I SA/Po 298/10
WyrokWSA w Poznaniu2010-06-15
Skład orzekający: Karol Pawlicki, Stanisław Małek, Maria Skwierzyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przychody z płatności otrzymywanych przez spółkę od banku z tytułu zawarcia i realizacji transakcji zabezpieczających, zawartych w związku ze zobowiązaniami wynikającymi z umowy kredytu, powinny być traktowane jako przychody z działalności gospodarczej, czy z kapitałów pieniężnych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przychody z transakcji zabezpieczających, zawartych w związku z umową kredytu przeznaczoną na cele działalności gospodarczej spółki, stanowią przychody z działalności gospodarczej. W związku z tym, powinny być one rozpoznawane w momencie otrzymania zapłaty przez spółkę, a nie jako przychody z kapitałów pieniężnych. Sąd wskazał również na naruszenie art. 14c Ordynacji podatkowej przez organ, który nie uzasadnił swojej negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy.Stan faktyczny
Skarżąca G. K. zwróciła się o interpretację indywidualną dotyczącą momentu powstania przychodów z płatności otrzymywanych od banku z tytułu transakcji zabezpieczających, zawartych w związku z umową kredytu. Spółka, której wspólniczką jest skarżąca, zaciągnęła kredyt na cele związane z działalnością gospodarczą, w tym udzielanie pożyczek i inwestycje. Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że przychody z transakcji zabezpieczających stanowią przychody z kapitałów pieniężnych, a nie z działalności gospodarczej. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym brak uzasadnienia prawnego oceny jej stanowiska.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karol Pawlicki /spr./ Sędziowie NSA Stanisław Małek NSA Maria Skwierzyńska Protokolant st. sekr. sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2010r. sprawy ze skargi G. K. na interpretacje indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej– organu upoważnionego przez Ministra Finansów do wydawania interpretacji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie momentu powstania przychodów I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej– organu upoważnionego przez Ministra Finansów do wydawania interpretacji na rzecz skarżącej G. K. kwotę [...] zł ( [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; /-/ M. Skwierzyńska /-/ K. Pawlicki /-/ S. Małek
Wnioskiem złożonym w dniu [...] października 2009 r. G. K., reprezentowana przez doradcę podatkowego, zwróciła się do Ministra Finansów o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie momentu powstania przychodów. Jako przepisy prawa będące przedmiotem interpretacji wskazano art.14 ust. 1 i ust. 1 c, art. 22 ust. 5 c i 5 d, art. 22 ust. 1 pkt 38 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), powoływanej dalej jako ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych.
We wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe. Wnioskodawczyni jest wspólnikiem spółki komandytowo – akcyjnej powstałej z przekształcenia w trybie art. 551 Kodeksu spółek handlowych, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.
W dniu [...] lutego 2008 r. spółka z o.o. zawarła z bankiem umowę kredytu w euro, aneksowaną ostatnio w dniu [...] grudnia 2008 r. Cele zaciągnięcia kredytu określone zostały w artykule 3.1 umowy kredytu, stanowiącym, że "środki udostępnione kredytobiorcy w ramach kredytu zostaną przeznaczone :
a) w pierwszej kolejności na spłatę zobowiązań kredytobiorcy z tytułu istniejących umów kredytu,
b) w pozostałej części :
- na bieżącą działalność kredytobiorcy, w tym na działalność o charakterze charytatywnym,
- celem przekazania na rachunek wspólnika tytułem spłaty pożyczki udzielonej kredytobiorcy przez wspólnika, a także
- celem udzielenia pożyczki wspólnikowi lub podmiotom powiązanym z kredytobiorcą zasadniczo zgodnie z wzorem umowy pożyczki znajdującym się w Załączniku 13."
Spłacane, dzięki zawarciu umowy kredytu, wcześniejsze zobowiązania kredytowe zaciągnięte zostały na sfinansowanie działalności inwestycyjnej sp. z o.o. (będącej jej przedmiotem środki trwałe zostały już przez Spółkę oddane do używania zgodnie z art. 22g ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych). Wymienione wśród celów przeznaczenia kredytu udzielanie pożyczki wspólnikowi i podmiotom powiązanym, wynika z faktycznego pełnienia przez Spółkę funkcji podmiotu finansującego dla grupy podmiotów, w których wnioskująca jest głównym akcjonariuszem. Od roku 2007 Spółka zajmuje się dostarczaniem finansowania w formie udzielania pożyczek (na chwilę obecną Spółka posiada należności z tytułu 9 umów pożyczek).
Zgodnie z artykułem 8.1 (b) umowy kredytu, Spółka zobowiązana była do zawarcia umowy zabezpieczającej dotyczącej instrumentu zabezpieczającego przed ryzykiem zmiany stopy procentowej na określonych warunkach. Umowa Zabezpieczająca zdefiniowana została na potrzeby umowy kredytu jako: "umowa ramowa regulująca zawieranie przez kredytobiorcę transakcji terminowych na rynku instrumentów pochodnych (instrumenty hedgingowe) mających na celu zabezpieczenie kredytobiorcy przed ryzykiem zmiany stopy procentowej w zakresie wymaganym zgodnie z artykułem 8.1.(b) oraz wszystkie transakcje terminowe i instrumenty hedgingowe) zawarte w wykonaniu takiej umowy ramowej."
Niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania z tytułu umowy zabezpieczającej wobec banku będącego stroną takiej umowy zabezpieczającej lub nieuzyskanie zgody banku odnośnie maksymalnej stopy procentowej będącej przedmiotem zabezpieczenia, stanowi zgodnie z artykułem 21.12 umowy kredytu przypadek naruszenia, którego wystąpienie stanowi dla banku podstawę m.in. anulowania lub wypowiedzenia umowy kredytu.
W dniu [...] października 2009 r. podjęta zostanie uchwała Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki w sprawie zmiany treści § 7 Umowy Spółki poprzez dodanie punktu 22 w brzmieniu: "Pozostała finansowa działalność usługowa, gdzie indziej niesklasyfikowana z wyłączeniem, ubezpieczeń i funduszów emerytalnych 64.99.Z" Podklasa 64.99 obejmuje m.in. wystawianie swapów, dokonywanie opcji oraz zawieranie transakcji zabezpieczających.
W związku z powyżej przedstawionym zdarzeniem przyszłym zadano następujące pytanie w zakresie momentu powstania przychodów : w jakiej dacie powstaje przychód z płatności otrzymywanych przez Spółkę od banku z tytułu zawarcia i realizacji transakcji zabezpieczających?
Zdaniem wnioskodawczyni kwoty otrzymywane przez Spółkę od banku w związku z zawarciem i realizacją transakcji zabezpieczających, zawartych w związku ze zobowiązaniami wynikających z umowy kredytu, winny być ujęte w rozliczeniu podatkowym wnioskującej jako przychody z działalności gospodarczej w dacie ich otrzymania.
W wydanej w dniu [...] grudnia 2009 r. interpretacji indywidualnej Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu, działając w imieniu Ministra Finansów, uznał stanowisko wnioskodawczyni za nieprawidłowe.
W interpretacji powołany został m.in. art. 10 ust. 1 pkt 3 i 7, art. 17 ust. 1 pkt 10, art. 17 ust. 1b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W myśl art. 17 ust. 1b ustawy przychód określony w ust. 1 pkt 10 powstaje w momencie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, a przy ustalaniu jego wartości stosuje się odpowiednio przepisy art. 19 (art. 17 ust. 2 ustawy).
Organ uznał, że przedmiotowe umowy nie zostały zawarte w wykonaniu działalności gospodarczej. W konsekwencji, w ocenie organu, przychody uzyskane z realizacji transakcji zabezpieczających stanowić będą dla wnioskodawczyni przychody ze źródła kapitały pieniężne, a nie z pozarolniczej działalności gospodarczej.
Przychód ten powstanie w dniu jego postawienia do dyspozycji Spółce.
W wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] stycznia 2010 r. interpretacji zarzucono naruszenie przepisów :
- prawa materialnego, tj. art. 14 ust.1 i art. 14 ust. c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez niewłaściwe zastosowanie oraz błędną wykładnię,
- procesowych tj. art. 14c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) poprzez brak wymaganej przez przepisy Ordynacji oceny stanowiska wnioskodawcy z uzasadnieniem prawnym tej oceny.
Organ nie udzielił odpowiedzi na w/w wezwanie.
W skardze z dnia [...] marca 2010 r. wydanej interpretacji zarzucono naruszenie:
- art. 14 ust.1 oraz art. 14 ust. 1c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez niewłaściwe zastosowanie oraz błędną wykładnię,
- art. 14c Ordynacji podatkowej poprzez brak wymaganej przez przepisy oceny stanowiska skarżącej z uzasadnieniem prawnym tej oceny.
W kontekście powyższych naruszeń skarżąca wniosła o uchylenie pisemnej interpretacji i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania wedle norm przepisanych.
Odpowiadając na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zważył co następuje:
Na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga w niniejszej sprawie okazała się zasadna.
Przedmiotem sporu między stronami jest rozstrzygnięcie kwestii dotyczącej momentu powstania przychodów z płatności otrzymywanych przez Spółkę od banku z tytułu zawarcia i realizacji transakcji zabezpieczających.
Rację należy przyznać stronie skarżącej, która wskazała, że kwoty otrzymywane przez Spółkę od banku w związku z zawarciem i realizacją transakcji zabezpieczających, zawartych w związku ze zobowiązaniami wynikających z umowy kredytu, winny być ujęte w rozliczeniu podatkowym wnioskującej jako przychody z działalności gospodarczej w dacie ich otrzymania.
Odmiennego zdania jest Minister Finansów, który kwalifikuje opisane we wniosku transakcje do kategorii przychodów z kapitałów pieniężnych. Nie można zatem zgodzić się ze stanowiskiem organu, który na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego wywiódł, że umowy transakcji zabezpieczających zostały zawarte w okresie, gdy z akt Spółki nie wynikało, iż przedmiotem działalności gospodarczej jest działalność finansowa Zatem organ uznał, iż umowy transakcji zabezpieczających nie zostały zawarte w wykonaniu działalności gospodarczej. W ocenie organu przychody uzyskane z realizacji transakcji zabezpieczających stanowić będą dla skarżącej przychody ze źródła kapitały pieniężne, a nie z pozarolniczej działalności gospodarczej. Przychód ten powstanie w dniu jego postawienia do dyspozycji Spółce.
Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychód z działalności gospodarczej uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane. Natomiast art. 14 ust. 1c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, iż za datę otrzymania takiego przychodu uważa się dzień wydania rzeczy, zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi albo częściowego wykonania usługi, nie później jednak niż dzień:
- wystawienia faktury albo
- uregulowania należności.
Opisane w stanie faktycznym, transakcje zabezpieczające niewątpliwie zawierane były przez Spółkę jako jeden z warunków koniecznych realizacji umowy kredytu. Jak to zostało opisane w we wniosku, zaciągnięty kredyt przeznaczony i wydatkowany jest przez Spółkę na cele związane z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą-operacyjną, finansową, a poprzez refinansowanie wcześniejszych umów kredytowych, również inwestycyjną. Zatem należy uznać, że w przedmiotowej sprawie wszelkie wypłaty dokonywane przez bank na rzecz Spółki stanowią przychód z realizacji, zaliczanego do majątku Spółki, prawa majątkowego powstający w toku prowadzenia działalności gospodarczej Spółki na dzień otrzymania zapłaty przez Spółkę. Skoro zatem przychody realizowane przez Spółkę w wyniku zawarcia transakcji zabezpieczających związane są z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą, prawidłowym jest ich ujęcie, jako przychodów z prowadzonej w formie spółki osobowej działalności gospodarczej w miesiącu uregulowania należności przez bank.
Zgodnie z art. 30b ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych, i z realizacji praw z nich wynikających oraz z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) w spółkach mających osobowość prawną albo wkładów w spółdzielniach w zamian za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, podatek dochodowy wynosi 19 % uzyskanego dochodu. Stosownie zaś do treści art. 30b ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dochodem, o którym mowa w ust. 1, jest:
1) różnica między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f lub ust. 1g, lub art. 23 ust. 1 pkt 38, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 13 i 14,
2) różnica między sumą przychodów uzyskanych z realizacji praw wynikających z papierów wartościowych, o których mowa w art. 3 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 38a,
3) różnica między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 38a,
4) różnica między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f lub art. 23 ust. 1 pkt 38,
5) różnica pomiędzy wartością nominalną objętych udziałów (akcji) w spółkach mających osobowość prawną albo wkładów w spółdzielniach w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część a kosztami uzyskania przychodów określonymi na podstawie art. 22 ust. 1e - osiągnięta w roku podatkowym.
Art. 30b ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli odpłatne zbycie papierów wartościowych i pochodnych instrumentów finansowych oraz realizacja praw z nich wynikających następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej.
Niewątpliwym jest w przedmiotowej sprawie, że opcje walutowe stanowią na mocy art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. d) ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2005 r. Nr 183 poz.1538 ze zm.) pochodne instrumenty finansowe. Przychody zaś z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających, co do zasady, stanowią przychody z kapitałów pieniężnych, zgodnie z treścią art. 17 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, co skutkuje opodatkowaniem według stawki 19%. Wyłączeniu z tej kategorii podlegają wówczas, gdy odpłatne ich zbycie lub realizacja praw z nich wynikających następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej.
Zgodnie z art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych działalnością gospodarczą jest działalność zarobkowa:
a) wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa,
b) polegająca na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
c) polegająca na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych - prowadzona we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9.
W przedmiotowej sprawie kluczową jest kwestia rozumienia frazy "w wykonywaniu działalności gospodarczej". Nie ulega bowiem wątpliwości, że wykładnia językowa jest nie tylko punktem wyjścia wykładni przepisów prawa, ale zakreśla jej granice w ramach możliwego sensu słów zawartych w tekście prawnym. Podstawową zasadą wykładni jest domniemanie języka potocznego, a zatem zwrotom prawnym nadajemy znaczenie z języka potocznego, chyba że istnieje podstawa do przypisania im znaczenia prawnego.
Stąd też w pierwszej kolejności należy zauważyć, że Słownik Języka Polskiego PWN czasownik "wykonywać" łączy ze słowem "wykonać", który posiada wiele znaczeń: wykonać to: 1/ zrobić, skonstruować, wyprodukować – rysunek, maszynę; 2/ spełnić jakąś czynność , wprowadzić coś w czyn, zrealizować, urzeczywistnić; 3/ działać w jakiejś dziedzinie, pracować wykonywać zawód, nadzór, władzę.
Pomocnym w zrozumieniu kontekstu użytych wyrazów mogą być przepisy ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j.. Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 ze zm.). Zgodnie z art. 1 ww. ustawy, ustawa reguluje podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz zadania organów administracji publicznej w tym zakresie. Art. 4 ust. 1 ww. ustawy wskazuje, że przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną - wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą. Art. 6 ust. 1 ww. ustawy precyzuje, że podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach, z zachowaniem warunków określonych przepisami prawa. Art. 17 ww. ustawy stanowi, że przedsiębiorca wykonuje działalność gospodarczą na zasadach uczciwej konkurencji i poszanowania dobrych obyczajów oraz słusznych interesów konsumentów. Zgodnie zaś z art. 18 ww. ustawy przedsiębiorca jest obowiązany spełniać określone przepisami prawa warunki wykonywania działalności gospodarczej, w szczególności dotyczące ochrony przed zagrożeniem życia, zdrowia ludzkiego i moralności publicznej, a także ochrony środowiska.
Powyższe przepisy wskazują, że słowo "wykonywać działalność gospodarczą" należy wiązać ze słowem "prowadzić działalność gospodarczą". Co oznacza, że fraza "w wykonywaniu działalności gospodarczej" oznacza "w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej". Pojęcie "prowadzenia działalności gospodarczej" oznacza dokonywanie przez przedsiębiorcę czynności faktycznych i prawnych zmierzających w sposób zorganizowany i ciągły do osiągnięcia celu zarobkowego. Chodzi tu o ogół czynności wchodzących w zakres działalności gospodarczej przedsiębiorcy, pozostających w normalnym, funkcjonalnym związku z tą działalnością, w szczególności podejmowanych w celu realizacji zadań związanych z przedmiotem działalności (wyrok SA w Katowicach z dnia 20 grudnia 2002 r., I ACa 701/02, OSA 2003, z. 9, poz. 39). Czynności te mogą mieć charakter zarówno publiczno, jak i prywatnoprawny.
W ocenie Sądu - za wykonywanie działalności gospodarczej w rozumieniu art. 30b ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy uznać całokształt działań podatnika, które można zakwalifikować jako służące celom prowadzonej przez podatnika aktywności gospodarczej. Są to nie tylko działania polegające na wytwarzaniu, wykorzystywaniu czy sprzedaży rzeczy, jak też świadczeniu usług lecz wszelkie czynności związane w sposób pośredni z ową aktywnością gospodarczą, jak np. wszelkie czynności organizatorskie, zabezpieczające. Można tutaj mówić o wszystkich czynnościach podatnika będących konsekwencją podjęcia przez niego działalności gospodarczej.
Z literalnego brzmienia przepisu art. 30b ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie wynika zatem, aby ustawodawca ograniczył jego stosowanie jedynie do podmiotów, których przedmiotem działalności gospodarczej jest obrót papierami wartościowymi, udziałami oraz instrumentami finansowymi. Użycie frazy "w wykonywaniu działalności gospodarczej" wskazuje na to, że ustawodawca wykonywanie działalności gospodarczej pojmuje bardzo szeroko.
Ponadto należy przypuszczać, że gdyby ustawodawca miał zamiar zawęzić rozumienie wspomnianej frazy to treść art. 30b ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych powinna byłaby brzmieć "Przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli odpłatne zbycie papierów wartościowych i pochodnych instrumentów finansowych oraz realizacja praw z nich wynikających stanowi przedmiot działalności gospodarczej podatnika". Skoro zaś nie zastosował wspomnianej formuły to należy mniemać, że ustawodawca miał, co innego na myśli.
Powyższą argumentację potwierdza fakt wykorzystywania wspomnianej formuły w treści ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w odniesieniu do odrębnego źródła przychodów jakim jest przewidziane w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy odpłatne zbycie nieruchomości lub innych praw majątkowych. Otóż stosownie do powołanego przepisu odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
b) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
c) prawa wieczystego użytkowania gruntów,
d) innych rzeczy - jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a) -c) - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany. Art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje, że od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) podatek dochodowy wynosi 19 % podstawy obliczenia podatku. Powołany wyżej przepis nie ma zastosowania jeżeli – stosownie do treści art. 30e ust. 6 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych budowa i sprzedaż budynków mieszkalnych lub lokali mieszkalnych oraz sprzedaż gruntów i prawa wieczystego użytkowania gruntów są przedmiotem działalności gospodarczej podatnika.
Innym argumentem systemowym jest opodatkowanie odrębnego źródła przychodów jakim jest przychód z najmu. Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych źródłami przychodów są: najem, podnajem, dzierżawa, poddzierżawa oraz inne umowy o podobnym charakterze, w tym również dzierżawa, poddzierżawa działów specjalnych produkcji rolnej oraz gospodarstwa rolnego lub jego składników na cele nierolnicze albo na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą. Zgodnie zaś z art. 14 ust. 2 pkt 11 przychodem z działalności gospodarczej są również przychody z najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy oraz z innych umów o podobnym charakterze, składników majątku związanych z działalnością gospodarczą.
Ponadto należy wskazać, że do przychodów z działalności gospodarczej zaliczono na podstawie art. 14 ust. 2 pkt 5 odsetki od środków na rachunkach bankowych utrzymywanych w związku z wykonywaną działalnością. Odsetki takie, co do zasady uznawane są za przychody z kapitałów pieniężnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych o ile nie dotyczą środków pieniężnych związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą.
Z powyższego można wysnuć wniosek, że sztucznym i nielogicznym wydaje się rozbijanie zbioru przychodów związanych z działalnością gospodarczą pomiędzy różne źródła przychodów wymienione w art. 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Chodzi bowiem o to, aby wszystkie związane ze sobą przychody stanowiły pewną całość i rozliczane były według tego samego źródła i jednolitych zasad.
Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy należy zatem stwierdzić, że skoro w treści art. 30b ust. 4 trudno jest dopatrzyć się zawężenia terminu "w wykonywaniu działalności gospodarczej" do "przedmiotu działalności gospodarczej", a stanowisko podatniczki mieści się w kontekście językowym powołanej normy prawnej, to wydaje się, że nic nie stoi na przeszkodzie, aby zawarte przez podatniczkę transakcje potraktować jako realizowane w wykonywaniu działalności gospodarczej. Niewątpliwym jest bowiem, że zawarcie tego typu kontraktów służyło zabezpieczeniu prowadzonej przez podatniczkę działalności przed niekorzystnymi skutkami zmian stóp procentowych.
W powyższym zakresie skład orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd i argumentację zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 lutego 2010 r. o sygn. akt I SA/Wr 1424/09.
Za zasadny należy również uznać zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że interpretacja indywidualna zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Można odstąpić od uzasadnienia prawnego, jeżeli stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe w pełnym zakresie. W razie natomiast negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym (art. 14c § 2 Ordynacji podatkowej). Organ w badanej sprawie nie ustosunkował się do twierdzeń uważanych przez skarżącą za istotne dla sposobu załatwienia sprawy. Jest to szczególnie ważne, wobec negatywnej oceny stanowiska podatnika. Uzasadnienie prawne interpretacji ograniczyło się jedynie do zacytowania treści przepisów.
Mając na uwadze powyższe Sąd uchylił zaskarżoną interpretację na podstawie art. 146 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przy ponownym rozpatrzeniu wniosku o interpretację organ winien dokonać oceny stanowiska strony zaprezentowanego we wniosku z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej w niniejszym orzeczeniu.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.
/-/M. Skwierzyńska /-/ K. Pawlicki /-/S. Małek
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło