II SA/Gl 1054/07
WyrokWSA w Gliwicach2008-07-30
Skład orzekający: Rafał Wolnik, Bonifacy Bronkowski, Włodzimierz Kubik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wierzyciel posiadający tytuł wykonawczy przeciwko dłużnikowi ma prawo do uzyskania wypisu z ewidencji gruntów i budynków dotyczącego nieruchomości należących do dłużnika w celu poszukiwania jego majątku?Ratio decidendi
Sąd uznał, że posiadanie tytułu wykonawczego z klauzulą wykonalności nie stanowi wystarczającej podstawy do wykazania interesu prawnego w uzyskaniu wypisu z ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja ta zawiera informacje o konkretnych nieruchomościach, a nie dane osobowe służące do poszukiwania majątku dłużnika. Interes prawny musi wynikać z przepisu prawa materialnego, a nie tylko z faktu posiadania tytułu wykonawczego czy potrzeby wszczęcia postępowania egzekucyjnego.Stan faktyczny
Spółka [...] SA zwróciła się o wydanie wypisu z ewidencji gruntów dla wskazanych osób, powołując się na posiadane tytuły wykonawcze. Prezydent Miasta R. odmówił wydania wypisu, wskazując na brak interesu prawnego wnioskodawcy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie praw wierzyciela. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.), Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 lipca 2008 r. sprawy ze skargi [...] S.A. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów i budynków oddala skargę
Pismem z dnia [...] r. [...] SA w L. zwróciła się do Urzędu Miasta w R. o sporządzenie i wydanie wypisu z ewidencji gruntów dla K. P., E. P., M. S., T. S., M. S. i A. S.. Do wniosku dołączono m.in. kserokopie wyroku Sądu Apelacyjnego w K. z dnia [...] r. sygn. akt [...], zaopatrzonego w klauzulę wykonalności, nakazów zapłaty w postępowaniu nakazowym z dnia [...] r. Sądu Okręgowego w K., sygn. akt
[...] i [...].[...]z klauzulą wykonalności, nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia [...] r. Sądu Rejonowego w T. sygn. akt [...] z klauzulą wykonalności oraz postanowienia tego Sądu z dnia [...] r. sygn. akt [...] o nadaniu klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużniczki.
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] wydanym na podstawie art. 219 kpa oraz art. 20 ust. 1 i 24 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.), Prezydent Miasta R. z powołaniem się na porozumienie w sprawie powierzenia mu prowadzenia spraw w zakresie geodezji i kartografii zawarte ze Starostą R. odmówił wnioskodawczyni wydania odpisów z ewidencji gruntów odnośnie wymienionych we wniosku osób. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że firma [...] nie wykazała interesu prawnego do uzyskania żądanej informacji.
W zażaleniu na postanowienie [...] SA zarzuciła naruszenie § 1 pkt 1 rozp. Min. Sprawiedliwości z dnia 21 stycznia 2005 r. w sprawie określenia brzmienia klauzuli wykonalności (Dz. U. Nr 17, poz. 154), który to przepis stanowi, że treść klauzuli poleca wszystkim urzędom oraz osobom, których to może dotyczyć, aby postanowienia tego tytułu wykonały, a gdy o to prawnie będą wezwane, udzieliły pomocy. Zdaniem Spółki, skoro wykazano interes faktyczny w żądaniu dokumentów, wniosek był zasadny.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego zażalenia tego nie uwzględnił i zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], wydanym z powołaniem się na treść art. 138 § 1 pkt 1 kpa, orzekł o utrzymaniu w mocy postanowienia organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że zasady udostępnienia danych ewidencyjnych określa art. 24 ust. 3 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne. Tymczasem Spółka [...] występując o uzyskanie zaświadczenia – wypisu z ewidencji gruntów i budynków, nie wykazała interesu prawnego, bowiem taki interes nie wynika z faktu potrzeby wdrożenia postępowania egzekucyjnego. Polecenia zawarte w klauzuli wykonalności odnoszą się bowiem do osób i instytucji, których ten tytuł dotyczy.
W skardze do sądu administracyjnego [...] SA w L. zarzuciła, że odmowa wydania wypisu z ewidencji gruntów jest naruszeniem praw wierzyciela, wynikających z art. 353 § 1 kodeksu cywilnego i zawartych w nadanej orzeczeniom sądowym klauzuli wykonalności. Skoro dłużnicy nie wykonali zobowiązań, wierzyciel jest upoważniony do samodzielnego poszukiwania ich majątku.
Organ, którego działanie zaskarżono w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie jako nieuzasadnionej, podkreślając, że skarżąca spółka nie określiła nieruchomości, których wniosek dotyczył i nie wykazała interesu prawnego w żądaniu wydania pisemnych informacji z ewidencji gruntów i budynków. W szczególności interes taki nie wynika z faktu dysponowania przez wnioskodawcę prawomocnymi orzeczeniami sądowymi zaopatrzonymi w klauzulę wykonalności. Posiadanie tytułów wykonawczych daje bowiem wierzycielowi możliwość skorzystania z uprawnień wynikających z art. 913 kpc ( żądania złożenia przez dłużnika wykazu majątku ). Ustawodawca przewidział co prawda możliwość zlecenia poszukiwania poszczególnych składników majątku dłużnika (art. 7971 kpc), lecz nie chodzi tu o przeszukiwanie rejestru ewidencji gruntów i budynków. Wreszcie, istnienia interesu prawnego nie można wywodzić zdaniem organu odwoławczego
z treści art. 353 § 1 kc.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona.
Zaskarżone postanowienie nie narusza bowiem prawa materialnego, ani też w toku postępowania organy obydwu instancji nie uchybiły przepisom postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym możliwością wznowienia tego postępowania. Jak zasadnie wskazał organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę, niezależnie od treści wniosku o udostępnienie danych (udzielenie informacji o nieruchomościach), podlegał on rozpoznaniu w formach, uregulowanych przepisami prawa materialnego, w tym wypadku ustawy
z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) oraz kodeksu postępowania administracyjnego (trybu wydawania zaświadczeń).
Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, przez ewidencję gruntów i budynków rozumie się jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Z kolei państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny to zbiór map oraz materiałów fotogrametrycznych, teledetekcyjnych, rejestrów, wykazów, informatycznych baz danych, katalogów danych geodezyjnych i innych opracowań pozostałych w wyniku wykonania prac geodezyjnych i kartograficznych (art. 2 pkt 10 cyt. ustawy). Ewidencja gruntów i budynków zawiera informacje wskazane w art. 20 ust. 1 i 2 ustawy. Z mocy art. 24 ust. 1 i 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, operat ewidencyjny, który składa się z map, rejestrów i dokumentów, zawiera informacje o gruntach, budynkach i lokalach, zaś informacje te są jawne. Natomiast wypisy i wyrysy z operatu ewidencyjnego są wydawane na żądanie właścicieli lub osób fizycznych i prawnych, w których władaniu znajduje się grunt, budynek i lokal, osób fizycznych i prawnych oraz innych jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej, które mają interes prawny w tym zakresie, a także na żądanie zainteresowanych organów administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego (art. 24 ust. 3 ustawy).
Stwierdzić zatem przyjdzie, iż informacje z zasobu geodezyjnego i kartograficznego, nawet o ile nie przybierają formy odpisu i wyrysu, mogą dotyczyć jedynie konkretnego (zindywidualizowanego) gruntu, budynku, bądź lokalu. Nie są to w żadnym wypadku informacje o danych osobowych, mimo faktu, że w operacie wskazuje się także m.in. właściciela bądź w pewnych przypadkach władającego.
O ile więc, nie chodzi o wydanie wypisu i wyrysu z operatu ewidencyjnego, informacje pochodzące z zasobu geodezyjnego i kartograficznego przybierają formę zaświadczenia w rozumieniu art. 217 kpa. Tymczasem zgodnie z art. 217 § 2 kpa, zaświadczenie wydaje się, jeżeli:
1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa,
2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.
Prawidłowo uznały zatem organy obydwu instancji, iż w niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z powyższych sytuacji. Jest poza sporem, iż skarżąca Spółka ubiegała się o udzielenie informacji o majątku dłużników. Taki stan rzeczy uzasadnia zaś przyjęcie istnienia po jej stronie interesu faktycznego, a nie – interesu prawnego w urzędowym potwierdzeniu danych i to bliżej nieskonkretyzowanych, skoro w istocie chodzi o poszukiwanie majątku w celu wdrożenia egzekucji komorniczej.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym w podobnej sprawie wyroku z dnia 22 lutego 2007 r. sygn. akt I OSK 560/06, uzyskanie takich dokumentów jest uzależnione od wykazania własnego, indywidualnego interesu prawnego. Kategoria interesu prawnego jest kategorią materialnoprawną i dlatego dla wykazania takiego interesu należy wskazać przepis prawa materialnego zobowiązującym organ do wydania dokumentu lub uprawniający wnioskującego do jego otrzymania. Nie można zaś uznać za przepisy uzasadniające interes prawny strony przepisów proceduralnych kodeksu postępowania cywilnego, dotyczących postępowania egzekucyjnego. Poszukiwanie majątku nieruchomego dłużników nie należy zaś do procedury administracyjnej, lecz uregulowane jest przepisami art. 913 – 9201 kc. W szczególności też, przepis art. 797 kpc, nie nakłada na wierzyciela obowiązku przedłożenia dowodów stwierdzających stan majątkowy dłużnika.
Przychylając się w pełni do powyższej argumentacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził zatem, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Podkreślenia wymaga bowiem fakt, iż skarżąca działając jako wierzyciel nie była zwolniona od wykazania interesu prawnego w żądaniu udzielenia informacji, które winny przybrać formę zaświadczenia. Interesu prawnego nie można też wywodzić z treści art. 353 § 1 kc, który to przepis nie dotyczy w żadnej mierze zasad udostępnienia danych z ewidencji gruntów i budynków. Wypis z ewidencji nie jest też niezbędny dla przeprowadzenia postępowania egzekucyjnego, zaś ustanowienie hipoteki przymusowej dotyczy zindywidualizowanej nieruchomości. Również zdaniem Sądu wymogów takich nie spełniał zaś wniosek skarżącej Spółki, który nie wskazywał żadnej konkretnej nieruchomości dłużników, lecz w istocie zmierzał do uzyskania informacji o ich majątku, czemu nie służy ewidencja gruntów i budynków. Stąd też prawidłowo organy obydwu instancji orzekły o odmowie wydania zaświadczenia z braku przesłanek ustawowych (art. 219 kpa). Należy też podnieść, że zajęte w niniejszym wyroku stanowisko jest zbieżne ze stanowiskiem wyrażonym przez tutejszy Sąd w nieprawomocnym wyroku z dnia 2 lipca 2008 r. sygn. akt II SA/Gl 1055/07, wydanym po rozpatrzeniu również skargi [...] S.A. w L. w praktycznie identycznej sprawie.
Z tych wszystkich względów skarga podlegała oddaleniu jako nieuzasadniona na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącej z dnia [...] r. o odroczenie rozprawy gdyż nie wskazano w nim przyczyn odroczenia o jakich mowa w art. 109 tej ustawy. O terminie rozprawy skarżąca została powiadomiona dnia [...] r. i miała wystarczająco dużo czasu aby usunąć ewentualną ( nie została bowiem w żaden sposób wskazana i uprawdopodobniona ) kolizję stanowiącą przeszkodę w obecności na rozprawie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło