III SA/Łd 137/09
WyrokWSA w Łodzi2009-05-06
Skład orzekający: Ewa Alberciak, Irena Krzemieniewska, Monika Krzyżaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie policjantowi uprawnienia do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego z datą wsteczną, tj. wcześniejszą niż data wydania decyzji cofającej, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Cofnięcie policjantowi uprawnienia do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego musi nastąpić w formie decyzji konstytutywnej, która wywołuje skutki prawne na przyszłość (ex nunc). Cofnięcie świadczenia z datą wsteczną, wcześniejszą niż data wydania decyzji, stanowi naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia policjantowi K.B. uprawnienia do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Organ I instancji cofnął świadczenie od daty nabycia przez żonę policjanta lokalu mieszkalnego na własność, uznając, że żona była najemcą tego lokalu przed zawarciem związku małżeńskiego. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. Policjant w skardze zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, wskazując na błędne ustalenia organów oparte na korespondencji, a nie na dokumentach źródłowych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Miejskiego Policji w Ł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Protokolant Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2009 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Miejskiego Policji w Ł. z dnia [...] , nr [...].
III SA/Łd 137/09
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] r., nr [...], wydaną na podstawie art. 104 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks Postępowania Administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (tekst jednolity: Dz. U. Nr 7 z 2002 roku, poz. 58 ze zm.), § 1 ust. 1 pkt 3, § 6 w zw. § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 918 ze zm.), Komendant Miejski Policji w Ł., cofnął K.B. z dniem [...] roku uprawnienia przyznane policjantowi decyzją nr [...] roku do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej.
W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że decyzją nr [...]roku przyznano stronie równoważnik pieniężny od dnia [...] roku w wysokości pełnej stawki dziennej w oparciu o oświadczenie mieszkaniowe z dnia [...] roku. Świadczenie w powyższej wysokości zostało wypłacone policjantowi za okres do dnia [...] roku. W dniu [...] roku do Komendanta Miejskiego Policji w Ł. wpłynął raport K. B., w którym funkcjonariusz poinformował, że w dniu [...] roku nabył wraz z żoną na własność lokal mieszkalny nr [...]położony w Ł.przy ulicy P., stanowiący dotychczas własność Miasta Ł. W związku z tym zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia uprawnienia do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Istotą postępowania stało się ustalenie, z jaką datą A.B. stała się najemcą lokalu mieszkalnego nr [..]położonego w Ł. przy ulicy P., albowiem wykupu lokalu od Miasta Ł. może dokonać jedynie najemca. W dniu [...] roku funkcjonariusz złożył kserokopię aneksu do umowy nr [...] roku o najem lokalu mieszkalnego [...]oraz kserokopię umowy, na podstawie której małżonkowie A.B. i K.B. stali się właścicielami wyżej opisanego lokalu. Natomiast Administracja Nieruchomościami .w Ł. w piśmie z dnia [...] roku poinformowała, że A.B. była najemcą lokalu nr [...] na podstawie pisma Urzędu Dzielnicowego Ł – Ś. Wydział Spraw Lokalowych [...] roku. W związku z powyższym organ wezwał K. B.do złożenia kserokopii umowy nr [...] roku o najem lokalu mieszkalnego nr [...]. Strona nie dopełniła zadość wezwaniu, więc organ wystąpił do Administracji Nieruchomościami Ł.- Ś. ustalił na podstawie pisma Administracji Nieruchomościami [...], że J.P. (teściowa skarżącego) i A.B. (żona skarżącego), zgodnie z pismem Urzędu Dzielnicowego Ł. – Ś. Wydział Spraw Lokalowych wstąpiły w prawa najmu po śmierci W. M.oraz że umowa nr [...] roku zawarta była z J. P. oraz A. P.
Organ I instancji wskazał, że w okresie od dnia [...] roku żona K. B. - .A B. (z domu P.) była najemcą lokalu mieszkalnego nr [...], stanowiącego mieszkaniowy zasób Miasta Ł., położonego w Ł. przy ulicy P. W dniu zawierania związku małżeńskiego, tj. w dniu [...] roku żona funkcjonariusza legitymowała się tytułem prawnym do ww. lokalu mieszkalnego na podstawie umowy nr [...] roku.
Komendant Miejski Policji w Ł. stwierdził, że K. B. nie spełniał od dnia [...] roku przesłanek do pobierania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, gdyż w chwili zawierania związku małżeńskiego jego żona posiadała tytuł prawny do lokalu mieszkalnego określonego w § 1 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku, w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
Od powyższej decyzji odwołał się K. B. Odwołujący podał, że w Administracji Nieruchomościami uzyskał informację, że jego żona jest najemcą lokalu od [...] roku, zgodnie z aneksem do umowy i oświadczeniem teściowej z dnia [...] roku, w którym zrzekła się prawa bycia głównym najemcą.
Decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 127 § 2 powołanej ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 92 ust. 1 i art. 97 ust. 5 powołanej ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji, Komendant Wojewódzki Policji w Ł. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że stosownie do § 6 w związku z § 1 ust. 1 pkt 3 powołanego rozporządzenia, decyzję o cofnięciu policjantowi równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego wydaje się, jeżeli policjant lub członkowie jego rodziny wskazani w art. 89 ustawy o Policji (w tym małżonek), posiadają lokal mieszkalny zajmowany na podstawie umowy najmu, stanowiący mieszkaniowy zasób gminy.
Organ odwoławczy stwierdził, że żona funkcjonariusza – A.B. z domu P. wraz ze swoją matką – J. P. wstąpiły w prawa najmu lokalu nr [...], stanowiącego własność Gminy Ł., który zajmowały na podstawie umowy najmu nr [...] roku. Ponieważ sam policjant nie przedstawił organowi wymienionej umowy, organ zwrócił się do administratora budynku o udzielenie stosownej informacji. Organ II instancji analizując akta sprawy nie znalazł podstaw do kwestionowania oświadczenia Administracji Nieruchomościami z dnia [...] roku, zgodnie z którymi A.B. była najemcą lokalu nr [...]. A.B. wraz z J. P. były współnajemcami wymienionego lokalu. Zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 roku w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego równoważnik pieniężny przyznaje się, jeżeli policjant lub członkowie jego rodziny, o których mowa w art. 89 ustawy o Policji, nie posiadają lokalu mieszkalnego zajmowanego na podstawie umowy najmu, stanowiącego mieszkaniowy zasób gminy (...). Przepis rozporządzenia nie wprowadza rozróżnienia, czy policjant lub jego małżonek ma być głównym najemcą, czy też współnajemcą lokalu. Dla przyznania równoważnika za brak lokalu przepis wymaga jedynie, by policjant lub jego małżonek nie "posiadał" lokalu z zasobu gminy na podstawie umowy najmu. Lokal, do którego małżonka K.B. posiadała tytuł prawny spełnia wymogi co do przysługującej funkcjonariuszowi powierzchni mieszkalnej. Stosownie bowiem do § 3 rozporządzenia MSWiA z dnia 18 maja 2005r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 105, poz. 664 ze zm.), norma zaludnienia, do której policjant posiada prawo wynosi 7 - 10 m kw. powierzchni mieszkalnej (powierzchni pokoi w lokalach mieszkalnych). Biorąc pod uwagę członków rodziny policjanta wskazanych w art. 89 ustawy o Policji, stwierdzić należy, że stronie przysługują 4 normy zaludnienia - tj. 28 - 40 m kw. Tym samym, na dzień określony w decyzji nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w Ł. z dnia [...] roku stronie nie służyło prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego z uwagi na posiadanie przez małżonkę lokalu mieszkalnego stanowiącego mieszkaniowy zasób Gminy.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący zarzucił powyższej decyzji naruszenie prawa procesowego tj. art. 7, 8, 9, 10 § 1, 11, 75 § 1, 77 § 1, 80, 81, 107 § 3 k.p.a., co w rezultacie doprowadziło do błędnych ustaleń i nieuzasadnionego zastosowania § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 roku w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. i utrzymanej przez nią w mocy decyzji Komendanta Miejskiego Policji w Ł. Skarżący podał, że przed październikiem [...]roku otrzymywał równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego, gdyż mieszkał z rodzicami, którzy mieli mieszkanie własnościowe. W dniu [...] roku zawarł związek małżeński - żona nosi nazwisko A.B. Decyzją nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w Ł.z dnia [...] roku zostało mu przyznane prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] roku, tj. od dnia zawarcia związku małżeńskiego. W dniu [...] roku Komendant Miejski Policji w Ł. cofnął mu uprawnienia do równoważnika z dniem [...] roku, tj. od dnia ślubu, uzasadniając to tym, iż żona była najemcą lokalu jeszcze przed zawarciem związku małżeńskiego. Powyższe organ uznał za udowodnione na podstawie korespondencji z Administracją Nieruchomościami Ł.Ś., a skarżący ustalił w Administracji Nieruchomościami, że żona A.B. stała się najemcą lokalu uprawnionym do jego wykupu z dniem [...] roku, po rezygnacji z praw głównego najemcy przez dotychczasowego najemcę, tj. jego teściową J. P. Zdaniem skarżącego, w tym stanie rzeczy ustalenia organów, które wydały zaskarżone decyzje, są oczywiście błędne, gdyż zostały oparte jedynie na korespondencji, a nie na faktycznych, źródłowych dokumentach, będących odzwierciedleniem istniejącego stanu prawnego.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Ł. wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
W myśl zaś art. 145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie :
1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy,
2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach,
3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Oznacza to, że sąd ma prawo, a także obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, użytymi argumentami, a także podniesionymi wnioskami, zarzutami i żądaniami (patrz J.P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz" Wydawnictwo Lexis Nexis, Warszawa 2004, str. 197).
Zgodnie z art. 135 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Kontroli sądowej w niniejszej sprawie podlegały decyzje wydane w przedmiocie cofnięcia policjantowi uprawnienia do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tj. Dz. U. z 2007 Nr 43, poz. 277 ze zm.) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 918 ze zm.).
Na wstępie niniejszych rozważań wskazać należy, iż zgodnie z art. 88 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Jest to prawo do lokalu o określonej powierzchni, uwzględniającej normy zaludnienia lokali mieszkalnych, określone na podstawie art. 97 ust. 1 ustawy, w drodze rozporządzenia ministra właściwego do spraw wewnętrznych. Z tak określonym prawem do lokalu wiążą się przewidziane w ustawie resortowe sposoby zaspokajania potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy Policji, w szczególności przydział lokalu mieszkalnego (art. 88 ust. 1 w zw. z art. 89 ust. 1 i art. 97 ust. 5), prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (art. 92 ust.1) oraz prawo do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego (art. 94 ust. 1). Powyższe wskazuje, iż realizacja prawa do lokalu mieszkalnego dla funkcjonariusza Policji może nastąpić dwojako. Przez wydanie decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego albo przez przyznanie świadczeń określonych ustawą. Przy czym uprawnienie to winno być realizowane przede wszystkim przez przydzielenie funkcjonariuszowi lokalu mieszkalnego, a dopiero gdy takiego przydziału nie dokonano i policjant takiego lokalu nie posiada przysługuje pomoc finansowa (podobnie uchwała składu 7 Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 roku, sygn. akt I OPS 3/08, LEX 364569).
Zauważyć też należy, że podstawę prawną przyznania równoważnika pieniężnego z tytułu braku lokalu mieszkalnego stanowi przepis art. 92 ust. 1 w związku z art. 95 ust. 1 ustawy o Policji. Powyższe twierdzenie jest uzasadnione tym, że prawo do równoważnika pieniężnego, o jakim mowa w art. 92 ust. 1 ustawy, jest formą realizacji prawa do lokalu mieszkalnego przewidzianego w art. 88 ustawy. Inaczej mówiąc funkcjonariuszowi Policji nie przysługuje równoważnik pieniężny z tytułu braku lokalu mieszkaniowego, jeżeli nie ma on prawa do uzyskania lokalu mieszkalnego, określonego w art. 90 ustawy, z uwagi na występowanie którejś z przesłanek określonych w art. 95 ust. 1 ustawy o Policji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 października 2006 r., sygn. akt I OSK 1320/05, LEX 281349).
Stosownie do treści art. 92 ust. 1 powołanej ustawy policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Natomiast zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku, równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego przyznaje się policjantowi w służbie stałej, jeżeli w miejscu pełnienia służby on sam lub członkowie jego rodziny, o których mowa w art. 89 ustawy o Policji nie posiadają:
1) lokalu mieszkalnego przydzielonego na podstawie decyzji administracyjnej,
2) spółdzielczego lokalu mieszkalnego, w tym lokatorskiego lub własnościowego, oraz spółdzielczego lokalu mieszkalnego zajmowanego na podstawie umowy najmu,
3) lokalu mieszkalnego zajmowanego na podstawie umowy najmu, stanowiącego mieszkaniowy zasób gminy lub innych jednostek samorządu terytorialnego, lokalu stanowiącego własność Skarbu Państwa lub państwowych osób prawnych albo pozostającego w zasobach towarzystw budownictwa społecznego,
4) lokalu mieszkalnego zajmowanego na podstawie umowy najmu innego niż wymieniony w pkt 3, dla którego stawka czynszu za 1 m2 powierzchni użytkowej
lokalu nie jest wyższa od stawki ustalonej przez gminę - dotyczy to również mieszkań
o powierzchni użytkowej przekraczającej 80 m2,
5) domu jednorodzinnego, domu mieszkalno-pensjonatowego lub lokalu
mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, będącego przedmiotem
własności lub współwłasności policjanta lub członków jego rodziny, o których mowa
w art. 89 ustawy o Policji,
6) tymczasowej kwatery.
W niniejszej sprawie bezsporne jest, że decyzją ostateczną z dnia [...] roku Komendant Miejski Policji w Ł. przyznał K. B. prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] roku.
Natomiast decyzją z dnia [...] roku Komendant Miejski Policji w Ł. cofnął K. B. prawo do równoważnika pieniężnego z tytułu braku lokalu mieszkalnego od dnia [...] roku, powołując się na regulację art. 97 ust. 5 ustawy o Policji oraz § 1 ust. 1 pkt 3 w związku z § 6 i § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku, którego delegację ustawową stanowi przepis art. 92 ust. 2 ustawy o Policji. Natomiast organ II instancji wskazał w podstawie prawnej decyzji art. 92 ust. 1 i art. 97 ust. 5 ustawy o Policji, a w uzasadnieniu odwołał się do § 6 w związku z § 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku.
Zgodnie z § 6 rozporządzenia, decyzję o cofnięciu uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego wydaje się, jeżeli policjant przestał spełniać warunki, o których mowa w § 1 ust. 1, lub zmienił się jego stan rodziny, albo: 1) otrzymał pomoc na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu na podstawie odrębnych przepisów, 2) jego małżonek otrzymał pomoc, o której mowa w pkt 1, 3) bezzasadnie odmówił przyjęcia lokalu mieszkalnego odpowiadającego przysługującym mu normom zaludnienia i znajdującego się w należytym stanie technicznym i sanitarnym, 4) w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej uzyskał lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość lub dom jednorodzinny (część domu) albo spółdzielczy własnościowy lokal mieszkalny będące przedmiotem spadku, jeżeli udział w spadku odpowiada co najmniej dwóm normom zaludnienia.
W tym stanie rzeczy znalazły się w obrocie prawnym dwie decyzje, jedna – przyznająca skarżącemu równoważnik pieniężny od dnia [...]roku i druga – cofająca z tą samą datą uprawnienie do tego świadczenia. W niniejszej sprawie, postępowanie administracyjne, w którym wydano zaskarżone decyzje, dotyczyło cofnięcia uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego, z uwagi na ustalenie, że żona funkcjonariusza była najemcą lokalu, stanowiącego mieszkaniowy zasób gminy.
Podkreślić zaś należy, że cofnięcie uprawnienia może nastąpić w przypadkach określonych w § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Organy administracji nie wyjaśniły w motywach zaskarżonych decyzji w sposób wyczerpujący przyczyn zastosowania § 1 ust. 1 pkt 3 i § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku, w sytuacji gdy uznały, że skarżącemu nie przysługiwało uprawnienie do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego na dzień określony w ostatecznej decyzji Komendanta Miejskiego Policji w Ł. z dnia [...] roku. Decyzja przyznająca równoważnik pieniężny ma charakter decyzji konstytutywnej i utrata przyznanego nią świadczenia musi nastąpić również w tej formie, czyli decyzji konstytutywnej orzekającej o utracie praw nabytych inną decyzją. Jeżeli funkcjonariusz utracił uprawnienie do równoważnika pieniężnego, to decyzja orzekająca o jego utracie, czy cofnięciu praw nabytych inną decyzję, powoduje, że decyzja przyznająca poprzednio funkcjonariuszowi uprawnienie przestaje wywoływać skutki prawne (por. wyrok NSA z dnia 10 grudnia 2001 roku sygn. akt OSA 8/01, ONSA 2002/3/95). W tym miejscu zauważyć należy, że cechą istotną aktów konstytutywnych jest to, iż tworzą one nowe obowiązki bądź przyznają uprawnienia, a zatem w ich wyniku zawiązuje się nowy, zmienia bądź uchyla istniejący stosunek materialnoprawny. Ze względu na taką ich istotę wywołują one skutki prawne wyłącznie na przyszłość (ex nunc), nie wcześniej niż od chwili ich wydania. A zatem decyzję o cofnięciu uprawnienia do równoważnika pieniężnego wydaje się, jeżeli zaistniały przesłanki z § 6 rozporządzenia i wywołuje ona skutki na przyszłość. W tej sytuacji cofnięcie skarżącemu uprawnienia do przedmiotowego świadczenia z dniem [...] roku, a więc z datą wsteczną, tj. z datą wcześniejszą niż data orzekania przez organy, nastąpiło z naruszeniem § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku. Powyższa data dotyczy przyznania skarżącemu prawa do równoważnika na podstawie ostatecznej decyzji z dnia [...] roku, która to decyzja nie został uchylona, ani zmieniona w administracyjnym toku instancji, a organy administracji pominęły w swych rozstrzygnięciach charakter decyzji cofającej prawo do równoważnika pieniężnego, tj. charakter konstytutywny.
Ponadto w sprawie nie został zebrany i rozważony w sposób nie budzący wątpliwości materiał dowodowy. Przede wszystkim nie została wyjaśniona w sposób wyczerpujący kwestia tytułu prawnego do lokalu nr [...]. Skoro skarżący podnosił, że Administracja Nieruchomościami w Ł. podała mu inne informacje od tych, które przekazała organowi administracji, obowiązkiem organów było załączyć do akt sprawy dokument w postaci umowy najmu lokalu nr [...] z dnia [...] roku nr [...]. Wbrew zarzutom skargi, obowiązek załączenia przedmiotowej umowy ciążył także na skarżącym.
W niniejszej sprawie Sąd stwierdził więc naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 roku, które miało wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 k.p.a., a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozpoznając ponownie sprawę organy administracji publicznej winny uwzględnić ocenę prawną wyrażoną w uzasadnieniu niniejszego wyroku i prawidłowo załatwić sprawę w przedmiocie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 §1 lit. a/ i lit. c/ oraz art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
TP
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło