I SA/Rz 455/08

WyrokWSA w Rzeszowie2008-08-05

Skład orzekający: Maria Serafin-Kosowska, Bożena Wieczorska, Kazimierz Włoch

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo ustaliły dochód ze źródeł nieujawnionych, odrzucając jako niewiarygodne wyjaśnienia podatnika dotyczące pochodzenia środków pieniężnych z Grecji oraz powierzenia mu przez krewnych kwoty 15 000 euro?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo oceniły wyjaśnienia podatnika jako niewiarygodne ze względu na ich ogólnikowość, niespójność i niezgodność z zasadami doświadczenia życiowego. Brak było dowodów na transfer środków z Grecji do Polski oraz na rzeczywiste dysponowanie kwotą 15 000 euro powierzoną przez krewnych. W związku z tym, zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Stan faktyczny
Podatnik M.B. został zobowiązany do zapłaty zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 rok od przychodów ze źródeł nieujawnionych. Organy podatkowe ustaliły wysokość poniesionych przez podatnika wydatków i nie znalazły wystarczających dowodów na pokrycie tych wydatków z ujawnionych źródeł, w tym z dochodów uzyskanych w Grecji lub środków powierzonych przez krewnych. Podatnik zaskarżył decyzję organu odwoławczego, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Maria Serafin-Kosowska (spr.) Sędziowie NSA Bożena Wieczorska WSA Kazimierz Włoch Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Paśko po rozpoznaniu w Wydziale I Finansowym w dniu 5 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi M.B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004r. od przychodów ze źródeł nieujawnionych - oddala skargę - I SA/Rz 455/08 UZASADNIENIE Decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2007r. Naczelnik Urzędu Skarbowego ustalił M.B. zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych za 2004 rok w kwocie 69.923 zł od przychodów ze źródeł nieujawnionych przy przyjęciu podstawy opodatkowania w wysokości 93.231 zł. Według ustaleń organu I instancji przytoczonych w uzasadnieniu powyższej decyzji, w 2004r. podatnik M.B. poniósł wydatki w kwocie 149.175,69 zł a mianowicie: - 12.000 zł na zakup samochodu marki Ford Transit, - 322 zł na pokrycie podatku od czynności cywilnoprawnej związanego z powyższym zakupem, - 358,09 zł na opłacenie zużytej energii elektrycznej, - 3.221,28 zł z tytułu wpłaty na konto Wspólnoty Mieszkaniowej w której zasobach znajduje się mieszkanie podatnika, - 9.600 zł tytułem alimentów na rzecz dzieci, - 150 zł na pokrycie kosztów wyżywienia podanych w takiej wysokości przez podatnika, - 650 zł na pokrycie kosztów podróży do Grecji wskazanych w takiej wysokości przez podatnika, - 121.100 zł tytułem wpłat na bankowe lokaty terminowe, -774,32 zł tytułem opłat za usługi telekomunikacyjne, - 100 zł na zakup paliwa do samochodu /według oświadczenia podatnika/, - 900 zł na ubezpieczenie samochodu /według oświadczenia podatnika/. Na pokrycie tych wydatków organ I instancji przyjął udokumentowane źródła przychodów w łącznej kwocie 55.944,67 zł a mianowicie: - 55.697 zł stanowiące kwotę uzyskaną przez podatnika w wyniku postępowania egzekucyjnego, - 247,67 zł stanowiącą saldo końcowe na dzień 31 grudnia 2004r. na rachunku eurokonta podatnika, Według ustaleń organu I instancji i zgromadzonych w aktach dokumentów, podatnik M.B. nie składał zeznań podatkowych, nie pracował w Polsce i nie prowadził w kraju działalności gospodarczej. Rozwód jego małżeństwa orzeczony został przez Sąd Okręgowy w Krośnie wyrokiem z dnia 16 maja 2001r. sygn. I C 612/2000 a w dniu 28 maja 2001r. byli małżonkowie /podatnik i B.B. // zawarli w formie aktu notarialnego umowę o podział majątku dorobkowego, według której podatnik otrzymał samochód osobowy marki Opel Astra, telewizor, kamerę i wieżę marki Sony oraz spłatę w wysokości 25.000 zł; przedmiotowy samochód podatnik sprzedał w dniu 22 lipca 2001r. za kwotę 30.000 zł. Na mocy wyroku Sądu Rejonowego z dnia 30 stycznia 2003r. sygn. III RC 365/02 – zmienionego wyrokiem Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 16 września 2003r. sygn. III I.Ca 245/2003 – podatnik zobowiązany został do płacenia alimentów na rzecz dwojga małoletnich dzieci w łącznej kwocie 800 zł miesięcznie począwszy od 1 września 2003r. – w miejsce dotychczasowej kwoty 700 zł miesięcznie ustalonej wyrokiem Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 16 maja 2001r. sygn. I C 612/00. Tytułem kosztów własnego zastępstwa procesowego w powyższej sprawie podatnik zapłacił w 2003r. kwotę 250 zł. Według umowy z dnia 1 sierpnia 2003r. /akt notarialny/ podatnik nabył mieszkanie przy ulicy K. za kwotę 58.900 zł zapłaconą w dniu nabycia, poniósł też koszty związane z tym nabyciem w łącznej kwocie 3.420 zł, ponosił też w 2003r. opłaty związane z tym mieszkaniem tj. za czynsz i energię elektryczną /277,90 zł, 1.342,20 zł co udokumentowane zostało stosownymi zaświadczeniami/. Według umów sporządzonych w zwykłej formie pisemnej w dniu 30 lipca 2003r. podatnik otrzymał: -darowiznę w kwocie 9.500 zł od matki K.B. na zakup mieszkania, -darowiznę w kwocie 9.500 zł od matki K.B. – celu nie wskazano, - darowiznę w kwocie 5.000 zł od brata A.B. - celu nie wskazano. Według danych przekazanych przez Bank A. SA , podatnik w 2003r. wpłacił na lokaty terminowe łącznie kwotę 91.360 zł i w tymże roku dokonał ich likwidacji pobierając kwotę 122.973,94 zł / różnica: 31.613,94 zł./. Ponadto w tymże Banku podatnik posiadał rachunki bieżące / w tym eurokonto/ oraz rachunek walutowy w Euro; saldo początkowe na eurokoncie na 1 stycznia 2004r. wynosiło kwotę 460,80 zł, saldo końcowe na 31 grudnia 2004r. wyniosło kwotę 213,13 zł / różnica – 247,67 zł/. Natomiast w 2004r. skarżący dokonał wpłat na lokaty terminowe w łącznej kwocie 121.100 zł ; w 2005r. z lokat tych wypłacono łącznie kwotę 122.530,41 zł – jedna z lokat w kwocie 1.100 zł pozostała aktualna. Według deklaracji z 9 maja 2004r., w 20004r. podatnik nabył samochód Ford Transit za kwotę 12.000zł; podatek od tej czynności cywilnoprawnej obliczony został przez organ podatkowy w kwocie 322 zł. W toku postępowania podatkowego podatnik przedłożył także umowy darowizny /sporządzone w zwykłej formie pisemnej/ na swoją rzecz: - z dnia 18 grudnia 2002r. kwoty 9.500 zł od siostry A.S. , - z dnia 20 grudnia 2002r. w kwocie 9.500 zł od siostry A.S. , - z dnia 20 grudnia 2002r. w kwocie 9.500 zł od szwagra J.S.. Ponadto podatnik przedłożył: - umowę z dnia 20 lipca 2001r. o udzieleniu przez niego S. i L. M. pożyczki w kwocie 32.000 zł według której pożyczka ta została udzielona na okres pięciu miesięcy a kwota odsetek ustalona została na kwotę 5.000 zł /do zwrotu kwota 37.000 zł/, - umowę z dnia 18 kwietnia 2002r. / w formie aktu notarialnego/ o udzieleniu przez niego S. i L. M. pożyczki w kwocie 45.000 zł według której pożyczka ta została udzielona na okres do 18 października 2002r., bez odsetek, - wyrok Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 13 marca 2003r. sygn. I C 33/03 – zmieniony wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 16 października 2003r. sygn. I A Ca 306/03 – według którego zasądzono do A. i S. M. solidarnie na rzecz podatnika kwotę 37.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 2 stycznia 2003r., - postanowienie Sądu Rejonowego z 12 lutego 2003r. sygn. I Co 937/02 o nadaniu klauzuli wykonalności i § 4 aktu notarialnego z 18 kwietnia 2002r. / umowa pożyczki/. Według zaświadczenia Komornika przy Sądzie Rejonowym z 16 lutego 2007r., w 2004 roku na wniosek skarżącego prowadził on egzekucję przeciwko L. i S. M. na podstawie wymienionych wyżej orzeczeń i przekazał z tego tytułu wierzycielowi – skarżącemu kwotę 55. 697 zł. Podatnik podał także, iż w 2004 r. otrzymał w Grecji od A. i J. S. /siostry i szwagra/ kwotę 15 000 euro, które przywiózł do Polski w celu zainwestowania tych pieniędzy w Polsce na ich rzecz i pieniądze te wpłacił na lokaty bankowe na własne nazwisko; rozliczenie z tych pieniędzy miało być dokonane częściowo w 2006r. /na okoliczność przekazania tych pieniędzy A. i J. S. złożyli pisemne wyjaśnienie z dnia 25 stycznia 2007r./. Organ I instancji stanął na stanowisku, iż brak jest podstaw do przyjęcia, że skarżący istotnie dysponował kwotą 15 000 euro od A. i J. S., ponieważ wyjaśnienia składane w tej kwestii przez skarżącego a także przez A. i J. S. są ogólnikowe, niespójne, niezgodne z zasadami doświadczenia życiowego. Jeśli chodzi o pochodzenie środków /12.000 zł/ na zakup samochodu Ford Transit, to w ocenie organu I instancji, skarżący nie uprawdopodobnił i nie udokumentował pochodzenia tych środków z podziału majątku dorobkowego z 2001r.; brak jest także podstaw do przyjęcia aby alimenty zasądzone od skarżącego na rzecz jego małoletnich dzieci, były płacone przez K. B. - matkę skarżącego. Po rozpoznaniu odwołania podatnika M. B. od powyższej decyzji, Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...] lutego 2008r. nr [...] uchylił w całości decyzję organu I instancji i ustalił podatek w kwocie 62.723 zł przyjmując za podstawę opodatkowania przychód z nieujawnionych źródeł w kwocie 83.631 zł, a jako podstawę rozstrzygnięcia powołał art. 233 § 1 pkt. 2 lit. a, art.122, art.180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 8 poz. 60 z 2005r. z późn. zm./ oraz art. 10 ust.1 pkt. 9, art. 20 ust.1 i 3, art. 30 ust. 1 pkt. 7 powołanej wyżej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W uzasadnieniu tej decyzji organ II instancji podzielił w pełni ustalenia i wnioski organu I instancji odnośnie wielkości wydatków poniesionych przez podatnika w 2004r. /149.175,69 zł/. Jeśli natomiast chodzi o źródła przychodów podatnika w 2004r., to podzielił także stanowisko, iż brak jest podstaw do przyjęcia aby w 2004 r. podatnik dysponował kwotą 15 000 euro pochodzącą od A. i J. S. Organ II instancji odnośnie tej kwestii wskazał, że twierdzenia skarżącego nie są wiarygodne. Podatnik najpierw twierdził, że A. i J. S. przekazali mu na przestrzeni ostatnich czterech lat kwotę około 10 000 – 15 000 euro /pismo z 22 stycznia 2007r./, dołączył także pismo A. i J. S. z 25 stycznia 2007r. w którym podali oni, że w latach 2003 – 2006 powierzyli skarżącemu łącznie 15 000 euro w celu ulokowania na rachunku bankowym skarżącego i inwestowania w Polsce. W piśmie tym nie wskazano dat i wysokości przekazanych kwot, sposobu i terminu ich rozliczenia, nie dołączono żadnych pisemnych umów co do przekazania tych pieniędzy. Następnie w piśmie z 11 maja 2007r. skarżący stwierdził, że to właśnie tylko w 2004r. siostra A. S. przekazała mu kwotę 15 000 euro w dwóch ratach /7 000 i 8 000/, pieniądze te wymienił w kantorach na złotówki i ulokował je na lokacie bankowej z dnia 19 października 2004r. Z kolei do protokołu z 22 sierpnia 2007r. skarżący podał, że przekazywane mu przez A. I J. S. w 2003 r. pieniądze, nie były przeznaczone na inwestycje. Powyższe sprzeczności w wyjaśnieniach skarżącego a także brak pisemnego potwierdzenia przekazania przez A. i J. S. tak znacznych kwot, uzasadniają w ocenie organu II instancji ocenę twierdzeń skarżącego jako niewiarygodnych. Okoliczność, że skarżący dokonywał w Polsce inwestycji tj. kupił mieszkanie, nieruchomość na własne nazwisko, potwierdza ocenę, że uczynił to z własnych środków. Odnośnie zarzutu skarżącego co do nieuwzględnienia środków uzyskanych przez skarżącego ze źródeł położonych na terenie Grecji, organ II instancji stwierdził, że skarżący nie przedstawił żadnych dowodów /dokumentów/ na potwierdzenia zatrudnienia w Grecji; nie wskazał ani miejsc pracy, ani okresów zatrudnienia, wysokości wynagrodzenia, ponoszonych tam wydatków na utrzymanie, nie przedłożył też żadnych dowodów na przekazanie jakichkolwiek środków pieniężnych z Grecji do Polski. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu oraz do dołączonej do odwołania kserokopii zaświadczenia Banku B. z siedzibą w Atenach o posiadaniu przez podatnika rachunku w tym Banku od dnia 12 marca 2002r. oraz kserokopii mandatów samochodowych wystawionych w Grecji, organ II instancji stwierdził, iż otwarcie rachunku nie stanowi dowodu na uzyskiwanie dochodów na terenie Grecji a ponadto podatnik nie przedstawił żadnych dowodów na okoliczność uzyskiwania dochodów na terenie Grecji i przekazywania ich do Polski. Natomiast odmienne stanowisko zajął organ II instancji odnośnie pochodzenia środków na wypłatę alimentów zasądzonych od podatnika i w oparciu o wyjaśnienia podatnika oraz zeznania świadka K. B. /matki podatnika/ przyjął, iż środki te w kwocie 9.600 zł pochodziły od matki podatnika. W konsekwencji organ II instancji zwiększył kwotę przychodów podatnika w 2004r. o powyższą kwotę / 55.944,67 zł + 9.600 zł = 65.544,67 zł/ i wobec powyższego za podstawę opodatkowania przyjął kwotę 83.631,02 zł /149.175,69 zł minus 65.544,67 zł./. Podatnik M.B. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na opisaną wyżej decyzję organu II instancji z wnioskiem o jej uchylenie - oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji- jako wydanej z naruszeniem art. 122, art. 187, art. 199a § 3 Ordynacji podatkowej oraz art. 20 ust.1 i 3 i art. 30 ust.1 pkt. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Podatnik zarzucił, że stanowisko organów odnośnie środków pieniężnych w kwocie 15 000 euro od A. i J. S. jest niezrozumiałe, A. i J. S. są przecież bliskimi krewnymi skarżącego a często zdarza się, że krewni lub bliscy znajomi powierzają lub pożyczają sobie pieniądze opierając się na wzajemnym zaufaniu, bez sporządzania formalnych dokumentów. Niezasadne jest także przyjęte z góry założenie, iż kwota 15 000 euro jest kwotą znaczną, bo zależy to od stanu majątkowego danej osoby. Skarżący podniósł również, że jego wyjaśnienia nie są sprzeczne, bo okoliczność, że w 2004r. przekazano mu największą sumę /15 000 euro/ nie wyklucza tego, że w innych latach takie przekazywanie też miało miejsce a faktycznie skarżący pod koniec 2003r. przewoził też z Grecji do Polski pieniądze swojej siostry, wpłacał w Polsce na własne konto a następnie oddawał jej, gdy przyjechała do Polski. Organy podatkowe pominęły możliwość zastosowania przepisu art. 199a Ordynacji podatkowej tj. wystąpienia do sądu powszechnego o ustalenie istnienia lub nieistnienia tego stosunku prawnego a przecież obowiązek wystąpienia jest obligatoryjny jeśli organ ma wątpliwości co istnienia danego stosunku prawnego. Organ II instancji wydając decyzję bez wystąpienia do sądu powszechnego orzekł przedwcześnie i nie uwzględnił tej okoliczności, że skarżący większą część 2004 roku /podobnie jak 2002 i 2003 roku/ przebywał w Grecji, gdzie znajduje się jego centrum życiowe. W związku z tym, w ocenie skarżącego, nie można pominąć faktu, że w świetle doświadczenia życiowego środki wydatkowane przez skarżącego w Polsce, musiały być przywiezione z Grecji czyli spoza terytorium Polski. Jako dowód skarżący dołączył do skargi kserokopie wyciągu bankowego z BANKU B. z którego - według twierdzeń skarżącego- wynika, że pod koniec 2004r. dysponował kwotą 6 000 euro /załącznik ten nie jest przetłumaczony/. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Odnośnie przedłożonych przy skardze dokumentów zauważył, iż w toku postępowania podatkowego podatnik nie przedstawił żadnych dowodów potwierdzających jego zatrudnienie w Grecji i uzyskiwania tam dochodów oraz przekazywania ich do Polski. Dodatkowo podniósł, że z art. 199 a Ordynacji podatkowej nie wynika obowiązek organu występowania w każdym przypadku od sądu powszechnego o ustalenie stosunku prawnego lub prawa; taką procedurę wszczyna się tylko w przypadku wystąpienia wątpliwości co do faktu istnienia umowy cywilnoprawnej a w niniejszej sprawie takie wątpliwości nie wystąpiły. Rozpoznając wniesioną skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 30 ust.1 pkt. 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 14 poz. 176 z 2000r. z późn. zm./, dochodów uzyskanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z nieujawnionych źródeł przychodów albo nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach nie łączy się z dochodami /przychodami/ z innych źródeł i pobiera się od nich podatek ryczałtowy w wysokości 75%. Sposób ustalania wysokości przychodów pochodzących ze źródeł nieujawnionych albo nie znajdujących pokrycia w źródłach ujawnionych wskazano w art. 20 ust. 3 cyt. ustawy /w brzmieniu za 2004 rok/ i zgodnie z tym unormowaniem przychody te ustala się "na podstawie poniesionych przez podatnika w roku podatkowym wydatków i wartości zgromadzonego w tym roku mienia, jeżeli wydatki te i wartości nie znajdują pokrycia w mieniu zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, pochodzącym z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania". Niewątpliwie zastosowanie opodatkowania na podstawie przepisów powołanych wyżej wymaga zgromadzenia przez organy podatkowe takiego materiału dowodowego na podstawie którego możliwe jest ustalenie kwoty poniesionych przez podatnika w danym roku wydatków oraz wartości zgromadzonych w tymże roku zasobów finansowych – z uwzględnieniem "pozostałości" z lat poprzednich. Te dwie wielkości nie mogą być ustalone w sposób dowolny, nie mogą być domniemywane, gdyż różnica między nimi stanowi w rzeczywistości kwotę przychodu podlegającego zryczałtowanemu opodatkowaniu. Zasady postępowania określone między innymi w art. 121, art. 122, art. 123, art. 187, art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 z późn. zm./ obligują organy podatkowe do podejmowania w tym postępowaniu takich zgodnych z prawem działań, które doprowadzą do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i do dokonania oceny zebranego materiału zgodnie z zasadami logiki, przy czym zakwestionowanie tej oceny jest możliwe wówczas, jeśli będzie ona oceną dowolną, wykraczającą poza uprawnienia organów do oceny swobodnej i mającej oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym. Należy przy tym podkreślić, że konstrukcja powołanego wyżej przepisu art. 20 ust.3 wskazuje, że jeśli organ podatkowy ustali kwotę wydatków poniesionych w danym roku przez podatnika oraz wysokość środków finansowych zgromadzonych przez podatnika umożliwiających pokrycie tychże wydatków i stwierdzi różnicę wydatków tj. większą kwotę wydatków, to jest uprawniony do przyjęcia, że różnica ta stanowi przychód nieznajdujący pokrycia w ujawnionych przez podatnika źródłach przychodu albo pochodzący z nieujawnionego źródła. W tej sytuacji, to podatnik obciążony jest obowiązkiem przedstawienia dowodów na wykazanie, że ta różnica znajduje pokrycie w źródłach przychodu już opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. Według przytoczonych wyżej ustaleń organów podatkowych, skarżący w 2004r. ponosił w Polsce wydatki a mianowicie zakupił samochód za kwotę 12.000 zł, ponosił opłaty za mieszkanie, zużycie energii elektrycznej, za telefon, dokonał też wpłat na lokaty terminowe kwoty 121.000 zł. Po uwzględnieniu dalszych wydatków wskazanych przez skarżącego – na eksploatację samochodu, koszty podróży, koszty wyżywienia – wydatki te obliczono na kwotę 149.175,69 zł z uwzględnieniem także kwoty 9.600 zł z tytułu alimentów, którymi obciążony był skarżący na rzecz swoich małoletnich dzieci. Skarżący nie deklarował w Polsce żadnych przychodów /dochodów/ do opodatkowania; ani za 2004 rok ani za lata wcześniejsze nie składał zeznań podatkowych. Posiadał jednakże źródła środków pieniężnych a mianowicie wyegzekwowaną na jego rzecz należność od L. i S. M. w kwocie 55.697 zł oraz saldo na rachunku bankowym w kwocie 247,67 zł ; łącznie 65.544,67 zł przy uwzględnieniu także kwoty 9.600 zł zapłaconych za skarżącego przez jego matkę tytułem pokrycia alimentów na jego dzieci. Zaznaczyć przy tym należy, że decyzją z dnia [...] lutego 2008r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej ustalił skarżącemu za 2003 rok zryczałtowany podatek dochodowy w kwocie 3.496 zł od dochodów ze źródeł nieujawnionych przyjmując za podstawę opodatkowania kwotę 4.661 zł. Skarga podatnika na powyższą decyzję została oddalona wyrokiem tut. Sądu z dnia 5 sierpnia 2008r. sygn. I SA/Rz 454/08. Z powyższego względu zasadne jest przyjęcie, że na 2004 rok skarżącemu nie pozostały żadne środki pieniężne z lat poprzednich. Skarżący w toku postępowania /oraz w skardze/ wskazał jako źródło pokrycia wymienionych wyżej w 2004 r. wydatków: przychody jakie miał uzyskiwać ze źródeł przychodu położonych na terenie Grecji tj. uzyskiwanych tam dochodów, kwotę 15 000 euro, którą – jak twierdzi – powierzyli mu A. i J. S. /siostra i jej mąż zamieszkali w Grecji/. Jeśli chodzi o kwestię dochodów, jakie miał skarżący uzyskiwać w Grecji i następnie wydatkować je w Polsce, to w ocenie Sądu zasadne jest stanowisko organów odnośnie braku podstaw do przyjęcia tego źródła. Skarżący podał /pismo z 22 stycznia 2007r./, że w Grecji mieszka od siedmiu lat, początkowo utrzymywał się tam z prac dorywczych ale aktualnie jest na utrzymaniu swojej partnerki życiowej. Skarżący nie wskazał jakie rzeczywiste źródła przychodów miał na terenie Grecji / np. wynagrodzenie za pracę, działalność gospodarcza itd./ i jakie ewentualnie kwoty przewiózł z Grecji do Polski do wydatkowania ich w Polsce. Nie przedstawił w szczególności żadnych dowodów przetransferowania do Polski z Grecji jakichkolwiek środków pieniężnych, które następnie wydatkowałby w Polsce, a nawet w toku postępowania podatkowego nie twierdził by do Polski przywoził bezpośrednio – lub przekazywał w inny sposób - środki pieniężne będące jego własnymi dochodami /uzyskanymi przez niego/. Posiadanie przez skarżącego od 2002r. rachunku bankowego w Grecji a także posiadanie na nim środków pieniężnych / 6 000 euro według kserokopii dokumentu dołączonego do skargi/ nie ma wpływu na ocenę stanowiska organów, bo - jak wskazano wyżej - środki te mogłyby stanowić źródło pokrycia wydatków w Polsce tylko w przypadku przetransferowania ich do Polski, czego skarżący nie wykazał. W związku z tym zauważyć też należy, że Polska zawarła z Grecją w dniu 20 listopada 1987r. umowę w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodów i majątku /Dz.U. nr 120 poz. 524 z 1991r./ w której zawarto postanowienia co do przesłanek opodatkowania dochodów w uwzględnieniu miejsca zamieszkania i miejsca osiągania dochodów a także zasady unikania podwójnego opodatkowania; jednakże skarżący nie twierdzi, by w Grecji osiągał dochody tam opodatkowane. Jeśli natomiast chodzi o kwotę 15 000 ero, którą skarżący miał otrzymać od A. i J. S. , to w ocenie Sądu, zasadne jest stanowisko organów odnośnie braku podstaw do przyjęcia, że skarżący rzeczywiście taką kwotą w 2004 r. dysponował. A. i J.S. w pisemnym oświadczeniu z dnia 25 stycznia 2007r. podali, że kwotę 15 000 euro powierzyli skarżącemu w latach 2003 – 2006 i te środki pieniężne skarżący miał lokować – inwestować w Polsce według własnego uznania na swoje nazwisko; porozumienie między nimi w tym zakresie opierało się wyłącznie na zaufaniu. Z kolei skarżący w piśmie z 22 stycznia 2007r. podał, że A. i J. S. przez cztery lata powierzali mu swoje pieniądze, które lokował w banku na swoje nazwisko a w sumie było to około 10 000 – 15 000 euro; w oświadczeniu majątkowym za 2004 rok skarżący nie wykazał jakiejkolwiek kwoty z tego tytułu. Z kolei w piśmie z 11 maja 2007r. skarżący podał, że od siostry otrzymał na przełomie sierpnia i września 2004r. kwotę 8 000 euro i w październiku 2004r. kwotę 7 000 euro, które – do dokonaniu wymiany w Polsce – ulokował w banku na swoje nazwisko w dniu 19 października 2004r. Według informacji /zestawienia/ Banku A..SA Oddział w J., w dniu 19 października 2004r. skarżący otworzył : lokatę w kwocie 62.000 zł zlikwidowana w dniu 16 czerwca 2005r. w kwocie 63.552,05 zł, lokatę w kwocie 1.100 zł – aktualną; ponadto w 2004r. skarżący otworzył jeszcze dwie lokaty: w kwotach 28.000 zł i 30.000 zł zlikwidowane w 2005r. Do protokołu z 22 sierpnia 2007r. podał, iż z tych pieniędzy nie rozliczył się jeszcze z siostrą całkowicie, w 2006r. nastąpiło jedynie częściowe rozliczenie ale nie pamięta w jaki sposób. W nawiązaniu do przytoczonych wyżej okoliczności zauważyć należy, że twierdzenia skarżącego odnośnie tej kwestii nie mogą być ocenione jako wiarygodne, także przy uwzględnieniu powołanego wyżej oświadczenia A. i J. S. Oświadczenie to, podobnie jak początkowe twierdzenia skarżącego są ogólne, wskazują na długi okres przekazywania pieniędzy /3-4 lata/, również kwota wskazywana jest orientacyjnie tj. około 10 000 – 15 000 euro. Dopiero później – w piśmie z dnia 11 maja 2007r. - skarżący sprecyzował kwotę i datę tj. 15 000 euro przekazane w dwóch ratach w okresie sierpień – wrzesień 2004r. Zaufanie między osobami spokrewnionymi /powinowatymi/ może oczywiście być podstawą do realizacji różnych operacji finansowych, jednakże ocena takich zdarzeń dla celów podatkowych musi być zgodna z wymogami logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego. Z tych względów, w ocenie Sądu, wskazana wyżej ogólnikowość twierdzeń co do powierzenia pieniędzy skarżącemu, brak jakichkolwiek zabezpieczeń tego porozumienia, brak wskazania co do sposobu rozliczenia, dają podstawę do odmówienia wiary w tym zakresie. Sąd nie podziela zarzutów skargi co do naruszenia przez organy podatkowe przepisu art. 199a § 3 cyt. Ordynacji podatkowej. Według treści tego przepisu, organ podatkowy występuje do sądu powszechnego o ustalenie istnienia lub nieistnienia danego stosunku prawnego albo prawa wtedy, gdy z materiału dowodowego zgromadzonego przez ten organ - w tym z zeznań strony, o ile nie odmówiła ich złożenia - wynikają wątpliwości odnośnie tegoż stosunku prawnego lub prawa a z tego właśnie stosunku prawnego lub prawa wynikają skutki podatkowe. Skarżący zarzuca, że w niniejszej sprawie organy nie zastosowały tego przepisu, chociaż miały taki obowiązek, dla ustalenia zaistniałego zdarzenia tj. otrzymania przez niego od A. i J. S. kwoty 15 000 euro. W związku z powyższym zauważyć należy, że z przepisu tego nie wynika bezwzględny obowiązek wystąpienia do sądu powszechnego, lecz przepis ten daje organom podatkowym prawo do takiego wystąpienia w szczególności w sytuacji, gdy w toku postępowania podatkowego wyniknie kwestia cywilnoprawna na tyle skomplikowana, że bardziej celowym jest, by jej oceny dokonał sąd powszechny. Uprawnienie do takiego wystąpienia nie oznacza jednak, że w każdym przypadku przyjmowania przez organy podatkowe skutków podatkowych wynikających z istnienia lub nieistnienia określonego zdarzenia cywilnoprawnego, organy te pozbawione byłyby prawa do dokonywania samodzielnej oceny zaistniałych w sprawie okoliczności. W przypadku rozbieżnych stanowisk pomiędzy podatnikiem a organami podatkowymi co do określonego zdarzenia, z reguły przyjąć należy, że istnieją w tym zakresie wątpliwości, niemniej jednak jeśli organy podatkowe dokonają oceny zgromadzonych dowodów sposób nienaruszający zasady swobodnej oceny dowodów, to występowanie do sądu powszechnego nie jest uzasadnione. W niniejszej sprawie – jak wskazano wyżej - organy podatkowe dokonały oceny twierdzeń podatnika – oraz oświadczenia A. i J. S. - w tej kwestii i ocena ta, zdaniem Sądu, nie narusza zasady swobodnej oceny dowodów, jest logiczna i spójna. Ponadto przedmiotem oceny organów podatkowych jest w zasadzie okoliczność faktyczna tj. czy doszło do zadysponowania przez skarżącego kwotą 15 000 euro w Polsce, bo skarżący w toku postępowania nie wskazuje o jaki stosunek prawny lub o jakie prawo skarżącego chodzi, jakiego rodzaju umową miał być związany z przekazującymi i na jakich warunkach itd. Zaznaczyć należy, że na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2008r. pełnomocnik skarżącego przedłożył kserokopię wyroku Sądu Rejonowego z dnia 16 lipca 2008r. sygn. I C 96/08 wydanego w sprawie z powództwa A.S. przeciwko skarżącemu M. B. o ustalenie. Wyrokiem tym ustalono, że umowa zawarta w 2004r. przez A. S. ze skarżącym na mocy której A. S. przekazała mu kwotę 15 000 euro w celu ich zainwestowania w imieniu i na rzec A. S. na lokatach i funduszach inwestycyjnych w Polsce, ma charakter nieodpłatny. Zgodnie z art. 365 § 1 kodeksu postępowania cywilnego, zarówno sąd, który wydał dane orzeczenie, jak i strony oraz inne sądy i organy państwowe /a także inne osoby w przypadkach w ustawie przewidzianych/, są tym orzeczeniem związane, jeśli jest ono prawomocne. Stwierdzenia prawomocności dokonuje sąd I instancji a także, w określonej sytuacji, Sąd II instancji /art. 364 kodeksu postępowania cywilnego/. Przedłożony wyrok nie został zaopatrzony w klauzulę prawomocności i wobec powyższego nie zachodzi podstawa do związania jego treścią /sentencją/ przez tut. Sąd orzekający. Niezależnie jednak od powyższego zauważyć należy, że zasadnicza treść tego wyroku dotyczy nieodpłatności umowy o przekazaniu środków pieniężnych pomiędzy A. S. a skarżącym, co oczywiście zawiera potwierdzenie zawarcia takiej umowy, jednakże nie można na tej podstawie przyjąć, że wpłacone przez skarżącego na rachunki bankowe środki pieniężne pochodziły właśnie z tego przekazania. Skarżący nie przedłożył żadnych dowodów wymiany waluty a w toku postępowania w niniejszej sprawie /także w odwołaniu od decyzji organu I instancji i w skardze/ twierdził, iż przekazania pieniędzy mieli dokonać oboje małżonkowie tj. A. i J.S.. a nie tylko A.S. , kwestia ewentualnej odpłatności w ogóle w niniejszej sprawie nie występowała. W uwzględnieniu naprowadzonych wyżej okoliczności, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza obowiązującego prawa i w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm./ oddalił skargę jako nieuzasadnioną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło