II SA/Go 795/09

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-12-22

Skład orzekający: Ireneusz Fornalik, Maria Bohdanowicz, Jacek Jaśkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchylenie decyzji o zwolnieniu żołnierza zawodowego ze służby wojskowej, na podstawie art. 116 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, skutkuje przywróceniem do służby, czy jedynie deklaratoryjnym stwierdzeniem, że zwolnienie nastąpiło w drodze wypowiedzenia, bez zmiany daty zwolnienia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zgodnie z art. 116 ust. 1 i 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, uchylenie decyzji o zwolnieniu ze służby lub wypowiedzenia stosunku służbowego nie powoduje automatycznego powrotu do służby. Skutkuje jedynie uchyleniem skutków wynikających ze zwolnienia, z zastrzeżeniem, że data zwolnienia nie ulega zmianie, a samo zwolnienie jest traktowane jako dokonane w drodze wypowiedzenia przez organ wojskowy. Przepis ten ma charakter deklaratoryjny i nie narusza konstytucyjnych praw żołnierza, ponieważ droga do ponownego ubiegania się o służbę pozostaje otwarta na zasadach ogólnych.
Stan faktyczny
Skarżący, P.G., został zwolniony z zawodowej służby wojskowej. Po uchyleniu przez WSA decyzji o jego zwolnieniu, organ wojskowy odmówił przywrócenia go do służby, powołując się na art. 116 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, który nie przewiduje automatycznego przywrócenia, a jedynie deklaratoryjne stwierdzenie, że zwolnienie nastąpiło w drodze wypowiedzenia, bez zmiany daty zwolnienia. Skarżący wniósł skargę, kwestionując zgodność tego przepisu z Konstytucją i prawem międzynarodowym, argumentując, że powinien zostać przywrócony do służby.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 22 grudnia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz (spr.) Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Protokolant inspektor Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi P.G. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy przywrócenia do zawodowej służby wojskowej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] maja 2009 r. Nr [...] Dowódca Jednostki Wojskowej [...], działając na zasadzie art. 116 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2008 r. nr 141, poz. 892 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku P.G. o przywrócenie do zawodowej służby wojskowej w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 5 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Go 789/08 uchylającym rozkaz personalny Dowódcy Brygady Nr [...] z dnia [...] lipca 2008 r., stwierdził, iż starszy szeregowy rezerwy P.G. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem wykonania decyzji w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, tj. [...] września 2008 r. Zwolnienie nastąpiło wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, dokonanego przez organ wojskowy. Nadto organ odmówił przywrócenia skarżącego do zawodowej służby wojskowej. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ wyjaśnił, iż P.G. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z uwagi na treść art. 111 pkt 4, art. 115 ust. 1 pkt 3 i ust. 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Rozkaz personalny w tym przedmiocie wydał w dniu [...] lipca 2007 r. Dowódca Brygady, od którego P.G. wniósł odwołanie. Decyzją z dnia [...] września 2008 r. Nr [...] Dowódca Jednostki Wojskowej [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, wyznaczając jednak datę zwolnienia na dzień [...] września 2008 r. Na powyższą decyzję P.G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wyrokiem z dnia 5 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Go 789/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. uchylił zaskarżoną decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z dnia [...] września 2008 r. oraz poprzedzający ją rozkaz personalny Dowódcy Brygady nr [...] z dnia [...] lipca 2008 r. Organ powołał się na treść art. 116 ust. 1 i 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w myśl którego w razie uchylenia orzeczenia, o którym mowa w art. 111 pkt 11 i 13-15 lub art. 112 ust. 1 pkt 1, albo uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej lub wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez organ wojskowy, ulegają uchyleniu skutki tego orzeczenia lub decyzji, jakie wynikły dla żołnierza zawodowego z tego tytułu, jednak w przypadkach tych data zwolnienia z zawodowej służby wojskowej nie ulega zmianie, przy czym uznaje się, że zwolnienie żołnierza zawodowego nastąpiło w drodze wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez właściwy organ. Zdaniem organu przedmiotowa regulacja stanowi lex specialis w stosunku do regulacji prawnej zawartej w kodeksie postępowania administracyjnego. W przypadku uchylenia orzeczenia lub uchylenia albo stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej lub wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, dokonanego przez organ wojskowy, data zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej nie ulega zmianie. W obecnym stanie prawnym żołnierz zawodowy nie może być "przywrócony" do zawodowej służby wojskowej. Uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu żołnierza z zawodowej nie powoduje reaktywacji stosunku zawodowej służby wojskowej. Przesądza o tym zapis ustawy wskazujący, że data zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej nie ulega zmianie, co pozwala na uznanie, że żołnierz pozostaje zwolniony z zawodowej służby wojskowej. Nie ma zatem możliwości fizycznego pełnienia służby wojskowej przez żołnierza, w stosunku do którego uchylono lub stwierdzono nieważność decyzji o zwolnieniu ze służby i otrzymywania jakichkolwiek świadczeń wynikających ze stosunku służbowego. Od powyższej decyzji Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] P.G. złożył odwołanie do organu drugiej instancji – Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] wnosząc o jej uchylenie w całości. Wskazał nadto, iż powinien zostać przyjęty do pełnienia zawodowej służby wojskowej na stanowisku sprzed zwolnienia, a w konsekwencji również przyjęty na wszelkiego rodzaju zaopatrzenie z dniem uprawomocnienia się wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 5 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Go 789/08. Decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. Dowódca Jednostki Wojskowej [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji dodając, iż w myśl § 30 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej, w przypadku, o którym mowa w art. 116 ustawy, organ wojskowy, który wydał decyzję lub rozkaz o zwolnieniu żołnierza z zawodowej służby wojskowej dokonuje, nie zmieniając daty zwolnienia, zmiany tej decyzji lub rozkazu określając, że zwolnienie z zawodowej służby wojskowej nastąpiło w drodze wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez organ wojskowy. P.G. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej w dniu [...] września 2008 r. w drodze wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez organ wojskowy. Zgodnie z aktualnie obowiązującym stanem prawnym nie ma możliwości przywrócenia do zawodowej służby wojskowej w sytuacji, w jakiej znalazł się P.G.. Na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] P.G. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie jej w całości, podobnie jak utrzymanej nią w mocy decyzji Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] nr [...] z dnia [...] maja 2009 r. Ewentualnie, w razie uznania, iż decyzje zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Wniósł również o przedstawienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego, o treści: "czy art. 116 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. z 2003 r. Nr 179, poz. 1750 ze zm.) w zakresie jest zgodny z: - art. 60 i 65 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r., nr 78, poz. 483 ze zm.) oraz art. 25 lit. c Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych (otwartego do podpisu w Nowym Jorku dnia 19 grudnia 1966 r., Dz. U. z 1977 r. Nr 38, poz. 167) w zw. z art. 87 ust. 1 Konstytucji, - art. 32 Konstytucji, - art. 2, art. 7, art. 45 ust. 1 Konstytucji i art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284, ze zm.), a także o zawieszenie w niniejszej sprawie postępowania na podstawie art. 124 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a. Zaskarżonej decyzji zarzucił: a) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 a) p.p.s.a.), tj.: - art. 116 ust. 1 i 2 ustawy pragmatycznej oraz § 30 rozporządzenia MON, poprzez ich nieuzasadnione zastosowanie w niniejszej sprawie i podjęcie w oparciu o nie skarżonego rozstrzygnięcia, podczas gdy w sprawie należało przywrócić skarżącego do zawodowej służby wojskowej, - art. 60 i 65 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji oraz art. 25c Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych w zw. z art. 87ust. 1 Konstytucji, art. 32 Konstytucji oraz art. 2, art. 7, art. 45 ust. 1 Konstytucji i art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, poprzez podjęcie rozstrzygnięcia opartego o obowiązujący przepis prawny pomimo jego sprzeczności z podstawowymi prawami i wolnościami skarżącego jako obywatela, o których mowa w w/w przepisach, b) naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt l lit. "c" p.p.s.a.), tj.: - art. 153 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w sprawie i nie zastosowanie się do wskazań Sądu co do dalszego prowadzenia postępowania, które organ wiązały, - art. 6 kpa i art. 7 k.p.a. w zw. z art. 138 k.p.a., polegające na braku oparcia działań organu o obowiązujące normy prawne, nieprawidłowym ustaleniu znaczenia tych norm, wadliwym dokonaniu subsumcji oraz nieprawidłowym ustaleniom następstw prawnych sytuacji w jakiej znalazł się skarżący, w szczególności błędnym ustaleniu konsekwencji prawnych uchylenia przez WSA w Gorzowie Wielkopolskim wydanych przez organy wojskowe decyzji w przedmiocie zwolnienia ze służby i wpływu tejże okoliczności na sytuację skarżącego, w konsekwencji czego zastosowano przepis art. 116 ustawy pragmatycznej i zwolniono skarżącego z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] września 2006 r., odmawiając tym samym "przywrócenia" do służby, które powinno nastąpić, - art. 7 i 77 k.p.a. w zw. z art. 138 k.p.a., poprzez nie podjęcie kroków niezbędnych do załatwienia sprawy w sposób praworządny i z uwzględnieniem słusznego interesu skarżącego, który wyraża się w jego uprawnieniu do pełnienia zawodowej służby wojskowej i świadczeń finansowych należnych z tego tytułu, po tym jak uznano jego zwolnienie ze służby za niezgodne z prawem. Uzasadniając skargę podał m.in., iż nie kwestionuje, że rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji jest zgodne z brzmieniem przepisu. Jednak w jego ocenie niezgodność z prawem przedmiotowej decyzji wynika z faktu, iż zastosowany przy rozstrzygnięciu niniejszej sprawy przepis narusza jego konstytucyjne prawa oraz jest sprzeczny z powszechnie obowiązującymi zasadami wypracowanymi przez wieloletnią praktykę i respektowanymi zarówno w doktrynie prawa jak i orzecznictwie sądowym. W ocenie skarżącego przepis art. 116 ustawy pragmatycznej w nowym brzmieniu narusza podstawowe, konstytucyjne zasady obowiązujące w praworządnym państwie, w którym wadliwe lub błędne decyzje nie powinny wpływać na prawa i obowiązki obywateli. Cytując orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego stwierdził, że przyjęcie, iż stosunek służbowy funkcjonariuszy służb mundurowych jest specyficzny, o bardzo wysokim poziomie dyskrecjonalności, nie oznacza dowolności w kształtowaniu reguł prawnych, warunkujących dostęp do tej służby czy też określających przesłanki zwolnienia z niej. Zamieszczenie w ustawie gwarancji stabilności zatrudnienia daje podstawę do uzasadnionego oczekiwania, że przełożone organy nie zmienią w sposób arbitralny zasad ochrony trwałości stosunku pracy. Ma to zatem znaczenie z punktu widzenia układania planów życiowych żołnierzy jednostki. Na poparcie swych wywodów skarżący przytoczył treść regulacji zawartych w ustawach o innych służbach mundurowych (Policji, Straży Granicznej, Służbie Więziennej, Państwowej Straży Pożarnej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego i Służbie Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego) oraz w Kodeksie pracy, z których wynika, iż podobnej regulacji do przewidzianej w art. 116 wojskowej ustawy pragmatycznej nie zawierają żadne inne przepisy dotyczące funkcjonariuszy służb mundurowych ani też osób zatrudnionych w ramach stosunków pracowniczych. Przeciwnie, przewidują one przywrócenie do służby w razie uznania zwolnienia za niezgodne z prawem. To zaś uzasadnia zarzuty naruszenia wskazanych w pkt 2 petitum skargi przepisów Konstytucji i wiążących Polskę międzynarodowych aktów prawnych, w szczególności zaś zasadę równości, o której mowa w art. 32 Konstytucji. Uznanie rozwiązań przyjętych w art. 116 pragmatyki wojskowej za zgodne z prawem oznaczałoby iż decyzja o zwolnieniu ze służby (wypowiedzenie stosunku służbowego) – nawet w przypadku gdyby była podjęta z rażącym naruszeniem prawa – miałaby charakter nieodwracalny, przez co iluzoryczna stałaby się ochrona praw żołnierza (jako obywatela i strony postępowania) zapewniona poprzez wprowadzenie kontroli instancyjnej i sądowoadministracyjnej. Regulacja wprowadzona w art. 116 ustawy pragmatycznej pozwala więc organom wojskowym na zwolnienie ze służby każdego żołnierza, niezależnie od spełnienia bądź też nie przesłanek zwolnienia, enumeratywnie w ustawie wyliczonych, z tą tylko różnicą, iż w razie uznania przez sąd, iż doszło do naruszenia prawa przy zwolnieniu, żołnierzowi należeć się będzie kilkunastotysięczne odszkodowanie. Ponadto w ocenie skarżącego stosowanie art. 116 ustawy pragmatycznej w obecnie obowiązującym brzmieniu oznacza faktyczne przerzucenie skutków złego stosowania prawa przez wojskowe organy administracyjne (co potwierdził WSA w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku wydanym w sprawie II SA/Go 789/08) na żołnierzy. Tymczasem w orzecznictwie polskich sądów administracyjnych wielokrotnie stwierdzano, iż skutków błędu popełnionego przez organ administracji nie wolno przerzucać na stronę postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Dowódca Jednostki Wojskowej [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga okazała się niezasadna. Zgodnie z art. 111 pkt 4 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 ze zm.) żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek m.in. odmowy przyjęcia skierowania do wojskowej komisji lekarskiej lub nieusprawiedliwionego niezgłoszenia się do tej komisji w określonym terminie i miejscu albo niepoddania się badaniom, do których został zobowiązany przez komisję lekarską. W tego rodzaju przypadkach zwolnienie z zawodowej służby wojskowej następuje decyzją właściwego organu, co wynika z art. 115 ust. 1 ustawy. Z kolei stosownie do treści art. 116 ust. 1 ustawy, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2008 r., w razie uchylenia orzeczenia, o którym mowa w art. 111 pkt 11 i 13-15 lub art. 112 ust. 1 pkt 1, albo uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej lub wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez organ wojskowy, ulegają uchyleniu skutki tego orzeczenia lub decyzji, jakie wynikły dla żołnierza zawodowego z tego tytułu. Jednak w tego rodzaju przypadkach data zwolnienia z zawodowej służby wojskowej nie ulega zmianie, przy czym uznaje się, że zwolnienie żołnierza zawodowego nastąpiło w drodze wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez właściwy organ (art. 116 ust. 2 ustawy). Kwestię odszkodowania związanego ze zwolnieniem ze służby normuje art. 116 ust. 3 ustawy. Natomiast zgodnie z obowiązującym od dnia 28 lutego 2008 r. § 30 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 stycznia 2008 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz. U. Nr 23, poz. 137) w przypadku, o którym mowa w art. 116 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, organ wojskowy, który wydał decyzję lub rozkaz o zwolnieniu żołnierza z zawodowej służby wojskowej dokonuje, nie zmieniając daty zwolnienia, zmiany tej decyzji lub rozkazu określając, że zwolnienie z zawodowej służby wojskowej nastąpiło w drodze wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez organ wojskowy. W niniejszej sprawie w odniesieniu do skarżącego zaistniała sytuacja opisana w art. 116 ustawy, bowiem na skutek uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 5 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Go 789/08 uchyleniu uległa decyzja Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] nr [...] z dnia [...] września 2008 r. oraz poprzedzający ją rozkaz personalny Dowódcy Brygady nr [...] z dnia [...] lipca 2008 r. o zwolnieniu P.G. z zawodowej służby wojskowej. Uchyleniu uległy zatem skutki wynikające dla skarżącego z tego tytułu, z tym jednak zastrzeżeniem, iż data zwolnienia z zawodowej służby wojskowej nie uległa zmianie. Z uwagi na treść art. 116 ust. 2 należało uznać, iż zwolnienie skarżącego nastąpiło w drodze wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Jak wynika z treści skargi, skarżący nie kwestionuje, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji są zgodne z literalnym brzmieniem art. 116 ust. 1 i 2 ustawy, zarzucając jedynie nieuzasadnione zastosowanie tego przepisu oraz § 30 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej, Istota sprawy sprowadza się do zarzucanej przez skarżącego niezgodności tych przepisów z Konstytucją oraz ratyfikowanymi przez Polskę aktami prawa międzynarodowego. Zdaniem Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę niezgodność taka nie występuje, w związku z czym brak jest przeciwwskazań do merytorycznego rozpoznania sprawy. Skarżący, formułując wniosek o skierowanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego, zarzucił m.in. niezgodność omawianej regulacji zawartej w ustawie pragmatycznej z art. 60 i 65 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Wymienione przepisy ustawy zasadniczej stanowią, iż obywatele polscy korzystający z pełni praw publicznych mają prawo dostępu do służby publicznej na jednakowych zasadach (art. 60), każdemu zapewnia się wolność wyboru i wykonywania zawodu oraz wyboru miejsca pracy, przy czym wyjątki określa ustawa (art. 65 ust. 1), zaś ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób, przy czym ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw (art. 31 ust. 3). Zarzut ten sprowadza się zatem do ograniczenia w opinii skarżącego jego prawa do służby publicznej, w tym przypadku zawodowej służby wojskowej. Należy jednak zwrócić uwagę, iż w zaistniałej sytuacji droga do zawodowej służby wojskowej nie została przed skarżącym definitywnie zamknięta. Jak zauważył bowiem organ w odpowiedzi na skargę, skarżący może ubiegać się o ponowne przyjęcie do zawodowej służby wojskowej na zasadach ogólnych. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w uzasadnieniu rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz zmianie niektórych innych ustaw (druk sejmowy nr 1283, Druki Sejmowe V kadencja, www.sejm.gov.pl), gdzie w przypadku uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji zwalniającej żołnierza zawodowego ze służby przewidziano taką właśnie drogę powrotu do zawodowej służby wojskowej. Skarżący nie znajduje się zatem pod tym względem w gorszej sytuacji prawnej niż ogół obywateli. Oznacza to, że zasady dostępu do służby wojskowej pozostają takie same dla wszystkich obywateli posiadających pełnię praw publicznych. Poza tym zasady równego dostępu do służby publicznej nie można utożsamiać z przyznaniem gwarancji przyjęcia do tego rodzaju służby, gdy tymczasem wywód przedstawiony w skardze zmierzał właśnie do wykazania, iż skarżącemu taka gwarancja przysługuje. Z tego względu zdaniem Sądu przysługujące skarżącemu konstytucyjne prawo dostępu do służby publicznej nie zostało naruszone ani ograniczone. Skoro skarżący nie znalazł się w gorszej sytuacji prawnej niż ogół obywateli, którym Konstytucja gwarantuje równy dostęp do służby publicznej, to brak jest również podstaw do przyjęcia, iż zaskarżona decyzja narusza art. 32 Konstytucji, ustanawiający zasadę równości wobec prawa. Odnosząc się do faktu przytoczenia przez skarżącego regulacji prawnych dotyczących innych służb mundurowych, a ściśle rzecz biorąc przepisów zapewniających przywrócenie do służby funkcjonariuszy, wobec których zostały wydane, a następnie wyeliminowane z obrotu prawnego decyzje o zwolnieniu ze służby, należy stwierdzić, iż sam fakt istnienia oraz obowiązywania tego rodzaju regulacji w przypadku innych służb mundurowych nie świadczy o tym, że identyczna regulacja musi istnieć w wojskowej ustawie pragmatycznej. Każda służba mundurowa posiada bowiem swoje odmienne cechy, również w zakresie potrzeb kadrowych i polityki kadrowej, dlatego za dopuszczalne należy uznać zróżnicowanie przepisów prawnych pod tym względem. W konsekwencji brak jest również podstaw do uwzględnienia argumentacji skarżącego budowanej w oparciu o orzecznictwo sądowe wydane na gruncie przepisów dotyczących innych służb mundurowych. Z przedstawionych wyżej względów brak jest również podstaw do uznania regulacji zawartej w art. 116 wojskowej ustawy pragmatycznej za naruszającą postanowienia art. 25 c Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych otwartego do podpisu w Nowym Jorku dnia 19 grudnia 1966 r. (Dz. U. z 1977 r. Nr 38, poz. 167). Brak jest także podstaw do uznania, że na skutek wydania zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. W konsekwencji przyjąć należy, iż orzekające w sprawie organy obydwu instancji prawidłowo zastosowały art. 116 ust. 1 i 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. W orzecznictwie sądowym treść tych przepisów nie budzi wątpliwości co do ich zgodności z ustawą zasadniczą. Wskazuje się, że gdy prawo lub obowiązek wynika wprost z ustawy (z mocy prawa), skutek prawny następuje z dniem ustalonym w ustawie. W takim wypadku akt administracyjny konkretyzujący przedmiot w stosunku do indywidualnego adresata ma charakter deklaratoryjny. Decyzje deklaratoryjne ustalają jedynie autorytatywnie zakres jakiegoś stosunku prawnego, który powstał z mocy przepisów prawnych. Treść przepisu art. 116 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych jednoznacznie wskazuje, że wydanie przez organ decyzji w przedmiocie zwolnienia ze służby w przypadku ziszczenia się warunków w nim przewidzianych ma charakter deklaratoryjny, ponieważ obowiązek zwolnienia ze służby powstaje z mocy samego prawa. Oznacza to, że bez względu na datę wydania w tym zakresie aktu, zwolnienie z zawodowej służby wojskowej następuje z dniem oznaczonym w ustawie. Jednocześnie treść art. 116 ust. 1 i 2 wyraźnie wskazuje, że uchylenie orzeczeń wymienionych w art. 111 pkt 11, 13-15 i art. 112 ust. 1 pkt 1 albo wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o zwolnieniu nie powoduje automatycznie powrotu do służby. Uchyleniu ulegają jedynie skutki będące następstwem zwolnienia ze służby (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 9 września 2009 r., II SA/Bd 540/09, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.nsa.gov.pl ), z wyłączeniem jednakże skutku w postaci zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. W okolicznościach rozpatrywanej sprawy organy orzekające w sprawie zostały zobligowane wolą ustawodawcy wyrażoną w art. 116 wojskowej ustawy pragmatycznej do wskazanego w nim określenia statusu kadrowego P.G. po uchyleniu w dniu 5 lutego 2009 r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny decyzji Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z dnia [...] września 2008 r. nr [...] oraz poprzedzającego ją rozkazu personalnego organu pierwszej instancji. Zaskarżona decyzja stanowiła wykonanie przez organ obowiązku nałożonego przez ustawodawcę wspomnianym przepisem. W świetle powyższych okoliczności Sąd nie dopatrzył się podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. W konsekwencji skargę jako niezasadną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło