VII SA/Wa 386/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi L. W. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej skargę oddala Svan. akt VII SA/Wa 386/08 UZASADNIENIE Starosta P. decyzją z dnia [...] listopada 2007r. [...] , działając na podstawie art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. Nr 98 z 2000r. poz. 1071 ze zm.), zw. dalej kpa - odmówił zmiany decyzji ostatecznej Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia [...] lipca 1997r. [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbudowę pawilonu handlowego (pow. zabudowy. 51,90m2, pow. użytkowej. - 44,60m2, kubaturze 200m 3) usytuowanego na działce o nr ew. [...] przy ul. [...] w P. (w pasie drogi krajowej B. – P. w km. [...] +[...] strona prawa), pod warunkiem "budowa czasowa na okres pięciu lat". W uzasadnieniu organ przedstawił stan faktyczny sprawy wskazując, że wnioskiem z dnia [...] lipca 2007r. L. J. wniosła o zmianę w trybie art. 155 kpa ww. decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. Zgodnie z pkt 1e decyzji Burmistrza Miasta P. (nr [...] ) z dnia [...] kwietnia 1997r. - o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla ww. inwestycji oraz umową z dnia [...] maja 1997r. (nr [...] ) zawartą między L. J. a Kierownikiem Zarządu Dróg w P. został określony termin rozbiórki ww. obiektu "budowa czasowa na okres pięciu lat", a zatem, po upływie ww. terminu tj. w 2002r., inwestor zobowiązany był do dokonania rozbiórki. W toku toczącego się uprzednio postępowania, Starosta P. decyzją z dnia [...] maja 2007r. [...] odmówił zmiany ww. decyzji z dnia [...] lipca 1997r. Decyzja ta została uchylona przez Wojewodę [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2007r. (nr [...] ) i przekazana do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W dniu 19 września 2007r. wszczęto postępowanie administracyjne dotyczące zmiany przedmiotowej decyzji, w trakcie którego, wpłynęło pismo właścicieli działki sąsiedniej (nr ew. [...] ), w którym nie wyrażono zgody na zmianę ww. decyzji. W dniu 14 listopada 2006r. zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne w sprawie rozbiórki rozbudowanego pawilonu. Zgodnie ze złożoną przez L. J. kserokopią decyzji z dnia [...] marca 2007r. [...] Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. zobowiązał L. J. do przywrócenia pasa drogowego do stanu poprzedniego tj. dokonania rozbiórki obiektu handlowego oraz usunięcia z pasa drogowego nie później niż do [...] grudnia 2008r. W związku z powyższym, nie było podstaw prawnych do zmiany przedmiotowej decyzji, gdyż okres pięcioletni minął, a obecnie prowadzona jest egzekucja w celu wyegzekwowania ww. obowiązku. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2008r. (nr [...]), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swego stanowiska organ odwoławczy podzielił argumentacją przedstawioną przez Starostę P. i powołując się na treść art. 155 kpa wyjaśnił, że ochrona praw nabytych z decyzji zapewniona jest przede wszystkim przez ustanowienie obowiązku uzyskania zgody stron na wzruszenie decyzji. Jak wynika z zebranego materiału dowodowego, K. i J. P. pismem z dnia 28 września 2007r. złożyli oświadczenie, w którym nie wyrazili zgody na dalsze istnienie pawilonu, co skutkowało odmową zmiany przedmiotowej decyzji przez Starostę P. Skargę na to rozstrzygnięcie złożyła L.J., wnosząc o jego uchylenie oraz uchylenie decyzji organu I instancji. Skarżąca wskazała, powołując się na specyfikę postępowania nadzwyczajnego toczącego się w trybie art. 155 kpa, że w niniejszej sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki wskazane ww. przepisie i istnieją podstawy do wydania decyzji zgodnej z żądaniem strony. Została bowiem wyrażona stosowna zgoda, a przepisy szczególne nie zawierają postanowień wyłączających zmianę bądź uchylenie decyzji. Natomiast brak zgody pp. P. jest wątpliwy, gdyż organy nie wyjaśniły na jakiej podstawie osoby te uzyskały przymiot strony i decydują o rozstrzygnięciu sprawy. Skoro zarządca drogi wyrażą zgodę, nie ma żadnych przeszkód do pozytywnego rozpatrzenia sprawy skarżącej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego, obowiązujących w dacie jej wydania (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm, dalej ppsa). Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż kontrolowane decyzje odpowiadają prawu, jednak z inną argumentacją niż to wskazano w ich uzasadnieniu, co stanowi naruszenie art. 107 § 3 kpa., ale pozostaje bez wpływu na wynik rozstrzygnięcia. W kontrolowanej przez Sąd sprawie L. J. domagała się zmiany - w trybie art. 155 kpa - decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia [...] lipca 1997r. udzielającej pozwolenia na rozbudowę pawilonu handlowego przy ul. [...] w P. W treści decyzji organ architektoniczno - budowlany zawarł warunek, że pozwolenia udziela się na okres pięciu lat "budowa czasowa na okres pięciu lat". Wskazać trzeba, że określenie w decyzji administracyjnej terminu jej ważności powoduje, że wygasa ona z upływem terminu na który została wydana. Z upływem określonego w decyzji okresu dochodzi automatycznie do usunięcia jej z obrotu prawnego, bez potrzeby stwierdzania jej wygaśnięcia. Wygaśniecie decyzji oznacza zatem, że przestaje ona kształtować jakiekolwiek prawa i obowiązki administracyjne, czy też wywoływać dla jej adresatów jakiekolwiek inne skutki prawne. Utrata mocy obowiązującej decyzji sprawia, że nie może być ona przedmiotem obrotu prawnego, a zatem nie może być zmieniona lub uchylona w trybie art. 155 kpa, nie ma bowiem przedmiotu zmiany lub uchylenia (por. wyroki WSA w Warszawie z 4 stycznia 2007r. IV SA/Wa 2009/06 Lex nr 310879, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 listopada 2006r. II OSK 1316/05 Lex nr 310883, wyroki NSA w Warszawie: z 13 września 2002r. I SA 531/02 Lex nr 156834, z 20 lutego 2001r. II SA 480/00 Lex nr 51221, z 14 października 1999r. IV SA 1440/97 Lex nr 48240). Wobec powyższego, instytucja wskazana w art. 155 kpa może dotyczyć tylko takiego orzeczenia, które obowiązuje w dacie dokonywania zmiany, a więc oddziaływuje w jakimkolwiek zakresie na sferę praw lub obowiązków adresatów decyzji. Wniosek o dokonanie zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej, czy też jej uchylenie może być rozpoznany i ewentualnie uwzględniony jedynie wówczas, gdy decyzja ta pozostaje w obrocie prawnym, a więc do upływu ostatniego dnia terminu określającego jej obowiązywanie. Po wygaśnięciu decyzji, czyli upływie terminu jej ważności, zmiana jest niedopuszczalna. W związku z powyższym, skoro okres obowiązywania decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. rozpoczął się w dniu [...] lipca 1997r. i upłynął z dniem [...] lipca 2002r, to po tej dacie inwestor nie mógł realizować uprawnień płynących z tej decyzji, gdyż przestała ona funkcjonować w obrocie prawnym. W konsekwencji nie można było również dokonać jej zmiany w trybie art. 155 kpa, na wniosek strony złożony w dniu [...] lipca 2007r. Jak wskazuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zmiana na podstawie art. 155 k.p.a. decyzji wygasłej stoi w oczywistej, rażącej sprzeczności z tym przepisem. Gdyby zatem organ, pomimo wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę, przedłużył jej termin w trybie art. 155 kpa, wydałby kolejną decyzję o pozwoleniu na budowę, jednak bez wniosku inwestora, jak i bez przeprowadzenia w tym zakresie wymaganego prawem postępowania, a w konsekwencji z rażącym naruszenie art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego (por. wyrok NSA W-wa z dnia 9 listopada 2006r., II OSK 1316/05, LEX nr 310883) Z przedstawionych przyczyn, argumentacja skarżącej, w zakresie spełnienia przesłanek wymienionych w art. 155 kpa, uzasadniających dokonanie zmiany przedmiotowej decyzji w tym trybie, nie była zasadna. W świetle poczynionych ustaleń, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.