II SA/Sz 151/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki,, Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Protokolant Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 czerwca 2009r. sprawy ze skargi R. T. i G. W. na uchwałę Rady Gminy Postomino z dnia 29 października 2008r. nr XXIII/235/08 w przedmiocie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały, II. stwierdza, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Gminy Postomino na rzecz skarżącego R. T. kwotę [...] złotych oraz na rzecz skarżącego G. W. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. R. T. wniósł w dniu [...]r., za pośrednictwem organu, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na uchwałę Rady Gminy Postomino z dnia 25 października 2008 r., Nr XXIII/235/08, w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Postomino w obrębie ewidencyjnym Postomino, Pieńkowo, Chudaczewko z przeznaczeniem terenu pod farmę elektrowni wiatrowych. Skarga zarejestrowana została pod sygnaturą II SA/Sz 151./09. Zaskarżonej uchwale R. T. zarzucił naruszenie przepisu art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) i w oparciu o powołany wyżej przepis wniósł o stwierdzenie jej nieważności. W uzasadnieniu skargi R. T. podał, iż uchwała Nr L/554/06 Rady Gminy Postomino z dnia 31 lipca 2006 r. umożliwiła przystąpienie do opracowania zmian w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy P., co z jednej strony stworzyło możliwości projektowania i lokalizacji siłowni wiatrowych na terenie rolniczym, zaś z drugiej strony skutkowało ograniczeniami dla zabudowy oraz w dalszej perspektywie możliwości prowadzenia przez skarżącego gospodarstwa rolnego w ogóle. Skarżący podniósł, iż uchwała opiera się na fałszywej przesłance polegającej na tym, że planowana farma wiatrowa nie będzie wpływać na rolnicze sposoby użytkowania terenu oraz doprowadzi do aktywizacji gospodarki i stworzy nowe miejsca pracy. W ocenie skarżącego natomiast, w rzeczywistości farma wiatrowa doprowadzi do systematycznego osuszania gruntów, ograniczy swobodę typu upraw i spowoduje tym samym obniżenie wydajności gospodarstwa oraz spadek jego wartości. Skarżący podniósł ponadto, że uchwała Nr L/554/06 z dnia 31 lipca 2006 r. została podjęta z naruszeniem formalnych terminów, tj. na dwa dni przed upływem 21 dniowego terminu do składania wniosków do planowanej zmiany studium, bowiem obwieszczenie wójta datowane na dzień 10 lipca 2006 r. wywieszone zostało dnia 11 lipca 2006 r., uchwała podjęta została w godzinach przedpołudniowych w dniu 31 lipca 2006 r., zaś termin do składania wniosków upływał w dniu 1 sierpnia 2006 r. Dalej skarżący podał, iż wobec podjęcia uchwały nr L/554/06 z dnia 31 lipca 2006 r. przed upływem ustawowo określonego terminu, złożył do Urzędu Gminy, a następnie do Przewodniczącego Rady Gminy pisemne wnioski oraz zastrzeżenia dotyczące podjętej uchwały, poparte aprobatą grupy mieszkańców gminy Postomino. Skarżący podkreślił, że ani wójt, ani Przewodniczący Rady Gminy nie zajęli merytorycznego stanowiska wobec podniesionych przez skarżącego argumentów, zaś bierność Urzędu Gminy Postomino skarżący uzasadnia osobistym interesem wójta w realizacji projektowanej farmy wiatrowej, która powstać miała na nieruchomości stanowiącej własność wójta. R. T. podał, iż wobec zaniechania podjęcia jakichkolwiek działań przez Urząd Gminy, skarżący oraz [...] rodzinny zamieszkujące obręb planowanej inwestycji dwukrotnie składali skargi, wskazując na uchybienia Urzędu Gminy kierowanego przez wójta. Skarżący wskazał również, że Rada Gminy P. we [...] r. zobowiązała inwestora planowanej inwestycji do przeprowadzenia rozmów i ustalenia kompromisu z rolnikami, właścicielami terenów rolnych graniczących z nieruchomościami, na których miała być zlokalizowana farma wiatrowa. Inwestor, reprezentowany przez nieznaną osobę z W. oraz [...] wójta, przyjął na siebie to zobowiązanie, jednak go nie wykonał, bowiem w ocenie skarżącego nie sposób uznać akcji zbierania podpisów wśród mieszkańców wsi P., którzy nie są rolnikami, ani też właścicielami gruntów, na które oddziaływać będzie farma wiatrowa za przeprowadzoną zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Skarżący podniósł, iż w tym zakresie doszło do naruszenia przepisów o radach sołeckich, bowiem zamiarem inwestora było stworzenie fikcji wykonania nałożonego przez Radę Gminy zobowiązania o konsultacji inwestora z rolnikami. Skargę identycznej treści na tę sama uchwałę w dniu [...] r., za pośrednictwem organu, wniósł G. W. – sygnatura akt II SA/Sz 156/09. Rada Gminy P. obie skargi przesłała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wraz z aktami sprawy wraz jednobrzmiącymi odpowiedziami na skargi. W treści odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, wskazując na wstępie, że zaskarżona uchwała Rady Gminy Postomino Nr XXIII/235/08 podjęta została w dniu 29 października 2008 r., a nie jak błędnie wskazano w skardze w dniu 25 października 2008 r. W uzasadnieniu swojego stanowiska Rada Gminy P. podała, że mieszkańcy Gminy P., w tym skarżący, pismem z dnia [...] r. wystąpili do Rady Gminy P. z żądaniem usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, poprzez stwierdzenie nieważności uchwały Nr XXIII/235/08 Rady Gminy Postomino z dnia 29 października 2008 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Postomino w obrębie ewidencyjnym Postomino, Pieńkowo, Chudaczewko z przeznaczeniem terenu pod farmę elektrowni wiatrowych. W uzasadnieniu żądania wskazali jednak na uchybienia formalne popełnione przy podejmowaniu przez Radę Gminy Postomino innej uchwały Nr L/554/06 z dnia 31 lipca 2006 r., wskazując jednocześnie na wady prawnej samej uchwały. Organ podał, iż pomimo oczywistej sprzeczności pomiędzy treścią sentencji żądania a treścią uzasadnienia tego żądania, Rada Gminy Postomino podjęła w dniu 15 grudnia 2008 r. uchwałę Nr XXVI/264/08 odmawiającą uchylenia uchwały Nr XXIII/235/08 z dnia 29 października 2008 r. z uwagi na brak podstaw do usunięcia z obrotu prawnego zakwestionowanej uchwały. Organ wskazał, iż wniesiona przez R. T. skarga jest powieleniem stanowiska wyrażonego w piśmie z dnia [...] r. oraz – podobnie jak w powołanym piśmie – w treści skargi występuje sprzeczność pomiędzy jej sentencją a uzasadnieniem, co utrudnia rzeczowe odniesienie się do złożonej skargi. Nie mniej jednak Rada Gminy P. stwierdziła, że skarżący nie tylko nie wykazał swego interesu prawnego uzasadniającego żądania zawarte w skardze, ale również nie wskazał okoliczności mających potwierdzić zasadność zawartych w skardze zarzutów. Zdaniem organu, skarżący nie podał, na jakich konkretnie przesłankach oparty został zarzut naruszenia prawa przy podejmowaniu zaskarżonej uchwały, nie wskazał dowodów mających świadczyć o ograniczeniu warunków eksploatacji gospodarstw rolnych, skutkujących obniżeniem ich wartości, jak też przesłanek rzekomego pogorszenia warunków zamieszkania w rejonie objętym spornym planem. Organ podkreślił, że podjęcie uchwały o miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego z przeznaczeniem terenu pod farmę elektrowni wiatrowych nie przesądza o szczegółowych warunkach jej lokalizacji, a jedynie stanowi spełnienie wstępnego warunku lokalizacji inwestycji. Realizacja przedsięwzięcia, którego dotyczy uchwała jest bowiem ostatecznie uzależniona od uzyskania przez inwestorów tytułów prawnych do poszczególnych działek, zaś o realnej możliwości lokalizacji farmy elektrowni wiatrowej zdecydują właściciele nieruchomości położonych w obrębie objętym regulacją uchwały. Organ stwierdził również, iż bezzasadne są zastrzeżenia skarżącego co do procedury podejmowania zaskarżonej uchwały, skoro z załączonej do uchwały dokumentacji wynika, że dopełniono wszystkich wymogów formalno – prawnych koniecznych do jej skutecznego podjęcia. Nadto zwrócił uwagę na fakt, iż poprzedzającą podjecie zaskarżonej uchwały zmianę studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania Gminy Postomino podjęto uchwałą Nr L/554/06 z dnia 31 lipca 2006 r., która nie została zakwestionowana ani przez Wojewodę , ani w postępowaniu sądowo – administracyjnym. Na rozprawie w dniu [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny , na podstawie art. 111 ust. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wydał zarządzenie o połączeniu sprawy II SA/Sz 151/ 09 ze sprawą II SA/Sz 156/09 w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Sprawy po połączeniu prowadzone są pod sygnaturą II SA/Sz 151/09. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przeprowadzone pod tym kątem badanie zaskarżonej w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142 poz. 1591 ze zm.) Uchwały z dnia 25 października 2008 r., Nr XXIII/235/08, w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Postomino w obrębie ewidencyjnym Postomino, Pieńkowo, Chudaczewko z przeznaczeniem terenu pod farmę elektrowni wiatrowych (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego Nr 100, poz. 2256) doprowadziło do uznania przez Sąd, że skargi są zasadne. Zgodnie ze wskazanym powyżej przepisem każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Przedmiotem oceny sądu administracyjnego jest nie tylko treść planu zagospodarowania przestrzennego oraz załączników do uchwały, lecz także procedura sporządzenia i uchwalenia planu. Stosownie bowiem do art. 28 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) uchwała w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest nieważna w przypadku naruszenia zasad sporządzenia planu, bądź istotnego naruszenia trybu jego sporządzania, bądź naruszenia właściwości organów w tym zakresie. Tryb procedury uchwalenia planu odnosi się do kolejno podejmowanych czynności planistycznych, określonych przepisami ustawy, gwarantujących możliwość udziału zainteresowanych podmiotów w procesie planowania (składanie wniosków i uwag) i pośrednio do kontroli legalności przyjmowanych rozwiązań w granicach uzyskiwanych opinii i uzgodnień. Pojęcie zaś zasad sporządzania planu wiąże się z merytorycznymi wartościami i wymogami kształtowania polityki przestrzennej. I tak pod pojęciem trybu procedury planistycznej będzie się mieściło formalne stwierdzenie zgodności rozwiązań planu ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, poprzedzające uchwalenie planu, natomiast w pojęciu zasad - merytoryczna, tj. rzeczywista zgodność treści planu z treścią owego stadium. Stosownie do treści art. 20 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, rada gminy uchwala plan miejscowy, po stwierdzeniu jego zgodności z ustaleniami studium, rozstrzygając jednocześnie o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu oraz sposobie realizacji, zapisanych w planie, inwestycji z zakresem infrastruktury technicznej, które należą do zadań własnych gminy oraz zasadach ich finansowania, zgodnie z przepisami o finansach publicznych. W sprawie niniejszej zgodność ostatecznego projektu planu ze studium w ogóle nie została formalnie stwierdzona. Brak jest bowiem stosownego zapisu w treści zaskarżonej uchwały, jak również Rada Gminy P. nie przedstawiła Sądowi, mimo pisemnego wezwania, odrębnej uchwały w tym zakresie. W takiej sytuacji uznać należało, że Rada Gminy P. podjęła zaskarżoną uchwałę bez stwierdzenia zgodności projektu planu z obowiązującym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy P.. Taki sposób procedowania nad uchwałą planistyczną istotnie narusza przewidziany przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym tryb jej sporządzania. Naruszenia zasad i trybu sporządzenia dotyczą ogółu postanowień planu, stanowiącego integralną całość, dlatego też należało stwierdzić nieważność uchwały rady gminy w całości, zgodnie z przepisem art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł, jak w punkcie I sentencji w oparciu o treść art. 147 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozstrzygnięcie w punkcie II wyroku Sąd oparł na przepisie art. 152 wyżej wskazanej ustawy procesowej, a o kosztach postępowania orzekł w oparciu o art. 200 w związku z art. 210 § 1 tejże ustawy.