi podstawę do nieuznania niezamortyzowanych nakładów za koszty uzyskania przychodów. W sytuacji zatem, gdy spółka użytkuje najmowany lokal w okresie krótszym niż 10 lat i nie dochodzi do zrównania wartości odpisów amortyzacyjnych zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów z wartością poniesionych wydatków, to nizamortyzowana wartość inwestycji w obcym środku trwałym nie będzie stanowiła kosztu uzyskania przychodu. Wskazując na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 185 § 1 u.p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Natomiast o kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono zgodnie z art. 203 pkt 2 tej ustawy i § 14 pkt 2 lit b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 roku nr 163, poz. 1349 ze zm.,).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło