II GZ 352/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-11-25
Skład orzekający: sędzia NSA Zofia Borowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej decyzji wydanej w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, w której przedmiotem zaskarżenia jest odmowa przyznania płatności, należy stosować stawkę wynagrodzenia pełnomocnika określoną dla spraw, których przedmiotem jest należność pieniężna, czy też stawkę dla innych spraw przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że charakter sprawy, w której wydano decyzję w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, decyduje o podstawie przyznania pełnomocnikowi wynagrodzenia. Skoro zaskarżona decyzja podlega wpisowi stałemu i nie kwalifikuje się jako sprawa, której przedmiotem jest należność pieniężna, wynagrodzenie pełnomocnika powinno być ustalane według stawki dla innych spraw przed sądami administracyjnymi, a nie według stawki dla spraw dotyczących należności pieniężnych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B., które zasądziło od organu na rzecz spółki koszty postępowania, w tym zwrot wpisu, koszty zastępstwa procesowego i opłatę od pełnomocnictwa. Spółka wniosła o zmianę postanowienia, domagając się wyższej kwoty zwrotu kosztów, argumentując, że sprawa dotyczy ściśle określonej należności pieniężnej i powinna być rozpatrywana według innej stawki wynagrodzenia radcy prawnego. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Zofia Borowicz po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia B. P. B. I. Spółki z o.o. w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 18 października 2010 r. sygn. akt I SA/Bd 124/10 w zakresie zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w sprawie ze skargi B. P. B. I. Spółki z o.o. w B. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej po wznowieniu postępowania postanawia: oddalić zażalenie.
Postanowieniem z dnia 18 października 2010 r., sygn. akt I SA/Bd 124/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. w sprawie ze skargi B. P. B. I.-P. sp. z o.o. w B. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej po wznowieniu postępowania – zasądził od organu na rzecz spółki kwotę 457 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego oraz kwotę 100 zł tytułem nienależnie uiszczonego wpisu od zażalenia.
Sąd stwierdził, że postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2010 r. zawartym w pkt 3 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 20 kwietnia 2010 r. sygn. akt I SA/Bd 124/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zasądził od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. na rzecz B. P. B. I.-P. sp. z o.o. w B. kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Na skutek zażalenia Spółki Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2010 r., sygn. akt II GZ 195/10, uchylił postanowienie WSA z dnia 20 kwietnia 2010 r. ze wskazaniem, że orzeczenie w zaskarżonej części nie wskazało pełnej podstawy prawnej, a nadto nie zostało uzasadnione.
Rozpoznając ponownie wniosek o zwrot kosztów postępowania Sąd nie podzielił stanowiska strony skarżącej, iż w przedmiotowej sprawie znajduje zastosowanie § 14 ust. 2 pkt 1 lit a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Sąd zauważył, iż zaskarżona decyzja została wydana w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego, w związku z czym stosownie do § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) strona uiściła wpis stały w wysokości 200 zł. Zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości stawki minimalne za czynności pełnomocnika w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w innych sprawach wynoszą 240 zł. Zgodnie z art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.) do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
Sąd stwierdził, że w konsekwencji kwota należnych stronie skarżącej kosztów postępowania wynosi 457 zł (zwrot wpisu sądowego – 200 zł, koszty zastępstwa procesowego – 240 zł i opłata skarbowa od pełnomocnictwa – 17 zł). Odnośnie kosztów postępowania zażaleniowego wskazał na § 14 ust. 2 pkt 2) lit. d) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, zgodnie z którym stawki minimalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w postępowaniu zażaleniowym wynoszą 120 zł. Orzekając o zwrocie uiszczonego wpisu od zażalenia Sąd stwierdził, że zażalenie to z mocy art. 227 § 2 p.p.s.a. było wolne od opłat, a zatem wpis jako nienależny podlegał zwrotowi na podstawie art. 225 p.p.s.a.
W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółka wniosła o jego zmianę w punkcie 1 poprzez zasądzenie na rzecz skarżącej kwoty 817 zł w miejsce kwoty 457 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania oraz o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego, wedle norm przepisanych.
Zdaniem Spółki nie powinno ulegać wątpliwości, że postępowanie w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania jest sprawą, której przedmiotem zaskarżenia jest ściśle określona należność pieniężna, na poparcie czego powołała wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2008 r., sygn. akt II GSK 636/08. Zaskarżona decyzja w sposób oczywisty ustalała skonkretyzowaną i obliczoną w decyzji sumę pieniężną, o jaką strony postępowania toczą spór. Bez znaczenia, zdaniem Spółki, jest w tym przypadku okoliczność, czy wydanie decyzji nastąpiło w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego, ponieważ przedmiotem zaskarżenia pozostaje ściśle określona wartość pieniężna, a więc charakter sprawy pozostaje ten sam.
Spółka stwierdziła, że zasądzając zwrot kosztów procesu na rzecz skarżącej Sąd powinien zastosować § 6 pkt 3 w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Kwota w wysokości 600 zł wynikająca z powyższego przepisu stanowi podstawę określenia minimalnej stawi za czynności radcy prawnego w tym postępowaniu, co po uwzględnieniu uiszczonego wpisu sądowego i opłaty od pełnomocnictwa daje łączną kwotę 817 zł.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie jest niezasadne.
Zgodnie z art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Natomiast zgodnie z art. 205 § 2 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
W rozpatrywanej sprawie zaskarżona decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] grudnia 2009 r. utrzymała w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. z dnia [...] października 2009 r. o uchyleniu dotychczasowej decyzji w całości oraz o odmowie przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Ostatnia z wymienionych decyzji została wydana po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia postępowania i ponownym rozpatrzeniu wniosku o przyznanie płatności. Jako podstawę prawną organ wskazał m.in. art. 151 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zgodnie z którym organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia wydaje decyzję, w której uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem od skarg w sprawach dotyczących decyzji wydanych w trybie wznowienia postępowania administracyjnego bez względu na przedmiot sprawy należy pobierać wpis stały w wysokości 200 zł, stosownie do § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Należy przy tym zauważyć, że § 2 ust. 5 cyt. ostatnio rozporządzenia nie dokonuje rozróżnienia decyzji wydanej w trybie wznowieniowym na decyzje wydane na podstawie art. 151 § 1 k.p.a. oraz na decyzje wydane na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. Okoliczność, że organy w niniejszej sprawie orzekły w kwestii zasadności przyznania płatności obszarowych, nie zmienia ogólnej kwalifikacji zaskarżonej decyzji jako wydanej w trybie wznowienia postępowania administracyjnego. Chybione jest zatem powołanie się przez Spółkę na wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2008 r. sygn. akt II GSK 636/08, ponieważ Sąd wypowiedział się w nim co do rodzaju wpisu sądowego od decyzji w przedmiocie odmowy przyznania płatności, która jednocześnie została wydana w trybie zwykłym, a nie w trybie nadzwyczajnym.
Zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu stawki minimalne wynoszą m. in. w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji: w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – stawkę obliczoną na podstawie § 6, w sprawie dotyczącej decyzji lub postanowienia Urzędu Patentowego – 600 zł, a w innej sprawie – 240 zł. Tak więc to charakter sprawy, w której wniesiono skargę, będzie przesądzał także o tym, jaka będzie podstawa do przyznania pełnomocnikowi wynagrodzenia. Należy jeszcze raz podkreślić, że wydanie decyzji administracyjnej w jednym z trybów nadzwyczajnych uregulowanych w rozdziale 12 i rozdziale 13 Działu II Kodeksu postępowania administracyjnego zmienia jej kwalifikację z aktu wydanego w przedmiocie zwykłego postępowania na decyzję wydaną w trybie nadzwyczajnym, a to ostatecznie decyduje o charakterze sprawy. Skoro zaskarżona decyzja podlega wpisowi stałemu i rozpoznawanej sprawy nie kwalifikuje się do spraw, których przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, to w takim wypadku wynagrodzenie pełnomocnika ustalane jest zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości.
Zdaniem Naczelnego Sąd Administracyjnego, Sąd I instancji wydając postanowienie o zwrocie kosztów postępowania w kwocie 457 zł, w którym uwzględnił stawkę określoną w § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) powoływanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, wysokość uiszczonego wpisu i wartość opłaty uiszczonej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł orzekł więc prawidłowo.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło