I SA/Rz 209/10

PostanowienieWSA w Rzeszowie2010-05-27

Skład orzekający: Kazimierz Włoch, Grzegorz Panek, Tomasz Smoleń

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej o wyłączeniu dokumentu z akt sprawy, wydane na podstawie art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej, podlega zaskarżeniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 i 3 PPSA?
Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę, ponieważ postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej o wyłączeniu dokumentu z akt sprawy na podstawie art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej nie spełnia wymogów aktu podlegającego kontroli sądowej na podstawie PPSA. Postanowienie to nie jest postanowieniem, na które służy zażalenie, nie kończy postępowania ani nie rozstrzyga o istocie sprawy. Kontrola takiego postanowienia może nastąpić w ramach odwołania od decyzji kończącej postępowanie lub poprzez zażalenie na postanowienie w przedmiocie odmowy umożliwienia zapoznania się z dokumentem.
Stan faktyczny
Skarżący M.D. złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które utrzymało w mocy wcześniejsze postanowienie o wyłączeniu z akt kontroli skarbowej pisma Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej. Organ uzasadnił wyłączenie ochroną interesu publicznego ze względu na dobro osób trzecich, ponieważ pismo zawierało dane osoby niebędącej stroną postępowania. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, kwestionując zasadność wyłączenia i lakoniczność uzasadnienia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącemu wpis sądowy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Kazimierz Włoch Sędziowie WSA Grzegorz Panek /spr./ SO del. Tomasz Smoleń Protokolant st.sek.sąd. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w Wydziale I Finansowym na rozprawie w dniu 27 maja 2010r. sprawy ze skargi M. D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] stycznia 2010r. nr [...] w przedmiocie wyłączenia z akt sprawy dokumentu postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu M. D. uiszczony wpis sądowy w kwocie 100 (słownie: sto) złotych. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2009r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej wyłączył z akt kontroli skarbowej prowadzonej wobec M.D. pismo Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w R. z dnia [...] maja 2009r. nr [...]. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że podstawą wyłączenia z akt sprawy powyższego dokumentu była ochrona interesu publicznego, przesłanką którego było dobro osób trzecich, poprzez zaniechanie upowszechniania danych i informacji zawartych w nim, a dotyczących osoby niebędącej stroną w toczącym się postępowaniu. Pismem z dnia [...] grudnia 2009r. M.D. , za pośrednictwem pełnomocnika, złożył zażalenie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w R. z wnioskiem o jego uchylenie i orzeczenie o możliwości sporządzenia kopii z akt prowadzonego postępowania podatkowego. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik wskazał, że nie zgadza się z rozstrzygnięciem zawartym w zaskarżonym postanowieniu, ponieważ jego zdaniem prawo wglądu do dokumentów może być ograniczone w szczególnych przypadkach i musi też być właściwie uzasadnione. Warunku tego nie spełnia uzasadnienie zaskarżonego postanowienia, które należy uznać za lakoniczne i ogólnikowe a także stojące w sprzeczności z wcześniejszymi działaniami organu kontroli. Pełnomocnik zaznaczył, że z treścią tego pisma okazanego już przez Inspektora Kontroli Skarbowej zapoznał się osobiście. Treść pisma znana jest także stronie i osobie przesłuchiwanej. Strona chciała mieć możliwość sporządzenia kopii pisma z którego treścią już się zapoznała. Pełnomocnik podkreślił również, iż z orzecznictwa sądowego wynika, że w przypadku gdy organy podatkowe w postępowaniu dowodowym wykorzystują informacje dotyczące podatników niezwiązanych ze sprawą, mają obowiązek utrzymać w tajemnicy tylko te ich cechy które pozwoliłyby osobom nieuprawnionym na ich identyfikację. Na potwierdzenie tego stanowiska przytoczył sentencje wyroków WSA w Białymstoku z dnia 15 stycznia 2009r., sygn. akt I SA/Bk 510/08 i WSA w Warszawie z dnia 15 lipca 2008r., sygn. akt III SA/Wa 54/08. Dyrektor Izby Skarbowej w R. po rozpatrzeniu sprawy w postępowaniu odwoławczym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, iż pismo którego dotyczył wniosek strony jest pismem wewnętrznym (służbowym) Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w R. skierowanym do Inspektorów Kontroli Skarbowej w R. prowadzących postępowanie w sprawie i nie zawiera żadnej treści, która byłaby podstawą ustaleń faktycznych lub merytorycznych w sprawie. Wskazane pismo zawiera w swej treści informacje nie związane z toczącym się postępowaniem podatkowym w tym dane osobowe dotyczące osoby niebędącej stroną postępowania. W związku z tym, iż dokument o który chodzi w niniejszej sprawie nie zawierał treści stanowiących podstawę ustaleń w sprawie a zawierał dane osoby trzeciej nie związanej ze sprawą niewystarczające było pozostawienie tego dokumentu w aktach sprawy z trwale usuniętymi informacjami dotyczącymi tej osoby a zasadnym było wyłączenie z akt sprawy całego dokumentu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w R. na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia. Zarzucił, iż rozstrzygnięcia te zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, to jest art. 178 i art. 179 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), poprzez odmowę umożliwienia zapoznania się z dokumentem ze względu na interes publiczny, podczas gdy tak rozumianego interesu publicznego w sprawie nie wykazano. Na poparcie swojego stanowiska autor skargi powtórzył argumenty podnoszone w postępowaniu zażaleniowym. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w R. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- określanej dalej jako p.p.s.a.) sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Przepis art. 1 p.p.s.a. stanowi, że przed sądami administracyjnymi rozpatrywane są sprawy z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych. Zakres tych spraw precyzuje przepis art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a., który wymienia akty prawne poddane kontroli w postępowaniu przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi. Są to między innymi postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Żadnego z powyższych wymogów nie spełnia zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w R. z [...] stycznia 2010r. nr [...]. Zgodnie z art. 236 § 1 Ordynacji podatkowej na wydane w toku postępowania postanowienie służy zażalenie, gdy ustawa tak stanowi. Zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej. Ani ten przepis, ani żaden inny przepis Ordynacji podatkowej nie przewidują, że na postanowienie to przysługuje zażalenie. Przepis art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej przewiduje możliwość wyłączenia z akt sprawy dokumentów objętych ochroną tajemnicy państwowej oraz ze względu na waży interes publiczny. Na wydane w tym zakresie postanowienie nie służy zażalenie. O innej sytuacji stanowi natomiast art. 179 § 2 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem odmowa umożliwienia stronie zapoznania się z dokumentami, o których mowa w § 1, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów, uwierzytelniania odpisów i kopii lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje w drodze postanowienia, na które stosownie do art. 179 § 3 Ordynacji podatkowej służy zażalenie. Zatem zażalenie przysługuje jedynie na postanowienie dotyczące odmowy umożliwienia stronie zapoznania się z dokumentami, o których mowa w § 1, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów, uwierzytelniania odpisów i kopii lub wydania uwierzytelnionych odpisów, nie służy natomiast na postanowienie dotyczące wyłączenia dokumentów z akt. Stanowisko to znajduje również oparcie w doktrynie i w orzecznictwie - C. Kosikowski, L. Etel, R. Dowgier, P. Pietrasz, S. Presnarowicz, Ordynacja podatkowa. Komentarz, LEX, 2007, wyd. II, s. 664, a także wyrok WSA w Warszawie z 23 lipca 2008r. sygn. akt VIII SA/Wa 80/08 (niepubl.), wyrok WSA w Lublinie z 20 lutego 2008r. sygn. akt I SA/Lu 800/07 (niepubl.). Nadto postanowienie wydane na podstawie art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej nie kończy postępowania i nie rozstrzyga o istocie sprawy. Sąd zauważa, że w sytuacji, gdy organ wyłączy z akt sprawy poszczególne dokumenty z powodu uchylenia ich jawności postanowienie w tym przedmiocie podlega kontroli poprzez możliwość jego zaskarżenia w odwołaniu od wydanej w sprawie decyzji (art. 237 Ordynacji podatkowej), ponadto strona, której odmówiono umożliwienia zapoznania się z wyłączonymi dokumentami (sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów, uwierzytelniania odpisów i kopii lub wydania uwierzytelnionych odpisów) dysponuje prawem do złożenia zażalenia od postanowienia wydanego w tym zakresie w trybie art. 179 § 2 Ordynacji podatkowej. W ramach tych środków strona ma zatem możliwość kwestionowania zasadności wyłączenia dokumentów z akt sprawy i skarżący z tych środków skorzystał wnosząc skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w R. z dnia [...] stycznia 2010r. nr [...] w przedmiocie odmowy umożliwienia zapoznania się z dokumentem. Z tych względów, na zasadzie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skarga podlegała odrzuceniu. O zwrocie wpisu Sąd postanowił na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło