II FSK 529/09
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-07-21
Skład orzekający: Jan Rudowski, Jacek Brolik, Marek Kraus
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego, oparty na zarzutach przedawnienia, błędu co do osoby zobowiązanego lub wadliwego określenia egzekwowanego obowiązku, powinien zostać uwzględniony, jeśli organ egzekucyjny i sąd administracyjny uznały, że tytuł wykonawczy jest prawidłowy, a zobowiązanie nie przedawniło się?Ratio decidendi
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że nie istniały przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego określone w art. 59 § 1 pkt 2, 3 i 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W szczególności, tytuł wykonawczy został wystawiony prawidłowo, zobowiązanie nie przedawniło się, a błąd co do osoby zobowiązanego lub wadliwe określenie obowiązku nie zostały potwierdzone. W związku z tym, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.Stan faktyczny
Skarżący wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego, powołując się na przedawnienie, błąd co do osoby zobowiązanego oraz wadliwe określenie egzekwowanego obowiązku w tytule wykonawczym. Organy egzekucyjne odmówiły umorzenia, uznając tytuł wykonawczy za prawidłowy i zobowiązanie za wymagalne. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku WSA, która również została oddalona.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną. Zasądzono od M. S. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w G. kwotę 120 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Rudowski (sprawozdawca), Sędziowie NSA Jacek Brolik, WSA del. Marek Kraus, Protokolant Anna Dziosa, po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2010 r. na rozprawie w Izbie Finansowej ze skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 2 grudnia 2008 r. sygn. akt I SA/Gd 588/08 w sprawie ze skargi M. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 4 lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od M. S. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w G. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
1. Wyrokiem z dnia 2 grudnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę M. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 4 lipca 2008 r. w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego.
2. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. Decyzją z dnia 25 lutego 2004 r. Naczelnik D. Urzędu Skarbowego w G. określił skarżącemu i J. G. – S. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 r. w kwocie 109 499,60 zł. Powyższa decyzja, jako ostateczna, stała się podstawą wystawienia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. tytułu wykonawczego z dnia 12 marca 2004 r. nr [...].
Pismem z dnia 19 lipca 2007 r. skarżący wniósł o umorzenie skierowanego do jego majątku postępowania egzekucyjnego, powołując się na zarzut przedawnienia, gdyż tytuł wykonawczy z dnia 12 marca 2004 r. został wydany bez podstawy prawnej, decyzji oznaczonej w nim jako REFERAT [...] nie doręczono, egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji oraz przepisów prawa, a także wystąpił błąd, co do osoby zobowiązanego. Skarżący wystąpił jednocześnie o uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych w oparciu o art. 60 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) zw. dalej: u.p.e.a.
Postanowieniem z dnia 13 marca 2008 r. wydanym na podstawie art. 59 § 1 pkt 2,3 i 4 u.p.e.a. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. Organ egzekucyjny wskazał, że w sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek umorzenia postępowania, o których mowa w art. 59 u.p.e.a., jak też nie doszło do przedawnienia objętych tytułem wykonawczym zobowiązań.
W zażaleniu na postanowienie odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego skarżący podniósł zarzut naruszenia art. 29 u.p.e.a. poprzez podjecie czynności egzekucyjnych bez zbadania czy tytuł wykonawczy znajduje podstawę w odpowiednim akcie prawnym oraz podjęcie egzekucji mimo, iż tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów, w tym zawiera błąd co do osoby zobowiązanego oraz błędne wyliczenie odsetek. Wnioskodawca wskazał, że w poz. 30 tytułu wykonawczego "podstawa prawna należności" powołana została decyzja o nr REFERAT [...], a więc inna niż doręczona zobowiązanemu, przez co naruszono art. 29 § 1 u.p.e.a.
Postanowieniami, wydanymi w dniu 4 lipca 2008 r., Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego.
W uzasadnieniu postanowienia wyjaśniono, że podstawę wystawienia tytułu wykonawczego stanowiła decyzja Naczelnika D. Urzędu Skarbowego w G. z dnia 25 klutego 2004 r. nr [...] skierowana do skarżącego oraz jego małżonki. W wystawionym tytule wykonawczym to właśnie ta decyzja została wskazana. Oznaczenie decyzji dodatkowo treścią "Referat [...]" nie zmieniało istoty dochodzonego w drodze egzekucji obowiązku podatkowego. Obowiązek ten bezsprzecznie obciążał małżonków, którzy złożyli zeznanie o wspólnym rozliczeniu dochodów za 1999 r. Za powstałe z tego tytułu zobowiązanie podatkowe odpowiadali solidarnie małżonkowie. Odpowiedzialność tak ukształtowana istniała pomimo ustania w późniejszym okresie małżeństwa na skutek rozwodu. W tym zakresie powołano się na przepis art. 110 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.). Wystawiony tytuł wykonawczy w ocenie organu odwoławczego spełniał również wymogi w zakresie oznaczenia dochodzonej należności oraz dane niezbędne do określenia odsetek za zwłokę (art. 21 § 1 pkt 3 u.p.e.a. w związku z art. 21 § 3, art. 53 § 3, art. 54 § 4 i art. 55 § 1 Ordynacji podatkowej).
3. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucając naruszenie:
- art. 7 K.p.a., gdyż organ nie podjął wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia sprawy;
- art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. w zw. z art. 29 § 1 tej ustawy gdyż egzekwowany obowiązek nie był wymagalny, ponieważ decyzja na podstawie której został określony nie została doręczona stronie skarżącej, a organ egzekucyjny nie zbadał niedopuszczalności egzekucji;
- art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a. w zw. z art. 29 § 2, art. 27 § 1 pkt 2 i art. 27 c tej ustawy , gdyż zachodził błąd co do osoby zobowiązanego, czego organ egzekucyjny nie zbadał przy badaniu dopuszczalności egzekucji;
- art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a. w zw. z art. 29 § 2 tej ustawy o art. 54 § 1 pkt 7 i pkt 7 a Ordynacji podatkowej, gdyż w tytule wykonawczym nie określono przerw w naliczaniu odsetek czego organ egzekucyjny nie zbadał przy badaniu dopuszczalności egzekucji.
Skarżący podkreślił, że decyzja nr "REFERAT [...]" nie istnieje, a tytuł wykonawczy skierowano do egzekucji po naniesieniu odręcznie treści "[...]", co należy zakwalifikować jako niedopuszczalną zmianę treści tytułu wykonawczego.
Dyrektor Izby Skarbowej w G. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
4. Rozpoznając skargę Sąd wskazał, że umorzenie postępowania egzekucyjnego może nastąpić m.in., gdy na skutek zgłoszonych zarzutów wyjdą na jaw przeszkody lub wady postępowania, albo wtedy, gdy okoliczności te zostaną ujawnione w toku kontroli postępowania przeprowadzonej z urzędu przez organ egzekucyjny, a także na wniosek zobowiązanego lub wierzyciela. Istotą umorzenia jest przerwanie postępowania, uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych oraz rozstrzygnięcie o dalszym nieprowadzeniu postępowania. Przyczyny uzasadniające umorzenie zostały enumeratywnie wymienione w art. 59 u.p.e.a.
Skarżący podstaw umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego do jego majątku upatruje w wadliwym wystawieniu tytułu wykonawczego, a to przez błędne wskazanie osoby zobowiązanej, a także wykazania w tytule wykonawczym obowiązku, który faktycznie nie był wymagalny, ponieważ stronie nie została doręczona decyzja o nr REFERAT [...].
Wbrew podniesionym zarzutom Sąd stwierdził, że obowiązek w tytule wykonawczym został określony zgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji stanowiącej podstawę egzekucji i był wymagalny. Jak słusznie wskazały organ podatkowe zawarte w poz. 30 tytułu wykonawczego informacje pozwalają na jednoznaczne ustalenie jaka decyzja stanowiła podstawę prawną dochodzenia należności. Wobec skarżącego faktycznie nigdy nie była wydana decyzja o numerze REFERAT [...] i jako taka nie mogła być mu doręczana. W tytule wykonawczym wyraźnie jednak wskazano, że podstawą prawną dochodzenia należności jest decyzja z dnia 25 lutego 2004 r. Tym samym okoliczność, że w tym dniu została wobec zobowiązanego wydana tylko jedna decyzja nr [...], której numer został przecież ujęty w tytule wykonawczym, potwierdza, że dopisek o treści "REFERAT [...]" miał jedynie charakter techniczno - pomocniczy. W ocenie Sądu nie ma podstaw aby numer decyzji łączyć z dopiskiem w jedną funkcjonalną całość, tworząc w ten sposób argumenty mające uzasadnić konieczność umorzenia postępowania, podczas gdy poza sporem pozostaje, że na skarżącym ciążył obowiązek podatkowy w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 r. ustalony decyzją D. Urzędu Skarbowego w G. z dnia 25 lutego 2004 r.
Sąd podzielił również stanowisko organów obu instancji, że podanie nieprawidłowej kwoty odsetek na dzień wystawienia tytułu nie jest przesłanką do umorzenia postępowania wykazaną w art. 59 § 1 u.p.e.a. Nie jest to bowiem element niezbędny wymieniony w art. 27 § 1 u.p.e.a.
Sąd podkreślił, że w przedmiotowej sprawie zobowiązanie nie przedawniło się. Zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Z kolei przepis art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej (w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 sierpnia 2005 r.) stanowił, że bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany na skutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony, a po przerwaniu biegnie na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zakończono postępowanie egzekucyjne. Wobec powyższego zobowiązanie nie przedawniło ponieważ przed upływem powyższego terminu doszło do zastosowania wobec skarżącego środków egzekucyjnych, a czynności egzekucyjne nie zostały uchylone.
W ocenie Sąd pierwszej instancji organy podatkowe podjęły wszelkie działania zmierzające do wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, a w prowadzonym postępowaniu nie doszło do naruszenia zasad wyrażonych w art. 7 K.p.a.
5. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł pełnomocnik skarżących zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj.
1) art. 6, 7, 126 K.p.a., gdyż organ odwoławczy nie podjął wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (i co więcej przedstawił ten stan w sposób nierzetelny, z pominięciem ważnych faktów i okoliczności) w związku z art. 59 § 1 pkt 2 i 3 u.p.e.a. i w zbiegu z art. 29 § 1 tej ustawy, gdyż egzekwowany obowiązek nie był wymagalny, w związku z jego wygaśnięciem z dniem 10 listopada 2006 r.,
2) art. 6, 7, 126 K.p.a. w związku z naruszeniem art. 59 § 1 pkt 4 w związku z art. 29 § 2 u.p.e.a. i art. 54 § 1 pkt 7 i pkt 7a Ordynacji podatkowej, gdyż w tytule wykonawczym nie określono przerw w naliczaniu odsetek, czego organ egzekucyjny nie zbadał przy badaniu dopuszczalności egzekucji oraz wadliwie określono wysokość zobowiązania wynikającego z "decyzji domiarowej nr [...]".
Zarzucił również naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 18 u.p.e.a. i w związku z naruszeniem art. 6, 7, 126 k.p.a. – naruszenie art. 33 pkt 4 u.p.e.a. poprzez nie umorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na przedawnienie możliwości egzekwowania obowiązku podatkowego.
Biorąc pod uwagę powyższe wnosił o uchylenie wyroku w całości wraz z usunięciem z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia 13 marca 2008 r.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów według norm przepisanych.
6. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następujący:
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
6.1. Rozpoznając skargę kasacyjną w granicach wyznaczonych jej zarzutami i wnioskami (art. 183 § 1 w związku z art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej w skrócie: p.p.s.a.) stwierdzić należało, iż ograniczona ona została wyłącznie do zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Zarzucając w skardze kasacyjnej naruszenia przepisów art. 6, art. 7 i art. 126 k.p.a. w związku z art. 29 § 1 i 2, art. 59 § 1 pkt 2,3 i 4 oraz art. 33 pkt 4 u.p.e.a. w stopniu mającym (mogącym mieć) wpływ na wynik sprawy, starano się podważyć ocenę Sądu pierwszej instancji o braku podstaw do uwzględnienia skargi na rozstrzygnięcia organów egzekucyjnych odmawiających uwzględnienia żądania skarżącego domagającego się umorzenia postępowania egzekucyjnego. W podstawach skargi kasacyjnej sformułowano również zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) podając jednak przepisy postępowania w oparciu, o które należało ustalić jedną z przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego ze względu na przedawnienie egzekwowanego obowiązku podatkowego (art. 6, art. 7 i art. 126 k.p.a. oraz art. 18 i art. 33 pkt 4 u.p.e.a.). Zarzut naruszenia wskazanych przepisów mógł podlegać rozpoznaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wyłącznie w ramach podstawy skargi kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Z zaznaczeniem jednak, iż przepis art. 33 pkt 4 u.p.e.a. wskazując podstawę zarzutu w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego nie był stosowany jako podstawa rozstrzygnięcia organów egzekucyjnych obu instancji, a tym samym nie był przedmiotem oceny ze strony Sądu pierwszej instancji.
6.2. Przypomnieć należało, że związanie wnioskami skargi kasacyjnej oznacza niemożność wyjścia poza tę część wyroku Sądu pierwszej instancji, której strona nie zaskarżyła. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że Naczelny Sąd Administracyjny jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. W tym zakresie sąd odwoławczy ma obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej (por.: uchwała pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09, publik. ONSAiWSA 1(34) z 2010 r., poz. 1). Nie jest natomiast dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków oraz konkretyzowanie zarzutów skargi kasacyjnej, ani ich uściślanie. Oznacza to, że Sąd pierwszej instancji, a tym samym Naczelny Sąd Administracyjny był uprawniony do poddania kontroli legalności postanowień wydanych w obu instancjach przez organy egzekucyjne w zakresie istnienia wskazywanych przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego. Jednocześnie złożona skarga kasacyjna podlegała rozpoznaniu wyłącznie w kierunku pierwszego ze sformułowanych wniosków, tj. uchylenia zaskarżonego wyroku w całości. W przypadku jednak zarzutów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny nie był uprawniony do rozpoznania skargi. Uwzględnienie skargi kasacyjnej z powodu naruszenia przepisów postępowania oznaczało konieczność uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji (art. 185 § 1 p.p.s.a.). Wskazane przepisy nie przewidują natomiast reformacyjnego orzekania przez Naczelny Sąd Administracyjny oraz wyręczania organów egzekucyjnych w zakresie ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie. Z tego względu drugi ze sformułowanych w skardze kasacyjnej wniosków o uchylenie czynności egzekucyjnych dokonanych w ramach postępowania egzekucyjnego nie mógł stanowić kierunkowej dyrektywy orzekania przez Naczelny Sąd Administracyjny.
6.3. Przeniesienie tych ogólnych uwag na grunt rozpoznawanej sprawy oznaczało, iż Naczelny Sąd Administracyjny był uprawniony wyłącznie do skontrolowania oceny wyrażonej w zaskarżonym wyroku o zgodności z prawem rozstrzygnięć organów egzekucyjnych odmawiających umorzenia postępowania egzekucyjnego. Ocenę tę opierającą się na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1, § 2 pkt 3, art. 134 § 1 i art. 151 p.p.s.a. (żaden z tych przepisów nie został wskazany w podstawach skargi kasacyjnej) należało uznać za prawidłową. Jak trafnie wyjaśnił to Sąd pierwszej instancji w rozpoznawanej sprawie nie było podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego ze względu na powołane przez stronę skarżącą przesłanki wskazane w art. 59 § 1 pkt 2, 3 i 4 u.p.e.a. Istnienie tych przesłanek w sposób dostateczny zostało rozważone przez organy egzekucyjne odwołujące się w niezbędnym zakresie zarówno do reguł postępowania egzekucyjnego (art. 27 § 1, art. 29 § 1 i § 2 oraz art. 59 § 1 pkt 2,3,4 u.p.e.a.), jak i do przepisów prawa materialnego regulujących powstanie i wygaśnięcie zobowiązania podatkowego ze względu na przedawnienie (art. 21 § 1 pkt 2 i § 3 i art. 70 § 1 i § 4 Ordynacji podatkowej) oraz określających podstawę i wysokość odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej (art. 53 § 1, § 4, art. 54 § 1 pkt 6 i 7a/ Ordynacji podatkowej). Jednocześnie motywy, którymi kierował się Sąd pierwszej instancji w sposób dostateczny zostały wyjaśnione w sporządzonym uzasadnieniu zaskarżonego wyroku (art. 141 § 4 p.p.s.a.).
6.4. Zgadzając się z tą oceną należało przypomnieć, że postępowanie egzekucyjne w stosunku do skarżącego zostało wszczęte w związku z tytułem wykonawczym z dnia 12 marca 2004 r. nr [...]. W tytule tym zgodnie z wymogami określonymi w art. 27 § 1 pkt 1 - 10 u.p.e.a. określono m. in. zobowiązanego, treść podlegającego egzekucji obowiązku oraz jego wysokości z podaniem terminu, od którego nalicza się odsetki oraz stawki tych odsetek.
Na tym tle rozważenia w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji podlegała ocena organów egzekucyjnych odmawiających na żądanie zobowiązanego (skarżący) umorzenia postępowania egzekucyjnego. Jako podstawę żądanie opartego o treść art. 59 § 1 u.p.e.a. wskazywano błąd co do zobowiązanego (pkt 4), określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji (pkt 3) oraz wygaśnięcie obowiązku ze względu na upływ pięcioletniego okresu przedawnienia (pkt 2).
Uznając za prawidłową przedstawioną przez Sąd pierwszej instancji ocenę w odniesieniu do każdej z wymienionych przesłanek należało stwierdzić co następuje:
po pierwsze – przepis art. 59 § 1 u.p.e.a. obliguje organ egzekucyjny do umorzenia postępowania w przypadku zajścia wymienionych w nim zdarzeń. W tym zakresie organ egzekucyjny jest zobowiązany do sprawdzenia podnoszonych przez zobowiązanego okoliczności, mogących skutkować koniecznością umorzenia postępowania i podejmowania (także z urzędu) rozstrzygnięć adekwatnie do stanu sprawy (art. 59 § 4 u.p.e.a.). Istota umorzenia postępowania egzekucyjnego polega na jego zakończenia bez doprowadzenia do wykonania egzekwowanego obowiązku. Umorzenie postępowania następuje wtedy, gdy w toku postępowania zaistnieją przeszkody o charakterze trwałym, które powodują, że dalsze prowadzenie postępowania jest niemożliwe lub niecelowe. Tego rodzaju przeszkody mieszczące się w katalogu wymienionym w art. 59 § 1 pkt 1-9 u.p.e.a. nie wystąpiły w rozpoznawanej sprawie. W szczególności nie potwierdziło się istnienie tych przesłanek, na które wskazywał skarżący w swoim żądaniu;
po drugie – nie można mówić o błędzie w oznaczeniu zobowiązanego (art. 59 § 4 u.p.e.a.), jeżeli egzekwowany obowiązek dotyczył zobowiązania skarżącego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. To, iż rozliczenie z tytułu tego podatku nastąpiło wspólnie z dochodami współmałżonka nie oznaczało, że po ustaniu małżeństwa obowiązek zapłaty podatku nie mógł być dochodzony od każdego z małżonków, Decydując się na wspólne opodatkowanie dochodów (art. 6 ust. 2 oraz art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 ze zm.) każdy z małżonków przyjmował odpowiedzialność za cały dług podatkowy na zasadach określonych w art. 26 oraz art. 91 i art. 92 § 3 Ordynacji podatkowej. Ostatni ze wskazanych przepisów nie pozostawia wątpliwości, iż małżonkowie wspólnie opodatkowani ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązanie podatkowe. Do zniesienia tej odpowiedzialności nie może doprowadzić późniejsze rozwiązanie małżeństwa (art. 56 § 1 k.r. i op.);
po trzecie – egzekwowany obowiązek został podany zgodnie z treścią decyzji określającej na podstawie art. 21 § 1 pkt 1 i § 3 Ordynacji podatkowej wysokość tego zobowiązania. Do stwierdzenia przesłanki umorzenia postępowania z art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a. nie mogło prowadzić w tym wypadku poprzedzenie oznaczenia numeru decyzji oznaczeniem "Referat [...]" niewystępującym w jej numerze. Tego rodzaju oznaczenie nie mogło mieć wpływu na treści egzekwowanego obowiązku. Podlegający egzekucji obowiązek został wskazany zgodnie z treścią decyzji organu podatkowego (wierzyciela) z dnia 25 lutego 2004 r. z podaniem jej właściwego oznaczenia. Również jak trafnie to oceniono wskazano kwotę egzekwowanej należności pieniężnej, termin od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz stawkę tych odsetek. W tym zakresie tytuł wykonawczy zawierał zatem wszystkie niezbędne dane, o których mowa w art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. i został poddany w niezbędnym zakresie badaniu, o którym mowa w art. 29 § 1 i § 2 tej ustawy;
po czwarte – wbrew twierdzeniom skarżącego zobowiązanie podatkowe z tego tytułu nie wygasło na skutek upływu pięcioletniego okresu przedawnienia art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. w związku z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej). Termin ten upływał w dniu 31 grudnia 2005 r. Na skutek jednak zastosowania środka egzekucyjnego (zajęcie rachunku bankowego z dnia 9 listopada 2004 r.), bieg terminu przedawnienia został przerwany i biegł na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano ten środek (por.: art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 września 2005 r.). W realiach rozpoznawanej sprawy oznaczało to, iż nie było podstaw do stwierdzenia na dzień wydania zaskarżonego postanowienia, że egzekwowany obowiązek wygasł na skutek przedawnienia (art. 59 § 1 pkt 9 w związku z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej). Wpływa na ocenę biegu terminu przedawnienia nie mogły mieć podejmowane czynności egzekucyjne związane z wyegzekwowaniem zaległości podatkowej powstałej na podstawie złożonego zeznania podatkowego. Wystawiony w dniu 2 listopada 2000 r. tytuł wykonawczy oparty był na podstawie zeznania małżonków złożonego zgodnie treścią art. 6 ust. 2c i art. 45 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Natomiast podstawę do wszczęcia egzekucji w rozpoznawanej sprawie stanowił tytuł wykonawczy, którego podstawę stanowiła decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego w odmiennej wysokości niż wynikało to z treści tego zeznania (art. 21 § 1 pkt 1 i § 3 Ordynacji podatkowej).
6.5. Odnosząc się do będących przedmiotem sporu przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego Sąd pierwszej instancji trafnie również wyjaśnił, że nie można było dopatrzyć się prowadzenia postępowania administracyjnego z naruszeniem zasad wyrażonych w art. 6, art. 7 k.p.a. Stosowanie tych zasad ogólnych postępowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji należy wywodzić z ogólnego odesłania w art. 18 u.p.e.a. Do tych ogólnych reguł zastosowały się organy egzekucyjne skoro wydane postanowienia znajdowały oparcie w treści wskazanych w ich podstawach przepisów prawa (art. 6 k.p.a.) oraz zostały poprzedzone wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy w zakresie mającym znaczenie dla jej rozstrzygnięcia (art. 7 k.p.a.). Nie można upatrywać naruszenia tych zasad tylko z tego powodu, iż ostatecznie rozstrzygnięcie nie odpowiadało treści żądania strony skarżącej.
Za niezrozumiały należy uznać naruszenia przepisu art. 126 k.p.a. Zarzut naruszenia tego przepisu nie został wyjaśniony. Jak wynika z akt sprawy organy egzekucyjne zastosowały się do jego treści oraz treści przepisu art. 17 § 1 i art. 59 § 4 u.p.e.a. wydając rozstrzygnięcie w sprawie złożonego żądania w formie postanowienia.
6.6. Mając na względzie przedstawione okoliczności sprawy należało stwierdzić, iż trafnie Sąd pierwszej instancji oparł rozstrzygnięcie na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalając skargę.
Jak słusznie wyjaśniono w sprawie nie wskazano istnienia przesłanek do umorzenia postępowania egzekucyjnego wskazanych w art. 59 § 1 pkt 2, 3 i 4 u.p.e.a.
Z tych przyczyn na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną należało oddalić.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono zgodnie z art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 i 3 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b/ i § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (...) (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło