II OSK 782/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz Sędziowie sędzia NSA Anna Łuczaj sędzia del. WSA Jarosław Stopczyński (spr.) Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej T. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Po 525/07 w sprawie ze skargi T. L. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej i umorzenia postępowania wznowieniowego oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 20 grudnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę T. L. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] września 2007 r. nr [...] dotyczącą uchylenia decyzji ostatecznej Starosty Śremskiego z dnia [...] października 2006 r. i umorzenia postępowania wznowieniowego. Na wstępie swoich rozważań Sąd I-ej instancji podkreślił, iż zaskarżona decyzja została wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy. Wskazano, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 27 lutego 2007 r. (sygn. akt: II SA/Po 25/07) uchylił decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] listopada 2006 r. utrzymującą w mocy decyzję Starosty Śremskiego z dnia [...] października 2006 r. Sąd I-ej instancji podniósł, iż jest związany ww. wyrokiem który jest prawomocny i w którym przesądzono, iż skarżąca T. L. nie jest stroną postępowania, albowiem jej nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji w rozumieniu art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane. Wskazano w nim, iż usytuowanie planowanego budynku w stosunku do granicy z działką nr [...] pozostaje w zgodzie z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r., Nr 75 poz. 690 ze zm.). Budynek inwestora będzie oddalony od granicy działki o 15 m. W związku z tym jego usytuowanie nie spowoduje jakichkolwiek ograniczeń w możliwości inwestowania na działce skarżącej, a planowana inwestycja ze swej istoty nie należy także do inwestycji generujących hałas i zanieczyszczenia mogące przekraczać dopuszczalne normy. Podniesiono, iż skarżąca w żaden sposób nie wykazała, by zachodziła możliwość ich przekroczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż organ II instancji przy ponownym rozpoznawaniu sprawy jednoznacznie ustalił, że skarżąca złożyła wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego z przyczyny określonej w art.145 §1 pkt. 4 k.p.a. z przekroczeniem określonego w ustawie terminu – art. 148 § 1 k.p.a., albowiem o wydanej decyzji dowiedziała się w dniu 22 maja 2006 r., kiedy to doręczono jej pismo Starostwa Powiatowego w Poznaniu z dnia [...] maja 2006 r., znak [...]. Pismo to zawierało dane co do daty, numeru decyzji Starosty Śremskiego, zawierało również informacje odnośnie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stanowiącego podstawę wydanego pozwolenia na budowę (czyli dane identyfikujące uzyskane przez sąsiadów pozwolenie na budowę). Natomiast skarżąca wniosek o wznowienie postępowania złożyła dopiero w dniu 23 lipca 2006 r. W związku z powyższym Sąd I-ej instancji nie uwzględnił wyjaśnienia skarżącej, jakoby o podstawie wznowienia dowiedziała się w dniu 12 lipca 2006 r.. Sąd stwierdził, iż nieposiadanie przez skarżącą przymiotu strony czyniło w zasadzie niedopuszczalnym badanie w postępowaniu wznowieniowym, wszczętym na jej wniosek jakichkolwiek przesłanek, zawartych w art.145 § 1 k.p.a., ponieważ wznowić postępowanie na żądanie (zgodnie z art. 147 k.p.a.) można jedynie wówczas gdy złoży je strona, przy czym wniosek o wznowienie złożyć może nie tylko strona, która brała udział w postępowaniu, ale także strona, która wprawdzie w takim postępowaniu nie uczestniczyła, ale która wykazała istnienie swego interesu prawnego w rozumieniu art. 28 ust. 2 prawa budowlanego. W niniejszej sprawie skarżąca nie tylko nie miała przymiotu strony, ale i złożyła żądanie wznowienia postępowania po upływie terminu z art.148 § 2 k.p.a.. Skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła T. L.. Wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku oraz poprzedzającej go decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] września 2007 r.. Wniosła również o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca zarzuciła sądowi I-ej instancji naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie jej zdaniem miało istotny wpływ na przebieg sprawy, tj. art. 145 §1 pkt 1 b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi w związku z art. 145 § 1 pkt. 4 i 5 k.p.a. oraz 148 § 2 k.p.a., poprzez nie uchylenie decyzji Wojewody Wielkopolskiego mimo naruszenia przez niego przepisów prawa dających podstawę do wznowienia postępowania, oraz w związku z art. 9 k.p.a. Zarzuciła również naruszenie prawa materialnego – t.j. art. 28 § 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez jego błędną wykładnię a w szczególności uznanie, że skarżąca nie jest stroną postępowania w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego na działce o numerze ewidencyjnym [...] w T., zakończonego wydaniem ostatecznej decyzji Starosty Poznańskiego dnia [...] marca 2006 r. nr [...]. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuję: Skarga kasacyjna nie zasługuję na uwzględnienie. Za bezzasadny uznać należy zarzut naruszenia prawa materialnego tj. zarzut błędnej wykładni art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego do jakiego doszło – zdaniem autora kasacji w postępowaniu przed organami jak i przed sądem I-ej instancji który taką wykładnię zaakceptował. Pamiętać bowiem trzeba, iż postępowanie administracyjne przed organami było przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego dwukrotnie. W uzasadnieniu pierwszego wyroku wydanego w dniu 27 lutego 2007 r. (sygn. akt II SA/Po 25/07) przesądzone zostało, iż zgromadzone w tymże postępowaniu dowody jednoznacznie wskazują, iż nieruchomość wnoszącej skargę kasacyjną T. L. nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji realizowanej na działce sąsiedniej oznaczonej numerem [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał wówczas, że inwestycja o której mowa została usytuowana nie tylko w zgodzie z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. nr. 75 poz 690 ze zm.), ale i w taki sposób że owo usytuowanie nie spowoduje jakichkolwiek ograniczeń w możliwości inwestowania na działce T. L.. Przesądzono także i to że planowana inwestycja nie może być zaliczona do takich których eksploatacja spowoduje powstanie zanieczyszczeń bądź hałasu w ilościach przekraczających dopuszczalne normy. Wszystko to uzasadniało tezę Sądu I-ej instancji która sprowadzała się do uznania, iż sporna inwestycja nie będzie ograniczeniem możliwości korzystania przez T. L. z jej nieruchomości. Powyższe rozstrzygniecie oraz jego uzasadnienie stało się wiążące dla organu II-ej instancji, albowiem nie zaskarżono go w toku instancji. Stwierdzić trzeba, ze zarówno organ administracji jak i Sąd obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wcześniejszego wyroku. O powyższym przesądza art. 153 ppsa statuujący tzw. zasadę związania organu i sądu. Oznacza to, iż ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny ogranicza się w istocie jedynie do kontroli tego czy organy administracyjne w sposób właściwy uwzględniły wytyczne zawarte w poprzednim wyroku, oraz należycie oceniły ewentualne nowe okoliczności które zaistniały ale już po jego wydaniu. W świetle treści art. 153 ppsa ocena prawna wyrażona w niezaskarżonym wyroku sądu I-ej instancji uchylającym zaskarżoną decyzją (a takim był wyrok WSA w Poznaniu wydany w sprawie sygn. akt II Sa/Po 25/07) wiąże nie tylko ten sąd oraz organ ale i Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający skargę kasacyjną od kolejnego wyroku wydanego w tej sprawie (tak NSA m.in. w wyroku z dnia 16 maja 2007 r. wydanym w sprawie sygn. akt I FSK 857/06).Te wszystkie kwestie które były już przedmiotem oceny sądu i co do których sąd nie dopatrzył się uchybień w działaniu organu ponownie oceniane być nie mogą. Do takich kwestii – co podkreślano już wcześniej należy przesądzenie o trafności stanowiska organu I i II instancji co do ustalenia, że skarżąca nie jest stroną postępowania jako że jej nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji realizowanej na działce sąsiedniej. Próba podważania na obecnym etapie postępowania, że T. L. nie jest stroną postępowania wznowieniowego które zostało wszczęte nie może być skuteczna. Trzeba pamiętać o tym, że wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę jest wprawdzie prowadzone w ramach nadzwyczajnego postępowania administracyjnego, lecz nie zmienia to jego zasadniczego przedmiotu czyli udzielenia pozwolenia na budowę. Zarówno więc w sprawie o takie pozwolenie prowadzone w zwykłym trybie jak i w nadzwyczajnym trybie wznowieniowym krąg podmiotów uznawanych za strony powinien być ustalony na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego który stanowi normę szczególną w stosunku do art. 28. k.p.a. W kontekście wyżej przytoczonych rozważań za chybiony uznać należy przedstawiony w kasacji zarzut naruszenia art. 28 ust. 2 prawa budowlanego przez błędną wykładnie. Nie jest tez zasadny zarzut nie zastosowania art. 145 § 1 pkt. 1b ppsa w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 i 5 k.p.a., oraz art. 148 § 2 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a. bowiem autor skargi kasacyjnej nie wskazał na żadne takie okoliczności, które pozwoliłyby na uwzględnienie tego zarzutu. Wobec braku uzasadnionych podstaw kasacji Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ppsa skargę kasacyjną oddalił. ----------------------- 4