II OZ 657/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-07-07
Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba trzecia, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym wszczętym skargą organu nadzoru na uchwałę rady gminy w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, powołując się na interes prawny wynikający z prawa własności nieruchomości objętych planem?Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte skargą organu nadzoru (np. wojewody) na uchwałę rady gminy w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ma charakter nadzorczy i toczy się wyłącznie z udziałem organu nadzoru oraz gminy. Osoba trzecia, nawet powołując się na swój interes prawny, nie może domagać się dopuszczenia do udziału w takim postępowaniu, ponieważ nie jest ono postępowaniem administracyjnym w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, a jego zakres reguluje ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz ustawa o samorządzie gminnym. Osoby te mogą jednak zakwestionować uchwałę na innej drodze, np. poprzez wniesienie skargi na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił dopuszczenia do udziału w sprawie osób trzecich, które powoływały się na interes prawny wynikający z prawa własności nieruchomości objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego przewidującym budowę elektrowni wiatrowych. Sąd I instancji oparł się na wcześniejszym postanowieniu WSA i poglądzie NSA wyrażonym w innej sprawie, zgodnie z którym osoby trzecie nie mogą domagać się dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym wszczętym skargą organu nadzoru na uchwałę rady gminy. Osoby te wniosły zażalenie, zarzucając obrazę art. 33 § 2 PPSA i błędną interpretację przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 lipca 2010 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2010 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P.W., H.W. i G.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 marca 2010 roku, sygn. akt II SA/Gd 914/08 o odmowie dopuszczanie do udziału w sprawie B.Z., M. K.– A., P.W., H. W. i G.W. w sprawie ze skargi Wojewody Pomorskiego na uchwałę Rady Miasta U. z dnia [...] września 2006 roku Nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: oddalić zażalenie. 1 4
Postanowieniem z dnia 17 marca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił dopuszczenia do udziału B. Z., M. K. – A., P. W., H. W. i G. W. w sprawie ze skargi Wojewody P. na uchwałę Rady Gminy U. z dnia (...) września 2006 r., nr (...)w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że opisane wyżej osoby wniosły o dopuszczenie do udziału w przedmiotowym postępowaniu wskazując, że są właścicielami nieruchomości, dla których zaskarżony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje budowę elektrowni wiatrowych.
Rozpoznając przytoczone wnioski Sąd I instancji wyjaśnił, że w rozpoznawanej sprawie już raz prawomocnie oddalono wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu przed Sądem administracyjnym motywowany interesem prawnym znajdującym oparcie w prawie własności nieruchomości objętych ustaleniami zaskarżonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (postanowienie WSA w Gdańsku z 16 września 2009 r. dotyczące wniosku M. G. oraz K. G.). Oddalając zażalenie na to postanowienie, Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie sygn. akt II OZ 1072/09 wyraził pogląd prawny, że osoba trzecia, nawet powołując się na swój interes prawny, nie może domagać się dopuszczenia do udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym, prowadzonym na skutek skargi organu nadzoru nad działalnością organów jednostki samorządu terytorialnego. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przyjęta przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładnia prawa wiąże w rozpoznawanej sprawie.
Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli P. W., H. W. i G. W. Zarzucili obrazę art. 33 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wnieśli alternatywnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji ewentualnie o zmianę zaskarżonego postanowienia i dopuszczenie P.W., H. W. i G. W. do udziału w postępowaniu. W zażaleniu wywiedziono między innymi, że błędna jest interpretacja Sądu I instancji stwierdzająca, że niemożliwie jest dopuszczenie wnioskodawców do udziału w postępowanie skoro postępowanie nadzorcze wszczęte zostało przez wojewodę. Wskazano również, że w niniejszej sprawie nie miał zastosowania przepis art 190 p.p.s.a., bowiem rozpoznając uprzednie zażalenie Naczelny Sąd Administracyjny nie uchylił zaskarżonego postanowienia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., udział w charakterze uczestnika postępowania może zgłosić osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że procedura uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie jest określona przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, lecz ustawami normującymi materię należącą do planowania i zagospodarowania przestrzennego. W tej sytuacji, w sprawie dotyczącej miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie mamy do czynienia z załatwieniem sprawy administracyjnej po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego. Postępowanie takie jest bowiem odrębnym postępowaniem, którego zakres reguluje ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Odrębność tego postępowania dotyczy nie tylko podjęcia uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ale także wniesienia do sądu administracyjnego skargi na tę uchwałę na podstawie przepisów ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), z którą to skargą mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Postępowanie w niniejszej sprawie toczy się na skutek skargi Wojewody Pomorskiego wniesionej na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Zgodnie z tym przepisem po upływie terminu do podjęcia rozstrzygnięcia nadzorczego, o którym mowa w art. 91 ust. 1 powołanej ustawy, organ nadzoru może wnieść skargę do sądu administracyjnego. Postępowanie z takiej skargi jest więc formą nadzoru nad działalnością organów gminy sprawowanego przez organy nadzoru. Postępowanie takie toczy się wyłącznie z udziałem organu nadzoru oraz gminy i jej organu, którego rozstrzygnięcie nadzorcze dotyczy. Nie mogą brać w nim udziału inne podmioty, nawet wtedy, gdy wynik tego postępowania dotyczy ich interesu prawnego. Jedynie w przypadku przewidzianym w art. 98a ustawy o samorządzie gminnym, przewidziano możliwość wniesienia skargi do sądu administracyjnego przez osobę, której interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy zarządzenie zastępcze.
Nie oznacza to jednak, że wnioskodawcy są pozbawieni możliwości zakwestionowania uchwały będącej przedmiotem niniejszej skargi. Przepis art. 101 ustawy o samorządzie gminnym stanowi, że uprawnionym do wniesienia skargi może być podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone i który przed wniesieniem skargi wezwał właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. A zatem, po spełnieniu warunków określonych w cytowanym przepisie, strona może wnieść skargę na uchwałę w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wbrew twierdzeniom zażalenia, interpretacja przepisu art. 33 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przeprowadzona przez Sąd I instancji jest prawidłowa.
Jednocześnie należy zgodzić się z argumentami zażalenia w odniesieniu do zastosowania przez Sąd I instancji art. 190 p.p.s.a. Przepis ten znajduje zastosowanie, gdy doszło do orzeczenia, o którym mowa w art. 185 § 1 ustawy, a mianowicie, gdy zaszła konieczność ponownego rozpoznania sprawy przez wojewódzki sąd administracyjny. W takim wypadku sąd ten związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez NSA. Nie ma to jednak wpływu na podjęte rozstrzygnięcie, bowiem z przyczyn wskazanych wyżej, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu
-----------------------
3
2
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło