VI SA/Wa 1737/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi P. K. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. na podstawie art. 58 § 1 i art. 59 § 2 k.p.a. po rozpatrzeniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2008 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 20.900 zł – odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, iż decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na P. K. karę pieniężną w wysokości 20.900 zł za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem przepisów dotyczących: dokumentacji kierowcy, czasu pracy kierowcy oraz stosowania tachografu. Decyzja organu I instancji została doręczona stronie w dniu [...] grudnia 2008 r. Strona wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania złożyła w dniu [...] stycznia 2009 r. i jednocześnie wniosła odwołanie. W uzasadnieniu wniosku wskazano, iż decyzję otrzymano w okresie międzyświątecznym, w którym były dni wolne od pracy. Ponadto, do dnia [...] stycznia 2009 r. P. K. był obłożnie chory. Przy piśmie z dnia [...] stycznia 2009 r. doręczono kserokopię zaświadczenia lekarskiego, z którego wynikało, iż w okresie od dnia [...] grudnia 2008 r. do dnia [...] stycznia 2009 r. P. K. był niezdolny do pracy. Główny Dyrektor Transportu Drogowego pismem z dnia [...] lutego 2009 r. wezwał wystawcę zaświadczenia lekarskiego o potwierdzenie faktu wystawienia zaświadczenia niezgodnego z formularzem ZUS ZLA, którego wzór znajduje się w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 lipca 1999 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu wystawiania zaświadczeń lekarskich, wzoru zaświadczenia lekarskiego i zaświadczenia lekarskiego wydanego w wyniku kontroli lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 65, poz. 741 ze zm.). Wystawca zaświadczenia nie odpowiedział na wezwanie. Pismem z tej samej daty, tj. pismem z dnia [...] lutego 2009 r. Główny Dyrektor Transportu Drogowego wezwał stronę do nadesłania oryginału lub uwierzytelnionej kopii zaświadczenia lekarskiego. W odpowiedzi strona nadesłała oryginał żądanego dokumentu. Odmawiając przywrócenia terminu organ powołał się na przepis art. 58 k.p.a., który stanowi, iż organ jest uprawniony do przywrócenia terminu w razie łącznego spełnienia następujących przesłanek: - uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy, - wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu, - dochowanie siedmiodniowego terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, - dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, dla której był ustanowiony termin. Stwierdził, iż wskazane powyżej przesłanki nie zostały spełnione bowiem strona nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania oraz nie dochowała również należytej staranności. Uznał, iż o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przytoczył orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego w tym zakresie, w tym wyrok z dnia 20 maja 1998 r. Sygn. akt I SA/Ka 1718/96, w którym NSA wskazał, iż "jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. A contrario zatem, przywrócenie to może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku". P. K., cyt. dalej jako skarżący, zaskarżył postanowienie Głównego Dyrektora Transportu Drogowego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Wnosił ponadto o dopuszczenie dowodu z karty pacjenta na okoliczność stanu zdrowia i jego zdolność do działania z należytą starannością w dniach zwolnienia lekarskiego. Zarzucił naruszenie: - art. 58 k.p.a. poprzez uznanie, iż nie uprawdopodobnił braku swojej winy w złożonym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania z uwagi na przedłożenie zaświadczenia lekarskiego na innym druku oraz poprzez przyjęcie, iż nie dochował należytej staranności w sprawie; - art. 35 k.p.a. poprzez niezałatwienie sprawy bez zbędnej zwłoki i wydanie orzeczenia w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku; - naruszenie przepisów prawa procesowego wymieniając: art. 7 w zw. z art. 77, art. 8, 12, 10 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie sprawy, niezebranie materiału dowodowego, nieuwzględnienie interesu społecznego i interesu obywateli poprzez subiektywną ocenę stanu faktycznego, naruszenie zasady szybkości postępowania, naruszenie zasady czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania. Podniósł, iż organ dokonał błędnej interpretacji przesłanki uprawdopodobnienia braku winy poprzez przyjęcie, iż powinien udowodnić brak swojej winy. Podkreślił, iż uprawdopodobnił, iż był obłożnie chory i na tę okoliczność przedłożył zaświadczenie lekarskie. Wystawienie go na niewłaściwym druku nie może obciążać skarżącego. Zarzucił organowi brak postępowania wyjaśniającego obejmującego stan zdrowia pacjenta, zalecenia lekarskie, zwrócenie się do strony o wyjaśnienie wątpliwości dotyczących jego stanu zdrowia bądź możliwości działania z należytą starannością. Podniósł, iż nie był informowany o przedłużeniu postępowania związanego z rozpatrzeniem wniosku o przywrócenie terminu tylko o przedłużeniu rozpatrzenia odwołania. Przy piśmie z dnia [...] września 2009 r. załączył historię choroby. Główny Dyrektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podkreślając, iż strona składając wniosek o przywrócenie terminu winna uprawdopodobnić, iż uchybienie nie nastąpiło z jej winy. Samo zaświadczenie lekarskie nie wskazywało na stan zdrowia uniemożliwiający załatwianie jakichkolwiek spraw. Nie zgodził się z zarzutami odnośnie naruszenia wskazanych w skardze przepisów k.p.a. akcentując, iż w pismach informujących o przedłużeniu postępowania informował skarżącego o treści art. 10 k.p.a. Skarżący z własnej woli nie skorzystał z uprawnień z tego przepisu. Na rozprawie Sąd postanowił oddalić wniosek o dopuszczenie dowodu z karty pacjenta na okoliczność wykazania stanu zdrowia skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), cyt. dalej p.p.s.a. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżący złożył odwołanie z uchybieniem ustawowego terminu do wniesienia odwołania, decyzję otrzymał w dniu [..] grudnia 2008 r., czternastodniowy termin na złożenie odwołania upłynął zatem w dniu 7 stycznia 2009 r. Odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu złożył w dniu [...] stycznia 2009 r. W myśl art. 58 § 1 k.p.a. należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z treści powołanego przepisu wynika, że to strona powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność przy dokonywaniu czynności procesowych oraz fakt, że przeszkoda w dokonaniu czynności była od niej niezależna. Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej o swoje interesy. Nie budzi żadnych wątpliwości, iż ocena, czy zachodzą przesłanki do zastosowania art. 58 k.p.a. musi odbywać się z odwołaniem do okoliczności konkretnego przypadku. W rozpoznawanej sprawie skarżący wskazał w postępowaniu administracyjnym, iż okolicznościami usprawiedliwiającymi uchybienie terminowi do wniesienia odwołania była jego choroba w okresie [...] grudnia 2008 r. – [...] stycznia 2009 r. oraz okoliczność otrzymania decyzji w okresie międzyświątecznym. Na dowód powyższego twierdzenia złożył zaświadczenie lekarskie na druku M2/L-1a zamiast na obligatoryjnym druku ZUS ZLA (vide: rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 lipca 1999 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu wystawiania zaświadczeń lekarskich, wzoru zaświadczenia lekarskiego i zaświadczenia lekarskiego wydanego w wyniku kontroli lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 65, poz. 741 ze zm.). Ciężar uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniającej brak winy w uchybieniu terminu spoczywa na stronie postępowania, która występuje z prośbą o jego przywrócenie. Organ powinien jedynie przedstawione przez nią okoliczności ocenić w świetle przesłanek z art. 58 § 1 k.p.a. Trudno jest bowiem wymagać od organu, aby prowadził postępowanie wyjaśniające przyczyny uchybienia terminu przez stronę" (vide: wyrok NSA z dnia 8 lutego 2007 r., sygn. akt II OSK 1806/06, LEX nr 337473). Zasadnie zatem organ uznał, iż twierdzenie strony, iż był obłożnie chory nie zostało poparte żadnym dowodem. Ja wskazano wyżej, ciężar dowodu uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu ciążył na skarżącym. Skarżący nie przedstawił dokumentacji mającej potwierdzić twierdzenia, że stan zdrowia uniemożliwiał mu załatwienie jakiejkolwiek sprawy, w tym złożenia odwołania. Sama niezdolność do pracy nie jest wystarczającą okolicznością dla uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu. Sąd podziela w pełni pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarty w wyroku z dnia 30 listopada 2006 r. (sygn. akt II OSK 1397/05), odnoszący się do kwestii interpretacyjnych art. 58 k.p.a. Wynika z niego, iż we wniosku o przywrócenie terminu wnioskodawca powinien wykazać, iż mimo całej staranności nie udało mu się zachować terminu do wniesienia odwołania. W ocenie Sądu przesłanką przywrócenia uchybionego terminu nie może być sam fakt okresowej niezdolności do pracy. Niezdolność do pracy nie wyklucza możliwości sporządzenia odwołania, ew. posłużenia się inną osobą w jego sporządzeniu. Od strony postępowania można oczekiwać i wymagać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swych spraw. W tym też kontekście należy oceniać przesłankę braku winy w uchybieniu terminu. Wbrew twierdzeniu skarżącego nie doszło do naruszenia wskazanych przepisów k.p.a., pewne uchybienia organu odnośnie długotrwałego postępowania (wezwanie skarżącego do nadesłania oryginału zaświadczenia lekarskiego oraz bezskuteczne wezwanie do wystawcy zaświadczenia nie uzasadniały rozpatrzenia złożonego wniosku dopiero po upływie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku) nie miały żadnego wpływu na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa i dlatego orzekł jak w wyroku na mocy art. 151 p.p.s.a.