II FSK 1616/09
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-03-15
Skład orzekający: Zbigniew Kmieciak, Antoni Hanusz, Jan Rudowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umowa o powierzeniu zarządu nieruchomością wspólną zawarta bez zachowania formy aktu notarialnego jest nieważna, a tym samym czy zarządca nie jest umocowany do złożenia zgłoszenia aktualizacyjnego NIP-2?Ratio decidendi
Umowa o powierzenie zarządu nieruchomością wspólną, zawarta z osobą fizyczną lub prawną, musi być sporządzona w formie aktu notarialnego, zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali. Niezachowanie tej formy skutkuje nieważnością umowy. W konsekwencji, osoba działająca jako zarządca na podstawie takiej nieważnej umowy nie jest prawidłowo umocowana do reprezentowania wspólnoty mieszkaniowej, w tym do składania zgłoszeń aktualizacyjnych NIP-2. Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, pomijając kwestię nieważności umowy z powodu braku wymaganej formy, co skutkowało uchyleniem jego wyroku.Stan faktyczny
Zarządca Wspólnoty Mieszkaniowej złożył zgłoszenie aktualizacyjne NIP-2, dołączając umowę o powierzenie zarządu nieruchomością wspólną zawartą w zwykłej formie pisemnej. Organ podatkowy wezwał do złożenia pełnomocnictwa, a po jego braku pozostawił zgłoszenie bez rozpoznania. WSA uchylił postanowienia organów, uznając, że zgłoszenie NIP-2 nie jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd i nie wymaga pełnomocnictwa. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł skargę kasacyjną, kwestionując formę umowy o zarząd i umocowanie zarządcy.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Zbigniew Kmieciak, Sędzia NSA Antoni Hanusz, Sędzia NSA Jan Rudowski (sprawozdawca), , Protokolant Janusz Bielski, po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2011 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 26 maja 2009 r. sygn. akt I SA/Wr 81/09 w sprawie ze skargi Zarządcy Wspólnoty Mieszkaniowej w B. przy ul. Z. nr [...] na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 27 listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku – zgłoszenia aktualizacyjnego NIP – 2 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu, 2) zasądza od Zarządcy Wspólnoty Mieszkaniowej w B. przy ul. Z. nr [...] na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w W. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 26 maja 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej w B. przy ul. [...] uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 27 listopada 2008 r. oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia 16 października 2008 r.
Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. W dniu 12 września 2008 r. do Urzędu Skarbowego w B. wpłynęło zgłoszenie aktualizacyjne NIP-2 Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...], które zostało podpisane przez zarządcę – A. M. Do powyższego zgłoszenia została dołączona umowa z dnia 23 września 2004 r. powierzenia zarządu nieruchomością wspólną, zwarta pomiędzy pełnomocnikami wspólnoty oraz A. M. jako zarządcą nieruchomości.
Następnie, pomimo wezwania z dnia 22 września 2008 r., pod rygorem pozostawienia podania bez rozpatrzenia, do złożenia dokumentu pełnomocnictwa uprawniającego zarządcę do dokonywania i podpisywania zgłoszeń aktualizacyjnych NIP Wspólnoty, nie złożono wymaganych dokumentów. Poinformowano, że spełnienie powyższego wezwania nie było możliwe, ponieważ A. M. nie występował w sprawie jako pełnomocnik Wspólnoty, lecz jako zarządca działający w oparciu o treść art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. Nr 85, poz. 388 ze zm. dalej:u.w.l.), oraz na podstawie zawartej umowy.
Wobec powyższego organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia 16 października 2008 r. pozostawił bez rozpatrzenia zgłoszenie aktualizacyjne, powołując się na fakt nieuzupełnienia braków w terminie.
W dniu 24 października 2008 r. strona skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie wskazując, że składanie zgłoszeń aktualizacyjnych NIP nie jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu nieruchomością wspólną. Z tego powodu organ podatkowy bezpodstawnie wezwał do złożenia pełnomocnictwa do podpisywania zgłoszeń. Wyjaśniono ponadto, że zarówno umowa, jak i ustawa o własności lokali w katalogu czynności przekraczających zwykły zarząd nie wskazują składania wniosku aktualizacyjnego w imieniu Wspólnoty.
Postanowieniem z dnia 27 listopada 2008 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji stwierdzając, że zarządca składając podpis na zgłoszeniu aktualizacyjnym działał w imieniu Wspólnoty bez odpowiedniego umocowania. W uzasadnieniu wskazano, że składanie zgłoszeń identyfikacyjnych i aktualizacyjnych w imieniu wspólnot mieszkaniowych są czynnościami przekraczającymi zwykły zarząd, ponieważ mają na celu zachowanie bezpieczeństwa obrotu prawnego w aspekcie prawa podatkowego. Zauważono także, że katalog czynności przekraczających zwykły zarząd zawarty w art. 22 u.w.l. jest otwarty, i dlatego też nie można jednoznacznie określić czy czynność nie wymienioną w nim można do niego zakwalifikować. Dodano także, że żaden z zapisów umowy o zarząd nieruchomością wspólną Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] nie upoważnił zarządcy do występowania przed organami podatkowymi.
Powyższe postanowienie zaskarżono do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wnosząc o uchylenie postanowień organów podatkowych oraz nakazanie Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w B. aktualizacji NIP-2 dotyczącego Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...]. Wyjaśniono, że § 3 umowy powierzającej zarząd upoważnił zarządcę do składania oświadczeń woli za Wspólnotę Mieszkaniową w sprawach zwykłego zarządu.
Dyrektor Izby Skarbowej w W. w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko i wniósł o jej odrzucenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylając zaskarżone postanowienie stwierdził, że naruszało ono prawo poprzez przyjęcie, że do podpisania zgłoszenia aktualizacyjnego NIP – 2 przez zarządcę, któremu zarząd nieruchomością wspólną Wspólnoty Mieszkaniowej powierzono na podstawie art. 18 ust. 1 u.w.l., wymagana jest uchwała Wspólnoty Mieszkaniowej o wyrażeniu zgody i udzieleniu pełnomocnictwa do reprezentowania Wspólnoty w postępowaniu podatkowym. Wyjaśniono, że podpisanie powyższych zgłoszeń nie jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu, gdyż służy jedynie poinformowaniu organów o sytuacji już istniejącej. Nie kształtuje sytuacji faktycznej, ponieważ nie łączy się z rozporządzeniem nieruchomością wspólną, nie prowadzi do jej obciążenia ani członków wspólnoty, nie ma także wpływu na przeznaczenie i sposób korzystania.
Sąd pierwszej instancji wskazał także, że składanie zgłoszeń aktualizacyjnych jest czynnością podejmowaną w interesie wspólnoty mieszkaniowej, jako jednostki organizacyjnej zobowiązanej do aktualizowania danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym na podstawie art. 9 ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz.U. z 2004 r., Nr 269, poz. 2681 ze zm.).
Od powyższego wyroku pełnomocnik organu administracji wywiódł skargę kasacyjną, którą oparł na następujących podstawach naruszenia przepisów postępowania (art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), które miały istotny wpływ rozstrzygnięcie sprawy, gdyż w przypadku ich niewystąpienia nie doszłoby do wyeliminowania z obrotu prawnego postanowień zgodnych z prawem, a skarga zostałaby oddalona, a mianowicie:
• przepisu art. 141 § 4 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a w związku z art. art.120, 122, 180 § 1, 169 § 1 i § 4, Ordynacji podatkowej poprzez błędne przedstawienie stanu sprawy i uznanie, że organy podatkowe wydały rozstrzygnięcia w sprawie z naruszeniem zasady praworządności oraz prawdy obiektywnej, a także, iż dokonały w sprawie błędnej wykładni przepisów prawa materialnego naruszając przepisy art. 18 ust. 1 i art. 22 ust. 3 u.w.l. oraz art. 9 ust. 1 ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników i w ten sposób błędne uznanie, że w sprawie dokonana przez zarządcę w imieniu wspólnoty mieszkaniowej czynność zgłoszenia aktualizacyjnego NIP 2, znajdowała umocowanie w treści umowy z dnia 23 września 2004 r. i stanowiła czynność zwykłego zarządu oraz, że nie zaistniały przesłanki do zastosowania przez organy podatkowe przepisów art. 137 § 3 i 169 § 4 Ordynacji podatkowej, a także uznanie, że w sprawie nie spełniły się przesłanki do zastosowania przepisów art. 9 ust. 6 pkt 1 i art. 5 ust. 4 a) ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników oraz nieodniesienie się w treści uzasadnienia podjętego przez Sąd rozstrzygnięcia do dokonanej przez organy podatkowe analizy treści umowy oraz do stanowiska organów podatkowych artykułującego zasadność zastosowania w sprawie przepisów art. 9 ust. 1 w związku z art. 9 ust. 6 pkt 1 i art. 5 ust. 4 a ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, a także uznanie, że umocowaniem do działania przez zarządcę w rozpatrywanej sprawie mogła być umowa o powierzeniu zarządu nieruchomością wspólną z dnia 23 września 2004 r. zawarta bez zachowania formy aktu notarialnego, o której mowa w art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali, co powodowało jej nieważność na podstawie przepisu art. 73 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2000 r. Nr 22 poz. 271 ze zm., dalej k.c) oraz, że w sprawie skutecznie wykazano powierzenie zarządu na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali;
• przepisu art. 133 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku z przepisami art. 120, 122, 180 § 1, 169 § 1 i 169 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, iż materiał dowodowy stanowiący akta sprawy daje podstawę do oceny, że organy podatkowe naruszyły przepisy prawa materialnego oraz że w sprawie zarządca był umocowany do podpisania i złożenia zgłoszenia aktualizacyjnego NIP 2 na podstawie umowy z dnia 23 września 2004 r. oraz art. art. 18 ust. 1 i art. 22 ust. 3 ustawy o własności lokali w związku z art. 9 ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników oraz że działanie to stanowiło czynność zwykłego zarządu, w następstwie czego brak było podstaw do zastosowania przez organy podatkowe przepisu art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej, podczas gdy materiał dowodowy sprawy (akta sprawy) nie dawał podstaw do uznania, że w sprawie zarządca działał w zakresie zwykłego zarządu i był umocowany do działania w sprawie w imieniu wspólnoty mieszkaniowej oraz, że organy podatkowe wadliwie wezwały do złożenia dokumentu pełnomocnictwa na podstawie przepisu art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej i w następstwie tego zastosowały przepis art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej. Nadto materiał dowodowy sprawy (akta sprawy) nie dawał podstaw do uznania, że w sprawie skutecznie wykazano powierzenie zarządu na podstawie art. 18 ust. 1 u.w.l. i że umocowanie zarządcy do działania w imieniu wspólnoty mieszkaniowej wynikało z umowy o powierzeniu zarządu nieruchomością wspólną z dnia 23 września 2004 r., podczas gdy umowa nie spełniała wymogu zachowania formy aktu notarialnego, przewidzianej w przepisie art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali co powinno skutkować uznaniem jej za nieważną na podstawie przepisu art. 73 § 2 k.c. Materiał dowodowy sprawy nie dawał także podstaw do uznania, że zakres wskazanej umowy obejmował umocowanie do działania przez zarządcę w imieniu wspólnoty mieszkaniowej w sprawie podpisania i złożenia zgłoszenia aktualizacyjnego NIP2;
• przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w związku z § 2 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie i uchylenie zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. oraz poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji w sytuacji, gdy organy te nie dokonały błędnej wykładni przepisów prawa materialnego i zasadnie zastosowały art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej;
• przepisu art. 151 p.p.s.a. poprzez nieoddalenie skargi w sytuacji, gdy w postępowaniu podatkowym nie doszło do naruszenia prawa ani procesowego ani też materialnego poprzez błędną wykładnię;
• przepisu art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) poprzez wadliwe wykonanie kontroli rozstrzygnięć organów podatkowych pod względem ich zgodności z prawem i uznanie, że postanowienia zapadłe w sprawie zostały podjęte w wyniku błędnej wykładni przepisów prawa materialnego naruszając zasadę praworządności oraz prawdy obiektywnej, co doprowadziło do wyeliminowania z obrotu prawnego rozstrzygnięć organów podatkowych zgodnych z prawem.
Skarga kasacyjna została również oparta na zarzutach naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), a mianowicie:
• błędną wykładnię przepisów art. 22 ust. 3 pkt. 1-10 u.w.l. polegającą na uznaniu, że samodzielne składanie i podpisanie zgłoszenia aktualizacyjnego NIP 2, na podstawie przepisu art. 9 ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników przez zarządcę, któremu zarząd powierzono na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali jest czynnością nie przekraczającą zwykłego zarządu związaną z prowadzeniem bieżących spraw wspólnoty mieszkaniowej, podczas gdy prawidłowa wykładnia powinna uwzględniać, że składanie i podpisywanie zgłoszenia aktualizacyjnego NIP 2 stanowi czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu. Wskutek dokonania błędnej wykładni, o której mowa wyżej, doszło do niezastosowania przepisu art. 33 w związku z art. 22 ust. 2 ustawy o własności lokali oraz niewłaściwego zastosowania przepisu 33 w związku z art. 21 ust. 1 tej ustawy;
• niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 18 ust. 1 u.w.l., polegające na uznaniu, że ustalony stan faktyczny podlega subsumcji pod normę tego przepisu, tj. że w sprawie został ustanowiony zarządca na podstawie przepisu art. 18 ust. 1 tej ustawy, podczas gdy w ustalonym stanie faktycznym nie wykazano ustanowienia zarządcy na podstawie przepisu art. 18 ust. 1 u.w.l., zaś zarząd powierzono umową zawartą bez zachowania wymogu formy aktu notarialnego, w następstwie czego z mocy przepisu art. 73 § 2 k.c. czynność ta była nieważna i nie pozwalała na uznanie, że stan faktyczny odpowiada normie prawnej wynikającej z przepisu art. 18 ust. 1 u.w.l.;
• niezastosowanie przepisu art. 73 § 2 k.c. i w ten sposób niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 18 ust. 1 u.w.l. polegające na uznaniu, że w sprawie skutecznie wykazano ustanowienie zarządcy wspólnoty mieszkaniowej, który mógł za nią skutecznie działać na podstawie art. 21 ust. 1 tejże ustawy, podczas gdy prawidłowe zastosowanie przepisu art. 73 § 2 k.c. powinno skutkować stwierdzeniem, że czynność prawna ustanawiająca zarządcę była nieważna, a zatem że w sprawie nie doszło do wykazania ustanowienia zarządcy na podstawie przepisu art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali, co wyłącza możliwość jego działania na podstawie art. 21 ust. 1 tej ustawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie
Na wstępie należy zaznaczyć, że sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty sprowadziły się do dwóch kwestii: określenia, czy w rozpatrywanej sprawie umowa o zarząd nad nieruchomością wspólną została zawarta we właściwej formie oraz wskazanie, czy dokonanie zgłoszenia aktualizacyjnego NIP – 2 jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd. Przed rozważeniem powyższych problemów należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 21 ust. 1 u.w.l. funkcją zarządu wspólnoty mieszkaniowej jest kierowanie sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentowanie jej na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali. Z kolei art. 22 ust. 1 i 2 u.w.l. reguluje sposób zarządu wskazując, że czynności zwykłego zarządu są podejmowane samodzielnie, a do podjęcia czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu potrzebna jest uchwała właścicieli lokali wyrażająca zgodę na dokonanie tej czynności oraz udzielająca pełnomocnictwa do zawierania umów stanowiących czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu w formie prawem przewidzianej.
Po przedstawieniu zagadnień wstępnych należy wskazać, że za oparty na usprawiedliwionych podstawach należało uznać zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przepisów postępowania – art. 133 § 1 oraz art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku z art. 122, art. 180 § 1, art. 169 § 1 i § 4 Ordynacji podatkowej polegające na pominięciu pisemnej umowy zarządu z dnia 23 września 2004 r. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Sąd pierwszej instancji wydając zaskarżone orzeczenie był zobligowany ustosunkować się do problemu zawarcia powyższej umowy w niewłaściwej formie prawnej. Trzeba bowiem wskazać, że zgodnie z art. 18 pkt 1 u.w.l. właściciele lokali mogą w umowie o ustanowieniu odrębnej własności lokali albo w umowie zawartej później w formie aktu notarialnego określić sposób zarządu nieruchomością wspólną, a w szczególności mogą powierzyć zarząd osobie fizycznej albo prawnej. Tym samym z literalnej wykładni tego przepisu w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że powierzenie zarządu nieruchomością wspólną musi mieć kwalifikowaną formę aktu notarialnego. Natomiast umowa z dnia 23 września 2004 r., została zawarta bez zachowania wymaganej formy.
Kwestia skutków niedochowania właściwej formy prawnej została uregulowana w art. 73 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2000 r. Nr 22 poz. 271 ze zm., dalej k.c.) zgodnie, z którym jeżeli ustawa zastrzega dla czynności prawnej formę pisemną, czynność dokonana bez zachowania zastrzeżonej formy jest nieważna tylko wtedy, gdy ustawa przewiduje rygor nieważności. Natomiast w przypadku, gdy ustawa zastrzega dla czynności prawnej inną formę szczególną, czynność dokonana bez zachowania tej formy jest nieważna. Dodatkowo należy wskazać, że akt notarialny jest pisemną kwalifikowaną forma zawarcia umowy, która zastrzegana jest pod rygorem nieważności (ad solemnitatem) (por. Komentarz do art. 73 k.c. [w:] B. Giesen, W.J. Katner, P. Księżak, B. Lewaszkiewicz-Petrykowska, R. Majda, E. Michniewicz-Broda, T. Pajor, U. Promińska, M. Pyziak-Szafnicka, W. Robaczyński, M. Serwach, Z. Świderski, M. Wojewoda, Kodeks cywilny. Część ogólna. Komentarz, LEX, 2009; Piasecki Kazimierz Komentarz Zakamycze 2003 Komentarz do art.73 kodeksu cywilny, [w:] Piasecki K., Kodeks cywilny. Komentarz. Księga pierwsza. Część ogólna. LEX). Innymi słowy jeżeli dla ważności czynności prawnej wymagane jest zachowanie formy aktu notarialnego, to należy uznać, że jej brak czyni czynność nieważną. Tym samym w przypadku zawarcia umowy o powierzenie zarządu nad nieruchomością wspólną bez zachowania wymogu aktu notarialnego należy uznać, że czynność prawna będąca jej przedmiotem jest nieważna (por wyrok SN z dnia 26 listopada 2004 r., sygn. akt CK 384/04).
Mając na uwadze powyższe teoretyczne rozważania należy uznać, że w rozpatrywanej sprawie nie został ustanowiony zarząd nad nieruchomością wspólną. Nieprzedstawienie umowy powierzenia zarządu poświadczonej notarialnie przesądziło o uznaniu, że osoba, która złożyła zgłoszenie aktualizacyjne nie była prawidłowo umocowana do dokonania tej czynności. Umowa z dnia 23 września 2004 r. nie dawała prawa do wstępowania w charakterze zarządcy nieruchomości. Z tego powodu w sprawie aktualizacji NIP (art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników ) składający zgłoszenie powinni powołać się na pełnomocnictwo właścicieli lokali – do czego zostali wezwani. W przypadku niewykonania powyższego wezwania należało uznać, że zgłoszenie aktualizacyjne NIP – 2 dokonane przez podmiot nieupoważniony do reprezentowania wspólnoty mieszkaniowej należało pozostawić bez rozpoznania.
Za trafną z kolei należało uznać ocenę Sądu – co nie miało już jednak wpływu na wynik sprawy – odnoszącą się do wskazania, że zgłoszenie aktualizacyjne nie mogło zostać uznane za czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu (art. 22 ust. 1 i ust. 3 u.w.l.). Nie miał racji kastrator stwierdzając, że powyższe zgłoszenie nie stanowi czynności zwykłego zarządu. Przesądza o tym bowiem charakter czynności zgłoszenia aktualizacyjnego, który zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji podatników i płatników polega na aktualizowaniu danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym do ewidencji podatników, płatników podatków i płatników składek ubezpieczeniowych przez dokonanie zgłoszenia do właściwego naczelnika urzędu skarbowego. Rozważając kwestię, czy powyższe zgłoszenie można uznać za czynność zwykłego zarządu przede wszystkim należy zauważyć, że w ustawie o własności lokali wyszczególniono jedynie przykładowe czynności przekraczające zwykły zarząd, nie wymieniając czynności zwykłego zarządu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego czynności zwykłego zarządu dotyczą zobowiązań wynikających z normalnego użytkowania nieruchomości (por. wyrok SN z dnia 8 października 2008 r. sygn. akt V CSK 143/08). Wydaje się, że jednym z powyższych zobowiązań jest dokonywanie cyklicznych czynności, które są niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania Wspólnoty mieszkaniowej. Dlatego też, obowiązki związane z bieżącym zarządzeniem nieruchomością, które nie są wprost wymienione w umowie, przepisach ustawy jako przekraczające zwykły zarząd albo w oczywisty sposób nie sprzeciwiają się charakterowi czynności zwykłego zarządu należy uznać za czynności zwykłego zarządu.
Skoro zaś wspólnota mieszkaniowa jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych (por. wyrok NSA z dnia 17 lipca 2008 r. sygn. akt II FSK 588/07 publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl dalej: CBOSA) i z tego tytułu ciążą na niej określone obowiązki, które można zaliczyć do kategorii zachowawczych, a nie rozporządzających to mają one cechy czynności zwykłego zarządu (por. wyrok NSA z dnia 28 maja 2009 r. sygn. akt II OSK 852/08 publik. w CBOSA). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego jedną z takich czynności było poinformowanie organów podatkowych o ewentualnych zmianach w danych, które były objęte obowiązkiem ewidencyjnym. Ustanowienie zarządu nieruchomością wspólną (art. 18 ust. 1 u.w.l.) uprawnia zarządcę do złożenia tego rodzaju zgłoszenia aktualizacyjnego bez konieczności wyrażenia dodatkowej zgody w formie uchwały.
W tym zakresie podniesione zarzuty (art. 141 § 4, art. 145 § 2 pkt 1 lit a) w związku z art. 22 ust. 1 i ust. 3 u.w.l. oraz art. 9 ust. 1. ustawy o ewidencji i identyfikacji podatników i płatników) należało uznać za pozbawione uzasadnionych podstaw.
Reasumując należy wskazać, iż o wyniku sprawy przesądziła ocena o trafności zarzutów naruszenia przepisów postępowania odnosząca się do pominięcia przez Sąd, okoliczności, że umowa zarządu bez zachowania wymaganej formy aktu notarialnego była nieważna.
Mając na względzie wszystkie przytoczone okoliczności uwzględniając skargę kasacyjną orzeczono na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. i zaskarżony wyrok uchylono w całości, a sprawę przekazano Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b) i § 14 ust. 2 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).
-----------------------
9
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło