II OSK 320/10
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-02-18
Skład orzekający: Sędzia NSA Jerzy Bujko, Sędzia NSA Paweł Miładowski, Sędzia del. WSA Wanda Zielińska-Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy toczące się postępowanie karne o przestępstwo przeciwko mieniu stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. względem postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że toczące się postępowanie karne o przestępstwo przeciwko mieniu nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. dla postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń. Organ Policji ma kompetencje do oceny, czy istnieje uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z porządkiem publicznym, a kwestia ta opiera się na ustaleniach faktycznych, a nie prawnych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową J. J. Postępowanie administracyjne zostało wszczęte z urzędu z uwagi na toczące się przeciwko J. J. postępowanie karne o przestępstwo przeciwko mieniu. Organ pierwszej instancji odmówił zawieszenia postępowania, uznając, że postępowanie karne nie stanowi zagadnienia wstępnego. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Bujko Sędziowie Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędzia del. WSA Wanda Zielińska-Baran Protokolant Anna Jusińska po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2011r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2009 r., sygn. akt II SA/Wa 753/09 w sprawie ze skargi J. J. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palna sportową oddala skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 27 października 2009 r., sygn. akt II SA/Wa 753/09, po rozpoznaniu skargi J. J. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową, skargę oddalił.
Jak wynika z uzasadnienia wyroku, Komendant Stołeczny Policji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia J. J. pozwolenia na broń palną z uwagi na powzięcie informacji, że należy on do grona osób, w stosunku do których istnieje uzasadniona obawa, iż mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Obawę tę organ powziął w związku z ustaleniem, iż przeciwko wymienionemu toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa z art. 284 § 2 k.k., tj. przestępstwa skierowanego przeciwko mieniu.
W toku postępowania pełnomocnik J. J. zwrócił się o jego zawieszenie do czasu zakończenia postępowania karnego.
Decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] Komendant Stołeczny Policji odmówił zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia J. J. pozwolenia na broń palną sportową z uwagi na brak przesłanek, o których mowa w art. 97 § 1 i art. 98 k.p.a.
Pełnomocnik strony złożył zażalenie na to postanowienie, w którym zarzucił naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez błędną jego wykładnię i wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia.
Komendant Główny Policji postanowieniem z dnia [...] marca 2009 r. nr [...], wydanym na podstawie 138 § 1 pkt 1, art. 97 § 1 i art. 98 § 1 k.p.a., utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] Organ odwoławczy podniósł, iż w przedmiotowej sprawie brak było podstaw do zawieszenia postępowania na mocy art. 98 § 1 k.p.a. W myśl tego przepisu, organ administracji może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. Tymczasem postępowanie w sprawie cofnięcia stronie pozwolenia na broń palną sportową toczy się z urzędu, a nie na wniosek strony.
Organ odwoławczy wskazał także, że w niniejszym postępowaniu brak jest przesłanek do umorzenia postępowania z urzędu. Podkreślono w szczególności, że sądowe rozstrzygnięcie postępowania karnego, w którym J. J. jest podejrzany o popełnienie czynu z art. 284 § 2 k.k., nie stanowi zagadnienia wstępnego, o którym w tym przepisie mowa, ponieważ okoliczność ta dotyczy stanu faktycznego sprawy administracyjnej, a nie kwestii prawnej, związanej z zastosowaniem przepisów prawa materialnego (przepisów ustawy o broni i amunicji), bez rozstrzygnięcia której nie jest możliwe wydanie decyzji. W świetle powyższego nie ma więc podstaw, także do zastosowania dyspozycji art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a i zawieszenia z urzędu niniejszego postępowania.
Na powyższe postanowienie J. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wystąpił o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] utego 2009 r., a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zarzucając wymienionym postanowieniom naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez błędną jego wykładnię, skarżący podniósł, iż postępowanie w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową zostało wszczęte przez organ Policji w związku z prowadzeniem przeciwko stronie postępowania karnego z art. 284 § 2 k.k. W ocenie skarżącego, wynik rozstrzygnięcia postępowania karnego ma decydujące znaczenie w kontekście rezultatu postępowania administracyjnego w przedmiocie pozwolenia na broń, a co za tym idzie powinno być ono zawieszone w myśl postanowień art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wskazanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że podstawę materialnoprawną zaskarżonego postanowienia stanowi art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zgodnie z którym postępowanie administracyjne zawiesza się, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
W pierwszej kolejności należy zatem wyjaśnić, czy w postępowaniach dotyczących cofnięcia pozwolenia na broń, a prowadzonych na podstawie ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) kwestią prejudycjalną jest podnoszone przez skarżącego rozstrzygnięcie postępowania karnego odnośnie czynu z art. 284 § 2 k.k. (przestępstwa przeciwko mieniu).
Nie można, zdaniem Sadu, zaakceptować poglądu, iż w postępowaniu dotyczącym cofnięcia pozwolenia na broń na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, rozstrzygnięcie sądu karnego, co do popełnienia przestępstwa przez osobę legitymującą się tym pozwoleniem stanowiło będzie kwestię prejudycjalną, uzasadniającą zawieszenie postępowania, gdyż dla celów porządku i bezpieczeństwa publicznego nie jest obojętne, czy broń będzie w posiadaniu osób, które dają gwarancję, iż nie użyją jej sprzecznie z tymi celami, czy też osób, które naruszyły porządek prawny w takim stopniu, że stwarzają obawę użycia broni w tym celu.
Dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nakazuje organowi Policji cofnięcie pozwolenia na broń, w przypadku, gdy daną osobę można uznać za należącą do kategorii osób, wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 cytowanej ustawy, tj. do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przepis ten nie uzależnia rozstrzygnięcia sprawy od samoistnej przesłanki karalności lub niekaralności osoby ubiegającej się o prawo posiadania broni lub je posiadającej, ale jako przesłankę cofnięcia pozwolenia wskazuje okoliczności istnienia uzasadnionej obawy, iż osoba posiadająca broń może ją użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Powołując się na uchwałę NSA z dnia 18 listopada 2009 r. sygn. akt II OPS 4/09, Sąd pierwszej instancji wskazał, że wszczęcie postępowania karnego o popełnienie przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu wobec posiadacza broni, stanowi samodzielną, niezależną od skazania prawomocnym orzeczeniem sądu, przesłankę do wnikliwego zbadania okoliczności danej sprawy pod kątem obaw i zagrożeń użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W analizowanej sprawie wydanie decyzji powinno poprzedzać dokonanie przez organ wykładni pojęcia "obawy" na gruncie regulacji ustawowej oraz oceny stanu faktycznego sprawy, przy uwzględnieniu okoliczności, że w stosunku do osoby legitymującej się pozwoleniem na broń toczy się postępowanie karne. Poczynione w tym zakresie przez organ ustalenia nie dotyczą kwestii prawnych, a faktycznych postępowania administracyjnego i w związku z tym nie powinny być utożsamiane z zagadnieniem wstępnym w postępowaniu administracyjnym.
W ocenie Sądu, brak ostatecznego rozstrzygnięcia sądu karnego nie stoi na przeszkodzie w rozpoznaniu sprawy administracyjnej, gdyż nawet w przypadku wyroku uniewinniającego, nie można z góry wykluczyć istnienia obawy, że skarżący użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Fakt że okoliczność, która warunkowała rozstrzygnięcie w sprawie administracyjnej uległa zmianie po ostatecznym rozstrzygnięciu tej sprawy, może jedynie stanowić podstawę do wzruszenia rozstrzygnięcia administracyjnego w trybie nadzwyczajnym. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organy Policji dokonały właściwej interpretacji pojęcia zagadnienia wstępnego i w konsekwencji słusznie uznały, iż przedstawione przez stronę okoliczności nie stanowią zagadnienia prejudycjalnego, lecz element stanu faktycznego sprawy.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył J. J. zaskarżając tenże wyrok w całości i zarzucając, naruszenie przepisów postępowania polegające na:
1. niezastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przez Sad I instancji w toku rozpoznawanej sprawy naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. wyrażające się w odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową, przy czym wskazane uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy, ponieważ uwzględnienie wskazanego błędu w postanowieniu Komendanta Głównego Policji skutkowałoby uwzględnieniem skargi;
2. niewłaściwe zastosowanie art. 151 p.p.s.a. poprzez niezasadne oddalenie skargi na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w sytuacji gdy przedmiotowe postanowienie wydane zostało z naruszeniem art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. przy czym uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy, ze względu na okoliczność, iż uwzględnienie wskazanego błędu w postanowieniu Komendanta Głównego Policji skutkowałoby uwzględnieniem skargi.
Wskazując na powyższe skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku oraz przekazanie przedmiotowej sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA, a także o zasądzenie od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.
Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.
Zgodnie z treścią art. 97 § 1 pkt 4 kodeksu postępowania administracyjnego, organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie toczące się postępowanie karne, nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt k.p.a. względem postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną osobie podejrzanej o popełnienie przestępstwa skierowanego przeciwko mieniu.
Stosownie bowiem do treści art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano jest osobą co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazaną prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Istotnym jest to, że zakres rozpoznawanej sprawy nie dotyczy postępowania o cofnięcie pozwolenia na broń lecz odmowy zawieszenia tego postępowania co wyznacza granice oceny dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Podkreślic należy, że do kompetencji organów Policji należy ocena czy w konkretnym przypadku w świetle poczynionych ustaleń faktycznych w stosunku do określonej osoby istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Kwestia ewentualnego skazania prawomocnym wyrokiem sądu za określone przestępstwo stanowi element stanu faktycznego i wobec tego nie jest to zagadnienie prawne. Zagadnieniem prawnym wymagającym rozstrzygnięcia jest, jedynie wynikająca z normy zawartej w powołanych wyżej przepisach ustawy o broni i amunicji, przesłanka cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni, a więc istnienie uzasadnionej obawy co do możliwości użycia tej broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (por. wyrok NSA z dnia 23 grudnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1696/07). Rozstrzygnięcie tego zagadnienia należy zaś, jak wyżej wskazano, do kompetencji organów Policji, prowadzących postępowanie w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni.
Za niezasadny uznać zatem należało, zarówno zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. jak i art. 151 p.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło