II OSK 1747/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Kisiel Sędziowie Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędzia del. WSA Wanda Zielińska-Baran Protokolant asystent sędziego Maciej Stojek po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2010r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Komendanta Głównego Policji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 listopada 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 1224/08 w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w zakresie liczby egzemplarzy broni palnej sportowej oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 4 listopada 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 1224/08, po rozpoznaniu sprawy ze skargi J. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w zakresie liczby egzemplarzy broni palnej sportowej, uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] lutego 2008 r.; a także stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że J. W. złożył wniosek o zmianę decyzji w zakresie ilości egzemplarzy broni, tj. wydanie mu pozwolenia dodatkowo na jeden egzemplarz broni centralnego zapłonu. W uzasadnieniu stwierdził, iż posiadane obecnie pistolet GLOCK oraz rewolwer S&W nie pozwalają na start we wszystkich zawodach, w których chciałby wziąć udział. Podniósł, że jest członkiem Związkowego Klubu Strzeleckiego i aktywnie uczestniczy w rywalizacji sportowej, jest sędzią klasy III oraz instruktorem strzelectwa sportowego. Dodatkowy egzemplarz broni pozwoli rozwijać mu kwalifikacje instruktorskie oraz podnosić wyniki sportowe. Decyzją z [...] września 2007 r. Komendant Stołeczny Policji odmówił zmiany decyzji w zakresie liczby egzemplarzy broni palnej sportowej. Po rozpatrzeniu odwołania od powyższej decyzji Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przesłał sprawę do ponownego rozpatrzenia Komendantowi Stołecznemu Policji. Decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] Komendant Stołeczny Policji w Warszawie ponownie odmówił skarżącemu zmiany decyzji w zakresie ilości egzemplarzy broni palnej sportowej. Organ I instancji stwierdził, że Pan J. W. jest posiadaczem broni palnej sportowej w ilości 5 egzemplarzy (3 centralnego, 1 bocznego zapłonu oraz 1 broni gładkolufowej). W toku postępowania organ ustalił, że skarżący ma dobrą opinię w miejscu zamieszkania, a posiadaną broń przechowuje zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Skarżący stwierdził, że nie był i nie jest zatrudniony w charakterze instruktora strzelectwa. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji i wydanie mu pozwolenia na 1 egzemplarz broni centralnego zapłonu. Zarzucił organowi I instancji niewzięcie pod uwagę jego interesu w posiadaniu dodatkowego egzemplarza broni do celów sportowych i nieuwzględnienie faktu, że drugi z klubów, do którego należy, nie posiada broni na świadectwo. Po rozpatrzeniu odwołania Komendant Główny Policji decyzją z [...] kwietnia 2008 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję stwierdzając, że zgodnie z treścią art. 155 k.p.a decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Wskazał, iż odmowa zmiany decyzji rozszerzającej prawo do posiadania przez skarżącego broni palnej sportowej na kolejną jej jednostkę nie narusza jego interesu, bowiem dysponuje on w ramach pozwolenia 5 egzemplarzami broni, w tym 3 centralnego zapłonu. Zdaniem organu zmiana decyzji i przyznanie stronie prawa do posiadania kolejnej jednostki broni nie leży w interesie społecznym, który przejawia się w tym, aby w rękach osób fizycznych nie znajdowało się broni więcej, niż wynika to z autentycznej potrzeby realizacji celu, dla którego pozwolenie na broń przyznano. Wskazano, że skarżący nie przekonał organów Policji o konieczności posiadania dodatkowej jednostki broni palnej centralnego zapłonu, a tym samym nie wykazała, iż za zmianą decyzji przemawia jej słuszny interes. Powyższa ocena znajduje odzwierciedlenie w materiale dowodowym. Komendant Główny Policji podkreślił, że nie neguje faktu czynnego uprawiania sportu strzeleckiego przez skarżącego. Zwrócił jednakże uwagę na to, że z tego powodu posiada on 5 egzemplarzy broni różnego rodzaju i służących do różnych konkurencji strzeleckich. Ponadto stwierdzono, że skarżący może w miejsce jednostki broni nie spełniającej jego oczekiwań, zakupić następną. Uznano, że o ile posiadany przez niego pistolet centralnego zapłonu GLOCK G 17 nie daje gwarancji uzyskiwania dobrych wyników podczas zawodów, to skarżący może go wymienić na inny model. Organ II instancji stwierdził, że okoliczność, iż jeden z klubów, którego strona jest członkiem nie posiada własnej broni obiektowej nie ma znaczenia dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, bowiem brak jest przeszkód prawnych do wystąpienia przez ten klub o wydanie pozwolenia na broń obiektową, tzw. świadectwo broni. Natomiast drugi z klubów, do którego strona należy, posiada decyzję zezwalającą na posiadanie aż 266 egzemplarzy broni różnego rodzaju. Wskazano, że skarżący może, w zależności od klubu albo korzystać z własnej broni, albo też z klubowej. Stwierdzono, że potrzeby skarżącego w zakresie posiadania broni do celów sportowych są zaspokojone. Organ II instancji przyznał, że organ I instancji nie zakończył postępowania w sprawie w terminie, a w toku postępowania nie informował skarżącego o przyczynach niemożności zakończenia sprawy w terminie ustawowym i nie wyznaczał kolejnych terminów, czym naruszył przepisy k.p.a. jednak naruszenie to nie ma znaczenia dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy i nie daje podstawy do uchylenia decyzji. W skardze do sądu skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie interesu prawnego oraz naruszenie prawa materialnego, tj. art. 31 ust. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, a także naruszenie prawa procesowego, tj. art. 6, 8, 80 i 107 k.p.a. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko i stwierdził, że w świetle zebranych materiałów dowodowych interes w uzyskaniu pozwolenia na kolejny egzemplarz broni palnej sportowej musi ustąpić interesowi społecznemu, dla którego - zważywszy na reglamentacyjny charakter ustawy o broni i amunicji - jest istotne, aby rozszerzenie posiadanego przez skarżącego pozwolenia o kolejne jednostki broni było rzeczywiście uzasadnione faktami. Wskazanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] lutego 2008 r. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że skarżący składając wniosek o zmianę decyzji w zakresie ilości egzemplarzy broni, wskazał, iż posiadane obecnie pistolet GLOCK oraz rewolwer S&W nie pozwalają na start we wszystkich zawodach, w których chciałby wziąć udział. Zdaniem Sądu organy nie zbadały kwestii dostępności do tego typu broni na zawodach sportowych. Ponadto nie wskazały różnic zarówno treningowych jak też w ramach zawodów sportowych przy użyciu pistoletu GLOCK oraz rewolweru S&W. W tym zakresie powstaje, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wątpliwość, czy sugestia organu w zakresie możliwości uzyskiwania wyników podczas zawodów poprzez wymianę broni na inny model jest zasadna. Należy zauważyć, że pistolet i rewolwer jest inną bronią, a technika jej użycia różni się między sobą. Organy winny wskazać jaką bronią może dysponować zawodnik, aby zaspokoić swoje potrzeby w zakresie pełnego rozwoju i kiedy można powiedzieć, że potrzeby zawodnika są już zaspokojone. Sąd podkreślił, że wydana decyzja ma charakter uznaniowy, ale zawarta w 155 k.p.a. przesłanka interesu społecznego lub słusznego interesu strony powinna podlegać ocenie według wynikającej z art. 7 k.p.a. zasady uwzględniania z urzędu interesu społecznego oraz słusznego interesu strony. Oznacza to, co wskazał sam organ, że przepisy prawa uprawniające do zastosowania przez niego rozstrzygnięcia sprawy, zobowiązują do załatwiania zgodnie ze słusznym interesem strony, jeżeli nie stoi on w kolizji z interesem społecznym. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko organu, że udział we współzawodnictwie sportowym, podobnie jak możliwość korzystania z broni podczas treningów, powinien zapewnić swoim członkom klub strzelecki, ale brak jest uzasadnienia do prezentowania takiego jedynego stanowiska w tym konkretnym wypadku. W uzasadnieniu wyroku podkreślono, że skarżący jest już posiadaczem broni palnej sportowej w ilości 5 egzemplarzy (3 centralnego, 1 bocznego zapłonu oraz 1 broni gładkolufowej). Jeżeli tak, to jakie przesłanki przemawiają za odmową wydania pozwolenia na tę broń do celów sportowych. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Komendant Główny Policji zaskarżając tenże wyrok w całości i zarzucając mu: 1. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 155 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że okoliczności przedstawione przez Jarosława Wocha uzasadniają konieczność zmiany wydanej wcześniej przez organ decyzji oraz uzasadniają przyznanie stronie prawa do posiadania kolejnej jednostki broni palnej centralnego zapłonu, gdy tymczasem wymienione okoliczności prowadzą do przeciwnych wniosków, 2. naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153,poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, polegające na przyjęciu, że organy Policji nie rozważyły wszystkich istotnych w sprawie okoliczności, a w szczególności nie uwzględniły z urzędu interesu społecznego oraz słusznego interesu strony. Wskazując na powyższe skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz zasądzenie stosownych kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według obowiązujących w tym zakresie norm. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że odmowa zmiany decyzji przyznającej pozwolenie na broń palną sportową nie naruszy interesu strony, bowiem może ona kontynuować swoje zainteresowania, w tym także brać udział we współzawodnictwie sportowym, na dotychczasowych zasadach. Co więcej, w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną zaspokojenie potrzeb strony co do rodzajów broni może i powinno odbywać się w ramach klubu strzeleckiego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna złożona w niniejszej sprawie opiera się na obu podstawach określonych w art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a. Tym samym, wobec wystąpienia obu podstaw z art. 174 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zobligowany jest do odniesienia się w pierwszej kolejności do zarzutów natury procesowej, poprzez które autor skargi kasacyjnej stara się zakwestionować ustalenia faktyczne przyjęte przez Sąd pierwszej instancji za podstawę zaskarżonego wyroku. Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., polegające na przyjęciu, że organy Policji nie rozważyły wszystkich istotnych w sprawie okoliczności, a w szczególności nie uwzględniły z urzędu interesu społecznego oraz słusznego interesu strony. W pierwszej kolejności wskazać należy, że postępowanie w sprawie uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest ustalenie czy zachodzą przesłanki określone w art. 155 k.p.a. uzasadniające uchylenie bądź zmianę decyzji. Decyzje wydawane na podstawię art. 155 k.p.a., mają charakter uznaniowych jednakże co należy podkreślić nie arbitralny. Wymagania interesu społecznego lub słusznego interesu strony muszą być bowiem ustalone w konkretnej sprawie i uzyskać zindywidualizowaną treść, wynikającą ze stanu faktycznego i prawnego sprawy. W postępowaniu takim badaniu ulega zatem w szczególności zgodność złożonego przez ubiegającego się wniosku z interesem społecznym przy uwzględnieniu słusznego interesu strony. Rację miał Sąd pierwszej instancji wskazując, że organy administracji publicznej wydając decyzje o odmowie zmiany decyzji w zakresie liczby egzemplarzy broni nie zbadały w sposób wyczerpujący wskazanych powyżej okoliczności. Samo wskazanie, że strona może wymienić jeden z posiadanych egzemplarzy broni na inny model, który pozwoli na uzyskiwanie lepszych wyników sportowych nie stanowi wykazania, że strona nie legitymuje się słusznym interesem bądź, że zmiana decyzji w zakresie liczby egzemplarzy broni byłaby niezgodna z interesem społecznym. Podkreślić w tym miejscu wystarczy, że sądowi z urzędu znane są sytuacje w których organy udzielające pozwolenia na broń wydawały decyzje uprawniające jedną osobę do posiadania nawet kilkudziesięciu egzemplarzy broni (por. postanowienie NSA z 20 maja 2010 r., sygn. akr II OPS 6/09, wyrok NSA z dnia 27 maja 2010 r., sygn. akt II OSK 545/10). Naczelny Sąd Administracyjny nie neguje możliwości odmowy zmiany decyzji we wnioskowanym zakresie, jednakże decyzja taka nie może być rozstrzygnięciem dowolnym. Tymczasem odnosząc się do realiów niniejszej sprawy wskazać należy, że organy administracji publicznej rozpoznające wniosek J. W. o zmianę decyzji o pozwoleniu na broń w zakresie ilości egzemplarzy broni, winny odnieść się do wszystkich argumentów zawartych we wniosku i na tej podstawie ocenić, czy wydanie pozwolenia na kolejny egzemplarz broni centralnego zapłonu jest uzasadnione słusznym interesem strony i czy udzielenie pozwolenia na broń nie jest sprzeczne z interesem społecznym. Brak przeprowadzenia wyjaśnień w tym zakresie nie pozwala na ocenę prawidłowości tak podjętej decyzji. Słusznie wskazał skarżący kasacyjnie, że racje interesu społecznego przejawiają się w tym aby w rękach osób fizycznych nie znajdowało się broni więcej niż wynika to z rzeczywistej potrzeby realizacji celu dla którego pozwolenie przyznano. Istotnym jest jednak, że jak wskazano powyżej organy administracji publicznej orzekające w niniejszej sprawie w sposób wystarczający nie zbadały "rzeczywistej potrzeby realizacji calu dla którego pozwolenie ma być wydane, co z kolei nie pozwala na odniesienie się do kwestii oceny zgodności z interesem społecznym. Odnosząc się do zarzutu skargi kasacyjnej naruszenia prawa materialnego tj. art. 155 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że okoliczności przedstawione przez J. W. uzasadniają konieczność zmiany wydanej wcześniej przez organ decyzji oraz uzasadniają przyznanie stronie prawa do posiadania kolejnej jednostki broni palnej centralnego zapłonu, gdy tymczasem wymienione okoliczności prowadzą do przeciwnych wniosków, stwierdzić należy, że zarzut ten nie mógł odnieść zamierzonego skutku. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie nie dopatrzył się naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 155 k.p.a., co zostało częściowo uzasadnione powyżej. Podkreślenia wymaga przy tym, że nie mógł odnieść zamierzonego skutku zarzut naruszenia tego przepisu poprzez jego błędną wykładnię jaką zasugerował skarżący kasacyjnie, albowiem wbrew jego twierdzeniom, Sąd pierwszej instancji nie przesądził o "konieczności zmiany decyzji" o pozwoleniu na broń a jedynie uznał, że organy administracji publicznej nie uzasadniły w sposób wystarczający swojego rozstrzygnięcia. Ponownie rozpatrujące sprawę organy administracji publicznej winny zatem rozstrzygnąć przedmiotową kwestię odnosząc się w sposób szczegółowy do wniosku o zmianę decyzji i wydać rozstrzygnięcie z uwzględnieniem zasad, które wskazano zarówno w orzeczeniach sądów obu instancji, jak i w uzasadnieniu skargi kasacyjnej organu. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sad Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną oddalił.