II SAB/Po 24/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2008r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. P. na bezczynność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie wyznaczenia terminu załatwienia sprawy postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić D. P. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi . /-/ J. Szaniecka D. P., powołując się na art. 37 i art. 17 w związku z art. 35 kpa wniosła w dniu 25 października 2007r. do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zażalenie na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. polegającą na niezałatwieniu przez ponad 2 miesiące jej podania z dnia 13 sierpnia 2007r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej WINB) pismem z dnia 7 grudnia 2007r. na podstawie art. 237 § 3 kpa zawiadomił D. P. o uznaniu jej skargi za uzasadnioną. Wyjaśnił, że organ I instancji nie wszczął postępowania administracyjnego, a wobec tego nie mógł wydać decyzji, która kończyłaby postępowanie. Dlatego pismo z 25 października 2007r. nie mogło być rozpatrzone na podstawie art. 37 kpa, a jedynie w trybie skargi uregulowanej w Dziale VIII kpa. W konsekwencji organ wyższego stopnia nie mógł też wyznaczyć organowi I instancji terminu do załatwienia sprawy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego dodał, że organ I instancji winien jednak rozważyć konieczność wszczęcia postępowania w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, gdyż z okoliczności sprawy wynika, że budynek gospodarczy wykorzystywany jest jako budynek inwentarsko-gospodarczy. D. P. niezadowolona ze sposobu załatwienia sprawy przez WINB wezwała ten organ do usunięcia naruszenia prawa i rozpoznania jej zażalenia z 25 października 2007r. zgodnie z treścią art. 37 kpa, a następnie pismem z dnia 28 grudnia złożyła skargę na sposób rozpatrzenia przez organ odwoławczy zażalenia na bezczynność PINB w K. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie o sygn. II SAB/Po 15/08, prawomocnym postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2008r. odrzucił powyższą skargę z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia, tj. nie wniesienia zażalenia do organu wyższego stopnia w trybie art. 37 kpa. W dniu 19 czerwca 2008r. D. P. reprezentowana przez radcę prawnego G. W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego polegającą na nierozpatrzeniu przez ten organ zażalenia na bezczynność organu pierwszej instancji (PINB w K.) w sposób określony w art. 37 § 2 kpa. Bezczynności WINB skarżąca przede wszystkim upatruje w braku wyznaczenia organowi I instancji terminu do załatwienia sprawy. W motywach skargi skarżąca podała, że zgodnie ze wskazaniami Sądu zawartymi w postanowieniu z dnia 17 kwietnia 2008r. sygn. akt II SAB/Po 15/08 wniosła zażalenie do GINB na bezczynność WINB, który postanowieniem z dnia [...]r. odmówił wyznaczenia Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dodatkowego terminu do rozpatrzenia sprawy. Wyjaśniła, że domagała się przed organem nadzoru budowlanego I instancji (PINB w K.) przeprowadzenia postępowania w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego i jej żądanie wszczęło postępowanie w tej sprawie. Dlatego wadliwie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego załatwił zażalenie skarżącej na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w trybie skargi z Działu VIII kpa, a wobec tego pozostaje w zwłoce w rozpoznaniu zażalenia, w szczególności w wyznaczeniu terminu do załatwienia sprawy. W konsekwencji, mimo upływu 8 miesięcy żądanie skarżącej z 25 października 2007r. nie zostało rozpoznane przez organ I instancji. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zakres przedmiotowy skarg na bezczynność organów administracji objętych kontrolą sądów administracyjnych wyznacza treść art. 3 § 2 pkt 1-4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Stosownie bowiem do art. 3 § 2 pkt 8 tej ustawy Sąd orzeka w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Wobec tego, wniesienie skargi na bezczynność jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest, na mocy przepisów prawa zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej. Organ administracji, właściwy do rozpoznania zażalenia wniesionego na podstawie art. 37 § 1 kpa wydaje w celu jego załatwienia postanowienie, o jakim mowa w art. 123 kpa. Jest to postanowienie o charakterze incydentalnym, które nie rozstrzyga o istocie sprawy, nie kończy postępowania, a także nie przysługuje od niego zażalenie. Wobec powyższego, tego rodzaju postanowienie nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2006r. sygn. I OSK 306/05 Lex nr 196463). Skoro zatem niedopuszczalna jest skarga na stanowisko organu wyższego stopnia wyrażone w trybie art. 37 kpa, to tym samym niedopuszczalna jest skarga na bezczynność tego organu polegającą na nie załatwieniu zażalenia wniesionego przez stronę na podstawie powołanego wyżej przepisu (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.) Jak stwierdził to Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 25 kwietnia 2006r. sygn. akt I OSK 1413/05 (Lex nr 209127) "Na brak postanowienia wyznaczającego dodatkowy termin do załatwienia sprawy (art. 37 § 2 kpa) skarga na bezczynność do sądu administracyjnego nie przysługuje". Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że nierozpoznanie zażalenia w terminie przez organ wyższego stopnia nie oznacza, że organ ten pozostaje w bezczynności, lecz wywiera skutek wyczerpania przez stronę przysługujących jej środków zaskarżenia (art. 52 § 1 p.p.s.a.) i tym samym umożliwia skuteczne wniesienie skargi na bezczynność organu pozostającego w zwłoce w załatwieniu sprawy. Wobec powyższego skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 3 § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie o zwrocie uiszczonego wpisu od skargi oparte zostało o treść art. 232 § 1 pkt 1 lit. a powołanej ustawy. Na koniec dodać należy, że związanie Sądu oceną prawną zamieszczoną w postanowieniu z dnia 17 kwietnia 2008r. wydanym w sprawie II SAB/Po 15/08 (art. 153 p.p.s.a) dotyczyło tylko kwestii dopuszczalności skargi z punktu widzenia spełnienia wymogu wyczerpania środków zaskarżenia W powołanej sprawie Sąd nie wypowiedział się natomiast o dopuszczalności skargi z uwagi na zakres sprawowanej przez sądy administracyjne kontroli działalności administracji publicznej. /-/ J. Szaniecka