IV SAB/Po 22/08
PostanowienieWSA w Poznaniu2008-09-17
Skład orzekający: Ewa Kręcichwost-Durchowska, Ewa Makosz-Frymus, Izabela Kucznerowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy protokół z kontroli przeprowadzonej w ramach toczącego się postępowania administracyjnego, dotyczącego strony tego postępowania, stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, czy też jego udostępnienie regulują przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Protokół z kontroli przeprowadzonej w ramach toczącego się postępowania administracyjnego, którego stroną jest wnioskodawca, nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jego udostępnianie regulują przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące przeglądania akt sprawy, a nie przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej. W związku z tym, skarga na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia takiego protokołu podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Strony postępowania administracyjnego (Z. i K. D.) zwróciły się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o udostępnienie protokołu z kontroli przeprowadzonej w ich sprawie, powołując się na ustawę o dostępie do informacji publicznej. Organ odmówił udostępnienia protokołu jako informacji publicznej, wskazując, że jego udostępnianie regulują przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Strony wniosły skargę na bezczynność organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska (spr.) Sędziowie NSA Ewa Makosz-Frymus As. sąd. Izabela Kucznerowicz Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Frankowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 17 września 2008 r. sprawy ze skargi Z. D. i K. D. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia odrzucić skargę /-/ I.Kucznerowicz /-/ E.Kręcichwost-Durchowska /-/ E.Makosz-Frymus WSA/wyr.1-sentencja wyroku
Pismem z dnia [...] r. J. K. zawiadomił K. D. o rezygnacji z funkcji kierownika budowy: rozbiórki budynku mieszkalnego i gospodarczego w [...] ul. [...], nr działki [...]. Pozwolenie na rozbiórkę zostało wyrażone decyzją Starosty [...] z dnia [...] r., nr.
Zawiadomieniem z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] poinformował K. D. że, w dniu [...] r., o godzinie 12.00 zostanie przeprowadzona kontrola przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego dotycząca wykonywania robót rozbiórkowych budynku mieszkalnego i gospodarczego, prowadzonych na podstawie decyzji Starosty Krotoszyńskiego z dnia [...] r. Zaznaczono, że do kontroli należy przygotować dziennik rozbiórki oraz poproszono o osobisty udział w czynnościach kontrolnych lub wyznaczenie w tym celu upoważnionej osoby. Pismem z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie poinformował Z. i K. D. oraz J. K., jako pełnomocnika Z. i K. D. o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie prowadzenia robót rozbiórkowych w sposób istotnie odbiegający od warunków określonych w pozwoleniu na rozbiórkę i w przepisach poprzez niezapewnienie objęcia kierownictwa rozbiórki po dniu [...] r. Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] zobowiązał Z. i K. D. do wstrzymania robót rozbiórkowych budynku mieszkalnego i gospodarczego w [...] ul. [...].
Pismem z dnia [...] r. J. K., powołując się na przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, zwrócił się po Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] o przesłanie kopii protokołu kontroli jaka miała miejsce w dniu [...] r. Uzasadniając wniosek wskazał na potrzebę posiadania pełnej i rzetelnej informacji o tym, kto, kiedy, gdzie i jakich czynności dokonał, kto i w jakim charakterze był przy tym obecny oraz co i w jaki sposób w wyniku tych czynności ustalono i jakie uwagi zgłosiły obecne osoby.
W odpowiedzi, pismem z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wskazał, że kwestię udostępnienia protokołu z kontroli regulują przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie zaś przepisy o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z art. 73 §1 kpa w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek i odpisów, przy czym strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów z akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony (art. 73 §2 kpa). W związku z powyższym organ zwrócił się o zmodyfikowanie żądania przesłania protokołu oraz oparcie wniosku na przedstawionych przepisach kpa. Zarazem wskazano, że tak jak dotychczas pełnomocnik może skorzystać z możliwości przeglądania akt robienia z nich notatek bądź odpisów w dniach urzędowania, po uzgodnieniu terminu z inspektorem prowadzącym sprawę.
Pismem z dnia [...] r. Z. i K. D. reprezentowani przez radcę prawnego G. W. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]. Zarzucając niezałatwienie przez ponad 14 dni wniosku o udostępnienie informacji publicznej – protokołu kontroli z dnia [...] r. wnieśli o:
1. uwzględnienie skargi w trybie autokontroli,
2. uwzględnienie, w razie niezałatwienia przez organ sprawy w trybie autokontroli, skargi na bezczynność organu i zobowiązanie go do załatwienia przedmiotowej sprawy,
3. zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania,
4. wpłacenie zasądzonych kosztów na wskazane w skardze konto.
W uzasadnieniu wskazano, że akta sprawy administracyjnej, jako odnoszące się do działania podmiotów publicznych stanowią informację publiczną, a udostępnienie akt jest czynnością materialno-techniczną z zakresu administracji publicznej. Pełnomocnik przywołał postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2008 r. sygn. akt I OSK 262/08 i przytoczył zawartą w tym orzeczeniu argumentację, zgodnie z którą skarga na bezczynność organu nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Wykładnia językowa art. 52 §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako ppsa) upoważnia do stwierdzenia, że przepis ten odnosi się do skarg na akty i czynności a nie bezczynności w tym zakresie. Skoro skarga na bezczynność w sprawie dostępu do informacji publicznej zmierza do jak najszybszego rozpatrzenia wniosku, a ustawa nie stawia dodatkowych warunków do jej wniesienia, to może być ona wniesiona do sądu administracyjnego bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa.
W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej powtarzając argumenty zawarte w odpowiedzi na wniosek o przesłanie kopii protokołu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa) sąd administracyjny rozpatruje skargi na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Dotyczy to więc takich spraw, które mogą być zakończone decyzją lub postanowieniem, albo które odnoszą się do innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Sąd może rozpatrywać skargi na bezczynność organów wtedy, gdy skarga dotyczy sprawy o charakterze administracyjnym.
Przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm. dalej ustawa o informacji publicznej) stanowią, że realizacja prawa do informacji publicznej w przewidzianych przez ustawę formach jest uzależniona od kumulatywnego spełnienia następujących przesłanek :
1. przedmiotem żądania informacji musi być informacja publiczna w rozumieniu art. 1 ust. 1, art. 2 i art. 3 ust. 2 ustawy o informacji publicznej,
2. adresatem żądania udostępnienia informacji publicznej, mogą być władze publiczne oraz inne podmioty wskazane w art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o informacji publicznej,
3. wniosek o udostępnienie informacji publicznej musi być skierowany do podmiotu będącego w posiadaniu takich informacji - art. 4 ust 3 ustawy o informacji publicznej.
Tylko ze spełnienia powyższych przesłanek można wywieść właściwość sądu administracyjnego. Zatem skarga na bezczynność nie dotycząca sprawy mającej charakter informacji publicznej jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu ( por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 29 marca 2004 r., II SAB/Ka 144/03; Irena Kamińska, Mirosława Rozbicka-Ostrowska "Dostęp do informacji publicznej" Wydawnictwo LexisNexis Warszawa 2007, str. 137 ).
Na wstępie należy podnieść, że Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, podziela stanowisko, że skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Gdyby ustawodawca uzależniał zaskarżenie bezczynności od wyczerpania środków zaskarżenia (art.52 ppsa) to przewidziałby to w sposób wyraźny w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Ustawa o dostępie do informacji publicznej w art. 16 ust. 1 i 2 zawiera odesłanie do ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm. ) jedynie w odniesieniu do decyzji o odmowie udzielenia informacji lub umorzenia postępowania (patrz: wyrok NSA z 14 marca 2006 r., I OSK 243/06, niepublikowany; wyrok NSA z 24 maja 2006 r., I OSK 601/05, niepublikowany; wyrok WSA w Warszawie z 8 września 2006 r., II SAB/Wa 40/06, niepublikowany).
W niniejszej sprawie sporne jest między stronami czy żądanie udostępnienia elementu akt administracyjnych sprawy - protokołu kontroli przestrzegania i stosowania przepisów prawa – jest informacją publiczną. Ma rację pełnomocnik strony skarżącej, że akta administracyjnej stanowią informację publiczną. Nadto składowi orzekającemu w niniejszej sprawie znany jest z urzędu przywoływany w skardze wyrok WSA w Poznaniu z dnia 29 maja 2008 r. sygn. akt IV SA/Po 545/07. Zdaniem jednak sądu ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może mieć zastosowania w sprawie z wniosku strony o wydanie dokumentu z akt sprawy administracyjnej, toczącego się postępowania w jej sprawie. Wskazać należy na treść przepisu art. 1 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ustawodawca w wyżej wskazanym przepisie ustawy zastrzegł bowiem, że przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi.
Przeprowadzona w dniu [...] r. kontrola, z przebiegu której sporządzono protokół była jedną z czynności w sprawie, która toczy się przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w [...] – sprawie, w której stroną są skarżący. Udostępnianie akt toczącej się sprawy administracyjnej regulują przepisy Działu II Rozdziału 3 - art. 73 - 74 ustawy z dnia 14 czerwca 19960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( t. j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej kpa ). Zgodnie z art. 73 §1 kpa w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek i odpisów. W ocenie Sądu wobec powyższego w niniejszej sprawie przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie mogą mieć zastosowania. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 grudnia 2002 r. II SAB 105/02 ( LEX nr 137863 ) nie mają charakteru informacji publicznej wnioski w sprawie indywidualnej czy polemiki z dokonanymi ustaleniami. Korzystanie z informacji publicznej nie może zmierzać do dokonania innych czynności przewidzianych w procedurach, gdzie legitymacją procesową dysponuje określony podmiot, ani nie może stanowić ingerencji w działalność sądów (por. wyrok WSA w Warszawie z 21lutego 2002 r. VII SA/Wa 566/06, LEX nr 325361).
Z tych zatem przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia.
/-/ I. Kucznerowicz /-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/ E. Makosz-Frymus mb
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło