VI SA/Wa 382/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Protokolant Monika Staniszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] sierpnia 2008 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego K. Z. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Komendant Główny Policji (dalej KGP) decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] sierpnia 2008 r., którą organ ten, działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. nr 52, poz. 525 ze zm.), cofnął K. Z. pozwolenie na broń palną myśliwską. W świetle powołanego wyżej przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6 tej ustawy. Z kolei art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy przewiduje, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Stosownie natomiast do art. 20 ustawy, cofnięcie pozwolenia na broń, dopuszczenia do posiadania broni (...) następuje w drodze decyzji administracyjnej. U podstaw podjętego w tej sprawie rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia. Wyrokiem z dnia [...] listopada 2007 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy [...] uznał K. Z. za winnego tego, że w dniu [...] września 2007 r. w B. na ul. B. kierował samochodem osobowym marki [...] nr rej. [...] znajdując się w stanie nietrzeźwości 0,57 mg/l zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu, tj. o czyn z art. 178 a § 1 k.k. i za to na podstawie ww. przepisu został skazany na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności zawieszając warunkowo wykonanie orzeczonej kary na okres dwóch lat. Orzekł też m.in. karę grzywny oraz zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres jednego roku. Powzięcie przez organy Policji informacji o wydaniu ww. wyroku stanowiło podstawę do wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia K. Z., zwanemu dalej skarżącym, pozwolenia na broń palną myśliwską. Komenda Wojewódzka Policji pismem z dnia [...] maja 2008 r. zwróciła się do Sądu Rejonowego [...] o nadesłanie akt postępowania w sprawie karnej. Nadesłane dokumenty, w tym notatka urzędowa z dnia [...] września 2007 r. o zatrzymaniu sprawcy zdarzenia i dokonanych czynnościach służbowych, protokół z badania na zawartość alkoholu, opinia księdza proboszcza Parafii Rzymskokatolickiej w Ż. oraz protokół przesłuchania podejrzanego zostały włączone do akt niniejszej sprawy. W trakcie postępowania administracyjnego uzyskano z Koła Łowieckiego [...] w K. opinię o K. Z.. W opinii wskazano m.in. aktywność skarżącego, zajmowane stanowiska i funkcje w stowarzyszeniu PZŁ, otrzymane nagrody i wyróżnienia, wskazano, iż K. Z. cieszy się dużym autorytetem. W trakcie postępowania administracyjnego skarżący wnosił o umorzenie wszczętego postępowania, wskazywał, iż myślistwem, połączonym z posiadaniem broni myśliwskiej, zajmuje się 32 lata, powoływał się na swoją pozytywną opinię w środowisku. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r. Komendant Wojewódzki Policji [...] cofnął K. Z. pozwolenie na broń palną myśliwską. Powyższą decyzję zaskarżył K. Z. do Komendanta Głównego Policji. W odwołaniu podniósł, iż decyzja jest niesłuszna i dowolna. Wskazał, iż swoim dotychczasowym postępowaniem nie dał podstaw do uznania, iż nie daje rękojmi dla istniejącego porządku prawnego. Powoływał się na pozytywny wywiad środowiskowy i informacje z Koła Łowieckiego [...], którego jest wieloletnim członkiem, iż jest prawym i etycznym członkiem. Podniósł, iż popełnienie incydentalnego czynu i skazanie za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji nie pozwala zaliczyć go do kategorii osób, co do których istnieje jakakolwiek obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Po rozpoznaniu odwołania Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] sierpnia 2008 r. W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że decyzja organu I instancji jest zasadna, a argumenty strony zawarte w odwołaniu od tej decyzji nie zasługują na uwzględnienie. Zdaniem KGP pozwolenie na posiadanie broni jest uprawnieniem wyjątkowym, zatem osoby, którym ono przysługuje powinni przestrzegać prawa. Faktem jest, że katalog przestępstw z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nie jest zamknięty. Skarżący dopuszczając się przestępstwa przeciwko komunikacji, które pośrednio godzi w życie lub zdrowie człowieka nie daje gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji w zakresie bezpiecznego posiadania i używania broni w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Dlatego też organ był zobligowany w świetle art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy do cofnięcia posiadanego pozwolenia na broń. Odnosząc się do pozytywnych opinii, jaką cieszy się skarżący w miejscu zamieszkania i środowisku łowieckim oraz u proboszcza swojej parafii wskazał, iż w dwóch pierwszych opiniach nie odniesiono się do faktu skazania za kierowanie pojazdami mechanicznymi w stanie nietrzeźwości. Organ odwoławczy podkreślił, iż prawo do posiadania broni – ze względu ustawową reglamentację dostępu do niego – jest swoistym przywilejem, który może otrzymać jedynie osoba spełniająca restrykcyjne wymogi ustawy o broni i amunicji. K. Z. reprezentowany przez pełnomocnika, zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie i uchylenie decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania. Podniósł, iż skazanie za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji nie zostało umieszczone w katalogu przestępstw w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji a mimo to organ uznał, iż jest wystarczającym powodem cofnięcia pozwolenia na broń. Zarzucił, że organ nie wykazał, iż stwarza zagrożenie użycia broni sprzecznie z porządkiem prawnym. W odpowiedzi na skargę KGP wniósł o oddalenie skargi. Podtrzymał zajęte w sprawie stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada akty lub czynności z zakresu administracji publicznej pod kątem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.). Badając we wskazany wyżej sposób zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził naruszenie prawa, skarga jest więc uzasadniona. Stosownie do art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 z 2004 roku z późn. zm.) właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Jedną z takich kategorii osób są osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego w szczególności zaś skazanym prawomocnie wyrokiem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Wykładnia powyższego przepisu wskazuje, że jedynie w przypadku przestępstw w nim wskazanych, organ Policji zwolniony jest od badania, czy wobec danej osoby istnieje uzasadniona obawa użycia przez nią broni niezgodnie z przepisami w przyszłości. W pozostałych przypadkach istnieje obowiązek badania czy istnieje uzasadniona obawa, że broń może być użyta w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Użycie przez ustawodawcę wyrażeń nieostrych w treści przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 obliguje Sąd do rozważenia, czy dokonana przez organ Policji ocena okoliczności sprawy nie nosi cech dowolności lub nie przekroczyła dopuszczalnej granicy swobodnej interpretacji tych określeń na tle konkretnego stanu faktycznego. Cofnięcie pozwolenia na broń nie uzasadnia więc sam fakt skazania za jakiekolwiek przestępstwo, lecz dopiero stwierdzenie, że posiadacz broni zalicza się do kategorii osób wymienionych przepisem art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyrażony jest pogląd (por. wyroki NSA: z dnia 20 marca 2007 r. sygn. akt II OSK 955/06, niepublik., z dnia 4 września 2008 r. sygn. akt II OSK 994/07, niepublik. z dnia 7 października 2008 r. sygn. akt II OSK 1133/07 niepublik.), iż przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można powoływać się jedynie na fakt skazania wyrokiem karnym, lecz konieczne jest wykazanie bezpośredniego związku pomiędzy popełnionym przez skarżącego czynem, za który został on skazany, i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które mogłoby stworzyć obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego. Ustawodawca nie wprowadził bowiem generalnego zakazu posiadania broni przez wszystkie osoby skazane wyrokami sądów za popełnienie przestępstw, lecz przez osoby posiadające szczególne cechy, wskazujące na możliwość zachowań wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, w tym skazane za popełnienie przestępstw wymienionych tym przepisem albo w stosunku do których toczy się postępowanie o popełnienie takich przestępstw. Zgodnie z zasadą legalizmu zawartą w art. 6 k.p.a. organy Policji muszą działać na podstawie przepisów prawa i w granicach nimi określonymi. Sprzeczne z tą zasadą jest tworzenie w procesie stosowania prawa, zamiast ustawodawcy, dodatkowych, pozaustawowych przesłanek stosowania przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. (patrz wyrok NSA z dnia 30 grudnia 2008 r. sygn. akt II OSK 1709/07, niepublik.). Takimi pozaustawowymi przesłankami przyjętymi w niniejszej sprawie jest niekaralność posiadacza pozwolenia na broń za jakiekolwiek przestępstwo, jego nieskazitelna postawa i absolutne przestrzeganie prawa oraz traktowanie prawa do posiadania broni jako swoistego przywileju. Organy nie mogą stosować takiej wykładni cytowanego przepisu, że każda osoba skazana winna mieć cofnięte pozwolenie na broń. Każdą sprawę należy indywidualizować. Istotne jest czy osoba ta posługiwała się bronią , czy zagrażała zdrowiu lub życiu innych osób, a zatem czy całokształtem swego dotychczasowego postępowania stwarza obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego. Gdyby przyjąć za zasadne stanowisko prezentowane w zaskarżonych decyzjach, to należało by uznać, że każde przestępstwo popełnienie w stanie nietrzeźwości, powodowałoby cofnięcie pozwolenia na broń . Byłaby to kolejna kara dodatkowa, której jednak przepisy nie przewidują . Organy administracji orzekające w sprawie błędnie uznały, iż skazanie za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji stanowi wystarczającą podstawę do uznania, że sprawca tego czynu stwarza uzasadnioną obawę użycia broni myśliwskiej celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, jak też, że podnoszone okoliczności dotyczące dotychczasowego trybu życia skazanego, jak i jego pozytywna wieloletnia działalność w Kole Łowieckim [...], w którym nie był karany, oraz pozostałe bardzo dobre opinie nie mają wpływu na treść rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze, zdaniem Sądu, uznać należy, iż organy obu instancji nie zbadały w sposób wyczerpujący wszystkich okoliczności niniejszej sprawy, dokonały błędnej wykładni art.15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Błędna wykładnia ww. przepisu polega na przyjęciu, że z przepisu tego wynika norma, według której samo skazanie za przestępstwo z art. 178 a § 1 k.k. osoby posiadającej pozwolenie na broń uzasadnia istnienie obawy, że osoba ta użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, iż zaskarżone decyzje podlegają uchyleniu stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O wstrzymaniu wykonania uchylonych decyzji, do czasu uprawomocnienia wyroku, Sąd orzekł na zasadzie art. 152 p.p.s.a. a o zwrocie kosztów postępowania na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz.1348 ze zm.). Na koszty postępowania składają się: wpis sądowy w kwocie 200 zł, 240 zł z tytułu opłaty za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego oraz 17 zł z tytułu uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.