VII SA/Wa 543/09

WyrokWSA w Warszawie2009-06-16

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Mirosława Kowalska, Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wydając decyzję stwierdzającą nieważność innej decyzji, prawidłowo ustalił przymiot strony postępowania, uwzględniając wytyczne sądu zawarte w poprzednim orzeczeniu?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, rozpatrując ponownie sprawę po uchyleniu jego wcześniejszej decyzji przez sąd, jest związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi w orzeczeniu sądu (art. 153 PPSA). W przypadku braku własnego postępowania dowodowego i rozważań, a jedynie powołania się na fragmenty uzasadnienia wyroku sądu, organ narusza te zasady, co skutkuje koniecznością uchylenia jego decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) stwierdzającej nieważność decyzji Starosty zatwierdzającej projekt budowlany i pozwolenie na budowę budynku handlowo-usługowo-mieszkalnego, a następnie zatwierdzającej projekt zamienny dotyczący placu składowego. Wniosek o stwierdzenie nieważności złożyły osoby mieszkające w sąsiedztwie placu, podnosząc uciążliwości. Po odmowie stwierdzenia nieważności przez Wojewodę i umorzeniu postępowania odwoławczego przez GINB z powodu braku przymiotu strony u odwołującej, WSA uchylił decyzję GINB. Następnie GINB wydał decyzję stwierdzającą nieważność decyzji Starosty. P. M., który uzyskał pozwolenie na budowę, zaskarżył tę decyzję GINB, zarzucając naruszenie przepisów o przymiocie strony i nieprawidłowe ustalenie tego przymiotu na podstawie wyroku WSA.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, oraz zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego P. M. kwotę 460 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr), Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi P. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2009 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego P. M. kwotę 460 (czterysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Starosta [...] decyzją nr [...] z dnia [...] października 2002 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił P. M. pozwolenia na budowę budynku handlowo-usługowo-mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...] w P. Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2004 r., znak [...], na podstawie art. 36a ustawy Prawo budowlane, ten sam organ zmienił ww. decyzję, zatwierdzając jednocześnie projekt zamienny. Kolejną decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. znak: [...] Starosta [...] zmienił decyzję nr [...] z dnia [...] października 2002 r. (w sentencji pomyłkowo podano z dnia [...] października 2002 r.) oraz decyzję nr [...] z dnia [...] lipca 2004 r. w zakresie objętym projektem budowlanym zamiennym, w części dotyczącej zagospodarowania terenu pod plac magazynowo-składowy materiałów budowlanych i opału na działkach nr ewid. [...], [...], a także zatwierdził projekt budowlany zamienny (plac składowy, waga towarowa). Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2007 r., wystąpili D. i K. P., podnosząc, że są właścicielami nieruchomości sąsiedniej, mieszkają w bezpośrednim sąsiedztwie placu składowego. Zdaniem wnioskodawców, plac ten jest źródłem uciążliwości. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2007 r. znak: [...], odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2007 r. znak: [...]. Od ww. decyzji Wojewody [...] odwołanie złożyła B. P. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2008 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., Nr 98 poz. 1071, ze zm.), umorzył postępowanie odwoławcze. Organ odwoławczy stwierdził, że nieruchomości skarżącej, tj. działki o nr ewid. [...], [...], [...] i [...], nie graniczą bezpośrednio z działkami objętymi inwestycją i nie znajdują się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji. Tym samym B. P. nie posiada przymiotu strony w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2007 r. znak: [...]. Po rozpatrzeniu skargi B. P. na powyższą decyzję, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 lipca 2008 r., w sprawie o sygnaturze akt VII SA/Wa 685/08, uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a., co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, organ II instancji nie wyjaśnił, czy odwołującej się przysługuje przymiot strony. Posiadanie przymiotu strony przez właściciela nieruchomości położonej w "zasięgu oddziaływania obiektu" jest uzależnione od tego, czy projektowany obiekt może oddziaływać ujemnie na jego nieruchomość, co jest równoznaczne z naruszeniem interesu prawnego. Organ nie wyjaśnił zatem, czy uciążliwości związane ze zmianą sposobu zagospodarowania działki mieszczą się w jej granicach, czy też obejmują swoim oddziaływaniem także nieruchomość odwołującej się. Sąd podkreślił, że stroną postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest nie tylko strona postępowania zwykłego zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji. Po ww. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zapadła zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2009 r. znak [...]. Organ odwoławczy - po ponownym rozpatrzeniu odwołania B. P. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. znak: [...], odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2007 r. znak: [...], zmieniającej decyzję Starosty [...] z dnia [...] października 2002 r., nr [...] oraz z dnia [...] lipca 2004 r, nr [...] - uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. znak: [...] i stwierdził nieważność decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2007 r. znak: [...]. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał przebieg dotychczasowego postępowania. Następnie zacytował rozważania Sądu w przedmiocie okoliczności istotnych dla oceny przymiotu strony odwołującej się w niniejszej sprawie, po czym stwierdził, że z uwagi na powyższe należało uznać B. P. za stronę niniejszego postępowania. Ponadto organ przedstawił własną argumentację w zakresie oceny tego, że kontrolowana w niniejszym postępowaniu decyzja obarczona jest wadą rażącego naruszenia prawa. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniósł P. M. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucił jej naruszenie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego oraz art. 28 k.p.a., poprzez przyznanie B. P. statusu strony tylko i wyłącznie na podstawie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wydanego w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 685/08. W ocenie skarżącego organ II instancji nie ustalił, czy rzeczywiście ww. ma przymioty strony w przedmiotowej sprawie, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 7, art. 77 §1 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a., poprzez nie rozpatrzenie całokształtu materiału dowodowego i pominięcie okoliczności istotnych dla wydania decyzji. W szczególności organ pominął dowód na okoliczność, że ewentualne uciążliwości związane ze zmianą sposobu zagospodarowania działki mieszczą się w granicach tej działki, a także, iż obiekt został zaprojektowany przy zapewnieniu poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich oraz nie powoduje dolegliwości dla otoczenia, a w szczególności B. P. Ponadto skarżący zarzucił naruszenie art. 36a ustawy Prawo budowlane, poprzez błędną jego wykładnię, tj. przyjęcie, że nie może on mieć zastosowania do zmiany decyzji administracyjnej - pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny, sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja zapadła z obrazą przepisu art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270, ze zm.), co w okolicznościach sprawy ma kluczowe znaczenie, a nadto z obrazą zasad postępowania administracyjnego określonych w przepisach art. 7 i 77 k.p.a., tj. bez właściwego wyjaśnienia istotnych i podnoszonych w wyroku Sądu okoliczności. Zgodnie z przepisem art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. Zdaniem Sądu kontrolowana decyzja zapadła bez uwzględnieniem wytycznych zawartych w ww. wyroku tutejszego Sądu. Organ wbrew wytycznym Sądu nie przeprowadził własnego postępowania dowodowego, nie przedstawił własnych rozważań, a w nieuzasadniony sposób, przywołując fragmenty uzasadnienia wyroku, stwierdził, że B. P. ma przymiot strony w niniejszym postępowaniu. Rozpoznając sprawę ponownie organ kierując się wskazaniami Sądu zawartymi w ww. wyroku, ale we własnym zakresie, ustali i rozważy, czy w świetle przepisu art. 28 ustawy Prawo budowlane odwołująca ma przymiot strony w niniejszym postępowaniu, tj. czy nieruchomość, której jest właścicielką pozostaje w obszarze oddziaływania inwestycji objętej kwestionowaną w postępowaniu nieważnościowym decyzją. Organ będzie miał na uwadze, że wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu winno nastąpić, biorąc pod uwagę funkcję, formę, konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakterystyczne oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji, uwzględniając treść nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2007 r, sygn. akt II OSK 1321/06, publ. LEX nr 3479490). Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd orzekł jak w sentencji w trybie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.). W pkt II i III wyroku orzeczono na podstawie art. 152 i 200 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło