I SA/Kr 258/10
WyrokWSA w Krakowie2010-04-07
Skład orzekający: Maria Zawadzka, Grażyna Firek, Piotr Głowacki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie postanowień organu podatkowego listem zwykłym bez potwierdzenia odbioru skutkuje rozpoczęciem biegu terminu do wniesienia zażalenia?Ratio decidendi
Doręczenie postanowień organu podatkowego listem zwykłym bez potwierdzenia odbioru nie jest skuteczne i nie rozpoczyna biegu terminu do wniesienia zażalenia. Organ podatkowy nie może ustalać dat doręczeń na podstawie przypuszczeń, gdy korespondencja nie została doręczona zgodnie z przepisami prawa, co narusza zasady postępowania i może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał postanowienia o zaliczeniu kwot na poczet zaległości podatkowych K. P. w podatku VAT. Postanowienia te zostały przesłane listem zwykłym. K. P. złożył zażalenia wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do ich złożenia. Dyrektor Izby Skarbowej odmówił przywrócenia terminu. K. P. złożył skargi do WSA w Krakowie, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej. WSA w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienia. Dyrektor Izby Skarbowej złożył skargę kasacyjną do NSA, która została uwzględniona, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania WSA w Krakowie.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej i zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 300,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt I SA/Kr 258/10 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 kwietnia 2010r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Maria Zawadzka, Sędziowie: WSA Grażyna Firek (spr.), WSA Piotr Głowacki, Protokolant: Daniel Marzec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2010r., sprawy ze skarg K. P., na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 27 lipca 2007 r. Nr [...], w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, I. uchyla zaskarżone postanowienia, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej a rzecz skarżącego kwotę 300, 00 zł (trzysta złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
I SA/Kr 258/10
UZASADNIENIE
Trzema postanowieniami z dnia 20 kwietnia 2007 roku, Naczelnik Urzędu
Skarbowego zaliczył K. P. na poczet jego zaległości w podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 2004 r. kwoty: 19575,12 zł, 39400 zł oraz kwotę 12 488 zł. Postanowienia te zostały mu przesłane listem zwykłym.
Pismami z dnia 26 czerwca 2007 r. K. P. złożył na nie zażalenia, składając jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do ich złożenia .
Postanowieniami z dnia 27 lipca 2007 roku nr [...], nr [...],nr [...] na podstawie art. 162, art. 163 i art. 216 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. z 2005 r. Dz. U. Nr 8 poz.60 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej, odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażaleń na przedmiotowe postanowienia.
Na powyższe postanowienia K. P. złożył skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, wnosząc o ich uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania tj.: art. 162 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa poprzez nie przywrócenie terminu do złożenia zażalenia pomimo wystąpienia przesłanek do jego przywrócenia, art. 228 O.p., poprzez nie uwzględnienie zażalenia pomimo, iż istniały podstawy do przywrócenia terminu do jego złożenia.
W uzasadnieniu skarg skarżący podniósł, że w dniu 9 maja 2007 roku Naczelnik Urzędu Skarbowego skierował do niego - wysyłając je listem zwykłym bez potwierdzenia odbioru - pismo wraz z postanowieniami. Zd. skarżącego wskazanie przez organ II instancji w uzasadnieniach postanowień z dnia 27 lipca 2007 r., iż otrzymał powyższe postanowienia najpóźniej w dniu 12 maja 2007 r. stanowi tylko przypuszczenie, nie poparte żadnym dowodem.
Ponadto skarżący wskazał, iż od dnia 14 maja 2007 r. przebywał w szpitalu, który to pobyt był spowodowany wypadkiem losowym. Stan jego zdrowia podczas hospitalizacji jak i po wyjściu ze szpitala był na tyle ciężki, iż nie był w stanie podjąć działań mających za przedmiot złożenia zażalenia. Wniosek zaś o przywrócenie terminu złożył bezpośrednio, gdy ustała przeszkoda do jego złożenia.
Wyrokiem z dnia 25 stycznia 2008 r. sygn. akt I SA/Kr1120/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uwzględniając skargi uchylił zaskarżone postanowienia oraz poprzedzające je postanowienia organu I instancji, podzielając stanowisko skarżącego.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożył Dyrektor Izby Skarbowej zarzucając naruszenie przepisów postępowania tj. art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153 poz. 1269, ze zm./, art. 3 § 1, art. 141 § 4 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c tej ustawy, w związku z art. 120, 144 i 152 § 1, 162 i 228 § 1 pkt 2 O.p., poprzez przyjęcie, że nie doszło do skutecznego doręczenia zaskarżonych postanowień i nie rozpoczął się bieg terminu do złożenia zażaleń, pomimo iż podatnik nie kwestionował faktu i daty otrzymania postanowień, podkreślając , że naruszenie przepisów procedury nie miało zatem wpływu na wynik sprawy. Wskazując na powyższą podstawę kasacyjną strona skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i oddalenia skarg, względnie uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona skarżąca wskazała przede wszystkim, że w świetle art. 162 § 1 O.p. w przedmiotowej sprawie nie było podstaw do przywrócenia uchybionego terminu, gdyż podatnik nie uprawdopodobnił, iż uchybienie nastąpiło bez jego winy. Nawet bowiem fakt przebywania w szpitalu oraz na zwolnieniu chorobowym nie jest dowodem braku winy w uchybieniu terminu, nie wyklucza to możliwości dopełnienia tej czynności przez samą stronę, przez jej pełnomocnika, czy też za pośrednictwem innych osób. Organ wskazał, że termin do wniesienia zażalenia liczony był od dnia następującego po wypisie skarżącego ze szpitala. Ponadto w skardze wskazano, że w sentencji zaskarżonego wyroku Sąd rozstrzygnął o uchyleniu również postanowień poprzedzających zaskarżone postanowienia. Tymczasem, zgodnie za art. 163 § 1 O.p. postanowienia w przedmiocie przywrócenia terminu - są ostateczne.
Wyrokiem z dnia 17 grudnia 2009 r. sygn. akt I FSK 1318/08 po rozpatrzeniu powyższej skargi Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania. W jego uzasadnieniu Sąd stwierdził , że skarga kasacyjna była uzasadniona, ale z innych przyczyn niż wymienione w jej podstawach. Sąd wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie nienależycie wykonał ciążące na nim obowiązki, bowiem dokonując oceny zaskarżonych postanowień Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 27 lipca 2007 r. pominął okoliczność, że postanowienia te były orzeczeniami ostatecznymi, a zatem nie było poprzedzających je postanowień organu l instancji. Sąd odwoławczy podkreślił, że jeżeli Sąd I instancji miał na myśli postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 4 maja 2007 r., to rozpoznanie tych zażaleń było przedwczesne.
Sąd odwoławczy wskazał, by rozpoznając ponownie sprawę Sąd pierwszej instancji dokonał oceny postanowień Dyrektora Izby Skarbowej z 27 lipca 2007 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażaleń w świetle przepisów art. 144 i art. 152§1 O.p. oraz jednolicie prezentowanego w kwestii prawidłowości doręczeń w postępowaniu podatkowym orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, by rozpoznając ponownie sprawę Sąd I instancji dokonał oceny zaskarżonych postanowień w świetle przepisów art. 144 i art.152§1 Op oraz jednolicie prezentowanego w kwestii prawidłowości doręczeń w postępowaniu podatkowym orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Rozpoznając ponownie sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Zgodnie z treścią art. 190 p.p.s.a. sąd , któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnia prawa dokonana w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Stosownie zaś do treści art. 145 § 1 pkt 1 c/ sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla te akty w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Skargi są uzasadnione albowiem , podzielając stanowisko skarżącego należy stwierdzić, iż w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z treścią art.120 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. z 2005 r. Dz.U.Nr 8 poz.60 ze zm.) organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa, a naruszenie tej zasady powoduje obowiązek wyeliminowania z obrotu prawnego rozstrzygnięcia wydanego z takim naruszeniem. Stosownie do treści art. 144 Ordynacji podatkowej organ podatkowy doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, swoich pracowników lub przez inne osoby uprawnione , a stosownie do treści art. 152§1 Ordynacji podatkowej odbierający pismo potwierdza doręczenie pisma własnoręcznym podpisem, ze wskazaniem daty doręczenia.
W sprawie niniejszej doszło do naruszenia wskazanych w cyt. przepisach zasad, albowiem dokonano doręczenia listem zwykłym. W tej sytuacji, zd. Sądu, nie doszło do skutecznego doręczenia zaskarżonych postanowień i nie rozpoczął się bieg ustawowego terminu do złożenia zażalenia. Brak zatem jest podstaw do ustalania przez organy podatkowe dat doręczeń przesyłki stronie na podstawie przypuszczeń i prowadzenia rozważań co do uchybienia terminu do złożenia środka odwoławczego w sytuacji braku doręczenia korespondencji zgodnie z przepisami prawa.
W wyroku z dnia 28 listopada 2006 r. sygn. akt I FSK 152/06 (LEX nr 285272) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził , że "prawidłowość doręczeń w postępowaniu jest jednym z kluczowych warunków przestrzegania praw strony, której pozycja w postępowaniu administracyjnym (a więc także podatkowym) zasadniczo jest słabsza. Podatnik nie może bowiem ponosić jakichkolwiek konsekwencji niezawinionych przez siebie uchybień popełnionych przy okazji doręczania mu korespondencji.
Mając powyższe na uwadze Sąd podzielił stanowisko skarżącego, że w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania tj. art.120,144 i 152§1 Ordynacji podatkowej, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a ustalenie prawidłowości doręczenia korespondencji jest niezbędne dla oceny zachowania terminu do wniesienia środka odwoławczego i na zasadzie art. 145§1 pkt 1 lit. c i art. 200 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku polecając by ponownie rozpoznając sprawę organ podatkowy uwzględnił powyższe rozważania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło