I SA/Gl 1061/08
WyrokWSA w Gliwicach2009-01-29
Skład orzekający: Eugeniusz Christ, Ewa Madej, Teresa Randak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż nieruchomości nabytej przez małżonków w ramach wspólności majątkowej, po śmierci jednego z małżonków i dziedziczeniu jego udziału przez drugiego małżonka, podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, jeśli od końca roku kalendarzowego nabycia nieruchomości do roku sprzedaży upłynęło mniej niż pięć lat w odniesieniu do udziału odziedziczonego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprzedaż udziału w nieruchomości nabytego w drodze spadkobrania po zmarłym małżonku podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, jeśli od końca roku kalendarzowego nabycia tego udziału (czyli od śmierci małżonka) nie upłynął pięcioletni okres wskazany w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a updof. Sąd podkreślił, że wspólność majątkowa ustaje z chwilą śmierci jednego z małżonków, a udział w majątku wspólnym wynosi po ½, co oznacza, że odziedziczony udział jest traktowany jako odrębne nabycie.Stan faktyczny
Skarżąca wraz z mężem nabyła w 1997 r. działkę budowlaną na zasadach wspólności majątkowej. Po śmierci męża w 2008 r. skarżąca jako jedyny spadkobierca nabyła jego udział w nieruchomości. Planowała sprzedać działkę w 2008 r., uważając, że dochód ze sprzedaży będzie zwolniony z podatku dochodowego od osób fizycznych z uwagi na nabycie nieruchomości w 1997 r. Dyrektor Izby Skarbowej uznał stanowisko skarżącej za nieprawidłowe, wskazując, że udział odziedziczony po mężu został nabyty w 2008 r., a zatem sprzedaż tego udziału podlega opodatkowaniu, ponieważ nie upłynął pięcioletni okres od nabycia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędzia NSA Ewa Madej, Sędzia WSA Teresa Randak (spr.), Protokolant Monika Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi K. F. na interpretację Ministra Finansów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych- interpretacja oddala skargę.
Na podstawie art. 14 b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 8, poz. 60 z 2005 r. z późn. zm. ) oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego ( Dz. U. Nr 112, poz. 770 z 2007 r. ) – w dalszej części uzasadnienia określanym "rozporządzeniem upoważniającym" – Dyrektor Izby Skarbowej w K. działając w imieniu Ministra Finansów stwierdził, iż stanowisko K. F. zawarte we wniosku z dnia 24 kwietnia 2008 r. uzupełnione pismem z dnia 2 lipca 2008 r. w sprawie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie podatkowych skutków sprzedaży nieruchomości gruntowej jest nieprawidłowe.
Uzasadniając rozstrzygnięcie, Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, iż w/w wniosek podatniczki wpłynął do organu podatkowego w dniu 7 maja 2008 r., jednakże z uwagi na niespełnienie wymogów formalnych został uzupełniony – na skutek pisma organu z dnia 26 czerwca 2008 r. nr [...] – pismem podatniczki, które wpłynęło do biura podawczego w dniu 2 lipca 2008 r.
W treści wniosku zostało przedstawione zdarzenie przyszłe, wskazujące, iż wnioskodawczyni wraz z mężem nabyła na podstawie aktu notarialnego z dnia 31 stycznia 1997 r. działkę budowlaną o powierzchni [...] m. kw. Nabycie przedmiotowej działki nastąpiło na zasadzie ustawowej wspólności majątkowej. W dniu 6 kwietnia 2008 r. zmarł mąż wnioskodawczyni, a jedynym jego spadkobiercą – na mocy testamentu – została ustanowiona żona. Nieruchomość ta do dnia złożenia wniosku nie została zabudowana, a jej właścicielka planuje jej sprzedaż w 2008 r. W ocenie składającej wniosek, dochód uzyskany w wyniku tej sprzedaży będzie korzystał ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych, gdyż pieniądze na zakup działki pochodziły z dorobku wnioskodawczyni i jej męża.
Odnosząc się do tak zaprezentowanego stanowiska, Dyrektor Izby Skarbowej, w pierwszej kolejności odwołał się do treści art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a – c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz. U. Nr 14, poz. 176 z 2000 r. z późn. zm. ) – w dalszej części uzasadnienia określanej skrótem "updof", podnosząc, iż źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
b) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
c) prawa użytkowania wieczystego gruntów,
- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i zostanie dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.
Kontynuując, organ interpretacyjny wskazał, iż ustawą z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw ( Dz. U. Nr 217, poz. 1588 ) – w dalszej części uzasadnienia określanej zamiennie "ustawą zmieniającą" – zmienione zostały zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a – c updof. Nowe zasady opodatkowania – zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy zmieniającej – mają zastosowanie do dochodów uzyskanych ze zbycia nieruchomości i praw nabytych po dniu 1 stycznia 2007 r.
Zasadniczą zatem kwestią – w sprawie udzielanej interpretacji – jest wyjaśnienie, w jakiej dacie nastąpiło nabycie zbywanej nieruchomości. W tym zakresie, Dyrektor Izby Skarbowej odwołał się do regulacji zawartych w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy ( Dz. U. Nr 9, poz. 59 z późn. zm. ) wskazując, iż zgodnie z art. 31 § 1 z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez obojga małżonków. Stosownie natomiast do treści art. 43 § 1 tego Kodeksu, oboje małżonkowi mają równe udziały w majątku wspólnym. Wspólność majątkowa ustaje m.in. z chwilą śmierci jednego ze współmałżonków, a zgodnie z art. 50 ( 1) Kodeksu, w razie ustania wspólności, udziały małżonków są równe, chyba że umowa majątkowa małżeńska stanowiła inaczej. Stosownie do art. 924 Kodeksu cywilnego spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku ( art. 925 Kodeksu cywilnego ). W/w regulacje przesądzają zatem, że datą nabycia spadku, jest data śmierci spadkodawcy. Odnosząc wskazane przepisy do przedstawionego przez wnioskodawczynię stanu faktycznego, Dyrektor Izby Skarbowej przyjął, iż wnioskodawczyni nabyła ½ udziału w działce w 1997 r., a udział w ½ nabyła w chwili śmierci męża tj. w dniu 6 kwietnia 2008 r. Licząc bieg terminu, określonego w art. 10 updof od końca roku, w którym miało miejsce nabycie własności gruntu, stwierdzić należało, że dochód uzyskany ze sprzedaży działki będącej własnością wnioskodawczyni będzie podlegał opodatkowaniu w odniesieniu do sprzedaży udziału nabytego w wyniku spadkobrania, gdyż nie minął pięcioletni okres od jego nabycia. Organ interpretacyjny, wskazał ponadto, iż zgodnie z art. 30 e ust. 1 i 4 updof od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a – c podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku i płatny jest w terminie złożenia zeznania za rok podatkowy, w którym nastąpiło odpłatne zbycie. Podstawą natomiast obliczenia podatku – stosownie do treści art. 30 e ust. 2 updof – jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określony zgodnie z art. 19, a kosztami uzyskania ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6 c i 6 d, powiększony o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22 h ust. 1 pkt 1 dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw. Powołując się na treść art. 19 ust. 1 updof, Dyrektor Izby Skarbowej podniósł, iż przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej. Za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a – c ustawy nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa majątkowego przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości zbywanej rzeczy lub praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn.
Wnioskodawczyni, pismem z dnia 21 sierpnia 2008 r. wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa powołując się na treść art. 52 § 3 w związku z art. 3 § 2 pkt 4 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z póxn. zm. ) – w dalszej części uzasadnienia określanej zamiennie skrótem "ppsa" polegającego na błędnej wykładni przepisu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a updof. Organ interpretacyjny, odpowiadając na wezwanie wnioskodawczyni podtrzymał stanowisko zawarte w indywidualnej interpretacji z dnia [...].
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnioskodawczyni zarzuciła organowi interpretacyjnemu naruszenie:
1) prawa materialnego tj. art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych,
2) przepisów postępowania tj. art. 210 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej.
Uzasadniając skargę, skarżąca w pierwszej kolejności przedstawiła stan faktyczny oraz udzieloną interpretację przez Dyrektora Izby Skarbowej, by następnie zakwestionować stanowisko tego organu przyjmujące, iż nabycie ½ udziału w działce nastąpiło z chwilą śmierci spadkodawcy. Jak zaznaczyła skarżąca nabycie działki nastąpiło w dniu 31 stycznia 1997 r. na zasadach współwłasności łącznej, zatem twierdzenie organu o nabyciu części działki jest nie do pogodzenia z treścią art. 43 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, gdyż reguluje on wysokości udziałów po ustaniu wspólności ustawowej. Powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 14 października 2005 r. sygn. akt CK 92/05, skarżąca podniosła, iż brak było podstaw do traktowania udziału we współwłasności jako odrębnego prawa. Zdaniem skarżącej, zarówno przed jak i po śmierci męża była właścicielką spornej działki, po śmierci zmieniła się jedynie liczba właścicieli tej nieruchomości. Skarżąca wskazała także na tezę wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 31 marca 2005 r. sygn. akt I SA/Łd 1953/03, w którym to przyjęto pogląd, iż przedmiotem nabycia był udział w nieruchomości, a przedmiotem sprzedaży nieruchomość, a to przesądza o braku tożsamości nabycia i zbycia, w konsekwencji czego przychód uzyskany ze sprzedaży nie stanowi źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a updof. W ocenie skarżącej, skoro w 1997 r. nabyła udział w nieruchomości, a sprzedaż dotyczyła nieruchomości, to organ winien zastosować interpretację w/w przepisu, zgodnie z poglądem zawartym w/w wyroku. Dodatkowo, skarżąca zauważyła, iż Dyrektor Izby Skarbowej do wydania przedmiotowej interpretacji został upoważniony przez Ministra Finansów, a to przesądza o tym, że nie był upoważniony do udzielenia dalszego upoważnienia. W ocenie skarżącej, w takiej sytuacji nie mógł mieć zastosowania art. 143 Ordynacji podatkowej, gdyż dyrektor izby skarbowej może upoważnić do działania pracowników tylko w zakresie swojej właściwości, a wydawanie interpretacji należy do właściwości Ministra Finansów. Wydanie zatem interpretacji "z upoważnienia Dyrektora Izby Skarbowej" nie zawiera podpisu osoby upoważnionej przez Ministra Finansów, a ta okoliczność przesądza o naruszeniu art. 210 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej, a w konsekwencji przepisów o właściwości i jest z mocy prawa nieważna.
Skarżąca wniosła o:
1) uchylenie zaskarżonej interpretacji,
2) zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
Dyrektor Izby Skarbowej, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu udzielonej indywidualnej pisemnej interpretacji co do sposobu i zakresu zastosowania przepisów prawa podatkowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) "Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej". "Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej" (art. 1 § 2 cyt. ustawy).
Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja/postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji/postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
Zdaniem Sądu, rozstrzygnięcie organu interpretacyjnego nie zawiera uchybień, które mogły by uzasadniać wyeliminowanie go z obrotu prawnego.
Przedmiot sporu ogranicza się do dwóch zagadnień:
- po pierwsze, naruszenia przez Dyrektora Izby Skarbowej, działającego w imieniu Ministra Finansów – art. 210 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej,
- po drugie, art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Tak sformułowane zarzuty, wymagają w pierwszej kolejności odniesienia się do zarzutu naruszenia przepisu proceduralnego, a więc rozstrzygnięcia, czy Dyrektor Izby Skarbowej mógł upoważnić na podstawie art. 143 Ordynacji podatkowej pracownika zatrudnionego w Izbie Skarbowej w K. do podpisywania "indywidualnych interpretacji". Zdaniem skarżącej, organ nie posiadał takiej kompetencji, gdyż działał w imieniu Ministra Finansów, a zatem tylko podpisanie przez osobę upoważnioną przez ten organ ( Ministra Finansów ) czyniło zadość przepisowi art. 210 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej. Zaskarżoną interpretację indywidualną podpisała natomiast osoba działająca "z upoważnienia Dyrektora Izby Skarbowej", a więc – zdaniem skarżącej – osoba nieuprawniona.
Tytułem wstępnych rozważań, zasadne jest wskazanie, iż zgodnie z art. 14 b § 6 Ordynacji podatkowej "Minister właściwy do spraw finansów publicznych w celu zapewnienia jednolitości wydawanych wiążących interpretacji i usprawnienia obsługi wnioskodawców może, w drodze rozporządzenia, upoważnić podległe organy do wydawania interpretacji indywidualnych w jego imieniu i w ustalonym zakresie określając jednocześnie właściwość rzeczową i miejscową upoważnionych organów". Korzystając z delegacji zawartej w tym przepisie Minister Finansów, wydał w dniu 20 czerwca 2007 r. rozporządzenie w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego ( Dz. U. Nr 112, poz. 770 ) upoważniając w § 2 Dyrektorów Izb Skarbowych w: Bydgoszczy, Katowicach, Poznaniu i Warszawie do wydawania, w imieniu ministra właściwego do spraw finansów publicznych, interpretacji indywidualnych. W § 1 tego rozporządzenia określony został zakres przedmiotowy aktu, poprzez wskazanie, iż określa on organy upoważnione do wydawania w indywidualnych sprawach pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego (interpretacji indywidualnych) w imieniu ministra właściwego do spraw finansów publicznych oraz właściwość miejscową i rzeczową organów upoważnionych. W tym miejscu należałoby odwołać się do regulacji zawartej w treści art. 14 h Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym "W sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej stosuje się odpowiednio przepisy art. 120, art. 121 § 1, art. 125, art. 129, art. 130, art. 135-137, art. 140, art. 143, art. 165a, art. 169 § 1-2, art. 170 i art. 171 oraz przepisy rozdziału 5, 6, 10 i 23 działu IV". Ustawodawca przyjął rozstrzygnięcie, że w sprawach dotyczących interpretacji mają odpowiednie zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, w tym art. 143. Przyjęcie takiej konstrukcji tj. zastosowania wymienionych w tym przepisie uregulowań do spraw dotyczących interpretacji ( a nie organów ich udzielających ) – przesądza zdaniem Sądu o możliwości stosowania przepisów wymienionych w art. 14 h ordynacji podatkowej przez organy określone w/w rozporządzeniu. Pogląd przeciwny oznaczałby bowiem, że dyrektorzy izb skarbowych, upoważnieni do działania w imieniu Ministra Finansów i wydający indywidualne interpretacje, w ogóle nie mogliby korzystać z uregulowania zawartego w treści art. 14 h Ordynacji podatkowej i stosować uregulowań, do których odsyła ten przepis. Konkludując zasadnym jest podkreślenie, że Dyrektor Izby Skarbowej – jako upoważniony do działania w imieniu Ministra Finansów – uprawniony jest na podstawie art. 143 § 2 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 14 h tej Ordynacji do udzielenia upoważnienia pracownikom izby skarbowej do załatwienia w jego imieniu spraw, w ustalonym zakresie, w tym do wydawania interpretacji indywidualnych. W świetle powyższych rozważań, za nieuzasadniony należało uznać zarzut naruszenia przez Dyrektora Izby Skarbowej art. 210 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej.
Odnosząc do zarzutu naruszenia art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a – c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy wskazać, iż zgodnie z jego treścią, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
1) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3) prawa użytkowania wieczystego gruntów,
- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i zostanie dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.
Wskazać należy, iż ustawą z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 217, poz. 1588 ) – w dalszej części uzasadnienia określanej zamiennie "ustawą zmieniającą" – zmienione zostały zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a – c updof. Nowe zasady opodatkowania – zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy zmieniającej – mają zastosowanie do dochodów uzyskanych ze zbycia nieruchomości i praw nabytych po dniu 1 stycznia 2007 r.
Podzielić należy twierdzenie organu interpretacyjnego, iż zasadniczą kwestią – w sprawie udzielanej interpretacji – jest wyjaśnienie, w jakiej dacie nastąpiło nabycie zbywanej nieruchomości. Z przedstawionego przez wnioskodawczynię stanu faktyczny sprawy wynika, że skarżąca nabyła w 1997 r. wraz z mężem prawo własności nieruchomości gruntowej w ramach wspólności majątkowej łącznej. W dniu 6 kwietnia 2008 r. tj. w dacie śmierci męża, jako jego jedyny spadkobierca nabyła udział w tej nieruchomości w wysokości ½. W ocenie skarżącej nabycie spornej nieruchomości nastąpiło w 1997 r. dlatego też jej sprzedaż w 2008 r. nie powinna podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, z uwagi na upływ pięcioletniego okresu od dnia jej nabycia.
Z poglądem tym nie sposób się zgodzić, gdyż nabycia prawa własności w ramach majątkowej wspólności ustawowej do określonej rzeczy, nie podobna utożsamiać z nabyciem prawa własności, po ustaniu tej wspólności. Współwłasność łączna oznacza bowiem, w myśl art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, iż oboje małżonkowi mają równe udziały w majątku wspólnym. Współwłasność ta istnieje – co do zasady – tak długo jak długo trwa małżeństwo. Jak wynika z art. 50 w/w Kodeksu wspólność majątkowa ustaje m.in. z chwilą śmierci jednego ze współmałżonków. Zaaprobowanie poglądu skarżącej, iż prawo własności całej nieruchomości nabyła w 1997 r. oznaczałoby, iż stanowiłoby ono jej wyłączną własność, a to z kolei oznaczałoby, iż nie mogłaby dziedziczyć po mężu, gdyż to jej, a nie im wspólnie przysługiwało to prawo. Wysnucie takiego wniosku stoi w sprzeczności z całokształtem regulacji dotyczących majątkowej wspólności ustawowej oraz dziedziczenia – do których odwołał się zresztą organ interpretacyjny – i oznaczałoby przyjęcie tezy graniczącej z "bezsensem", iż śmierć małżonka będącego w ustawowej wspólności majątkowej nie ma żadnego wpływu na przysługujące mu za życia prawa majątkowe, gdyż te w pełnym zakresie przysługują pozostającemu przy życiu małżonkowi, jako że prawa te zostały nabyte przez nich wspólnie na własność, a nie na współwłasność. Współwłasność – w tym także współwłasność łączna – oznacza, że własność rzeczy przysługuje kilku osobom. W przypadku małżonków o ustawowej wspólności majątkowej oznacza to, że własność przysługuje im obojga. Ustaje ona jednak z chwilą śmierci jednego z małżonków i w sytuacji braku małżeńskiej umowy majątkowej, przepis prawa – art. 50 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego – przesądza o tym, że udział w majątku wspólnym każdego z małżonków wynosił po ½. To ten właśnie majątek podlega dziedziczeniu, a więc nabyciu.
Wracając na grunt uregulowań dotyczących nabycie spadku, wskazać należy, iż zgodnie z art. art. 924 Kodeksu cywilnego spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 925 Kodeksu cywilnego ). W/w regulacje przesądzają zatem, że datą nabycia spadku, jest data śmierci spadkodawcy. Odnosząc wskazane przepisy do przedstawionego przez wnioskodawczynię stanu faktycznego sprawy, zasadnie Dyrektor Izby Skarbowej przyjął, iż skarżąca nabyła ½ udziału w działce w chwili śmierci męża tj. w dniu 6 kwietnia 2008 r. Licząc zatem bieg terminu, określonego w art. 10 updof od końca roku, w którym miało miejsce nabycie własności gruntu, stwierdzić należało, że dochód uzyskany ze sprzedaży w 2008 r. działki będącej własnością skarżącej będzie podlegał opodatkowaniu w odniesieniu do sprzedaży prawa nabytego w wyniku spadkobrania, gdyż nie minął pięcioletni okres od jego nabycia. Zgodnie natomiast z art. 30 e ust. 1 i 4 updof od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a – c podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku i płatny jest w terminie złożenia zeznania za rok podatkowy, w którym nastąpiło odpłatne zbycie. Podstawą natomiast obliczenia podatku – stosownie do treści art. 30 e ust. 2 updof – jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określony zgodnie z art. 19, a kosztami uzyskania ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6 c i 6 d, powiększony o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22 h ust. 1 pkt 1 dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw. Zasadnie, organ interpretacyjny podniósł, iż zgodnie z art. 19 ust. 1 updof, przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej. Za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art.
10 ust. 1 pkt 8 lit a – c ustawy nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość
zbywanej rzeczy lub prawa majątkowego przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości zbywanej rzeczy lub praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn.
Reasumując zatem powyższe wywody uznać należało, że zaskarżona interpretacja jest słuszna zarówno pod względem merytorycznym jak i podjęta została zgodnie z obowiązującymi przepisami procesowymi. Wyrażone w niej stanowisko organu zostało nadto właściwie uzasadnione, z odwołaniem się do stanu faktycznego przedstawionego przez skarżącą we wniosku z dnia 24 kwietnia 2008 r., uzupełnionego pismem z dnia 2lipca 2008 r.
Mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności, Sąd uznał, iż zaskarżona interpretacja nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm. ), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło