II FSK 1925/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA : Bogusław Dauter (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej i. sp. z o.o. w Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 31 marca 2008 r. sygn. akt I SA/Gl 93/08 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi i. sp. z o.o. w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 30 listopada 2007 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego postanawia: oddalić skargę kasacyjną 1. Postanowieniem z 31 marca 2008 r., I SA/Gl 93/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę i. sp. z o.o. w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z 30 listopada 2007 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych. 2. W uzasadnieniu sąd wskazał, że pismem z 9 stycznia 2008 r. i. Sp. z o.o. w Z. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z 30 listopada 2007 r. 3. Zarządzeniem z 8 lutego 2008 r. sąd wezwał stronę do usunięcia braku formalnego skargi poprzez złożenie dokumentu wskazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji spółki (wyciąg z Krajowego Rejestru Sądowego) oraz do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie, skutecznie doręczone spółce w dniu 28 lutego 2008 r. (data widniejąca na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki zawierającej powyższe wezwanie), zawierało prawidłowe pouczenie o skutkach nie uzupełnienia braku skargi oraz nie uiszczenia w terminie wpisu sądowego. Mimo wezwania sądu, strona skarżąca nie uiściła wymaganego wpisu, natomiast 6 marca 2008 r. (data nadania pisma w Urzędzie Pocztowym w G.) do sądu wpłynęło pismo procesowe spółki z o.o. "P." w Z. - podpisane przez prezesa zarządu tejże spółki W. S. i oznaczone sygnaturą akt niniejszej sprawy - wraz z odpisem z rejestru przedsiębiorców (KRS) dotyczącym "P." sp. z o.o. w Z. W powyższym piśmie zawarto również wniosek o zwolnienie skarżącej spółki z kosztów sądowych. Termin zakreślony dla usunięcia braku formalnego skargi oraz uiszczenia wpisu od skargi upłynął bezskutecznie w dniu 6 marca 2008 r. (czwartek). 4. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie sąd pierwszej instancji powołując się na treść art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a.) wskazał, że nie dołączenie do pisma procesowego dokumentu wskazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji spółki (wyciąg z Krajowego Rejestru Sądowego) stanowi niedochowanie wymogów formalnych pisma procesowego w rozumieniu art. 49 § 1 p.p.s.a. Taki brak formalny podlega usunięciu w sposób przewidziany w tym przepisie, a jego nie usunięcie w terminie 7 dni prowadzi - w przypadku kiedy wniesione pismo procesowe jest skargą - do jej odrzucenia zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd jednocześnie wskazał, że opłatę sądową (wpis) należy uiścić przy wniesieniu do sądu pisma podlegającego opłacie. Dlatego powołując się na art. 220 § 3 p.p.s.a., wskazał, że w sprawie strona, w wezwaniu sądu, została pouczona o konsekwencjach jego niewykonania w wyznaczonym terminie i pomimo tego nie uiściła wymaganego od skargi wpisu. Uznano, iż brak formalny skargi również nie został uzupełniony przez stronę skarżącą, bowiem nadesłany do sądu odpis z rejestru przedsiębiorców (KRS) dotyczył podmiotu nie będącego stroną niniejszego postępowania. 5. W skardze kasacyjnej zaskarżono powyższe orzeczenie w całości. Wniesiono o jego uchylenie, zwolnienie skarżącej z wniesienia wpisu od skargi kasacyjnej oraz zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania według obowiązujących norm. Skarga kasacyjna została oparta na naruszeniu przepisów postępowania, tj. - art. 3 p.p.s.a. poprzez powołanie w uzasadnieniu numeru decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K., który nie dotyczy skarżącej, - art. 50 p.p.s.a. poprzez uznanie, że złożona skarga nie została podpisana przez osobę uprawnioną, - art. 58 p.p.s.a. poprzez uznanie, że złożona skarga zawiera braki formalne. 6. W odpowiedzi na skargę kasacyjną dyrektor izby skarbowej wniósł o jej oddalenie oraz o zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 7. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W skardze kasacyjnej jej autor zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 3, 50 oraz 58 p.p.s.a. Należy zauważyć, że przytoczone przepisy składają się z kilku jednostek redakcyjnych a pełnomocnik spółki nie wskazał, który konkretnie przepis z podaniem jednostki redakcyjnej został naruszony. W świetle przepisu, tj. art. 183 p.p.s.a. takie sformułowanie uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Sąd nie ma bowiem prawa domyślać się o przepis z którego artykułu, paragrafu lub punktu chodzi w zarzucie skargi kasacyjnej. Jednakże mając na uwadze treść uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 października 2009 r., I OPS 10/09, oraz pamiętając, że uzasadnienie podstawy skargi kasacyjnej stanowi jej integralną część (por. wyrok NSA z 15 marca 2005 r., FSK 2003/04, LexPolonica nr 1073322), należy zdaniem Sądu przyjąć, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest art. 50 § 1 oraz 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Spór zaś na podstawie tych przepisów sprowadza się do ustalenia czy sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił skargę, w przypadku gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych, a dokładnie nie przedłożono dokumentu urzędowego określającego umocowanie do reprezentowania spółki przez osobę podpisaną pod skargą. W tym miejscu należy podzielić ocenę dokonaną przez wojewódzki sąd administracyjny. W sprawie bowiem za stronę (spółkę z o.o. i.) skargę złożył prezes zarządu I. P. Z akt sądowych nie wynikało zaś czy osoba składająca ten środek zaskarżenia była do tego umocowana. Sąd był więc tutaj uprawniony do wezwania strony o przedstawienie odpisu z KRS, który potwierdzałby fakt umocowania prezesa zarządu do podejmowania czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym w imieniu spółki. Z art. 29 p.p.s.a. wprost wynika, że organ osoby prawnej do działania w jej imieniu ma obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Treść przywołanej regulacji wskazuje, że jedynym środkiem dowodowym mogącym posłużyć do wykazania umocowania jest dowód z dokumentu urzędowego. Składana przez prezesa zarządu skarga była pierwszą czynnością dokonaną w imieniu skarżącej spółki. Jednak, wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej, z żadnego dokumentu nie wynikało, że osoba ta jest umocowana do jej reprezentowania. Nie można też tutaj przyjąć argumentacji strony, że uprawnienie do reprezentowania spółki jest wiedzą notoryjną, gdyż Krajowy Rejestr Sądowy jest jawny. Należy zaznaczyć, że sam fakt jawności Krajowego Rejestru Sądowego nie zwalnia z obowiązku jaki wynika ze wskazanego wyżej art. 29 p.p.s.a., a inne obowiązujące przepisy nie obligują sądu do poszukiwania z urzędu dokumentów które zgodnie z przepisami normującymi postępowanie sądowoadministracyjne to strona winna przedłożyć. Wobec powyższego skoro osoba wnosząca skargę nie uzupełniła w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, to słusznie w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego sąd pierwszej instancji na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., skargę spółki odrzucił. Odnosząc się do zarzutu błędnego oznaczenia przez sąd pierwszej instancji końcówki numeru decyzji dyrektora izby skarbowej, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego uchybienie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że względem podatnika w analogicznym stanie faktycznym w sprawach o sygn. akt I FSK 1081/08, I FSK 1082/08 oraz I FSK 1083/08, Sąd w dniu 4 lipca 2008 r. oddalił skargi kasacyjne. Sąd w składzie niniejszym w pełni podziela zaprezentowane tam stanowisko, zbieżne z zaprezentowanym powyżej. Brak jest natomiast podstawy prawnej do zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego stronie przeciwnej. W art. 209 p.p.s.a. przyjęto unormowanie, że wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę (art. 200 p.p.s.a.) oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, 203 i 204 p.p.s.a. Zatem w innych przypadkach sąd nie rozstrzyga o zwrocie kosztów postępowania. Nie istnieje bowiem podstawa prawna dla takiego rodzaju rozstrzygnięcia (vide postanowienie NSA z 15 lutego 2007 r., II FZ 12/07, LEX nr 299419). Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.