I OSK 546/09

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-12-11

Skład orzekający: Ewa Dzbeńska, Leszek Kiermaszek, Joanna Banasiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ wojskowy może potrącić z należności pieniężnych związanych ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej kwoty wypłacone wcześniej tytułem odprawy i ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, jeśli pierwotna decyzja o zwolnieniu została unieważniona, a żołnierz został ponownie zwolniony?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organy wojskowe mają prawo zaliczyć wypłacone wcześniej świadczenia (odprawa, ekwiwalent za urlop) na poczet nowych należności z tych samych tytułów, gdy żołnierz został ponownie zwolniony ze służby po stwierdzeniu nieważności pierwotnej decyzji o zwolnieniu. Prawo do tych świadczeń ma charakter jednorazowy, a ponowne nabycie do nich prawa w pełnej wysokości nie jest możliwe. Zaliczenie to stanowi podstawę prawną do pomniejszenia nowych należności, a nie potrącenia w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy wymagającego tytułu wykonawczego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła P. F., który został zwolniony z zawodowej służby wojskowej, otrzymał odprawę i ekwiwalent za urlop. Następnie stwierdzono nieważność decyzji o zwolnieniu, co skutkowało przywróceniem do służby i ponownym zwolnieniem. Organ wojskowy przyznał nowe należności, ale pomniejszył je o kwoty już wypłacone. P. F. zaskarżył tę decyzję, a WSA w Bydgoszczy uchylił ją, uznając, że potrącenie bez tytułu wykonawczego jest niedopuszczalne. Dowódca Pomorskiego Okręgu Wojskowego wniósł skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy i oddalił skargę P. F. Zasądził od P. F. na rzecz Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy 220 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Ewa Dzbeńska Sędziowie NSA Joanna Banasiewicz del.NSA Leszek Kiermaszek (spr.) Protokolant Edyta Pawlak po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 22 października 2008 r. sygn. akt II SA/Bd 586/08 w sprawie ze skargi P. F. na decyzję Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie należności pieniężnych związanych ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od P. F na rzecz Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy 220 (dwieście dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy po rozpoznaniu sprawy ze skargi P. F. wyrokiem z dnia 22 października 2008 r., sygn. akt II SA/Bd 586/08, uchylił decyzję Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] w przedmiocie należności pieniężnych związanych ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej i orzekł, że zaskarżony akt nie podlega wykonaniu w całości. Wyrok ten wydano w następujących okolicznościach sprawy: Dowódca Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r., nr [...] wypowiedział z dniem 30 września 2005 r. P. F. stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej. Z tego tytułu zostały mu wypłacone należności w postaci odprawy w kwocie [...] zł oraz ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy w kwocie [...] zł. Decyzją z dnia [...] listopada 2006 r., nr [...] Dowódca Wojsk Lądowych stwierdził nieważność powyższej decyzji z dnia [...] sierpnia 2004 r. Następnie decyzją - rozkazem personalnym Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] P. F. został z dniem 31 maja 2007 r. zwolniony z zawodowej służby wojskowej i przeniesiony do rezerwy. Na mocy decyzji Kierownika [...] Okręgowych Warsztatów Technicznych w G. z dnia [...] grudnia 2007 r., nr [...] p. P. F. należności pieniężne związane ze zwolnieniem ze służby. Decyzja ta została uchylona decyzją Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego z dnia [...] marca 2008 r., nr [...], a sprawa przekazana organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Po powtórnym rozpoznaniu sprawy decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] Kierownik [...] Okręgowych Warsztatów Technicznych w G. przyznał P. F.: - odprawę w kwocie [...] zł - stanowiącej różnicę pomiędzy równowartością należnej odprawy w kwocie [...] zł, a wypłaconą w dniu [...] września 2005 r. tytułem odprawy kwotą [...] zł; - ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy w kwocie [...] zł - stanowiącej różnicę pomiędzy równowartością ekwiwalentu za 52 dni urlopu wypoczynkowego w kwocie [...] zł, a wypłaconym w dniu [...] września 2005 r. ekwiwalentem w kwocie [...] zł; - dodatkowe uposażenie roczne w wysokości proporcjonalnej do liczby miesięcy kalendarzowych, za które wypłacono uposażenie, tj. 5/12 uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego w ostatnim dniu pełnienia służby, tj. w kwocie [...] zł . W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ wskazał, że na skutek stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 2004 r. P. F. nie został w dniu [...] września 2005 r. zwolniony z zawodowej służby wojskowej. Tym samym nie nabył prawa do odprawy oraz ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Brak skutecznego zwolnienia ze służby oznacza zatem, że wypłacone należności pieniężne są świadczeniami nienależnymi. Na skutek odwołania P. F., Dowódca Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy wydał decyzję z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...], utrzymującą zaskarżony akt w mocy. Organ odwoławczy stwierdził, że z regulacji zawartej w art. 94 i art. 95 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.) wynika, iż są to świadczenia przysługujące żołnierzowi w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej. Nadto, art. 77 tej ustawy stanowi o uposażeniu i należnościach przysługujących w dniu zwolnienia ze służby. W wyniku stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 2004 r. orzekającej o wypowiedzeniu stosunku służbowego, odwołujący się nie został zwolniony ze służby wojskowej z dniem [...] września 2005 r., w związku z tym nie nabył prawa do odprawy, zatem wypłacone należności stanowią świadczenia nienależne. Nawiązując do przepisów Kodeksu pracy organ doszedł do wniosku, że przysługujące żołnierzowi uposażenie, podobnie jak wynagrodzenie za pracę, ma charakter alimentacyjny i służy zaspokajaniu potrzeb bytowych. Jest ono przyznawane tylko z tytułu pełnienia służby (faktycznego wykonywania pracy – art. 80 Kodeksu pracy). Natomiast należności takie jak odprawa czy ekwiwalent za niewykorzystany urlop nie mają charakteru alimentacyjnego i nie są roszczeniami bezpośrednio związanymi ze świadczeniem służby. Podstawę wypłaty odprawy stanowi ustanie stosunku pracy, natomiast ekwiwalent ma na celu zrekompensowanie żołnierzowi niemożności wykorzystania urlopu w naturze. Odprawa ma charakter jednorazowy, a jej wysokość uzależniona jest od czasookresu pełnienia służby. Świadczenie to co do zasady jest podobne do odprawy emerytalnej lub rentowej przysługującej pracownikowi w związku z przejściem na emeryturę lub rentę (art. 92 § 2 Kodeksu pracy). Na decyzję Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy z dnia [...] czerwca 2008 r. P. F. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, zarzucając organowi naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 77 i art. 103 w związku z art. 94 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 i 3 oraz art. 95 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz przepisów prawa procesowego: art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.). W ocenie skarżącego organ błędnie zastosował przepisy prawa cywilnego w sprawie, w której znajduje zastosowanie regulacja szczególna, tj. przepisy ustawy pragmatycznej. Powołując się na art. 103 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych skarżący podniósł, że możliwe jest dokonywanie potrącenia z uposażenia żołnierza zawodowego w granicach i na zasadach określonych w przepisach o wynagrodzeniu za pracę, przy czym przez uposażenie żołnierza zawodowego należy rozumieć uposażenie wymienione w art. 72 ust. 1, dodatkowe uposażenie roczne (art. 83), dodatkowe wynagrodzenie z art. 88, odprawę z tytułu zwolnienia ze służby (art. 94) i należności wymienione w art. 95 pkt 1 i 2. Skarżący zwrócił uwagę, że wierzytelność, którą potrącił organ nie należy do którejś z kategorii wymienionych w art. 87 § 1 Kodeksu pracy, zaś skarżący nie wyraził zgody na jej potrącenie, stosownie do treści art. 91 § 1 Kodeksu pracy. Jego zdaniem należności wcześniej wypłacone, zgodnie z art. 77 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie podlegają zwrotowi, nadto pobrał je w dobrej wierze i zużył na bieżące utrzymanie, wygasł zatem obowiązek ich zwrotu także w świetle przepisów prawa cywilnego. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w pisemnych motywach wyroku uwzględniającego skargę w pierwszej kolejności zwrócił uwagę, że decyzja Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy z dnia [...] sierpnia 2004 r. w przedmiocie wypowiedzenia skarżącemu stosunku służbowego została wyeliminowana z obrotu prawnego na skutek stwierdzenia jej nieważności. Skutki prawne tej decyzji zostały zatem usunięte z mocą wsteczną, tak jakby akt ten nie został w ogóle podjęty. Oznacza to zatem, że wypowiedzenie skarżącemu stosunku służbowego nie było skuteczne, co jest równoznaczne z pełnieniem przez niego służby po [...] sierpnia 2004 r. aż do [...] maja 2007 r., w której to dacie na podstawie rozkazu personalnego Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] maja 2007 r., został zwolniony. Wobec tego w dniu [...] maja 2007 r. aktualne stało się prawo do świadczeń określonych w art. 94 i art. 95 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd pierwszej instancji doszedł do przekonania, że potrącenie przez organ z aktualnie przysługujących skarżącemu świadczeń kwot, które zostały mu przyznane w 2005 r. nie znajduje podstaw prawnych. W ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych brak jest bowiem regulacji w tym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodził się z twierdzeniem skarżącego, że pod pojęciem "uposażenia" powyższa ustawa rozumie także świadczenia z tytułu zwolnienia ze służby wojskowej, co wynika z regulacji art. 103 ust.2 tej ustawy. Błędne jest zatem stanowisko organu zgodnie z którym przewidziana w art. 103 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ochrona uposażenia żołnierza, na zasadach określonych w przepisach o wynagrodzeniu za pracę, nie obejmuje świadczeń związanych ze zwolnieniem ze służby. Cel spornych świadczeń sprowadza się do pomocy finansowej byłemu żołnierzowi w zaadaptowaniu się do nowych warunków. Uznanie, że żołnierz ponownie zwolniony ze służby ma być pozbawiony tej pomocy prowadzi do przerzucenia skutków błędów organu na obywatela. Odnosząc się do kwestii zastosowania w sprawie przepisów Kodeksu cywilnego Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że podejmując rozstrzygniecie w formie decyzji administracyjnej organ korzysta z władzy przyznanej mu na mocy przepisów prawa administracyjnego, a nie z możliwości działania przyznanej w oparciu o przepisy prawa cywilnego. Czym innym jest bowiem rozstrzyganie sprawy administracyjnej – wydawanie decyzji, a czym innym są skutki prawne, jakie akty te mogą wywołać w sferze prawa cywilnego. Sąd zgodził się z organem odwoławczym, że stwierdzenie nieważności decyzji o wypowiedzeniu skarżącemu stosunku służbowego spowodowało, iż odpadła podstawa prawna wypłacenia mu świadczeń związanych ze zwolnieniem i świadczenia te stały się świadczeniami nienależnymi w rozumieniu art. 410 § 2 Kodeksu cywilnego, zaś nienależne świadczenie podlega zwrotowi na zasadach określonych w art. 405 i następne Kodeksu cywilnego. Przywołując uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 27 kwietnia 1995 r., sygn. akt II CZP 46/05 ( OSNC 1995, z. 7-8, poz. 114), w której Sąd Najwyższy wskazał, że przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu należy stosować m.in. wtedy, gdy nie ma innego środka prawnego, przy wykorzystaniu którego możliwe byłoby przywrócenie równowagi majątkowej naruszonej bez prawnego uzasadnienia, Sąd wskazał, że w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych brak jest przepisu przewidującego bezpośrednio bądź pośrednio możliwość orzekania w kwestii zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Wobec tego dochodzenie zwrotu nienależnego świadczenia, w razie negatywnego stanowiska bezpodstawnie wzbogaconego, wymaga uzyskania odpowiedniego wyroku sądu powszechnego. Jedynie ten tytuł wykonawczy mógł stanowić podstawę do dokonania potrącenia z uposażenia skarżącego. Z art. 103 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych wynika bowiem, że potrąceń z uposażenia żołnierza zawodowego dokonuje się w granicach i na zasadach określonych w przepisach o wynagrodzeniu za pracę. Tymczasem zgodnie z art. 87 § 1 pkt 2 Kodeksu pracy w celu potrącenia z wynagrodzenia sum egzekwowanych na pokrycie innych należności niż świadczenie alimentacyjne, o ile pracownik nie wyrazi pisemnej zgody na potrącenie, wymagany jest tytuł wykonawczy (art. 91 § 1). Na tym tle Sąd pierwszej instancji uznał, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. art. 103 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, które to uchybienie miało wpływ na wynik sprawy poprzez zastosowanie niedopuszczalnego potrącenia. W odniesieniu do dalszego postępowania Sąd wskazał, że organy obu instancji powinny uwzględnić zaprezentowane stanowisko dotyczące możliwości potrącenia i przyznawania świadczeń związanych z zakończeniem służby wojskowej. Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę kasacyjną wniósł Dowódca Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy, reprezentowany przez radcę prawnego. Zaskarżając ten wyrok w całości skargę kasacyjną oparł o podstawę naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i konsekwencji niewłaściwe zastosowanie: - art. 94 i art. 95 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych poprzez przyjęcie, że w dniu 31 sierpnia 2007 r. aktualne stało się prawo do świadczeń określonych w tych przepisach, a które przewidziane zostały w przypadku zwolnienia żołnierza zawodowego ze służby wojskowej ; - art. 103 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przez przyjęcie, że jedynie tytuł wykonawczy w postaci prawomocnego wyroku sądowego może stanowić, wobec braku zgody skarżącego, podstawę do dokonania odpowiedniego potrącenia z jego uposażenia. W oparciu o te zarzuty wnoszący skargę kasacyjną domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał, że istota sporu sprowadza się do kwestii oceny, czy organ ponownie zwalniając ze służby żołnierza służby stałej miał prawo dokonać potrącenia ze świadczeń należnych w związku z tym zwolnieniem, tj. z odprawy i ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, świadczeń wypłaconym przy uprzednim zwolnieniu. Zwrócił uwagę, że z art. 94 i art. 95 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych jednoznacznie wynika, iż odprawa w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej oraz inne świadczenia wypłacane w związku z tym mają charakter jednorazowy. Nie ma zatem możliwości dwukrotnej wypłaty tych świadczeń z tytułu jednego zwolnienia ze służby. Stwierdzenie nieważności decyzji Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego z dnia [...] sierpnia 2004 r. dotyczącej pierwotnego zwolnienia P. F. ze służby wojskowej spowodowało, że został on do tej służby przywrócony, a następnie zwolniony z dniem 31 maja 2007 r. W związku z pierwotnym zwolnieniem skarżący otrzymał w 2005 r. odprawę w kwocie [...] zł i ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop w kwocie [...] zł. Świadczenia te z chwilą stwierdzenia nieważności powyższej decyzji z dnia [...] sierpnia 2004 r. stały się świadczeniami nienależnymi i winny być niezwłocznie zwrócone przez skarżącego, albowiem odpadła podstawa ich wypłaty. Zdaniem sporządzającego skargę kasacyjną organ słusznie uwzględnił przy wypłacie kolejnych świadczeń kwoty uprzednio wypłacone z tych samych tytułów, ponieważ skarżący nie dokonał zwrotu tych świadczeń oraz nie zostały one zaliczone na poczet przyszłego uposażenia. Jeżeli skarżącemu wypłacono już należności z tytułu odprawy i ekwiwalentu za niewykorzystany urlop to nie miał on prawa do uzyskania kolejnych świadczeń. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, gdyż usprawiedliwionym okazał się zarzut wydania zaskarżonego wyroku z naruszeniem wskazanych w tej skardze przepisów prawa materialnego. Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ( Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 ze zm.), zwana dalej ustawą, przewiduje, że żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej przysługuje szereg świadczeń pieniężnych. Zgodnie z art. 94 ust. 1 i 2 ustawy żołnierzowi zawodowemu przysługuje więc, z zastrzeżeniem ust. 4 i 5, odprawa w wysokości określonej w tych przepisach, stanowiąca w zależności od okresu trwania służby odpowiedni procent kwoty uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego w ostatnim dniu pełnienia służby. Z przepisu tego wynika jednoznacznie, że prawo żołnierza do odprawy powiązane zostało z faktem zwolnienia go z zawodowej służby wojskowej. Oznacza to, że odprawa ma charakter świadczenia jednorazowego, wypłacanego w związku z zakończeniem służby wojskowej, a żołnierzowi który otrzymał odprawę, nie może już ponownie nabyć do niej prawa w pełnej wysokości. Pogląd ten w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest utrwalony ( por. wyroki z dnia 1 czerwca 2005 r., sygn. akt OSK 1714/04, z dnia 18 marca 2008 r., sygn. akt I OSK 902/08, z dnia 22 września 2009 r., sygn. akt I OSK 66/09 – publ. http: orzeczenia. nsa. gov.pl). Trafnie zwrócił uwagę organ administracyjny, czego nie uwzględnił Sąd pierwszej instancji, że analogiczna sytuacja występuje na gruncie przepisów prawa pracy. Mianowicie pracownikowi którego stosunek pracy ustał w związku z przejściem na emeryturę lub rentę przysługuje tylko jedna odprawa z tego tytułu i nie może już ponownie nabyć do niej prawa ( art. 921 § 2 Kodeksu pracy). Brak racjonalnych powodów i podstaw do tego, by różnicować w tym zakresie sytuację żołnierza zawodowego i pracownika. Przyjęcie, że odprawa z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej ma charakter świadczenia jednorazowego nie oznacza, że wyłączone jest prawo żołnierza do odprawy uzupełniającej. Żołnierz, który otrzymał odprawę w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej, a następnie przywrócony został do służby wskutek stwierdzenia nieważności poprzedniej decyzji, po czym ponownie został zwolniony z zawodowej służby wojskowej nabywa prawo do odprawy uzupełniającej, stanowiącej różnicę pomiędzy wyższą odprawą, a uprzednio wypłaconą z tego samego tytułu. W takiej sytuacji przyznając żołnierzowi odprawę z tytułu zwolnienia ze służby zachodzi potrzeba zaliczenia odprawy dotychczasowej na poczet odprawy ustalonej po ponownym zwolnieniu ze służby. Żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej, niezależnie od odprawy, o której mowa w art. 94, przysługują inne jeszcze należności pieniężne, m.in. ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy, w tym za dodatkowy urlop niewykorzystany w roku zwolnienia ze służby oraz za lata poprzednie, nie więcej jednak niż za trzy lata ( art. 95 pkt 2 ustawy ). Także i w odniesieniu do tego świadczenia w przypadku wypłacenia ekwiwalentu za urlop w związku ze zwolnieniem ze służby wojskowej, po przywróceniu do służby i ponownym zwolnieniu z tego samego tytułu po stronie żołnierza powstaje prawo do ekwiwalentu za urlop, lecz nie w pełnej wysokości, lecz po zaliczeniu na poczet ustalonego ekwiwalentu za urlop świadczenia uprzednio wypłaconego. Wobec tego, że wymienione świadczenia, zgodnie z tym co rozważono, podlegają zaliczeniu, w tym zakresie nie znajduje zastosowania instytucja, o której mowa w art. 103 ust. 1 ustawy, tj. potrącenia z uposażenia żołnierza kwot wymienionych w tym przepisie. Skoro tak, nie zachodzi potrzeba wykazywania, że wobec braku zgody żołnierza możliwość dokonania potrącenia wypłaconych świadczeń uzależniona jest od uzyskania przez organ wojskowy sądowego tytułu wykonawczego, po uprzednim wytoczeniu powództwa o zwrot nienależnego świadczenia, jak przyjął Sąd pierwszej instancji. Zasadnie wywiódł autor skargi kasacyjnej, że przepisy art. 94 ust. 1 i 2 i art. 95 pkt 2 ustawy stanowią wystarczającą podstawę prawną do zaliczenia wypłaconych świadczeń w decyzji o przyznaniu żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej odprawy i ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy. Tym samym usprawiedliwiony jest zarzut wnoszącego skargę kasacyjną naruszenia wymienionych norm materialnoprawnych przez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji także art. 103 ust. 1 ustawy przez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu. Przepis art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., umożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie skargi jeżeli zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego, a brak jest naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Taka sytuacja zachodzi w rozpoznawanej sprawie, nie jest bowiem kwestionowany stan faktyczny przyjęty przez Sąd pierwszej instancji za podstawę orzekania. Dokonując więc kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, że Dowódca Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy przyznając skarżącemu odprawę z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej zasadnie zaliczył na jej poczet kwotę wypłaconej w 2005 r. odprawy, słusznie również pomniejszył wysokość ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy o kwotę wypłaconego w 2005 r. ekwiwalentu z tego tytułu. Zgodnie z tym co rozważono podstawę prawną do takiego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy art. 94 ust. 1 i 2 oraz art. 95 pkt 2 ustawy. Skoro nie został podważony sposób obliczenia i wysokość świadczeń z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, w tym również dodatkowego uposażenia rocznego, brak było podstaw do podważenia legalności kontrolowanej decyzji. Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku i oddaleniu skargi na podstawie art. 188 w związku z art. 193 i art. 151 P.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 203 pkt 2 P.p.s.a., koszty te sprowadzają się do uiszczonego wpisu od skargi kasacyjnej ( 100 zł ) oraz kosztów zastępstwa prawnego pełnomocnika będącego radcą prawnym w wysokości określonej w § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), tj. w kwocie 120 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło