II SA/Kr 408/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Izabela Dobosz Sędziowie WSA Małgorzata Brachel – Ziaja (spr.) WSA Piotr Głowacki Protokolant: Anna Fugiel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2008 r. sprawy ze skargi W. K. i K. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania skargę oddala UZASDNIENIE Postanowieniem z dnia [...]r., sygn. [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] na podstawie art. 138 par 1 pkt 2, art. 149 par 3 w zw. z art. 126 k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia W. i K. K. na decyzję Starosty Powiatu w [...] z dnia [...].01.2008 r. znak [...] w sprawie odmowy wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem Starosty Powiatu w [...] z dnia [...].09.2000 r. w przedmiocie pozytywnego zaopiniowania inwestycji polegającej na budowie stacji paliw płynnych z zapleczem, automatyczną myjnią, zajazdem i wyjazdem z drogi wojewódzkiej, stanowiskiem tankowania LPG, parkingami oraz infrastrukturą na dziełkach nr [...] i [...] przy ul. [...] w B. postanowiło: - uchylić w całości zaskarżoną decyzję - odmówić wznowienia postępowania w sprawie zakończonej postanowieniem Starosty Powiatu w [...] z dnia [...].09.2000 r., znak: [...]. W uzasadnieniu decyzji Kolegium szczegółowo przedstawiło przebieg postępowania w sprawie wniosku H. K. o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie stacji paliw płynnych wraz z zapleczem i infaratstrukturą. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego decyzją z dnia [...].10.2000 r., znak: [...] Burmistrz Miasta ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania trenu dla inwestycji budowy stacji paliw płynnych o [...] zbiornikach podziemnych o łącznej pój. [...] tyś. litrów i stanowiskiem tankowania gazem propan butan(LPG) o dwóch zbiornikach nadziemnych o pój. Około [...] m3 wraz z zapleczem; budynkiem biurowo-handlowo-socjalnym z częścią gastronomiczną, automatyczną myjnią samochodową, parkingami na działkach nr [...] i [...] przy ul. [...] oraz przyłączami wody, energii elektrycznej i gazu z sieci w ul. [...] dz. nr [...], szczelnym zbiornikiem na ścieki sanitarne oraz zjazdem i wyjazdem z drogi wojewódzkiej. W dniu [...].01.2002 r. W. i K. K. wystąpili do SKO w [...] wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji Burmistrza Miasta. W wyniku postępowania nieważnościowego decyzją z dnia [...].04.2005 r. sygn. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...].10.2000r. znak: [...]. Decyzja ta została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, przez skarżących A. i H. K. oraz W. i K. K., który prawomocnym wyrokiem z dnia 5.06.2007 r. /sygn. IISA/Kr 692/05/ skargi oddalił. W dniu 20 listopada 2007r. do Starosty Powiatu w [...] wpłynęło podanie W. i K. K. z dnia [...] listopada 2007r. o "wznowienie wszystkich postępowań w przedmiocie wydanych decyzji i postanowień przez Wydział Ochrony Środowiska Starostwa Powiatowego w [...] począwszy od 2000r., a dotyczących kwestii oddziaływania na Środowisko obiektów stacji paliw wraz z infrastrukturą przy ul. [...] w B., której inwestorami są A. i H. K.". Jako podstawę wznowienia podano art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a na uzasadnienie wniosku okoliczność pozbawienia stron postępowania prawa czynnego udziału w postępowaniach, w których, wydane były objęte wnioskiem decyzje i postanowienia. W wyniku sprecyzowania żądania, stosownie do treści wezwania z dnia [...].01.2008r., K. K. oświadczył, iż żądanie wznowienia postępowania dotyczy postanowienia opiniującego raport o oddziaływaniu stacji paliw na środowisko z maja 2000 r., o którym to raporcie strona dowiedziała się w 2002 r. Postanowienie, o którym mowa w oświadczeniu K. K. z dnia [...].01.20008r., to postanowienie z dnia [...].09.2000 r. znak: [...] wydane na etapie ustalania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji obejmującej przedmiotową budowę stacji paliw płynnych. Po rozpatrzeniu tak sprecyzowanego wniosku, decyzją z dnia [...] stycznia 2008r. Starosta Powiatu w [...] powołaną na wstępie decyzją odmówił wznowienia postępowania "w sprawie uzgodnienia przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy stacji paliw płynnych przy ul. [...] w B. z powodu uchybienia terminu do wniesienia podania". W uzasadnieniu tej decyzji Starosta stwierdził, że W. i K. K. o uzgodnieniu dowiedzieli się z wyroku WSA w Krakowie, sygn. akt: II SA/Kr 1611/02 z dnia 15 kwietnia 2004r. i od daty zapoznania się z tym wyrokiem rozpoczął bieg terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Termin ten wynosi jeden miesiąc od daty dowiedzenia się o wydanym postanowieniu (art. 148 § 2 Kpa). Skoro zatem dowiedzieli się najpóźniej w 2004r, to wniosek o wznowienie postępowania złożony 20 listopada 2007r. jest spóźniony, co uzasadnia odmowę wznowienia postępowania. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodzili się W. i K. K. podnosząc, w iż na etapie wydawania postanowienia objętego wnioskiem o wznowienie postępowania pominięci zostali jako strony i postanowienie to nie zostało im doręczone, a tym samym niezrozumiałym jest dla nich dlaczego obecnie ma miejsce odmowa wznowienia postępowania. Kolegium po rozpoznaniu odwołania i całokształtu okoliczności sprawy w pierwszym rzędzie wskazało, iż zgodnie z art. 149 § 3 w związku z art. 126 k.p.a. odmowa wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem następuje w formie postanowienia, a nie w formie decyzji. Skoro zatem Starosta Powiatu w [...] wydał w niniejszej sprawie postanowienie z dnia [...] sierpnia 2000r. to odmawiając wznowienia postępowania również powinien rozstrzygnąć sprawę w formie postanowienia, nie zaś w formie decyzji. Wydana w dniu [...] stycznia 2008r. decyzja narusza zatem art. 149 § 3 w związku z art. 126 k.p.a. Drugim z powodów uchylenia tego rozstrzygnięcia jest błędne, w ocenie Kolegium, ustalenie, iż W. i K. K. wiedzieli o wydaniu postanowieniu z dnia [...].09.2000 r., znak: [...], i wiedzę ta mogli uzyskać m. in. z wyroku WSA w Krowie z dnia 15 kwietnia 2004r., w sprawie do sygn. akt: II SA/Kr 1612/02. W orzecznictwie NSA ugruntowany jest pogląd, iż w świetle art. 148 § 2 k.p.a. bez znaczenia dla ustalenia daty dowiedzenia się przez stronę o decyzji (postanowieniu) uzasadniającej żądanie wznowienia postępowania jest ocena prawidłowości lub wiarygodności decyzji (postanowienia), o której strona została poinformowana. Istotne jest aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji (postanowienia) i zawartym w niej rozstrzygnięciu. W świetle ustaleń dokonanych przez organ l instancji brak jest podstaw do przyjęcia, iż W. i K. K. w oparciu o wyrok z dnia 15 kwietnia 2004r. uzyskali wiedzę o dacie, znaku, organie i rozstrzygnięciu zawartym w postanowieniu z dnia [...] września 2000r. Zwłaszcza, że z przytoczonego fragmentu uzasadnienia tegoż wyroku wynika, iż Sąd ogólnie zacytował treść ówcześnie obowiązującego art. 40 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139/ wskazując, iż inwestycja wymagała uzgodnienia ze starostą. Nie określił natomiast w jakiej dacie i jakiej treści postanowienie zostało wydane, a tym samym w oparciu o to stwierdzenie zamieszczone w wyroku, W. i K. K. nie mogli "dowiedzieć się" o postanowieniu z dnia [...] września 2000r. Powyższe ustalenia prowadzą do wniosku, że decyzja Starosty Powiatu w [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. jest wadliwa i wymaga uchylenia. Przede wszystkim postanowienie z dnia [...] września 2000 r. wydane zostało przez Starostę Powiatu w [...] na etapie ustalania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu i dotyczyło uzgodnienia, przed wydaniem decyzji ustalającej warunki z zabudowy i zagospodarowania terenu, dla inwestycji polegającej na budowie przedmiotowej stacji paliw płynnych z infrastrukturą. Podstawą materialnoprawną tego postanowienia był art. 40 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Przepis ten stanowił, iż decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydaje się po uzgodnieniu ze starostą i powiatowym inspektorem sanitarnym, w odniesieniu do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska. Uzgodnienie dokonane tym postanowieniem wydane zostało zatem w toku postępowania zakończonego później decyzją z dnia [...] października 2000r.o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji pn. stacja paliw płynnych /.../ Postanowienie to wydane zostało w ramach współdziałania o którym mowa w art. 106 k.p.a. Takie "współdziałanie, którego dotyczy art. 106 Kpa jest podejmowane przed załatwieniem sprawy przez wydanie decyzji, organ współdziałający uczestniczy w czynnościach prowadzonego już postępowania administracyjnego, uczestnicząc w załatwieniu sprawy, której ono dotyczy, przez wyrażenie stanowiska w zakresie swej właściwości. (...) Postępowanie przed organem współdziałającym nie będzie podobne do postępowania zmierzającego do rozstrzygnięcia kwestii wstępnej przez właściwy organ albowiem ani przedmiot tego postępowania ,ani też rozstrzygniecie w nim podejmowane nie mają samodzielnego bytu prawnego". /Komentarz, Wyd. 7 str. 493 i 495/. W świetle przytoczonych wyżej poglądów doktryny przyjąć należy, iż postanowienie z dnia [...] września 2000r. nie ma samodzielnego bytu prawnego, a jego byt uzależniony jest od bytu prawnego rozstrzygnięcia kończącego postępowanie, w którym to postanowienie zostało wydane. Jak wyżej wskazano postanowienie z dnia [...] września 2000r. wydane zostało przed wydaniem decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...] października 2000r., znak: [...]. Decyzja ta została wyeliminowana z obrotu prawnego decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2005r., którą to decyzją, w pkt 2, stwierdzono nieważność decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...] października 2000r. Decyzja Kolegium z dnia [...] kwietnia 2005r. jest ostateczna oraz prawomocna, albowiem WSA w Krakowie prawomocnym wyrokiem z dnia 5 czerwca 2007r., sygn. akt: II SA/Kr 692/05 oddalił skargi A. i H. K. oraz W. i K. K. Skoro zatem decyzja z dnia [...].10.2000r, która kończyła postępowanie, w toku którego wydane zostało postanowienie z [...] września 2000r, nie obowiązuje już w obrocie prawnym, to tym samym przedmiotowe postanowienie, jako związane z rozstrzygnięciem głównym również utraciło byt prawny. Wznowienie postępowania określone w przepisach k.p.a. może dotyczyć jedynie tych aktów prawnych, które nadal obowiązują w obrocie prawnym. W sytuacji natomiast gdy akt prawny objęty wnioskiem o wznowienie postępowania utracił swój byt, to wznowienie postępowania jest niedopuszczalne. Reasumując Kolegium stwierdziło brak podstaw do wznowienia postępowania albowiem postanowienie z dnia [...] września 2000r. w obecnym stanie faktycznym i prawnym już nie obowiązuje. Zatem wobec wadliwości decyzji z dnia [...] stycznia 2008 r. -wymagała ona uchylenia, zaś rozpoznanie sprawy w postępowaniu odwoławczym prowadzi do wniosku, że brak jest podstaw do wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, skarżący W. i K. K. wnieśli o uchylenie postanowienia Kolegium w pkt 2, dotyczącym odmowy wznowienia postępowania, a to w związku z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący podnoszą, jako główny argument, że może i postanowienie uzgadniające utraciło byt prawny wraz z decyzją o wzizt dla przedmiotowej inwestycji ale jednak formalnie ono istnieje, znajduje się w aktach sprawy i nie zostało uchylone. Stanowi ono pretekst do dalszych działań ze strony inwestora i jest "raz po raz" przytaczane w innych wątkach sprawy dotyczącej stacji paliw . "A jeśli ma ono w nich znaczenie, to jest w jakiejś tam materii wiążące" W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], wniosło o jej oddalenie powtarzając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administarcycjny w Krakowie, rozpoznając skargę zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 par 1 ustawy z dnia 30. 08. 2002 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia czy zaskarżona decyzja lub postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego. Skarga jest bezzasadna. Organ odwoławczy w granicach swoich kompetencji dokonał zgodnej z prawem korekty wadliwego rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji nie mogło bowiem nastąpić w formie decyzji. Przepis art. 126 k.p.a. stanowi; że do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 107 par 2-5 oraz 109-113, a do postanowień, od których przysługuje zażalenie - również art. 145 -152 oraz art. 156 -159, z tym że zamiast decyzji, o której mowa w art. 149 par 3, 151 par 1, 157 par 1 i 158 k.p.a. wydaje się postanowienie. Skoro zatem Starosta Powiatu w [...] wydał postanowienie uzgadniające z dnia [...].08.2000 r., to odmawiając wznowienia postępowania w tej spawie powinien stosownie do przepisu art. 149 par 3 w zw. z art. 126 k.p.a. dokonać rozstrzygnięcia w formie postanowienia. Instytucja wznowienia postępowania jest nadzwyczajnym środkiem weryfikacji decyzji ostatecznych. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania obejmuje dwa etapy; .pierwszym jest etap wstępny (wyjaśniający), który obejmuje badanie kwestii formalnej dopuszczalności prowadzenia postępowania wznowieniowego. Ten etap kończy się w zależności od wyników badania; wznowieniem postępowania w formie niezaskarżalnego postanowienia (art. 149 par 2 k.p.a.) bądź odmową wznowienia postępowania w formie decyzji, tu; postanowienia (jw. art. 149 par 3 k.p.a. w zw. a art. 126 k.p.a.). Na tym właśnie etapie postępowania nastąpiła odmowa wznowienia postępowania. Organ pierwszej instancji badając kwestię dopuszczalności wznowienia postępowania skupił się na badaniu; czy termin do złożenia podania o wznowienie postępowania został przez stronę zachowany. Organ odwoławczy kwestionując dokonane w tym zakresie ustalenia organu pierwszej instancji, uznał, że z innych względów wznowienie postępowania jest niedopuszczalne, co skutkuje odmową wznowienia postępowania na podstawie powołanego już wyżej przepisu art. 149 par 3 w zw. z art. 126 k.p.a. Jak trafnie podnosi Kolegium i co jest okolicznością bezsporną przedmiotowe postanowienie Starosty Powiatu w [...] z dnia [...].09.2000 r. zostało wydane w zw. z toczącym się postępowaniem o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji stacji paliw płynnych. Podstawą materialnoprawną tegoż postanowienia był przepis art. 40 ust. 4 pkt 2 obowiązującej wówczas ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, (utrata mocy na podstawie art. 88 ustawy z dnia 27. 03 2003 r../ Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717/). Jeszcze przed utratą mocy tej ustawy powołany przepis art. 40 ust. 4 pkt 2 został skreślony przez art. 60 pkt. 3 lit b) ustawy z dnia 9. 11. 2000 r. o dostępie do informacji o środowisku i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na środowisko /Dz. U. z 2000 r. Nr 109 poz. 1157/ z dniem 1 stycznia 2001 r./ Powołany przepis stanowił, że decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydaje się po uzgodnieniu ze starostą i powiatowym inspektorem sanitarnym, w odniesieniu do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska. Uzgodnienia pozytywnego dokonał w formie postanowienia wskazany wyżej współdziałający organ zobowiązany do zajęcia stanowiska w trybie art. 106 k.p.a. Trafnie zauważa organ odwoławczy, że postanowienie uzgadniające, wydane dla celów sprawy "głównej" jaką było postępowanie o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji nie ma samodzielnego bytu prawnego. Postanowienie organu współdziałającego wchodzi do materiału dowodowego sprawy i w zależności od stopnia związania jego treścią albo znajdzie tylko wyraz w uzasadnieniu decyzji, albo też wpłynie bezpośrednio na treść rozstrzygnięcia sprawy zawartej w decyzji administracyjnej, /wyr. NSA z dn. 7.03.2001 r., IISA 519/00,LeX nr 51225/ Niejednokrotnie NSA wyrażał pogląd, że "organ współdziałający uczestniczy jedynie w czynnościach postępowania administracyjnego, biorąc udział w załatwieniu sprawy przez wyrażenie stanowiska, w zakresie swojej właściwości. Nie jest więc organem prowadzącym postępowanie w samodzielnej odrębnej sprawie administracyjnej, Stanowisko jakie w formie postanowienia zajmuje organ współdziałający nie rozstrzyga o istocie sprawy ani nie kończy jej w instancji administracyjnej. Postępowanie przed organem współdziałającym ma bowiem w swej istocie charakter pomocniczego stadium postępowania w sprawie załatwianej przez inny organ w drodze decyzji administracyjnej. Oznacza to, że ani przedmiot tego postępowania ani też rozstrzygnięcie w nim podjęte nie mają samodzielnego bytu prawnego", /por. wyrok NSA w W-wie z dnia 28. 04. 2003r., IISA 1817/01, LEX nr 157747, wyrok NSA w W-wie z dnia 7.03. 2002 r., IISA 2938/00, LEX nr 81776/ Decyzja kończąca postępowanie główne o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania teren dla inwestycji pn. stacja paliw płynnych /.../ nie funkcjonuje w obrocie prawnym. Została z niego wyeliminowana decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] stwierdzającą jej nieważność. W takiej sytuacji wznowienie postępowania w stosunku do akcesoryjnych postępowań, których wyniki w postaci pozytywnego uzgodnienia miały znaczenie dla treści podjętej decyzji, co do której stwierdzono następnie nieważność jest niedopuszczalne. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi