IV SA/Gl 1239/07

WyrokWSA w Gliwicach2008-05-13

Skład orzekający: Beata Kalaga - Gajewska, Teresa Kurcyusz – Furmanik, Małgorzata Walentek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy inspekcji sanitarnej prawidłowo stwierdziły chorobę zawodową u pracownika, uwzględniając jego narażenie na czynniki szkodliwe w różnych zakładach pracy, w tym po zakończeniu zatrudnienia u ostatniego pracodawcy?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargi, uznając, że organy inspekcji sanitarnej prawidłowo stwierdziły chorobę zawodową. Spełnione zostały przesłanki: rozpoznane schorzenie odpowiada chorobie z wykazu, a ocena warunków pracy wykazała z wysokim prawdopodobieństwem narażenie na czynniki szkodliwe. Sąd podkreślił, że dla stwierdzenia choroby zawodowej wystarczy wykazanie warunków narażających na jej powstanie, a niekoniecznie udowodnienie, że te warunki ją spowodowały. Wątpliwości nie mogą być tłumaczone na niekorzyść pracownika.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg Fabryki A i Przedsiębiorstwa B na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. utrzymującą w mocy decyzję o stwierdzeniu u J.K. choroby zawodowej. Organy stwierdziły chorobę zawodową na podstawie orzeczeń lekarskich i oceny narażenia zawodowego w różnych zakładach pracy, w tym u skarżących. Skarżący zarzucali błędy w ustaleniach faktycznych, naruszenie procedury doręczania decyzji oraz brak udowodnienia związku przyczynowego między pracą a chorobą.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędziowie Sędzia WSA Teresa Kurcyusz – Furmanik Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Janecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2008 r. sprawy ze skarg Fabryki A w T. G. i Przedsiębiorstwa B w Ś. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargi. Decyzją z dnia [...] nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. stwierdził u J.K. chorobę zawodową [...] wywołaną czynnikami [...], tj. [...] wywołaną działaniem [...] lub [...], wymienioną w poz. [...] wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Rozstrzygnięcie to oparto na orzeczeniu Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. Poradni Chorób Zawodowych w S. z dnia [...] nr [...] o rozpoznaniu choroby zawodowej. W toku postępowania administracyjnego ustalono nadto, że J.K. w trakcie wykonywania czynności zawodowych na stanowisku [...] w latach [...] w różnych zakładach pracy, w tym ostatnio w Przedsiębiorstwie A (w latach [...]), był narażony na [...]. Odwołanie od powyższej decyzji wniosło Przedsiębiorstwo A zarzucając organowi błędne ustalenia faktyczne związane z przyjęciem, że J.K. w trakcie zatrudnienia w w/w Spółce był narażony na [...]. Przedmiotem zarzutu stało się nadto naruszenie § 8 ust. 3 pkt 2 w/wym. rozporządzenia polegające na nie doręczeniu decyzji pozostałym pracodawcom. Decyzją z dnia [...] nr [...] Ś. Wojewódzki Inspektor Sanitarny, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Z uzasadnienia tegoż rozstrzygnięcia wynika, że zostało ono wydane w oparciu o dochodzenie epidemiologiczne oraz orzeczenie lekarskie Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z dnia [...] nr [...], mocą którego stwierdzono, że orzeczenie Poradni Chorób Zawodowych WOMP z dnia [...] było prawidłowe. Na tej podstawie organ stwierdził fakt ekspozycji J.K. na oddziaływanie [...] - zwłaszcza [...] - podczas wieloletniego wykonywania pracy [...], oraz fakt rozpoznania choroby zawodowej [...] - [...] - przez orzeczników kompetentnych placówek medycznych, co, w jego ocenie, musiało skutkować wydaniem decyzji stwierdzającej chorobę zawodową. Przedsiębiorstwo A wniosło skargę od powyższej decyzji zarzucając organowi nieuwzględnienie czynników mogących powodować powstanie choroby zawodowej w okresie prowadzenia przez J.K. działalności gospodarczej po okresie zatrudnienia u skarżącego, nie doręczenie decyzji organu I instancji wszystkim pracodawcom zatrudniającym pracownika, nie ustosunkowanie się do treści odwołania. Wyrokiem z dnia 16 października 2006 r. sygn. akt IV SA/GL 698/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję. Zdaniem Sądu organ odwoławczy w sposób dowolny ustalił okres narażenia bezkrytycznie przyjmując z treści orzeczenia lekarskiego z dnia [...], że okres ten datowany jest na lata [...], gdy tymczasem z ustaleń zawartych w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji wynika, iż narażenie na [...] występowało już podczas zatrudnienia J.K. w Przedsiębiorstwie B w latach [...]. Sąd stwierdził, że materiał dowodowy zebrany w sprawie dotyczy w istocie wyłącznie ostatniego pracodawcy J.K., którym było Przedsiębiorstwo A. W ocenie Sądu akta sprawy wymagają uzupełnienia w części dotyczącej oceny narażenia zawodowego na [...] przede wszystkim w tych zakładach pracy, które zostały wskazane w orzeczeniach lekarskich. Ponadto Sąd uznał, iż w sprawie doszło również do naruszenia procedury określonej w rozporządzeniu, tj. § 8 ust. 3 pkt 2 w zw. z ust. 1. W ocenie Sądu, już decyzja organu pierwszej instancji winna być doręczona pozostałym zakładom, wymienionym w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] nr [...]. Ponadto wskazano na nie ustosunkowanie się do kwestii narażenia bądź prawdopodobieństwa narażenia J.K. podczas prac u skarżącej. Decyzją z dnia [...] Ś. Wojewódzki Inspektor Sanitarny, działając na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., uchylił decyzję organu I instancji z dnia [...] i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania zgodnie z zaleceniami Sądu zawartymi w uzasadnieniu wyroku. W wyniku przeprowadzenia postępowania decyzją z dnia [...] nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. ponownie stwierdził u J.K. chorobę zawodową [...] wywołaną [...], tj. [...] wywołaną działaniem [...], wymienioną w poz. [...] wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych ... (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Organ ustalił, że J.K. w trakcie wykonywania czynności zawodowych w: Przedsiębiorstwie B (w latach [...]), Spółdzielni C (w latach [...] i od [...] do [...]), w Spółdzielni D (w okresie od [...] do maja [...]) w Zakładzie E (w okresie od [...] do [...]) w Przedsiębiorstwie F (w okresie od [...] do [...]), w Przedsiębiorstwie G działalność gospodarcza prowadzona przez J.K. (w latach od [...] do [...] oraz od [...] do [...]) w Przedsiębiorstwie A (w latach [...]), pracował w kontakcie z czynnikiem szkodliwym: [...] podczas wykonywania prac [...]. Wskazano jednocześnie na brak wyników pomiarów w w/wym. zakładach. Biorąc pod uwagę rozpoznanie choroby zawodowej przez lekarzy placówek diagnostycznych I i II stopnia oraz fakt wieloletniego narażenia zawodowego na działanie [...] występującego podczas wykonywania czynności zawodowych związanych ze [...] organ uznał z przeważającym prawdopodobieństwem zawodową etiologię [...]. Odwołanie od powyższej decyzji wniosły Fabryka H oraz Przedsiębiorstwo A. Spółka [...] zarzuciła organowi błędne ustalenia faktyczne związane z przyjęciem, że J.K., w trakcie zatrudnienia w tej spółce był narażony na [...], które mogły być przyczyną [...]. Za powyższym przemawia sposób wykonywania pracy ([...] oraz sporadyczne [...] od [...]), zaopatrzenie pracownika w środki ochrony indywidualnej. Podkreślono, że dalsza praca w pozostałych zakładach wykonywana była również na stanowisku [...], a kolejne badania [...] nie wykryły tego typu schorzenia. Ponadto zdaniem odwołującej się upłynął okres zgłoszenia i rozpoznania choroby zawodowej dla zatrudnionego w tym zakładzie pracownika, który określony jest w wykazie chorób zawodowych pod poz. [...] ([...] lat). Natomiast Przedsiębiorstwo A zarzuciło organowi niczym nie udokumentowane, niezgodne ze stanem faktycznym oraz krzywdzące przyjęcie narażenia J.K. na [...] podczas pracy w tym zakładzie. Podkreślono, że pracownik ten był zatrudniony na stanowisku ewidencjonowanym jako [...] lecz wykonywał w przeważającym zakresie prace [...], co wynikało z nadesłanego organowi materiału dowodowego. Ponadto, jak wskazano, ani w badaniach wstępnych ani okresowych, w tym przed rozwiązaniem stosunku zatrudnienia, nie stwierdzono u tegoż pracownika żadnych oznak [...], nie korzystał on ze zwolnień lekarskich z powodu ewentualnej [...], jak również nie zgłaszał , żadnych dolegliwości. W ocenie odwołującej się takie czynniki jak krótkotrwały czas wykonywania prac [...], obowiązkowe stosowanie środków ochrony indywidualnej, brak jakiejkolwiek informacji o zgłaszanych przez pracownika dolegliwościach ze strony [...] kwestionują nawet małe prawdopodobieństwo narażenia go na szkodliwe oddziaływanie [...] mogące stanowić zagrożenie dla zdrowia. Samo bowiem występowanie w danym procesie pracy takiego czynnika, zdaniem spółki, nie może być przyjęte za czynnik wysokiego prawdopodobieństwa powstania choroby. Ponadto w ocenie odwołującej się przed ostatecznym uznaniem choroby zawodowej należało dokonać analizy dokumentacji medycznej dotyczącej [...] J.K., gdyż istnieje podejrzenie, że przyczyna powstania [...] leży po stronie chorobowej (przekroczony [...] rok życia, [...]). Ponadto wyrażono wątpliwość czy pracownik przed poddaniem się badaniom poinformował o ewentualnych dotychczasowych dolegliwościach związanych z [...], czy dostarczył swoją kartotekę lekarza [...], u którego być może od dłuższego czasu był leczony. Wskazano, że z zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] wynika, że J.K. od [...] lat jest leczony z powodu [...] i [...]. Braki postępowania w powyższym zakresie wymagały zatem uzupełnienia. Zaskarżoną tu decyzją z dnia [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy podkreślił, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest orzeczenie przez kompetentną placówkę diagnostyczną służby zdrowia istnienia występującego schorzenia jako choroby zakwalifikowanej przez orzeczników do odpowiedniej pozycji wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia oraz wykazanie związku przyczynowego między środowiskiem pracy a rozpoznaną chorobą, tj. wykazanie, że narażenie na czynnik szkodliwy, który wywołał rozpoznane schorzenie miało miejsce w czasie i miejscu pracy w związku z wykonywanym zawodem. Na podstawie uzupełnionego dochodzenia epidemiologicznego i analizy dokumentacji z okresu zatrudnienia J.K. organ potwierdził, iż w/wym. w całym okresie aktywności zawodowej tj. w latach [...] pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej [...] pod postacią [...]. Ponadto wskazał, że lekarze specjaliści obu kompetentnych placówek diagnostycznych (I i II szczebla) w konkluzjach orzeczeń rozpoznali u J.K. chorobę zawodową [...] pod postacią [...] wywołanej działaniem [...] wym. w poz. [...] wykazu chorób zawodowych z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie chorób zawodowych. W uzasadnieniu orzeczeń uznano, że stwierdzona u badanego patologia odpowiada efektom [...], zwłaszcza [...], na które był on znacząco narażony w trakcie wieloletniego wykonywania pracy [...]. Zdaniem organu nie ma podstaw by orzeczenia te, oparte na przeprowadzonych specjalistycznych badaniach, kwestionować. Odpowiadając na zarzuty odwołań organ wyjaśnił że do właściwości jednostek medycznych należy rozpoznanie odpowiedniego rodzaju schorzenia i jego przyczyn, natomiast kwalifikacja schorzenia jako choroby zawodowej jak i ustalenie związku przyczynowego między schorzeniem a warunkami pracy należy do kompetencji organów inspekcji sanitarnej. Ponadto odwołując się do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wyjaśnił, że dla uznania danej choroby za zawodową wystarczy samo stwierdzenie istnienia warunków narażających na jej powstanie, nie jest natomiast konieczne udowodnienie, że w danym przypadku warunki takie ją spowodowały. Nie wyłącza to możliwości wykazania, że mimo pracy w warunkach narażających na daną chorobę jej powstanie w konkretnym przypadku nastąpiło z innych przyczyn, nie związanych z wykonywaniem zatrudnienia, przy czym nie dające się usunąć wątpliwości nie mogą być tłumaczone na niekorzyść pracownika zatrudnionego w warunkach narażających na zachorowanie na daną chorobę uznaną za zawodową. Końcowo organ stwierdził, że fakt ekspozycji J.K. na [...] - zwłaszcza [...] - podczas wieloletniego wykonywania pracy [...], oraz fakt rozpoznania choroby zawodowej [...] - [...] - przez orzeczników kompetentnych placówek medycznych musiały skutkować wydaniem decyzji stwierdzającej chorobę zawodową. Od powyższej decyzji skargę wniosła Fabryka H oraz Przedsiębiorstwo A. Spółka [...] powtórzyła zarzuty zawarte uprzednio w odwołaniu od decyzji organu I instancji eksponując brak związku przyczynowego pomiędzy stwierdzoną chorobą a pracą u skarżącej z uwagi na czas zgłaszania i udokumentowania choroby a także faktyczne warunki (sposób) wykonywania pracy. Natomiast w skardze Przedsiębiorstwa A zarzucono organowi - naruszenie art. 4 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. Nr 199, poz. 1673) w związku z § 2 przywoływanego już wyżej rozporządzenia, poprzez nie wskazanie bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy skarżącego oraz poprzez nieuwzględnienie, że choroba [...] stwierdzona u J.K. mogła zostać wywołana czynnikami w czasie prowadzenia własnej działalności gospodarczej prowadzonej po zakończeniu przez niego zatrudnienia w [...] po [...], - naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nie w pełni wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego odnośnie oceny czynników szkodliwych dla zdrowia J.K. w związku ze sposobem wykonywania przez niego pracy w skarżącej spółce, - naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów przewidzianej w art. 80 k.p.a. odnośnie materiałów zebranych w tym postępowaniu związanych z warunkami narażającymi tego pracownika na chorobę zawodową u skarżącej. Wobec powyższych zarzutów skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji w części ją dotyczącej jako naruszającej prawo oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżąca zasadniczo powtórzyła argumentację zawartą w odwołaniu. Ponadto odwołując się do opracowań naukowych wywodziła, iż stanowisko [...] nie jest wymienione jako stanowisko wysokiego ryzyka powodującego chorobę zawodową w postaci [...]. Zwróciła również uwagę na brak udokumentowania stopnia obciążenia wysiłkiem fizycznym oraz chronometrażu czynności, które mogą spowodować nadmierne obciążenie odpowiednich narządów lub układów organizmu ludzkiego z wszystkich zakładów zatrudniających pracownika, co, w jej ocenie, dałoby pełny obraz narażenia [...] u tegoż na działanie [...]. Nadto zarzuciła bezkrytyczne przyjęcie wszystkich zakładów jako miejsc narażenia zawodowego tylko na podstawie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego dotyczącego warunków pracy, a nie na podstawie chronometrażu czynności jakie pracownik wykonywał na stanowisku pracy. Odnosząc się do powołanego w decyzji wyroku NSA z 7.04.1982 r. skarżąca wskazała, iż orzeczenie to wydane zostało w okresie obowiązywania rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych z 1974 r. i nie ma zastosowania do stanu prawnego obecnie obowiązującego W odpowiedziach na skargi organ odwoławczy wniósł o ich oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w motywach kwestionowanej decyzji. Ponadto odnosząc się do zarzutów Spółki [...] organ wyjaśnił że zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z 7.04.2007 r. sygn. akt II OSK 1614/06) przepisy rozporządzenia z 30 lipca 2002 r. w zestawieniu z treścią art. 237 § 1 Kodeksu Pracy nie upoważniają do określenia okresu wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych. Na rozprawie w dniu 13 maja 2008 r. Sąd zarządził połączenie spraw ze skarg obydwu Spółek do wspólnego rozpoznania i rozstrzygania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie przyjdzie stwierdzić, iż w myśl art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, w tym wydawanych przez organy administracji decyzji. Kontrola ta przeprowadzana jest pod względem zgodności z obowiązującym prawem. Wyłącznie w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy Sąd kontrolujący decyzję władny jest ją wzruszyć. Przy czym Sąd, zgodnie z art. 134 wyżej powołanej ustawy bierze pod uwagę zarzuty zawarte w skardze, a także bada sprawę z urzędu. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o powyższe uregulowania nie pozwoliła na stwierdzenie naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ocenie prawidłowości poddanej kontroli decyzji organu odwoławczego należało mieć na względzie art. 153 P.p.s.a.. Przepis ten stanowi, że ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu administracyjnego wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że wskazania dla organu odwoławczego zamieszczone w wyroku tutejszego Sądu z dnia 16 października 2006 r. wyznaczają jednocześnie zakres kontroli i ocenę działań podejmowanych przez organ odwoławczy. Zgodnie z § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115 zwanego dalej rozporządzeniem ), do chorób zawodowych zalicza się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Konstrukcja przepisu § 2 ust. 1 rozporządzenia przemawia za tym, że w przypadku pozytywnego ustalenia, iż stwierdzona u pracownika choroba jest wymieniona w wykazie, a jednocześnie ocena warunków pracy pozwala stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że praca była wykonywana w warunkach narażających na powstanie choroby zawodowej, istnieje domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową, a warunkami narażającymi na jej powstanie. Zatem dla stwierdzenia choroby zawodowej konieczne jest łączne wystąpienie dwóch przesłanek. Po pierwsze rozpoznane schorzenie msi odpowiadać chorobie ujętej w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik cyt. rozporządzenia, a po drugie winno być spowodowane czynnikami szkodliwymi występującymi na stanowisku pracy osoby zainteresowanej albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Choroby zawodowe stwierdza inspektor sanitarny na podstawie orzeczenia jednostek właściwych do rozpoznawania chorób zawodowych oraz oceny narażenia zawodowego. Takie dowody w sprawie o stwierdzenie choroby zawodowej nakazuje inspektorowi zgromadzić i ocenić § 8 ust. 1 rozporządzenia. Tylko wtedy, gdy orzeczenie lekarskie rozpoznaje chorobę zawodową, a dochodzenie epidemiologiczne wykazuje, że czynniki szkodliwe występowały w środowisku pracy, przesłanki wymagane do stwierdzenia choroby zawodowej należy uznać za spełnione. Pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do cyt. rozporządzenia zostały wymienione choroby [...] wywołane czynnikami [...], w tym w punkcie [...] choroba pod postacią [...] wywołanej działaniem [...]. W rozpoznawanej sprawie orzeczenia lekarskie wydane przez dwie uprawnione jednostki diagnostyczne czyli Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy - Poradnię Chorób Zawodowych w S. (orzeczenie z dnia [...]) oraz Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. (orzeczenie z dnia [...]), po przeprowadzeniu badań [...] zgodnie stwierdziły [...] w [...]. Jednocześnie w orzeczeniach tych uznano zawodową etiologię rozpoznanego u badanego schorzenia. Zdaniem lekarzy Instytutu stwierdzone zmiany odpowiadają efektom oddziaływania [...], na które badany był znacząco narażony w trakcie wieloletniego wykonywania pracy [...]. W powołanym wyżej wyroku Sąd uznał jednakże za konieczne uzupełnienie materiału dowodowego w części dotyczącej oceny narażenia zawodowego na [...] przede wszystkim w tych zakładach pracy, które zostały wskazane w orzeczeniach lekarskich. Sąd stwierdził bowiem, że materiał dowodowy zebrany w tej sprawie dotyczy w gruncie rzeczy tylko i wyłącznie pracodawcy J.K., którym było Przedsiębiorstwo A. Akta w tej części zawierają "kartę oceny narażenia zawodowego w związku z podejrzeniem choroby zawodowej" oraz "wywiad środowiskowy dotyczący przebiegu i warunków pracy zawodowej". W pozostałym zakresie, jak wynika z akt administracyjnych, ocena narażenia zawodowego została zamieszczona w pismach Powiatowych Inspektorów Sanitarnych w D. oraz G., do których odwołano się w uzasadnieniu orzeczenia lekarskiego z dnia [...]. W następstwie wyroku Sądu organy inspekcji sanitarnej podjęły czynności zmierzające do wypełnienia wskazań w nim określonych. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że w toku postępowania przeprowadzona została ocena narażenia zawodowego we wszystkich zakładach pracy, w których pracownik był zatrudniony w okresie od [...] do [...] na stanowiskach [...]. Również przesłuchano pracownika między innym na okoliczność prowadzonej przez niego działalności gospodarczej obejmującej również czynności [...]. Na tej podstawie, w ocenie Sądu, organy słusznie przyjęły, że J.K. w całym okresie aktywności zawodowej był narażony na [...], pracował więc w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej [...] pod postacią [...]. W tej sytuacji, biorąc jednocześnie pod uwagę orzeczenia lekarskie, które jednoznacznie wskazują na zawodową etiologię rozpoznanego schorzenia, organy zasadnie przyjęły, że w przypadku J.K. zaistniały podstawy do stwierdzenia choroby zawodowej określonej pod poz. [...] wykazu chorób zawodowych. Odnosząc się do zarzutu Fabryki H dotyczącego upływu okresu, w którym występowanie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego u tegoż pracodawcy Sąd podziela wyjaśnienia organu odwoławczego w tym zakresie zawarte w odpowiedzi na skargę. Otóż w myśl § 2 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych z 30 lipca 2002 r. zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej oraz jej rozpoznanie może nastąpić u pracownika lub byłego pracownika w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym lub po zakończeniu pracy w takim narażeniu, nie później jednak niż w okresie, który został określony w wykazie chorób zawodowych. Tymczasem w sporządzonym w formie tabelarycznej wykazie stanowiącym załącznik do przedmiotowego rozporządzenia dla chorób zawodowych w kolumnie drugiej określono "okres w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego", a nie okres w jakim może nastąpić zgłoszenie lub rozpoznanie choroby zawodowej po zakończeniu pracy w narażeniu, tak jak stanowi § 2 pkt 2 cyt. rozporządzenia. Zaistniała w tym zakresie rozbieżność ma istotne znaczenie bowiem zgodnie z art. 237 § 1 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy Rada Ministrów została upoważniona do określenia wykazu chorób zawodowych oraz szczegółowych zasad postępowania dotyczących zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmioty właściwe w tych sprawach. Delegacja wskazana w tym przepisie nie zawiera natomiast upoważnienia dla Rady Ministrów do określenia okresu wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych. Ponadto do takiego okresu nie nawiązuje § 2 ust. 2 rozporządzenia. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 kwietnia 2007 r. sygn. akt II OSK 1614/06 nie publik., w tym zakresie zajął stanowisko, które Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela, zgodnie z którym analiza treści przepisów rozporządzenia Rady Ministrów dnia 30 lipca 2002 r. w zestawieniu z treścią przepisu art. 237 § 1 K.p. daje podstawę do stwierdzenia niezgodności z tym przepisem jako aktem wyższego rzędu – regulacji zawartej w załączniku do rozporządzenia, w zakresie w jakim określono w nim okres wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych. Stanowi to brak zgodności postanowień załącznika do rozporządzenia z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Powyższy stan prawny daje zatem sądowi administracyjnemu podstawę do odmowy zastosowania w sprawie uregulowania zawartego w kolumnie drugiej tabeli wykazu chorób zawodowych. Nadto Sąd ten stwierdził, iż przedmiotowe rozporządzenie nie wskazuje okresu, w jakim po zakończeniu pracy w narażeniu winno nastąpić zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej oraz jej rozpoznanie, a więc regulacji do jakiej odsyła § 2 ust. 2 rozporządzenia. Natomiast, jak wykazało dochodzenie epidemiologiczne J.K. pracując w tym przedsiębiorstwie w latach [...] na stanowisku [...] był eksponowany na [...] (k- [...] i [...] akt administracyjnych). Natomiast, zdaniem Sądu, wbrew zarzutom zawartym w skardze Przedsiębiorstwa A, organy nie naruszyły reguł prowadzenia postępowania dowodowego określonych w art. 7 i 77 k.p.a. i ustaliły istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne, zaś wniosek organów wyprowadzony z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wykracza poza swobodną ocenę dowodów (art. 80 k.p.a.), nie stanowi więc naruszenia prawa. Za chybiony należy uznać zarzut skarżącej o braku udokumentowania stopnia obciążenia wysiłkiem fizycznym oraz chronometrażu czynności, które mogą spowodować nadmierne obciążenie odpowiednich narządów lub układów organizmu ludzkiego, bowiem powyższe uwzględnia się w odniesieniu do sposobu wykonywania pracy (§ 2 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia). Choroba [...] w postaci [...] nie jest związana ze sposobem wykonywania pracy a z narażeniem na czynniki [...] w postaci [...], na które, jak wykazało dochodzenie epidemiologiczne, pracownik był narażony pracując na stanowisku [...]. Natomiast zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia przy ocenie narażenia zawodowego w odniesieniu do czynników [...] uwzględnia się rodzaj czynnika, wartość stężeń lub natężeń i okres narażenia zawodowego. A zatem przeprowadzone przez organ postępowanie wyjaśniające nie naruszało obowiązujących w tym zakresie zasad wynikających z regulacji prawnych. Odnośnie podnoszonej okoliczności, iż pracownik był zaopatrzony w środki ochrony indywidualnej przyjdzie zauważyć, że zgodnie z utrwalonym poglądem panującym w orzecznictwie sądów administracyjnych, aktualnym również na tle obowiązujących przepisów, wystąpienie szkodliwych czynników w środowisku pracy nie musi być zawinione przez pracodawcę lecz wystarczy wystąpienie w środowisku pracy czynnika szkodliwego tylko dla jednego pracownika, z uwagi na jego osobniczą wrażliwość (wyrok NSA z dnia 7 stycznia 1994 r. sygn. akt I SA 1640/93 opublik. ONSA 1995/1/28, wyrok NSA z dnia 27 lutego 1998 sygn. akt I SA 1862/97, LEX nr 45840). Natomiast z karty oceny narażenia zawodowego jak również z przedstawionej przez spółkę [...] dokumentacji wynika, że J.K. wykonywał czynności [...], a więc był eksponowany na [...] (k- [...] i [...] akt administracyjnych). Zatem w środowisku pracy skarżącej Spółki występował czynnik szkodliwy dla zdrowia, na który pracownik ten był narażony. Natomiast zarówno u skarżącej jak i w innych zakładach pracy nie przeprowadzano pomiarów natężenia promieniowania na stanowisku pracy. Dodatkowo stwierdzić przyjdzie, że do organów inspekcji sanitarnej i do sądów administracyjnych nie należy rozstrzyganie, który zakład ponosiłby odpowiedzialność za wystąpienie u pracownika choroby zawodowej, bowiem te kwestie rozstrzygają sądy powszechne-sądy pracy. Zatem doręczenie decyzji zakładowi pracy zgodnie § 8 ust 3 pkt 2 rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych należy odczytywać wyłącznie jako wskazanie zakładu, w którym występowały czynniki mogące spowodować skutki zdrowotne, nie zaś wskazania zakładu, w którym doszło do powstania choroby u pracownika. W świetle analizy zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie jak również wykonanych czynności procesowych, które odpowiadają wskazaniom zamieszczonym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 16 października 2006 r. skład orzekający w niniejszej sprawie nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi. Powyższe prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, zaś zawarte w skardze zarzuty nie doprowadziły do podważenia jej legalności. Dlatego skargę oddalono na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło