II SA/Wr 144/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz, , po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie ustalenia dla R. D. jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości postanawia: odrzucić skargę Skargę na wymienioną w sentencji postanowienia decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. wniósł w imieniu Gminy Ż., Wójt tej Gminy zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika. W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wwniosło o odrzucenie skargi, podnosząc, ze skarżącej gminie nie przysługuje legitymacja do złożenia skargi na rozstrzygnięcie organu II instancji wydane w wyniku rozparzenia odwołania od decyzji wydanej przez osobę wyznaczoną przez Prezesa Rady Ministrów do pełnienia funkcji organów Gminy Ż.. W uzasadnieniu swojego stanowiska Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołało się m.in. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 27 kwietnia 2004r., sygn. akt II SA/Wr 13/04 zgodnie z którym, organ który wydał decyzję w I instancji w danej sprawie nie ma legitymacji skargowej do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego. Postanowieniem z dnia 20 czerwca 2006r. zawieszono postępowanie w niniejszej sprawie na podstawie art. 125 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwanej dalej p.p.s.a.). Postanowieniem z dnia 17 marca 2008r. Sąd podjął z urzędu zawieszone postępowanie, w oparciu o art. 128 §1 pkt.4 p.p.s.a. Wskazując, iż w dacie zawieszenia niniejszego postępowania orzecznictwo sądowoadministracyjne było niejednolite w kwestii legitymacji skargowej gminy, stąd zawieszenie w tamtym okresie było zasadne. Z uwagi na fakt, że obecnie orzecznictwo, biorąc pod uwagę również znaczny upływ czasu od momentu zawieszenia postępowania, uległo ujednoliceniu w kierunku braku legitymacji skargowej gminy, stąd uznano za celowe podjęcia postępowania w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 50 § 1 p.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy kto ma interes prawny. Kryterium interesu prawnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym wymaga wykazania, że zaskarżony akt stanowi rozstrzygnięcie o indywidualnych prawach i obowiązkach wnoszącego skargę. Interes prawny jako legitymacja do wniesienia skargi pozostaje zatem w ścisłym związku z pojęciem strony postępowania w ramach którego zaskarżony akt został wydany. Nawiązując do stanu fatycznego sprawy, problem dopuszczalności złożenia przez jednostkę samorządu terytorialnego skargi na decyzję organu odwoławczego wydaną w sprawie w której organ tej jednostki orzekał w I instancji był przedmiotem licznych orzeczeń sądowych. Ukształtowana na tym tle linia orzecznictwa zgodnie przyjmuje, że organ administracji publicznej rozstrzygający sprawę administracyjną indywidualnego podmiotu nie ma statusu strony postępowania administracyjnego prowadzonego w tej sprawie przez organ administracji II instancji. Organowi temu nie służy zatem prawo złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Nie obejmuje go bowiem pojęcie "każdy", użyte w art. 50 § 1 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2006 r., sygn. akt II FSK 818/05). O niedopuszczalności wniesienia przez gminę (reprezentowaną przez wójta, zgodnie z regulacją art.31 Ustawy z dnia 8 marca 1990r o samorządzie gminnym ( Dz.U. nr 142, poz. 1591 ze zm.) skargi na wymienioną w sentencji postanowienia decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wpływ miała ustrojowa pozycja gminy działającej tu jako organ realizujący określone władztwo administracyjne. Zagadnienie to stanowiło przedmiot rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 24 maja 2006 r. (sygn. akt II FSK 818/05), gdzie Sąd wskazał, że rola jednostki samorządu terytorialnego wyznaczona jest przepisami prawa pozytywnego. Zgodnie z zaprezentowanym w tym orzeczeniu poglądem, jednostka samorządu terytorialnego postrzegana w kategoriach osoby prawnej "może być stroną tego postępowania i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych jakie przepisy o postępowaniu administracyjnym przyznają stronom tego postępowania. Ustawa może jednak organowi jednostki samorządu terytorialnego wyznaczyć rolę organu administracji publicznej. Wtedy będzie on "bronił" interesu jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. Z tego też względu, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego". Z przedstawionym poglądem, który Sąd orzekający w całości podziela, koresponduje także stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 lutego 2005 r. (sygn. akt OSK 1017/04) gdzie Sąd ten podkreślił, że włączenie organów samorządowych do systemu organów administracji publicznej, prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie, znacznie ogranicza zakres uprawnień procesowych tych jednostek jako osób prawnych. W zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej, nie jest on (ani też żaden z pozostałych organów danej jednostki) uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej. Jako nie do przyjęcia Naczelny Sąd Administracyjny uznał stanowisko, że gmina może zajmować różną pozycję (raz organu wydającego decyzję, innym razem strony postępowania) w zależności od etapu załatwienia sprawy z zakresu administracji publicznej. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w całości podzielił zasadność podniesionych w odpowiedzi na skargę zarzutów Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. i uznał, że Gmina Ż., której organem jest Wójt Gminy , którą to funkcję wykonywała w dniu wydania decyzji organu I instancji ( na podstawie art. 28f Ustawy z dnia 8 marca 1990r o samorządzie gminnym ( Dz.U. nr 142, poz. 1591ze zm) osoba wyznaczona przez Prezesa Rady Ministrów do pełnienia funkcji organu Gminy Ż. wydająca decyzję I instancji- nie posiadał legitymacji do złożenia skargi na rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o uchyleniu tej decyzji. Wniesienie skargi przed podmiot nieuprawniony w rozumieniu art. 50 § 1 u.p.s.a. stanowi o niedopuszczalności skargi, co uzasadniało jej odrzucenie zgodnie z dyspozycją przepisu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł jak w sentencji postanowienia.