II SA/Wa 133/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.), Asesor WSA Sławomir Antoniuk, Protokolant Małgorzata Płodzicka, po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2008 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. P. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] listopada 2007 r. Nr [...] w przedmiocie świadczenia w drodze wyjątku postanawia: odrzucić skargę. M. P., działając przez pełnomocnika - H. R., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] listopada 2007 r. w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Zaskarżona decyzja wydana została w następstwie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 marca 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 2194/05, którym stwierdzono nieważność, podjętej po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] września 2005 r. nr [...]. W uzasadnieniu orzeczenia z dnia 15 marca 2006 r. Sąd wskazał między innymi, że w postępowaniu przed Prezesem KRUS żądanie ponownego rozpatrzenia sprawy wniosła córka skarżącego - H. R., która nie złożyła stosownego pełnomocnictwa. Wyjaśnił jednocześnie, że stosownie do treści art. 33 § 1 k.p.a., pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu, jednakże zgodnie z art. 33 § 4 k.p.a. w sprawach mniejszej wagi organ administracji publicznej może nie żądać pełnomocnictwa, jeśli pełnomocnikiem jest członek najbliższej rodziny lub domownik strony, a nie ma wątpliwości co do istnienia i zakresu upoważnienia do występowania w imieniu strony. Jak stwierdził Sąd, takie domniemane pełnomocnictwo, winno być przez organ bardzo ostrożnie traktowane. Wprawdzie nie jest wymagane pisemne jego ujęcie, to jednak wydaje się koniecznym dokonanie takiego pełnomocnictwa poprzez poczynienie przez organ administracji publicznej odpowiedniej adnotacji w tej kwestii. Uwzględniając wskazania zawarte w powołanym wyroku, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] listopada 2007 r. Prezes KRUS stwierdził, że z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. zwróciła się córka M. P., jako jego pełnomocnik. Wyjaśnił, że będąc członkiem najbliżej rodziny, za zgodą skarżącego, została ona uznana przez organ rentowy za osobę upoważnioną do występowania w postępowaniu o przyznanie świadczenia w imieniu M. P. Ponieważ w aktach postępowania administracyjnego nadesłanych do Sądu wraz aktami sprawy i odpowiedzią na skargę nie znajdował się dowód doręczenia zaskarżonej decyzji pełnomocnikowi skarżącego a jedynie skarżącemu, pismem z dnia 29 lutego 2008 r. wezwano pełnomocnika organu do udzielenia informacji, czy decyzję z dnia [...] listopada 2007 r. doręczono także córce M. P. - H. R. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 10 marca 2008 r., pełnomocnik oświadczył, że wszelkie pisma w przedmiotowej sprawie doręczano tylko M. P. Jak stwierdził, na nazwisko H. R. nie wysyłano żadnych pism. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej również jako p.p.s.a., skargę wnosi się do sądu administracyjnego w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. W postępowaniu administracyjnym strona może działać przez pełnomocnika (art. 32 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej powoływanej jako k.p.a.) i wówczas - zgodnie z zasadą oficjalności doręczeń - wszelkie pisma procesowe, w tym również decyzje administracyjne i postanowienia, organ administracji publicznej prowadzący postępowanie ma obowiązek doręczyć pełnomocnikowi strony (art. 40 § 2 k.p.a.). W konsekwencji, w sytuacji, gdy skargę do sądu administracyjnego na decyzję czy postanowienie wnosi strona, która w postępowaniu administracyjnym działała przez pełnomocnika, trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi od decyzji kończącej to postępowanie należy liczyć od dnia doręczenia tej decyzji nie stronie, lecz jej pełnomocnikowi (art. 53 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 40 § 2 k.p.a.; por. także Janusz Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wyd. 8. Warszawa 2006, str. 296 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2002 r. sygn. akt III RN 191/01. OSNP 2003/23/558). Doręczenie pisma stronie w sytuacji, gdy działa ona przez pełnomocnika jest bezskuteczne i nie wywołuje skutków prawnych - w szczególności nie jest zdarzeniem, od którego rozpoczyna bieg termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Taka sytuacja ma miejsce na gruncie niniejszej sprawy, bowiem analiza akt postępowania administracyjnego jednoznacznie wskazuje, że skarżący w toku postępowania przed Prezesem KRUS działał przez pełnomocnika. Organ ponownie rozpatrzył sprawę na skutek wniosku złożonego przez córkę skarżącego - H. R., zatem dopuścił ją do postępowania jako osobę umocowaną do działania w imieniu wnioskującego o świadczenie oraz, stosując się do wskazań zawartych w wyroku z dnia 15 marca 2006 r., w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśnił motywy takiego działania. Potwierdzenie odbioru zaskarżonej decyzji oraz wyjaśnienie pełnomocnika organu zawarte w piśmie z dnia 10 marca 2008 r. jednoznacznie wskazują, że decyzję z dnia [...] listopada 2007 r. doręczono skarżącemu, a zatem z pominięciem działającego w postępowaniu pełnomocnika. Skoro zatem skarga została wniesiona od decyzji, która nie weszła do obrotu prawnego, to tym samym jest ona niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Jednocześnie trzeba podkreślić, że organ powinien dokonać prawidłowego doręczenia, które otworzy bieg terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego za pośrednictwem Prezesa KRUS i umożliwi skarżącemu skorzystanie z tego prawa. W tym stanie rzeczy na mocy art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy z Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w postanowieniu.