II SA/Bk 688/08

WyrokWSA w Białymstoku2009-02-17

Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk, Małgorzata Roleder, Elżbieta Trykoszko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ rejestrujący pojazd może odmówić rejestracji pojazdu z powodu rozbieżności między rodzajem pojazdu wpisanym w dotychczasowym dowodzie rejestracyjnym a obowiązującą klasyfikacją pojazdów, ignorując przepisy przejściowe dotyczące ważności dotychczasowych wpisów?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej nie mogą odmówić rejestracji pojazdu, powołując się na zmianę klasyfikacji pojazdów, jeśli dotychczasowy dowód rejestracyjny zawiera wpis o rodzaju pojazdu, który zachowuje ważność na podstawie przepisów przejściowych. Zmiana danych w dowodzie rejestracyjnym, takich jak rodzaj pojazdu, powinna być dokonana w drodze czynności materialno-technicznej, a nie poprzez zmianę decyzji o rejestracji.
Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo Usługowo-Asenizacyjne A. Sp. z o.o. wniosło o rejestrację pojazdu jako "samochód specjalny". Prezydent Miasta B. zarejestrował pojazd jako "samochód ciężarowy". Po uchyleniu pierwszej decyzji przez SKO i ponownym rozpatrzeniu sprawy, Prezydent odmówił rejestracji, kierując pojazd na dodatkowe badania techniczne, które nie zostały przedstawione. SKO utrzymało decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta B. i stwierdził, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie asesor WSA Małgorzata Roleder,, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 03 lutego 2009 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Usługowo-Asenizacyjnego A. Sp. z o.o. w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy rejestracji pojazdu 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą jej wydanie decyzję Prezydenta B. z dnia [...] czerwca 2008r. Nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane do czasu uprawomocnienia się wyroku Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności. Wnioskiem z dnia 10.10.2007 r. Przedsiębiorstwo Usługowo - Asenizacyjne "A." sp. z o.o. w B. wystąpiła do Prezydenta B. o rejestrację pojazdu marki MAN 14.163 LLC, nr rej [...], z rodzajem: samochód specjalny. Decyzją nr [...] z dnia [...].11.2007 r. Prezydent Miasta B. dokonał rejestracji przedmiotowego pojazdu pod nr rej. [...], określając rodzaj pojazdu jako "samochód ciężarowy" o podrodzaju "inny" i przeznaczeniu "przewóz kontenerów". Na powyższe rozstrzygnięcie odwołanie wniosła spółka A., kwestionując ustalenia organu I instancji i wnosząc o rejestrację pojazdu jako "samochód specjalny". Decyzją z dnia [...].01.2008 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. uchyliło decyzję organu l instancji i przekazało mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji Kolegium stwierdziło, iż organ pierwszoinstancyjny winien oprzeć swe ustalenia na podstawie złożonego do akt dowodu rejestracyjnego, albowiem tylko w przypadku, gdy nie ma wystarczających dokumentów w sprawie organ dokonuje klasyfikacji danego pojazdu, kierując się klasyfikacją pojazdów zawartą w załączniku nr 4 do Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r., w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (t.j. Dz.U. z 2007 r., Nr 137, poz. 968). W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, Prezydent B. decyzją z dnia [...].06.2008 r. znak: [...] odmówił rejestracji przedmiotowego pojazdu. Organ stwierdził, iż pojazd został zarejestrowany po raz pierwszy jako produkcja jednostkowa m.in. na podstawie wyciągu ze świadectwa homologacji dla pojazdu niekompletnego N3 (podwozie samochodu ciężarowego). W związku z tym, że o rodzaju pojazdu i jego przeznaczeniu decyduje rodzaj zabudowy (nadwozia), diagnosta określił - w ramach badania technicznego - rodzaj pojazdu jako "samochód ciężarowy specjalny" o przeznaczeniu "przewóz kontenerów" z dopuszczalną ładownością 8600 kg, zaś wpis w pozycji rodzaj pojazdu należy potraktować jako oczywistą omyłkę, ponieważ nigdy nie występował tak określony rodzaj. Organ przyjął, że podczas kolejnych rejestracji pojazdu powielano błędne wpisy rodzaju i przeznaczenia pojazdu w dowodzie rejestracyjnym, a zatem dowód rejestracyjny dołączony do wniosku o rejestrację - w ocenie organu — nie może być uznany za wiarygodny do ustalenia rodzaju i przeznaczenia pojazdu. Ponadto organ przyjął, że ustalenie rodzaju pojazdu na podstawie przedstawionych do rejestracji dokumentów nie jest możliwe, z uwagi zaś na zakwestionowanie przez SKO w B. możliwości jego ustalenia zgodnie z obowiązującą klasyfikacją organ rejestracyjny skierował pojazd na dodatkowe badania techniczne (art. 81 ust. 8 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym) w celu ustalenia rodzaju, przeznaczenia oraz innych danych technicznych pojazdu. Na skutek nieprzedłożenia przez wnioskodawcę zaświadczenia o pozytywnym wyniku dodatkowego badania technicznego organ odmówił rejestracji pojazdu. W ocenie organu, przeprowadzone okresowe badanie techniczne pojazdu potwierdza, iż przedmiotowy samochód jest samochodem o rodzaju "ciężarowy" o przeznaczeniu "przewóz kontenerów". Przedmiotową decyzję organu I instancji zaskarżyła spółka A. w B., zarzucając naruszenie następujących przepisów: § 17 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 grudnia 2000r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz. U. z 2001 r. Nr 4, poz. 37) i § 15 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz. U. z 2003 r. Nr 192, poz. 1878 z późn. zm.) - poprzez nieuprawnioną zmianę przeznaczenia pojazdu określoną przy pierwszej rejestracji z pojazdu o rodzaju "specjalny" na rodzaj "ciężarowy"; § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz. U. z 2003 r. Nr 192, poz. 1878 z późn. zm.) - poprzez nieuprawnione zastosowanie do dokonania klasyfikacji pojazdu; art. 7 k.p.a. - poprzez nierozpoznanie sprawy w sposób wszechstronny i pominięcie dowodów z opinii biegłego rzeczoznawcy A.O., wyciągu ze świadectwa homologacji, poprzednich dowodów rejestracyjnych przedmiotowego pojazdu MAN 14.163. Skarżąca spółka wniosła o zmianę decyzji i określenie rodzaju pojazdu jako "specjalny" ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W piśmie wyjaśniającym organ I instancji powtórzył argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji oraz podniósł, iż nie doszło do naruszenia wskazanych przepisów, zaś załączona opinia rzeczoznawcy nie została sporządzona przez rzeczoznawcę samochodowego, o którym mowa w art. 79a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r., (Znak: [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta B. w przedmiocie odmowy rejestracji pojazdu. W uzasadnieniu Kolegium przytoczyło treść przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym zawierających definicję samochodu ciężarowego i pojazdu specjalnego (art. 2 pkt 36 i 42). W ocenie SKO, w związku z rozbieżnością pomiędzy wpisem w dowodzie rejestracyjnym, a obowiązującą klasyfikacją, organ l instancji prawidłowo zastosował instytucję z art. 81 ust. 8 pkt 1a w zw. z art. 72 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym w zw. z § 3 ust. 3 w zw. z § 6 załącznika nr 6 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (Dz.U. z 2003 r.. Nr 227, poz. 2250 z późn zm.). Organ miał więc możliwość przeprowadzenia dodatkowych badań technicznych i z tego prawa skorzystał, zaś nieprzedstawienie przez wnioskodawcę żądanego zaświadczenia o pozytywnym wyniku badania technicznego skutkowało odmową rejestracji pojazdu. W ocenie Kolegium niezasadne są zarzuty w kwestii naruszenia wymienionych w odwołaniu przepisów. Organ I instancji, w ramach podstaw swojego rozstrzygnięcia, nie zastosował bowiem przepisu § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz.U. z 2003 r. Nr 192. poz. 1878 z późn. zm.), jak też nie dokonał zmiany kwalifikacji rodzaju i przeznaczenia pojazdu w oparciu o przepisy § 17 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 grudnia 2000r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz.U. z 2001 r. Nr 4. poz. 37) i § 15 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz.U. z 2003 r. Nr 192, poz. 1878 z późn. zm.). Zdaniem Kolegium organ pierwszoinstancyjny stwierdził jedynie konieczność ustalenia danych niezbędnych do rejestracji powstałą wskutek rozbieżności pomiędzy obecnie obowiązującą klasyfikacją pojazdów, a wpisami w dowodzie rejestracyjnym odnoszącymi się do klasyfikacji już nie obowiązującej. Na powyższą decyzję spółka A. w B. złożyła do tutejszego sadu administracyjnego skargę, wnosząc o jej uchylenie w całości oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta B. i zarzucając naruszenie szeregu przepisów prawa procesowego (art. 7, 77, 80 kpa), a także wymienionych w odwołaniu przepisów prawa materialnego. W uzasadnieniu skargi spółka podtrzymała tę samą argumentację jak w złożonym wcześniej odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej. Ponadto skarżąca podniosła, że w sprawie nie zachodzi rozbieżność w klasyfikacji pojazdu obowiązującej w dniu pierwszej rejestracji i klasyfikacją obowiązującą przy dokonywaniu kolejnej rejestracji. Wskazała, iż nie można odmówić mocy dowodowej złożonej w sprawie opinii biegłego rzeczoznawcy A.O., gdyż rodzaj pojazdu został określony w pierwszym badaniu technicznym pojazdu - na podstawie zaświadczenia Instytutu Transportu Samochodowego w Warszawie, zaś opinia biegłego rzeczoznawcy określiła, iż w pojeździe nie dokonywano żadnych "przeróbek" powodujących zmianę rodzaju pojazdu. Ponadto skarżąca spółka wskazała, że w sytuacji, gdyby diagnosta przy pierwszej rejestracji dokonał błędnego wpisu rodzaju pojazdu ciężarowego - specjalizowanego, to winien dokonać właściwego sprostowania przy kolejnym badaniu technicznym, zaś o rodzaju pojazdu w niniejszym postępowaniu decyduje jego oznaczenie w dniu pierwszej rejestracji, kiedy to rodzaj został określony jako samochód specjalny. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga podlegała uwzględnieniu, albowiem zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca jej wydanie decyzja organu I instancji z dnia [...] czerwca 2008r. zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy i zobowiązywało sąd do uchylenia obydwu rozstrzygnięć. Sąd administracyjny sprawuje kontrolę decyzji organów administracji publicznej według kryterium legalności tj. zgodności rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej z przepisami prawa materialnego i procesowego, przy zastosowaniu których decyzję wydano, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w skardze podstawą prawną (art. 1 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Sąd administracyjny mając uprawnienia wyłącznie kontrolne nie może zatem czynić samodzielnych ustaleń w sprawie i zastępować organu w sprawowaniu jurysdykcji administracyjnej. Dostrzeżenie przez sąd, iż w sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik rozstrzygnięcia, zawsze czyni koniecznym uchylenie decyzji. Na wstępie rozważenia wymaga kwestia charakteru prawnego dowodu rejestracyjnego pojazdu w kontekście przepisów stanowiących o rejestracji pojazdów mechanicznych. Tutejszy sąd administracyjny podtrzymuje pogląd wyrażany już wielokrotnie przez NSA, iż postępowanie w sprawie rejestracji pojazdu kończy się wydaniem decyzji administracyjnej i decyzja ta poprzedza czynność materialno-techniczną wydania dowodu rejestracyjnego i tablic. Samo wydanie dowodu rejestracyjnego jest tylko czynnością materialno-techniczną. Czynność ta jednak nie wyznacza sytuacji prawnej jednostki, gdyż zawsze musi być poprzedzona rozstrzygnięciem przez dany organ, czy w konkretnej sytuacji osoba ubiegająca się o rejestrację danego pojazdu spełnia wszystkie określone wymagania ustawowe (vide: uchwała składu pięciu sędziów NSA z 15.11.1999 r. sygn. akt OPK 24/99, ONSA 2000, z. 2, poz. 54). Z całą stanowczością należy stwierdzić, iż dowód rejestracyjny, jako zewnętrzny przejaw oświadczenia woli organu administracji rozstrzygającego sprawę rejestracji pojazdu, z jednej strony potwierdza wydanie decyzji o zarejestrowaniu pojazdu, a z drugiej strony jest tylko dokumentem stwierdzającym dopuszczenie zarejestrowanego pojazdu do ruchu. Jako dokument urzędowy sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy administracji publicznej w ich zakresie działania, dowód rejestracyjny stanowi potwierdzenie wcześniejszego uzyskania pozytywnej decyzji o rejestracji pojazdu. Sam zaś dowód rejestracyjny nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu art. 104 k.p.a. Decyzja o rejestracji pojazdu zawiera jedynie dane identyfikujące pojazd i jego właściciela i taka jej treść jest utrwalana w aktach na odwrocie wniosku o rejestrację (vide: uchwała NSA z dnia 24 września 2001 r. OPS 6/01, publ. ONSA 2002/1/7, Lex Nr 49998, podobnie WSA w Warszawie w wyroku z 03.11.2004 r., III SA 2793/03, Lex Nr 145497, czy wyrok WSA w Poznaniu z 19.09.2007 r., IV SA/Po 790/06, Lex Nr 384105). Przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym nie przewidują obowiązku wpisywania do decyzji o rejestracji rodzaju pojazdu. Rodzaj pojazdu musi być natomiast wpisany do dowodu rejestracyjnego, co uzasadnia tezę, że wpis taki jest czynnością materialno-techniczną. Zmiana wpisu o rodzaju pojazdu odbyć się może tylko i wyłącznie poprzez zmianę czynności materialno-technicznej, nie zaś poprzez zmianę decyzji o rejestracji pojazdu. Decyzja ta bowiem – jak podniesiono powyżej - nie zawiera wpisu o rodzaju rejestrowanego pojazdu. Przepisy rozporządzenia z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (t.j. Dz. U. z 2007 r., Nr 186, poz. 1322) – obowiązującego w chwili analizowanej odmowy rejestracji pojazdu skarżącego, a określające przesłanki ponownej rejestracji i ubiegania się o nowy dowód rejestracyjny w przypadku zmiany właściciela pojazdu, świadczą o tym, że los dowodu rejestracyjnego jak również zmiany danych w nim zawartych nie wpływa na byt prawny decyzji o rejestracji pojazdu. Zmiana danych zawartych w dowodzie rejestracyjnym, nie objętych decyzją o rejestracji jest dopuszczalna bez konieczności zmiany decyzji rejestracyjnej. Dowód rejestracyjny danego pojazdu zawiera określone dane identyfikujące pojazd samochodowy, jego właściciela oraz "wystawcę" i jest dokumentem wydawanym w następstwie podjęcia decyzji o zarejestrowaniu pojazdu określonego (opisanego) w złożonym wniosku. Niewątpliwie należy przyjąć, że jedynie zmiana takiego elementu treści tegoż dowodu winna być poprzedzona stosownym rozstrzygnięciem, tj. decyzją zmieniającą uprzednią decyzję o rejestracji lub też uchyleniem tej uprzedniej decyzji i wydaniem "nowej" decyzji. W przypadku zmiany danych wyłącznie w dowodzie rejestracyjnym – wydanym w drodze czynności materialno-technicznej – nie ma potrzeby zmiany decyzji o rejestracji pojazdu. Skoro dane dotyczące rodzaju i przeznaczenia pojazdu nie znajdują się w decyzji o rejestracji pojazdu, to nie zachodzi konieczność jej zmiany. W takiej sytuacji zmian należy dokonywać tylko w dowodzie rejestracyjnym w drodze czynności materialno-technicznej, które nie wymagają wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego oraz wydania decyzji administracyjnej w trybie k.p.a. (vide: wyrok WSA w Poznaniu z 11.07.2007 r., IV SA/Po 999/06, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. II SA/Go 570/08, publ. https://cbois.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie jako podstawę materialnoprawną organ wskazał art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm.) i § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz. U. Nr 192, poz. 1878). Tymczasem podstawą rozstrzygnięcia obok art. 72 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym winien być § 15 ww. Rozporządzenia, określający przepisy przejściowe w zakresie ważności wpisów w dowodach rejestracyjnych wydanych w oparciu o starą klasyfikację pojazdów. Przepis art. 72 ust. 1 ww. ustawy określa dokumenty, na podstawie których dokonuje się rejestracji pojazdu, zaś § 7 powołanego rozporządzenia w ust. 1 ustala klasyfikację pojazdów, stanowiącą załącznik nr 4 do rozporządzenia, a w ust. 2 stanowi, iż ta klasyfikacja jest dokumentem źródłowym do ustalenia rodzaju i przeznaczenia pojazdu w dwóch przypadkach, a mianowicie w przypadku: - gdy nie jest to możliwe na podstawie przedstawionych do rejestracji dokumentów lub - gdy zastosowano w nich inną klasyfikację lub inne nazewnictwo. W tym miejscu należy wskazać, iż w realiach rozpoznawanej sprawy istniały dokumenty, na podstawie których można było określić rodzaj pojazdu należącego do skarżącego. Z załączonego do akt sprawy poprzedniego dowodu rejestracyjnego (seria/nr [...], decyzja o rejestracji z dnia [...].01.2006 r.) wynika, iż pojazd marki MAN 14163 LLC o nr nadwozia [...] jest pojazdem o rodzaju: "samochód specjalny", przeznaczenie: "inny". Powyższe wynikało zarówno z wpisu w dowodzie rejestracyjnym (k. 28 akt adm.) jak i w karcie informacyjnej pojazdu (k. 26 akt adm.). Zatem pierwsza przesłanka do zastosowania nowej klasyfikacji nie wystąpiła, bowiem istniały w sprawie dokumenty, na podstawie których można było ustalić rodzaj pojazdu. Czym innym jest zaś kwestia nieuznania ważności poprzedniego wpisu w dowodzie, a czym innym brak dokumentów, na podstawie których nie można danego wpisu określić. Druga z przesłanek (zastosowanie innej klasyfikacji lub innego nazewnictwa), wystąpiła co prawda w sprawie, albowiem poprzedni dowód rejestracyjny wydany był w oparciu o poprzednio obowiązującą klasyfikację z 1983 r., (klasyfikacja wynikająca z Rozporządzenia z 14.12.2000 r., była identyczna z tą obowiązującą obecnie, a wynikającą z Rozporządzenia z 27.09.2003 r.) jednak należy podnieść, iż organ I instancji rejestrując poprzednio przedmiotowy pojazd, taki stan prawny zaakceptował, gdyż w dowodzie rejestracyjnym zamieścił wpis o rodzaju pojazdu "samochód specjalny". Natomiast dokonując ponownej rejestracji, będącej przedmiotem badania sądu, nie wziął pod uwagę poprzednich wpisów w dowodzie rejestracyjnym o rodzaju pojazdu uznając, iż zaszły zmiany w klasyfikacji. Podkreślenia wymaga, że zmiany w klasyfikacji pojazdów dokonały się w marcu 2001r., kiedy to weszło w życie Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 grudnia 2000r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz.U. z 2001 r. Nr 4. poz. 37). Od tego momentu, pomimo zmiany w klasyfikacji pojazdów, organ dwukrotnie dokonywał rejestracji przedmiotowego pojazdu uznając, iż poprzedni wpis w dowodzie rejestracyjnym zachowuje ważność, przez co, przez cały czas rodzaj pojazdu był określony jako "samochód specjalny". Natomiast przy rozstrzyganiu ponownej rejestracji z wniosku skarżącego z 10.10.2007 r. organy nie uwzględniły dotychczasowego wpisu, a uznały, że zastosowanie będzie miała obecnie obowiązująca klasyfikacja pojazdów, co było rozumowaniem błędnym. W ocenie Sądu, organy rozstrzygające w sprawie błędnie pominęły regulację z § 15 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz. U. Nr 192, poz. 1878). Przepis ten stanowi, że wpisy w dowodach rejestracyjnych dokonane na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują swoją ważność, a określenie rodzaju pojazdu jest niewątpliwie wpisem zamieszczonym w dowodzie rejestracyjnym. Rozporządzenie to weszło w życie 01.01.2004 r., uchylając Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 grudnia 2000r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach, które w § 17 zawierało identyczne stwierdzenie jak w § 15 Rozporządzenia z 27.09.2003 r. Mając na uwadze treść § 15 Rozporządzenia z 27.09.2003 r., oraz § 17 Rozporządzenia z 14.12.2000 r., nie jest dopuszczalna zmiana danych o rodzaju pojazdu zamieszczonym w dotychczasowym dowodzie rejestracyjnym, bo dotychczasowy wpis zachował moc, przy czym – co należy stanowczo podkreślić – do ostatniego wniosku o rejestrację był przedłożony dowód rejestracyjny wydany w oparciu o decyzję rejestracyjną z [...].01.2006 r., wydaną na podstawie obecnie obowiązujących przepisów prawa. Powyższe oznacza, że wpis w przedłożonym dowodzie rejestracyjnym już akceptował fakt zachowania mocy wiążącej dotychczasowego określenia rodzaju pojazdu. Zdaniem składu orzekającego, nie można zmieniać rodzaju pojazdu wpisanego w dowodzie rejestracyjnym tylko dlatego, że zmieniła się klasyfikacja pojazdów. Nowa klasyfikacja dotyczy pojazdów rejestrowanych po raz pierwszy pod rządami tej klasyfikacji, a rejestracja wtórna pojazdu już sklasyfikowanego co do rodzaju, według poprzedniej klasyfikacji jest prawem nabytym właściciela pojazdu, chronionym przepisami przejściowymi § 15 Rozporządzenia z 27.09.2003 r., oraz § 17 Rozporządzenia z 14.12.2000 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach. Inne rozumienie powyższych norm prawnych podważałoby sens zamieszczania przepisów przejściowych do ww. rozporządzeń. Zasada praw nabytych wyrażona w ww. przepisach przejściowych gwarantuje właścicielom pojazdów, że nie są oni narażeni na zakwestionowanie przez organ, w każdej chwili, wpisów w poprzednio wydanych dowodach rejestracyjnych. Gdyby nowa klasyfikacja miała obejmować wszelkie pojazdy, także te z wpisami wydanymi na podstawie poprzednio obowiązującej klasyfikacji, to organ z urzędu mógłby (a nawet byłby zobligowany) wszczynać postępowania rejestracyjne co do wszystkich takich pojazdów. Zdaniem sądu, nie taki był cel ustawodawcy, zaś omawiane przepisy przejściowe stanowią typowy przykład realizacji zasady praw nabytych. Sąd rozstrzygający w niniejszej sprawie, nie zgadza się ze stanowiskiem wyrażonym w wyroku NSA z dnia 13.02.2008 r. I OSK 93/07, (LEX nr 453849), gdzie Naczelny Sąd Administracyjny dał pierwszeństwo § 7 ust. 2 Rozporządzenia z 27.09.2003 r., przed jego § 15. Sens zamieszczania w aktach prawnych przepisów przejściowych sprowadza się do uregulowania i usystematyzowania spraw rozstrzyganych obecnie, a mających związek z aktami wydanymi w oparciu o uchylone już przepisy. Zasada praw nabytych ma fundamentalne znaczenie w systemie prawa, a wyrażona wprost w analizowanym przepisie § 15 Rozporządzenia z 27.09.2003 r. musi być respektowana przez organy administracji publicznej. Wracając na grunt przedmiotowej sprawy należy zauważyć, iż stanowisko organu I instancji w zakresie odmowy rejestracji nie było zasadne. Po pierwsze wskazać należy, iż Prezydent Miasta B. nie miał podstaw do kierowania pojazdu skarżącego przedsiębiorstwa na dodatkowe badania techniczne w oparciu o art. 81 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Przepis ten stanowi, że dodatkowemu badaniu technicznemu podlega pojazd skierowany przez starostę w celu ustalenia danych pojazdu niezbędnych do jego rejestracji. Tymczasem organ rejestrujący miał wszelkie dane niezbędne do zarejestrowania pojazdu (dowód rejestracyjny, karta pojazdu, wyciąg ze świadectwa homologacji). Uznając, iż rodzaj pojazdu należy określić jako "samochód ciężarowy" organ mógł to zrobić jedynie poprzez zmianę wpisu w dowodzie rejestracyjnym (czynność materialno-techniczna), stosownie pouczając stronę o możliwościach zaskarżenia tego typu czynności. Odmowa rejestracji z powodu nieprzedstawienia zaświadczenia diagnosty z dodatkowych badań technicznych pojazdu była zatem rozstrzygnięciem błędnym i niemającym oparcia w przepisach prawa. Takie badania nie wniosłyby nic nowego do sprawy, albowiem już z analizy akt sprawy wyczytać było można jaki jest rodzaj pojazdu. Potwierdzenie diagnosty, że według obecnej klasyfikacji przedmiotowy pojazd byłby określony jako "samochód ciężarowy" nie miałoby znaczenia dla rozstrzygnięcia, bowiem problem sprowadzał się do tego czy użyć nową klasyfikację, czy też uznać dotychczasowy wpis w dowodzie rejestracyjnym. Decyzja o odmowie zarejestrowania pojazdu z powodu, który nie miał znaczenia dla rozstrzygnięcia nie mogła zatem pozostać w obrocie prawnym. Pomimo braku postawy do skierowania pojazdu na dodatkowe badania, przyznać należy rację organowi, iż nie mógł on się oprzeć na opinii przedstawionej przez skarżącego, która to opinia nie miała charakteru opinii biegłego w rozumieniu przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym. Przedstawioną opinię rzeczoznawcy A.O. należało ocenić jako dokument prywatny, nie zaś jako opinię biegłego sensu stricte, co też organ zasadnie uczynił. Na marginesie należy też przyjąć, iż opinia biegłego w zakresie określenia rodzaju pojazdu (na obecny stan prawny jak i na dzień pierwszej rejestracji) nie była w sprawie potrzebna, albowiem nawet przy przyjęciu, że przy pierwszej rejestracji organ dokonał błędu w określeniu rodzaju pojazdu, to nie miałoby to zasadniczego wpływu na treść obecnie wydawanej decyzji rejestracyjnej. Problem rozpoznawanej sprawy sprowadza się bowiem do ustalenia, czy stosować dotychczasowe wpisy (prawidłowe bądź błędne) o rodzaju pojazdu zamieszczone w załączonym dowodzie rejestracyjnym, czy też stosować nową klasyfikację w oparciu, o którą należałoby zaklasyfikować pojazd jako ciężarowy. W tej kwestii sąd stoi na stanowisku, iż pierwszeństwo mają przepisy przejściowe, nakazujące uwzględniać ważność dotychczasowych wpisów w dowodzie rejestracyjnym w zakresie rodzaju pojazdu. Należy też zauważyć, iż podobne stanowisko zostało zawarte przez SKO w B. w decyzji z [...].01.2008 r., jednak przy powtórnym rozstrzyganiu sprawy organ I instancji, ani nie zastosował się do tych zaleceń, ani też w żaden sposób nie ustosunkował się do nich, załatwiając sprawę w całkowicie inny sposób, niż wynikało to z uzasadnienia decyzji Kolegium. Reasumując, decyzje obu organów należało uchylić, albowiem w sprawie brak było podstaw do odmowy rejestracji pojazdu skarżącego. Organ I instancji bezpodstawnie skierował pojazd na dodatkowe badania techniczne, gdyż wynik takich badań nie miał wpływu na zasadnicze rozstrzygnięcie sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu organ winien zastosować przepis § 15 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz. U. Nr 192, poz. 1878). Kwestia zmiany rodzaju pojazdu może być rozstrzygana tylko w formie zmiany dowodu rejestracyjnego (czynność materialno-techniczna), nie zaś poprzez zmianę decyzji rejestracyjnej. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm.). Z uwagi na fakt, że stwierdzone przez sąd uchybienie miało miejsce już na etapie postępowania przed organem I instancji i nie zostało wyeliminowane przez organ odwoławczy, dlatego orzeczono o uchyleniu obydwu decyzji wydanych w sprawie. Konsekwencją uwzględnienia skargi było stwierdzenie, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku – art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło