II FSK 51/09

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-05-18

Skład orzekający: Antoni Hanusz, Krystyna Nowak, Bogusław Woźniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż nieruchomości wykorzystywanej do działalności gospodarczej, która nie została ujęta w ewidencji środków trwałych, stanowi przychód z działalności gospodarczej podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że sprzedaż nieruchomości wykorzystywanej do działalności gospodarczej, która nie została ujęta w ewidencji środków trwałych, nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej w rozumieniu art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Sąd podkreślił, że przepis ten jednoznacznie wymaga ujęcia środków trwałych w ewidencji, aby ich sprzedaż mogła być traktowana jako przychód z działalności gospodarczej.
Stan faktyczny
Wnioskodawca J. K. zamierzał sprzedać nieruchomość, której był współwłaścicielem wraz z żoną, a na której żona prowadziła działalność hotelowo-gastronomiczną. Nieruchomość nie była ujęta w ewidencji środków trwałych firmy żony. Wnioskodawca uważał, że sprzedaż nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej. Minister Finansów uznał stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe, twierdząc, że sprzedaż nieruchomości wykorzystywanej w działalności gospodarczej stanowi przychód z tej działalności. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił interpretację Ministra Finansów, uznając, że sprzedaż nieruchomości nieujętej w ewidencji środków trwałych nie jest przychodem z działalności gospodarczej. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej w W. działającego w imieniu Ministra Finansów.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Antoni Hanusz, Sędzia NSA Krystyna Nowak (sprawozdawca), Sędzia WSA del. Bogusław Woźniak, , Protokolant Janusz Bielski, po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2010 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w W. działającego w imieniu Ministra Finansów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 września 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 1402/08 w sprawie ze skargi J. K. na pisemną interpretację Dyrektora Izby Skarbowej w W. działającego w imieniu Ministra Finansów z dnia 5 lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z 10 września 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 1402/08 wydanym na podstawie art. 146 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), po rozpoznaniu skargi J. K., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił pisemną interpretację indywidualną Ministra Finansów z 5 lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych. Z uzasadnienia wyroku wynikało, że pismem z 31 października 2007 r. J. K. wystąpił do organu o udzielenie interpretacji indywidualnej przepisów podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania sprzedaży nieruchomości. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że wraz z żoną sprzedaje nieruchomość posiadaną przez niego i jego żonę od 42 lat, na której od 30 lat znajduje się budynek mieszkalny. Budynek hotelowy, który ma być przedmiotem sprzedaży, ma charakter zamieszkiwania zbiorowego, a sprzedaż budynków o charakterze mieszkalnym jest zwolniona od podatku dochodowego. Jego zdaniem sprzedaż ta jest czynnością niezwiązaną z prowadzoną przez jego żonę działalnością gospodarczą, gdyż nie jest dokonywana w ciągłej i zorganizowanej działalności gospodarczej. Wyjaśnił, że powyższa nieruchomość nie jest składnikiem majątkowym ani środkiem trwałym firmy usługowej, którą prowadzi jego żona, jest natomiast majątkiem wspólnym, całością, a nie częścią przedsiębiorstwa usługowego. Zdaniem wnioskodawcy sprzedaż całego majątku nie jest ani przychodem, ani tym bardziej dochodem, a "kapitalizacją" majątku, zwrotem przez całe życie prowadzonej działalności i pracy. Nieruchomość nie była wpisana do ewidencji środków trwałych i nie była amortyzowana. Nieruchomość, która ma być przedmiotem sprzedaży jest wykorzystywana na cele prowadzonej przez jego małżonkę działalności gospodarczej, ale nigdy nie została podjęta decyzja o zaliczeniu jej do środków trwałych i wartości niematerialnych. W opinii wnioskodawcy ani on, ani jego żona nie powinni być obciążeni podatkiem z tytułu sprzedaży nieruchomości, a jeżeli to obciążona podatkiem dochodowym od osób fizycznych powinna być tylko jego żona, gdyż on jest inwalidą wojennym i żadnego podatku dochodowego nie odprowadza. Ponadto, jego zdaniem, również jego żona nie powinna płacić podatku, ponieważ prowadząc przedmiotowe usługi rozliczała się z Urzędem Skarbowym przez 30 lat płacąc podatek dochodowy. Minister Finansów w indywidualnej interpretacji z 5 lutego 2008 r. uznał stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe. W uzasadnieniu wyjaśnił, że zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a/ u.p.d.o.f. źródłem przychodów jest odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a/ przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie. Stwierdził, iż powyższy przepis wyraźnie wyłącza spod regulacji sytuację, w której sprzedaż nieruchomości nastąpiła w wykonaniu działalności gospodarczej. Powołując się na art. 10 ust. 2 pkt 3 u.p.d.o.f. wyjaśnił, iż zbycie rzeczy będących składnikiem majątku związanym z prowadzoną działalnością gospodarczą traktowane jest jako przychód z działalności gospodarczej, nawet jeżeli przed zbyciem zostały wycofane z działalności gospodarczej, a między pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym składniki majątku zostały wycofane z działalności i dniem ich odpłatnego zbycia nie upłynęło 6 lat. Zdaniem organu budynku hotelowego nie można zaliczyć do kategorii budynków mieszkalnych. Organ wyjaśnił, że sprzedaż nieruchomości dokonywana w ramach działalności gospodarczej stanowić będzie jedynie przychód z działalności gospodarczej małżonki pytającego. A zatem obowiązek podatkowy powstanie tylko po stronie jego żony jako przedsiębiorcy, zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 1 u.p.d.o.f. Pismem z 17 lutego 2008 r. wnioskodawca wezwał Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa, wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy, o usunięcie naruszenia prawa polegającego na wydaniu interpretacji indywidualnej sprzecznej z przepisami prawa. W uzasadnieniu stwierdził, iż interpretacja wydana przez Ministra Finansów nie bierze pod uwagę faktu, że sprzedaż nieruchomości nie będzie czynnością działalności gospodarczej lecz aktem kapitalizacji majątku, a także, że na większość z zadanych i powtórzonych w piśmie pytań interpretacja nie udzieliła konkretnej i jasnej odpowiedzi. W odpowiedzi na wezwanie Minister Finansów stwierdził, że brak jest podstaw do zmiany stanowiska wyrażonego w wydanej wcześniej interpretacji. Wyjaśnił też, że w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa odniósł się jedynie do zarzutów podniesionych przez Wnioskodawcę, gdyż zbycie nieruchomości wykorzystywanej do działalności przez małżonkę nie było przedmiotem interpretacji, a Wnioskodawca nie będący stroną takiego postępowania nie może mieć w tym zakresie uprawnień do złożenia wezwania do usunięcia naruszeń. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 kwietnia 2008 r. Skarżący wyjaśnił, iż od 42 lat wraz z małżonką są współwłaścicielami nieruchomości zakupionej za własne środki pieniężne. Od 1978 r. na przedmiotowej nieruchomości jego małżonka prowadzi mały hotel i restaurację, a wiec, jego zdaniem, prowadzi działalność gospodarczą w zakresie "usługi hotelowo-gastronomiczne" i od tej działalności opłaca podatek dochodowy. W uzasadnieniu skargi Skarżący zarzucił wydanej przez Ministra Finansów interpretacji, że sprzedaż nieruchomości uznał on jako przychód z działalności gospodarczej żony, pomimo iż jego zdaniem, czynność ta stanowić będzie źródło przychodu określone w art. 10 ust. 1 pkt 5 u.p.d.o.f., a tym samym będzie korzystała ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. Skarżący podtrzymał również stanowisko wyrażone zarówno we wniosku o interpretację jak również w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, że sprzedaż nieruchomości nie rodzi obowiązku podatkowego po stronie żony jako przedsiębiorcy, bowiem prowadzona przez nią działalność nie polega na wykonywaniu obrotu prawami własności nieruchomości, lecz na osiąganiu przychodów z tytułu usług gastronomicznych i hotelowych. Zwrócił uwagę również na nierówność prawa: Skarżący podatku nie będzie płacił, a jego małżonka będzie, gdyż jest przedsiębiorcą. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów, podtrzymując zaprezentowane wcześniej stanowisko, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, iż problem w sprawie sprowadzał się do oceny, czy sprzedaż zabudowanej nieruchomości stanowiącej współwłasność majątkową małżeńską Skarżącego i jego żony, posiadanej przez małżonków od ponad 30 lat, na której żona Skarżącego prowadziła działalność gospodarczą poprzez wynajem pokoi hotelowych z restauracją, będzie czynnością opodatkowaną podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Pozostałe kwestie podniesione w skardze miały charakter wtórny, a niektóre teoretycznie polemiczny. Jak wynikało z wniosku, wnoszący o dokonanie interpretacji jest małżonkiem osoby prowadzącej działalność gospodarczą na nieruchomości, której jest współwłaścicielem. Oznacza to, że małżonkowie posiadają ustawową współwłasność małżeńską, a więc wszystko co posiadają w majątku wspólnym jest wspólne w częściach równych – łącznie z przychodami, nawet z działalności gospodarczej, uzyskanymi przez jednego z małżonków. Do majątku wspólnego należą również pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków, dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków, a jednostronna czynność prawna dokonana bez wymaganej zgody drugiego małżonka jest nieważna. Skoro zatem przedmiotowa nieruchomość objęta była wspólnością majątkową małżeńską, to przychód uzyskany z jej sprzedaży również będzie objęty wspólnością małżeńską. Oznaczało to, że udzielona interpretacja indywidualna powinna objąć skutki dysponowania przez małżonków i każdego z nich, ich majątkiem wspólnym i uzyskanymi przychodami. Przepis art. 14b § 1 Ordynacji w brzmieniu po 1 lipca 2007 r. wskazuje, że interpretacja udzielona jest na pisemny wniosek zainteresowanego. Jest bezsporne, że J. K. będąc współwłaścicielem przedmiotowej nieruchomości, mając z małżonką równe udziały w majątku wspólnym – art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, z której to nieruchomości i innych przedmiotów z nią związanych uzyskiwał wspólne pożytki, jest zainteresowany w otrzymaniu interpretacji, dotyczącej przychodów pochodzących ze zbycia tej nieruchomości w całości. Okoliczność, iż małżonka zainteresowanego nie podpisała się pod wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa nie oznaczała, że J. K. utracił prawo do uzyskania w toku instancyjnym interpretacji indywidualnej, dotyczącej jego majątku dorobkowego. W ocenie Sądu Minister Finansów powinien raz jeszcze udzielić interpretacji co do przychodu ze sprzedaży zabudowanej nieruchomości w całości w sytuacji, gdy prowadzona była, czy jest, na tej nieruchomości, działalność gospodarcza hotelowo-gastronomiczna. Oceniając natomiast stanowisko Ministra Finansów zawarte w analizowanej interpretacji indywidualnej, Sąd podkreślił, że przedstawiony tam pogląd jakoby przepis art. 14 ust. 2 pkt 1 lit. b/ u.p.d.o.f. odnosił się do majątku związanego z wykonywaną działalnością, a nie majątku obejmującego zaewidencjonowane środki trwałe, jest nieuzasadniony. Jego analiza oparta jest na dokonywaniu porównań semantycznych pomiędzy ujętymi przez ustawodawcę zwrotami użytymi w tym samym zresztą przepisie - art. 14 ust. 2 pkt 1. Tymczasem zgodnie z art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej źródłem prawa może być tylko ustawa, ratyfikowane umowy międzynarodowe, rozporządzenia i akty prawa miejscowego. Obowiązek podatkowy dla podatnika nie może być dorozumiany, wynikający z interpretacji nawet Ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Skoro zatem art. 14 ust. 2 pkt 1 stanowi, że przychodem z działalności gospodarczej jest przychód ze zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą środków trwałych, ujętych w ewidencji środków trwałych to oznacza, że będzie opodatkowana sprzedaż tylko i wyłącznie środków trwałych i składników majątku przedsiębiorcy, które stanowiły środki trwałe, ujęte w ewidencji środków trwałych przedsiębiorcy. W ocenie Sądu przepis ten jest jednoznaczny i dopóki redakcja przepisu art. 14 ust. 2 pkt 1 nie ulegnie zmianie wszelkie rozważania pozostają bez wpływu na sytuację prawną podatnika. W skardze kasacyjnej od opisanego wyroku Dyrektor Izby Skarbowej w W., jako organ upoważniony do wydania interpretacji za Ministra Finansów, wniósł o jego uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu. Wyrokowi zarzucił naruszenie prawa materialnego, a to: I. art. 14 ust. 2 pkt 1 lit. b/ ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), poprzez wyrażenie błędnego poglądu, że wykorzystywanie do prowadzonej działalności gospodarczej zabudowanej nieruchomości będącej współwłasnością małżeńską przez współmałżonka powoduje, iż przy zbyciu tego majątku będzie on podlegał opodatkowaniu na jednakowych zasadach bez uwzględnienia faktu, że majątek ten w istocie wykorzystywany był do prowadzonej działalności gospodarczej przez jednego podatnika – współmałżonka; II. art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) poprzez przyjęcie, iż przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości niemieszkalnej wykorzystywanej w prowadzonej działalności gospodarczej małżonki Wnioskodawcy, nie jest przychodem z działalności gospodarczej. W uzasadnieniu zarzutów autor skargi wskazał co następuje. Zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, podatnikiem jest osoba fizyczna, prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, podlegająca na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu. Tak więc w rozumieniu tego przepisu, każdy z małżonków traktowany jest jako odrębny podatnik posiadający – na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – uprawnienie do łącznego rozliczenia z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych. Postępowanie podatkowe prowadzone w przedmiocie ustalenia dochodu ze wspólnej własności i wspólnego posiadania powinno być prowadzone przy udziale każdego ze współwłaścicieli, względnie współposiadaczy. Każdy z nich bowiem spełnia przesłanki uznania za stronę postępowania podatkowego. A zatem skoro działalność gospodarczą prowadziła żona skarżącego, to do niej należy odnosić skutki podatkowe wynikające z art. 14 ust. 2 pkt 1 lit. b/ ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Stanowiska tego nie osłabiają twierdzenia o współwłasności małżeńskiej nieruchomości wykorzystywanej do prowadzonej działalności gospodarczej przez małżonkę skarżącego, bowiem organ uznał ten fakt za bezdyskusyjny. Niemniej jednak w interpretacji odnosił się do konsekwencji związanych ze zbyciem majątku wspólnego wykorzystywanego do prowadzonej działalności gospodarczej przez współmałżonka, który jest podatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych. Konsekwencją powyższego było przyjęcie, że w przypadku Skarżącego, J. K. nie może mieć miejsce zastosowanie wynikające z art. 14 ust. 2 pkt 1 lit. b/ ustawy podatkowej, gdyż podatnik ten nie prowadził działalności gospodarczej, natomiast skutki podatkowe z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej nie mogą rozciągać się na niego z zastosowaniem ww. przepisu, ponieważ co do zasady opodatkowaniu podlegają dochody bądź przychody przypisane do konkretnego podatnika. Podkreśleniem tego wszystkiego było przyjęcie w interpretacji, że obowiązek podatkowy powstanie tylko po stronie żony jako przedsiębiorcy, zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W ocenie Ministra Finansów nastąpiło naruszenie przez Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie przepisu art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W świetle art. 14 ust. 1 ww. ustawy za przychód z działalności, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. Przepis art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy stanowi, iż przychodem z działalności gospodarczej są również: – przychody z odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą oraz przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej składników majątku będących: a) środkami trwałymi, b) składnikami majątku, o których mowa w art. 22d ust. 1, z wyłączeniem składników, których wartość początkowa ustalona zgodnie z art. 22g nie przekracza 1.500 zł, c) wartościami niematerialnymi i prawnymi, – ujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, w tym także przychody z odpłatnego zbycia składników majątku wymienionych w lit. b/, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu użytkowego lub udziału w takim prawie nieujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, z zastrzeżeniem ust. 2c; przy określaniu wysokości przychodów przepisy ust. 1 i art. 19 stosuje się odpowiednio. Zgodnie z tym przepisem przychodem z działalności gospodarczej są również przychody z odpłatnego zbycia składników majątku wykorzystywanego w działalności gospodarczej. Należy zauważyć, iż przepis art. 14 ust. 1 powołanej ustawy nie wymienia wszystkich przychodów z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy. Natomiast przepis art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy wskazuje na niektóre rodzaje przychodów zaliczanych również do przychodów z działalności gospodarczej. Zatem przychody z odpłatnego zbycia składników majątku wykorzystywanych w działalności gospodarczej, nie wprowadzonych do ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych (z wyjątkiem nieruchomości mieszkalnych) stanowią przychód z działalności gospodarczej, o którym mowa w art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zacytowany wyżej art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje, że przychodem z działalności są takie przychody z odpłatnego zbycia środków trwałych, które przed zbyciem były wykorzystywane na potrzeby związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z postanowieniami art. 22n ust. 2 ustawy podatnicy obowiązani są prowadzić ewidencje środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, a skutki braku tej ewidencji opisane są w ust. 6. Zaniechania prowadzenia ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych i negatywny skutek tego zaniechania, nie powinien odnosić się do możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych. Zatem każde odpłatne zbycie składnika majątkowego wykorzystywanego do działalności gospodarczej powoduje uzyskanie przychodu, który według przepisów podatkowych jest elementem podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Niezachowanie przez podatnika rygorów wynikających z unormowań art. 22n ust. 2 i 6 ustawy nie może skutkować dodatkową premią w postaci wyłączenia z opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia środka trwałego, który był wykorzystywany w działalności gospodarczej. Tym samym powyższe uwagi wskazują na poprawność rozumowania, że art. 14 ust. 1 zawiera w sobie także i takie przychody gdy wynikają one ze zbycia środka trwałego nieujętego w ewidencji. Nie można bowiem zakładać, że ustawodawca założył z góry nierówność w traktowaniu podmiotów gospodarczych i tych którzy wypełniają nałożone obowiązki, co do prowadzenia ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, obciążył podatkiem dochodowym z odpłatnego zbycia środka trwałego. Natomiast tych podatników, którzy nie zastosowali się do obowiązków wynikających z art. 22n ust. 2 i 6 spotyka premia w postaci braku możliwości opodatkowania zbywanego majątku wykorzystywanego do prowadzonej działalności gospodarczej, także pod warunkiem spełnienia wymogów wynikających z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W tym miejscu podkreślić należy, iż Wnioskodawca wskazał w istocie, iż budynek hotelowy byt amortyzowany, a to w związku z tym, że przez cały okres działalności prowadzonej przez żonę były czynione przez nią nakłady na utrzymanie jego substancji, w stanie pozwalającym na prowadzenie działalności gospodarczej. Zatem z wyjaśnień tych wynika, że w ramach amortyzacji były odnoszone korzyści polegające .na pomniejszaniu podstawy opodatkowania, a zatem niespełnienie wymogu wynikającego z art. 14 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, czyli braku umieszczenia w ewidencji rzeczowego budynku nie powinno być przeszkodą do uznania, że przy jego sprzedaży uzyskany przychód będzie podlegał opodatkowaniu w całości przypadającej na podatnika prowadzącego działalność gospodarczą. W konsekwencji zatem należy uznać za prawidłowy pogląd wyrażony w interpretacji, iż przychód uzyskany ze sprzedaży przedmiotowej nieruchomości niemieszkalnej jest przychodem z działalności gospodarczej żony skarżącego, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym zgodnie z wybraną formą opodatkowania. Twierdzenie takie znajduje swoje uzasadnienie w faktach podanych przez podatnika, tak w złożonym wniosku o interpretację, jak i późniejszym uzupełnieniu informacji (złożonych na żądanie organu). Zaznaczyć także należy, iż w przypadku wycofania składnika majątku z działalności gospodarczej, przychód z tytułu jego zbycia powstawał będzie również w sześcioletnim okresie po wycofaniu tego składnika – stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Odpowiadając na skargę kasacyjną J. K. wniósł o "zatwierdzenie" wyroku WSA. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga kasacyjna Dyrektora Izby Skarbowej w W. działającego jako organ upoważniony Ministra Finansów nie miała uzasadnionych podstaw. Na wstępie przypomnieć należało, że zgodnie ze wskazanymi niżej przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dacie złożenia wniosku: "Art. 14b. § 1 Minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). § 2. Wniosek o interpretację indywidualną może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych. § 3. składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. (...) Art. 14c. § 1 Interpretacja indywidualna zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Można odstąpić od uzasadnienia prawnego, jeżeli stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe w pełnym zakresie. § 2. W razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym. (...) Art. 14g. § 1. Wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej niespełniający wymogów określonych w art. 14b § 3 pozostawia się bez rozpatrzenia. (...) Art. 14h. W sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej stosuje się odpowiednio przepisy art. 120, art. 121 § 1, art. 125, art. 129, art. 130, art. 135-137, art. 140, art. 143, art. 165a, art. 169 § 1-2, art. 170 i art. 171 oraz przepisy rozdziału 5, 6, 10 i 23 działu IV." Zatem Minister Finansów – organ przez niego upoważniony – nie miał rozstrzygać konkretnej sprawy podatkowej wnioskodawcy, a jedynie ustosunkować się do przedstawionego problemu prawnego wynikłego na tle stanu faktycznego przez niego przedstawionego. Wprawdzie wniosek J. K. z 31 października 2007 r. miał raczej formę polemiki z informacjami na interesujące go tematy podatkowe uzyskanymi z nieokreślonego źródła, niż określona w cytowanym art. 14b § 3 Ordynacji... ale Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie istotę problemu ustalił prawidłowo. Z rozpoznawanego wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej wynikało, że budynek, który wnioskodawca i jego żona zamierzali sprzedać, faktycznie wykorzystywany w działalności gospodarczej żony, nie był ujęty w ewidencji środków trwałych tej działalności. Organ, zarzucając wyrokowi naruszenie prawa materialnego, nie wskazuje na rodzaj naruszenia: błędna wykładnia czy niewłaściwe zastosowanie przepisu dokonane przez Sąd dla potrzeb oceny zgodności z prawem zaskarżonej interpretacji (art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., w związku z art. 174 pkt 1 i art. 176 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Prawidłowo zacytowany w skardze kasacyjnej art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowił, że przychodem z działalności gospodarczej są również przychody z odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą środków trwałych ujętych w ewidencji środków trwałych. W swoich rozważaniach skarżący organ pomija to – jednoznaczne – sformułowanie. Przepis nie wskazuje na "niektóre rodzaje przychodów..."; wskazuje, że przychodami z działalności gospodarczej są jw. również przychody w nim wskazane chociaż nie pochodzą one z realizacji przedmiotu działalności; podatnik nie "handluje" środkami trwałymi. Z art. 22n ust. 6 ustawy wynikają rzeczywiście "skutki braku ewidencji środków trwałych..."; polegają one na tym, że odpisy amortyzacyjne nie stanowią kosztów uzyskania przychodów. Treść art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w jego pełnym brzmieniu nie pozwalała na wysnucie wniosku zaprezentowanego w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, że "... przychody z odpłatnego zbycia składników majątku wykorzystywanych w działalności gospodarczej, nie wprowadzonych do ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych (z wyjątkiem nieruchomości mieszkalnych) stanowią przychód z działalności gospodarczej, o którym mowa w art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych". Wywody zawarte w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie uzasadniają również przekonania, że skarżony wyrok wydany został z naruszeniem przez WSA art. 14 ust. 1 ustawy podatkowej. Przepis ten stanowił "jedynie", że: "Za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należy podatek od towarów i usług". Definicja działalności gospodarczej określona została w art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.). Nie ma przeszkód aby przy ponownym rozpoznaniu wniosku o interpretację organ podjął kroki zmierzające do "uporządkowania" informacji o stanie faktycznym sprawy zawartych we wniosku J. K. z 31 października 2007 r. w trybie art. 169 § 1 w związku z art. 14n i art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej. Dla porządku przypomnieć należało, że zgodnie z art. 183 § 1 Prawa o postępowaniu... Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod uwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego spośród wskazanych w art. 183 § 2 Prawa o postępowaniu... Granice skargi kasacyjnej zakreślił jej autor. Ze wskazanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ustawy z 30 sierpnia 2002 r., orzekł jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło