II OSK 1749/09

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-11-23

Skład orzekający: Barbara Adamiak, Maria Czapska - Górnikiewicz, Grażyna Radzicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej za nieprawidłowe oznakowanie suplementu diety jest dopuszczalne przed upływem terminu wyznaczonego na dostosowanie oznakowania do wymogów prawnych?
Ratio decidendi
Przepisy ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia nie uzależniają możliwości nałożenia kary pieniężnej od upływu terminu zakreślonego stronie w decyzji o potrzebie prawidłowego oznakowania produktu. Ustawa obliguje organ do nałożenia kary za sam fakt naruszenia wymagań w zakresie znakowania środków spożywczych, a wysokość kary może być uzależniona od szeregu czynników, takich jak stopień szkodliwości czynu, zawinienia, zakresu naruszenia, dotychczasowej działalności podmiotu oraz wielkości produkcji.
Stan faktyczny
Spółka została ukarana karą pieniężną za nieprawidłowe oznakowanie suplementu diety, w tym za brak sformułowania "najlepiej spożyć przed końcem..." przy dacie minimalnej trwałości oraz za użycie w wykazie składników terminu "octan tokoferolu", który nie był wymieniony w przepisach dotyczących dozwolonych substancji dodatkowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki, uznając decyzje organów za prawidłowe. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania poprzez nałożenie kary przed upływem terminu na dostosowanie oznakowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Barbara Adamiak Sędziowie sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz sędzia del. NSA Grażyna Radzicka /spr./ Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] S.A. z siedzibą w M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 lipca 2009 r. sygn. akt VII SA/Wa 686/09 w sprawie ze skargi [...] S.A. z siedzibą w M. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lutego 2009 r. znak [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej w związku z nieprawidłowościami w zakresie oznakowania suplementu diety oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 10 lipca 2009 r. oddalił skargę [...] S. A. z siedzibą w M. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lutego 2009 r. znak [...] w przedmiocie kary pieniężnej w związku z nieprawidłowościami w zakresie oznakowania suplementu diety. Wyrok wydano w następujących okolicznościach sprawy. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Rzeszowie decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. ([...]), działając na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 oraz art. 104 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. nr 171, poz. 1225), wobec nieprzestrzegania wymagań dot. znakowania środków spożywczych, określonych w § 6 ust. 1 oraz § 11 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych (Dz. U. nr 137, poz. 966 ze zm.) nałożył na [...] "[...]" S. A. w M. karę pieniężną wysokości 5.000 zł. W uzasadnieniu organ podniósł, że dnia 21 sierpnia 2008 r. organ powiatowy przeprowadził kontrolę sanitarną w ww. zakładach, podczas której dokonał m. in. oceny prawidłowości znakowania produktu [...]. Organ wojewódzki wskazał, że zgodnie z § 11 ust. 2 ww. rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych data minimalnej trwałości suplementu diety oznaczona miesiącem i rokiem powinna być poprzedzona sformułowaniem "najlepiej spożyć przed końcem...". Data minimalnej trwałości [...] oznaczona miesiącem i rokiem winna być zatem poprzedzona sformułowaniem "najlepiej spożyć przed końcem". Natomiast stosownie do § 6 ust. 1 tego rozporządzenia zamieszczając w wykazie składników dozwolonych substancje dodatkowe, podaje się ich nazwę lub numer oraz zasadniczą funkcję technologiczną, która ta substancja pełni w środku spożywczym. Dlatego użycie na opakowaniu w wykazie składników terminu "octan tokoferolu", pełniącego funkcję przeciwutleniacza jest niezgodne z obowiązującym w chwili oznakowania produktu rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 23 kwietnia 2004 r. w sprawie dozwolonych substancji dodatkowych i substancji pomagających w przetwarzaniu (Dz. U. nr 94, poz. 933 ze zm.). Obecnie obowiązujące rozporządzenie w sprawie dozwolonych substancji dodatkowych również nie wymienia takiego składnika. Powyższe uchybienia, w ocenie organu, wypełniały przesłanki z art. 103 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, to jest do nałożenia kary pieniężnej zgodnie z art. 104 ust. 1 ww. ustawy. Jako stopień szkodliwości organ podał, że zakład nie przestrzega wymagań prawnych w zakresie znakowania środków spożywczych; co do stopnia zawinienia i zakresu naruszenia – umyślnie sprzedaje nieprawidłowo oznakowane środki spożywcze (dotychczas stwierdzono niewłaściwe znakowanie w przypadku 23 wprowadzonych do obrotu suplementów diety); w zakresie dotychczasowej działalności – firma działa na rynku od 2004 r., obecna oferta handlowa przewiduje 48 suplementów diety; co do wielkości produkcji wprowadzany był on do obrotu od 30 czerwca 2006 r. do 30 stycznia 2008 r. (trzy partie o nr: 2081105, 3020406, 1010207 3), w ilości 11201 sztuk, co stanowi kwotę: 23.781 zł 19 gr. Główny Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. ([...]), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 103 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, po rozpoznaniu odwołania [...] "[...]" S. A. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy przytoczył treść art. 16 rozporządzenia (WE) Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. Urz. WE L 31 z 01.02.2002 r.) oraz art. 46 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej. Organ II instancji nie zgodził się z zarzutami odwołania o niesprecyzowaniu w decyzji jakiego produktu wymierzona kara dotyczy i o jakie naruszenie chodzi. Organ wskazał, że firma nie kwestionowała zasadności zarzutów organu, opracowując nową etykietę. W skardze [...] "[...]" S. A. wniosły o uchylenie decyzji wydanych w obu instancjach i zarzuciły naruszenie: 1) art. 103 ust. 2 pkt 1 oraz 104 ust. 1 i 2 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia poprzez utrzymanie w mocy bezpodstawnej decyzji o wymierzeniu kary pieniężnej; 2) art. 103 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy poprzez utrzymanie decyzji wymierzającej karę przewyższającą pięciokrotną wartość zakwestionowanej ilości środka spożywczego; 3) art. 104 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy poprzez nieprawidłowe określenie stopnia szkodliwości czynu i przebiegu dotychczasowej działalności strony; 4) art. 15 i 127 § 1 kpa poprzez nierozpoznanie istoty sprawy i automatyczne skopiowanie ustaleń organu I instancji pozbawiając skarżącą prawa do ponownego merytorycznego zbadania sprawy; 5) art. 7 oraz art. 77 § 1 kpa poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego z wykorzystaniem wiadomości specjalnych dla ustalenia charakteru i przeznaczenia substancji octan – tokoferolu zastosowanej w produkcie [...] oraz ewentualnego istnienia synonimów tej nazwy; 6) art. 7 oraz 77 § 1 kpa przez pobieżność w ocenie: a) ilości zakwestionowanego środka spożywczego (w zakresie oznaczenia daty przydatności do spożycia zakwestionowano 3 serie produkcyjne w oparciu o jednostkowy przypadek); b) wartości zakwestionowanej ilości środka spożywczego w sytuacji, gdy wada w zakresie oznakowania daty dotyczy – zgodnie z danymi zawartymi w aktach sprawy – jednostkowych przypadków (na których nie ujęto oznaczenia dnia); Zdaniem skarżącej, ujęte w pkt 4 – 6 uchybienia pociągnęły za sobą: 7) błędy w ustaleniach faktycznych polegające na bezpodstawnym przyjęciu, że: a) kwota 5000 zł nie przekracza pięciokrotnej wartości zakwestionowanej ilości środka spożywczego; b) strona skarżąca dotychczas nieprawidłowo oznakowała i wprowadzała do obrotu 23 rodzaje suplementów diety; 8) pominięcie okoliczności iż : a) zakwestionowane oznakowanie (jednostkowy brak daty dziennej), de facto skróciło termin przydatności produktu o jeden miesiąc co jest korzystne dla konsumentów i nie mogło wyrządzić im żadnej szkody. b) brak przeliczenia zawartości witaminy E na mg ekwiwalentu alfa - tokoferolu nie mógł wprowadzić konsumenta w błąd z uwagi na bardzo niewielką dawkę substancji wykorzystaną jedynie dla celów konserwujących (jako przeciwutleniacz) c) określenie witamina E odnosi się do kilku różnych związków chemicznych, które mogą występować w środkach spożywczych i uznawane są jako synonim witaminy l E, a także: d) pominięcie, że w toku postępowania organ ustalił, iż octan dl – alfa - tokoferylu - jest dopuszczony zgodnie z prawem do stosowania w suplementach diety; e) pominięcie okoliczności, iż jedyną znaną i dopuszczoną do stosowania substancją tego typu jest "octan dl - alfa - tokoferylu" i użycie nazwy "octan tokoferolu" nie powoduje wprowadzenia w błąd konsumenta; f) błędne przyjęcie, że istnieją rozbieżności pomiędzy faktycznym składem produktu, a składem podanym na opakowaniu; 9) Pominięcie zarzutów odwołania co do: a) błędnego określenia stopnia szkodliwości czynu - poprzez niewskazanie rodzaju i wielkości szkód i osób poszkodowanych, oraz stopnia zawinienia - jako umyślna sprzedaż nieprawidłowo oznakowanych środków spożywczych; b) rozszerzenia naruszenia na 23 przypadki złego znakowania innych produktów, które nie są związane bezpośrednio ze sprawą; c) kontroli produktu, którego data przydatności do spożycia upłynęła 30 marca 2008r tj. przed wszczęciem kontroli; d) niejasnego i nieprecyzyjnego formułowania sentencji decyzji. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Oddalając skargę [...] "[...]" S. A. Sąd I instancji wskazał, że wymagania i procedury niezbędne dla zapewnienia bezpieczeństwa żywności i żywienia zgodnie z przepisami rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego powołującego Europejski Urząd do Spraw Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w sprawie bezpieczeństwa żywności (Dz.Urz. WE L 31 z 1.02.2002, str. 1; Dz.Urz.UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 6, str. 463), określa ustawa z dnia 25 sierpnia 2006r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz.U. Nr 171, poz. 1225). Zgodnie z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit a ww. ustawy oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd, w szczególności co do charakterystyki środka spożywczego, w tym jego nazwy, rodzaju, właściwości, składu, ilości, trwałości, źródła lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji. Sąd I instancji podkreślił, że w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 18 września 2008 r. - w sprawie dozwolonych substancji dodatkowych (Dz.U. Nr 177, poz. 1094), wydanym na podstawie art. 10 ust. 1-4 powołanej ustawy, zawarto wykaz dozwolonych substancji dodatkowych, które mogą być wprowadzane do obrotu i stosowane w żywności zgodnie z ich funkcjami technologicznymi, oraz szczegółowe warunki ich stosowania, w tym rodzaj środków spożywczych, w których mogą być stosowane, oraz dopuszczalne maksymalne poziomy, jak również szczegółowe wymagania w zakresie oznakowania substancji dodatkowych przeznaczonych i nieprzeznaczonych bezpośrednio dla konsumenta finalnego. Rozporządzenie to uchyliło poprzednio obowiązujące rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 23 kwietnia 2004r. w sprawie dozwolonych substancji dodatkowych i substancji pomagających w przetwarzaniu (Dz.U. Nr 94, poz. 933 ze zm.). Natomiast w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007r. w sprawie znakowania środków spożywczych (Dz.U. Nr 137, poz. 966 ze zm.), wydanym na podstawie art. 50 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, uregulowano szczegółowy zakres informacji podawanych m.in. w oznakowaniu opakowanych środków spożywczych. W § 11 ust. 2 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych wskazano wprost, że datę minimalnej trwałości poprzedza się wyrażeniem "najlepiej spożyć przed", jeżeli jest oznaczona datą dzienną, albo wyrażeniem "najlepiej spożyć przed końcem..." w innych przypadkach. Takim zatem 'oznaczeniem minimalnej trwałości produktu skarżąca zobowiązana była opatrzyć opakowanie suplementu diety [...]. Przy czym, zgodnie z treścią § 6 ust. 1 ww. rozporządzenia – zamieszczając w wykazie składników dozwolonych substancje dodatkowe - Spółka powinna była podać ich nazwę lub numer oraz zasadniczą funkcję technologiczną, którą substancja ta pełni w środku spożywczym. Ponadto, w wykazie składników dozwolonych winny być podane tylko te substancje dodatkowe, które wymieniono w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 18 września 2008 r. - w sprawie dozwolonych substancji dodatkowych (Dz.U. Nr 177, poz. 1094) i obowiązującym uprzednio rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 23 kwietnia 2004r. w sprawie dozwolonych substancji dodatkowych i substancji pomagających w przetwarzaniu. Jak wynika z ustaleń Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w M., dokonanych podczas kontroli zakładu skarżącej w dniu 21 sierpnia 2008r., oraz w toku postępowania administracyjnego opakowanie suplementu diety [...] nie spełniało warunków wymienionych w przytoczonych wyżej przepisach. Umieszczana na opakowaniu data minimalnej trwałości tego produktu, jako nieoznaczona datą dzienną, nie była poprzedzona sformułowaniem "najlepiej spożyć przed końcem". Nadto, podana w wykazie składników [...] substancja "octan tokoferolu", pełniąca funkcję przeciwutleniacza, nie jest wymieniona w ww. rozporządzeniu w sprawie dozwolonych substancji dodatkowych, jak również nie była wymieniona w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 23 kwietnia 2004r. w sprawie dozwolonych substancji dodatkowych i substancji pomagających w przetwarzaniu (Dz.U. Nr 94, poz. 933 ze zm.), które obowiązywało w dacie oznakowania produktu. Podkreślić przy tym trzeba, że przedstawione wyżej ustalenia organów nie były kwestionowane przez skarżącą, ani w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 21 sierpnia 2008r., jak również podczas zapoznania się z całością zebranej dokumentacji przez przedstawiciela spółki, co wynika z protokółu sporządzonego w dniu 28 listopada 2008r. przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. W związku z powyższym, należało podzielić stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji, że w kontrolowanej sprawie znajdował zastosowanie art. 103 ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 2 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, zgodnie z którym podmiot, który nie przestrzega wymagań w zakresie znakowania środków spożywczych, określonych w art. 45-49 ww. ustawy, a także wymagań w tym zakresie określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 50 ust. 1 i art. 51 oraz na podstawie przepisów wymienionych w art. 50 ust. 2 ww. ustawy, podlega karze, pieniężnej, która może być wymierzona do pięciokrotnej wartości zakwestionowanej ilości środka spożywczego. Zaznaczyć przy tym należy, że użycie w art. 103 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia sformułowań "Kto nie przestrzega", "podlega karze" obliguje uprawniony organ do nałożenia takiej kary, w każdym przypadku ustalenia, że doszło do naruszenia wymagań określonych w wymienionych w nim przepisach. W świetle powyższego nie mogła mieć wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie podnoszona w skardze okoliczność, że produkt [...] nie był wprowadzany do obrotu od stycznia 2008r., a w obrocie znajdowała się seria, która utraciła przydatność do spożycia. Tym bardziej, że okoliczność ta nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy. Przy piśmie do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 31 października 2008r. skarżąca przesłała bowiem "Rejestr dystrybucji serii" towaru [...]. Ze strony 9 tego rejestru wynika, że jeszcze w dniach 27 marca 2008r., 22 kwietnia 2008r. i 20 sierpnia 2008r. produkt ten wprowadzany był do obrotu, podczas gdy akceptacji nowego opakowania organ powiatowy dokonał w piśmie z dnia 20 października 2008r. z dalszym zaleceniem, że projekt ten należy przesłać do Głównego Inspektora Sanitarnego. W świetle przedstawionej argumentacji, za prawidłowe Sąd uznał również stanowisko organu w zakresie wysokości nałożonej kary. Organ uwzględnił bowiem wszystkie elementy wymienione w art. 104 ust. 2 ww. ustawy i nałożył karę stosowną do stopnia szkodliwości czynu, zawinienia, zakresu naruszenia, dotychczasowej działalności podmiotu na rynku spożywczym. Sąd podkreślił także, że organ przy ustalaniu wysokości kary winien wziąć pod uwagę treść art. 119 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia zgodnie z którym suplementy diety niespełniające wymagań w zakresie oznakowania, wprowadzone do obrotu przed dniem wejścia w życie ustawy, mogą znajdować się w obrocie do wyczerpania zapasów, lecz nie dłużej niż przez dwanaście miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. Termin dwunastomiesięczny wymieniony w cytowanym przepisie mijał z dniem 28 października 2007r. Tym niemniej wymierzenie kary 5000 zł przy dystrybucji przedmiotowego produktu prowadzonej od 29 października 2007r., w ilościach wynikających jednoznacznie z "Rejestru dystrybucji serii" załączonego do akt sprawy (str. 7 i następne) niewątpliwie świadczy, że jej wysokość odpowiada warunkom określonym w art. 103 ust. 2 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Podobnie Sąd nie podzielił pozostałych zarzutów skargi, w tym co do niejasnego i nieprecyzyjnego sformułowania sentencji decyzji, zawarto w niej bowiem wszystkie określone w art. 107 § 1 kpa elementy. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła spółka akcyjna pod nazwą [...] "[...]". Zaskarżając wyrok w całości zarzuciła Sądowi I instancji: I. Naruszenie prawa materialnego t.j.: 1) Art. 103 ust. 2 pkt 1 oraz 104 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. Nr 171, poz. 1225) przez utrzymanie w mocy bezpodstawnej decyzji o wymierzeniu skarżącemu kary pieniężnej w kwocie 5.000,00 zł. 2) Art. 103 ust. 2:pkt 1 ustawy z dnia z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. Nr 171, poz. 1225) przez podtrzymanie decyzji w przedmiocie wymierzenia kary przewyższającej pięciokrotną wartość zakwestionowanej ilości środka spożywczego. 3) Art. 104 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. Nr 171, poz. 1225) przez sankcjonowanie nieprawidłowego określenia przez Organy Administracji stopnia szkodliwości czynu i przebiegu dotychczasowej działalności strony skarżącej. II. Naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, dotyczy to: 4) art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przez pominięcie okoliczności, iż: - decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w M. w przedmiocie nakazu dostosowania oznakowania produktu "[...]" z dnia [...] września 2008 r. (znak [...]) zawiera wskazanie terminu wykonania obowiązku na dzień 31 grudnia 2008 r. - decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Rzeszowie z dnia. (znak [...]) w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej w kwocie 5.000,00 zł w związku z nieprawidłowościami w zakresie oznakowania suplementu diety PN.: "[...]", została wydana w dniu [...] grudnia 2008 r. przed upływam terminu, o którym mowa w tiret powyżej a już po dostosowaniu przez stronę skarżącą opakowań; - ostatnia sprzedaż przez stronę skarżącą produktu w kwestionowanym opakowaniu nastąpiła w dniu 11 stycznia 2008 r.; 5) art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przez pominięcie okoliczności, iż przez wymierzenie stronie skarżącej przez Organ Administracji I instancji kary pieniężnej mimo braku upływu wskazanego w decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w M. z dnia [...] września 2008 r. w przedmiocie nakazu dostosowania oznakowania produktu "[...]" (znak [...]) terminu wykonania obowiązku określonego na dzień 31 grudnia 2008 r., stanowi naruszenie przepisów art. art. 7, 77, 8 k.p.a. w zw. z art. 4 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. Nr 171, poz. 1225); 6) art. 233 § 1 k.p.c. stosowanego odpowiednio w zw. z treścią art. 106 § 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przez pobieżność w ocenie znajdujących się w aktach sprawy dokumentów ; przyjęcie, że w dniach 27 marca 2008 r., 22 kwietnia 2008 r. i 20 sierpnia 2008 r. strona skarżąca w prowadzała do obrotu produkt "[...]" w inkryminowanych opakowaniach, w sytuacji, gdy ostatnia-sprzedaż takiego produktu miała miejsce w dniu 11 stycznia 2008 r. (produkty z datą ważności do marca 2008 r.). Z tych powodów skarżąca spółka wnosiła o: 1) Uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. 2) Zasądzenie od na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według prawem przepisanych norm. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, ze: Uwadze Sądu Administracyjnego I Instancji uszło, że decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w M. w przedmiocie nakazu dostosowania oznakowania produktu "[...]" z dnia [...] września 2008 r. (znak [...]) zawierała termin wykonania obowiązku określony na dzień 31 grudnia 2008 r. W tym kontekście wydanie (w dniu [...] grudnia 2008 r.) decyzji nakładającej na stronę skarżącą karę pieniężną oraz następnie decyzji utrzymującej w mocy karę pieniężną w sytuacji, gdy decyzją wydaną uprzednio nakazano ZF "[...]" S.A. doprowadzenie oznakowania produktu do wymagań prawnych określonych terminie (31 grudnia 2008 r.), a termin ten w chwili wydawania decyzji przez Organ I Instancji ([...] grudnia 2008 r.) jeszcze nie upłynął - jest sprzeczne z podstawowymi zasadami postępowania administracyjnego, w szczególności z przepisami art. 7, 77, 8 k.p.a. w zw. z art. 4 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Zgodnie bowiem z art. 4 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia do postępowania przeprowadzonego przez organy urzędowej kontroli żywności stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 k.p.a. i rozwinięta w innych przepisach procesowych, ma zasadnicze znaczenie dla prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, które pozwoli organowi administracji dokonać subsumcji faktów uznanych za udowodnione pod stosowną normą prawną a następnie na ustalenie konsekwencji prawnych tych faktów (J. Jendrośka, Zasady postępowania administracyjnego..., s.145 i n.). Z przepisów art. 7 i 77 § 1 kpa wynika jednocześnie, że postępowanie dowodowe przed organami administracji jest oparte na zasadzie oficjalności, co oznacza, że organ administracyjny jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Organy administracji winny mieć również na uwadze, że stosownie do art.8 kpa obowiązane były prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. W tym świetle niedopuszczalna jest sytuacja, w której organy sanitarne - pomimo uprzedniego wydania decyzji o obowiązku dostosowania oznakowania produktu do wymogów prawa i zakreśleniu terminu umożliwiającego stronie wykonanie tego obowiązku, nałożyły karę pieniężną, nie czekając na upływ tego terminu. Skoro organy wyznaczyły stronie skarżącej długi okres dostosowawczy to sankcję, o której mowa w art.103 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia mogły zastosować dopiero po jego upływie. Pełnomocnik strony skarżącej wskazał ponadto, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w toczącej się między tymi samymi podmiotami, bardzo podobnej spawie przyznał rację stronie skarżącej. (wyrok WSA w Warszawie sygn. akt VII SA/Wa 610/09). Dodatkowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pominął okoliczność, że w toku postępowania organy administracji tak I jak i II instancji nie zadały sobie trudu poprawnego określenia wartości zakwestionowanego środka spożywczego podając wartość całej produkcji zakładu, w sytuacji, gdy obrót produktem [...] rozpoczął się przed wejściem w życie ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. Nr 171, poz. 1225). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 20002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, albowiem według art. 183 § 1 ustawy – p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie NSA podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym – zdaniem skarżącego – uchybił sąd, określenia, jaką postać miało to naruszenie, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego – wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim należy stwierdzić, że Sąd pierwszej instancji nie naruszył przepisów postępowania wyartykułowanych w skardze kasacyjnej, a to art. 133 § 1, art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 7, 77, 8 k.p.a. w związku z art. 4 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. nr 171, poz. 1225). Z istoty sądowej kontroli administracji, o której mowa w art. 133 p.p.s.a. wynika, że Sąd orzeka wedle stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu lub podjęcia zaskarżonej czynności, a wynikającego z akt sprawy. W ramach podniesionego zarzutu skarga kasacyjna wskazuje, że do wymierzenia kary doszło przed upływem terminu, jaki zakreślono skarżącej spółce, aby dostosowała oznakowanie produktu "[...]" do wymagań określonych w obowiązujących przepisach prawa. Taka konstrukcja zarzutu winna być kwalifikowana jako zarzut naruszenia prawa materialnego, a konkretnie wykładni art. 103 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (tj. Dz. U. z 2010 nr 136 poz. 914). Otóż żaden z przepisów powyższej ustawy nie uzależnia możliwości zastosowania kary od upływu terminu zakreślonego stronie w decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego o potrzebie prawidłowego oznakowania produktu. Dział VIII ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia zatytułowany "przepisy karne i kary pieniężne" zawiera dwa rozdziały. Pierwszy z nich zawierający przepisy karne, adresowany jest do sądów powszechnych. Natomiast rozdział drugi kompetencji do nakładania kar udziela właściwemu państwowemu wojewódzkiemu inspektorowi sanitarnemu, a podstawą do nałożenia kary jest nie przestrzeganie wymagań w zakresie znakowania środków spożywczych określonych w art. 27 ust. 4, art. 33 ust. 3 i 4 oraz art. 45 – 49, a także wymagań w tym zakresie określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 50 ust. 1 i art. 51 oraz na podstawie przepisów wymienionych w art. 50 ust. 2 (w brzmieniu na dzień wydania decyzji). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie ma znaczenia, dla oceny prawidłowości wyroku, że w podobnej sprawie inny skład orzekający wyraził odmienny pogląd, przy czym nawet taki sam skład sądu rozstrzygający podobną sprawę, ma prawo odstąpić od stanowiska zajętego wcześniej. Chybionym jest również zarzut naruszenia art. 134 p.p.s.a. Co do zasady wskazany przepis obliguje Sąd do ustosunkowania się do zarzutów podniesionych w skardze. Takich uchybień wyrok sądu pierwszej instancji nie zawiera, bowiem odnosi się w sposób szczegółowy do podniesionych w skardze zarzutów, analizuje materiał zgromadzony w sprawie i dokonuje prawidłowej jego oceny. Nie są również trafne zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, a to art. 103 ust. 2 pkt 1 i art. 104 ust. 1 i 2 ustawy o bezpieczeństwie żywności. Art. 103 ust. 1 pkt 1 co do zasady za sam fakt naruszenia wymagań określonych w przepisach tam wymienionych zobowiązuje organ do nałożenia kary pieniężnej. Natomiast wysokość kary, jak wskazują na to przepisy art. 103 ust. 2 pkt 1 "może" być wymierzona do pięciokrotnej wartości zakwestionowanej ilości środka spożywczego, może też być (co miało miejsce w przedmiotowej sprawie) uzależniona od stopnia szkodliwości czynu, stopnia zawinienia i zakresu naruszenia, dotychczasowej działalności podmiotu działającego na rynku spożywczym i wielkości produkcji zakładu. Ustalając wysokość kary organ odniósł się do przesłanek zawartych w art.. 104 ust. 2 ustawy o bezpieczeństwie żywności, a skarga kasacyjna nie wskazuje żadnych racjonalnych powodów, dla których Sąd pierwszej instancji kontrolujący rozstrzygnięcia organów miałby narzucać organom wymierzającym karę metodę jej ustalenia i to tym bardziej, że decyzje w tej mierze były należycie uzasadnione. Podsumowując dotychczasowe rozważania, zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przepisów postępowania, czy też przepisów prawa materialnego okazały się nieuzasadnione. Z tych powodów Naczelny Sad Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło