II GSK 804/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-08-10
Skład orzekający: Krystyna Anna Stec, Zofia Borowicz, Małgorzata Korycińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozostawienie skargi bez rozpatrzenia z powodu błędnego uiszczenia opłaty sądowej (na niewłaściwe konto) jest zasadne, jeśli strona wykazała wolę uiszczenia opłaty i nie została prawidłowo pouczona o sposobie jej uiszczenia?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA, uznając skargę kasacyjną za zasadną. Sąd stwierdził, że choć opłata sądowa nie została uiszczona na właściwy rachunek bankowy, to zarzut naruszenia art. 220 § 1 PPSA jest usprawiedliwiony, ponieważ strona nie została prawidłowo pouczona o sposobie uiszczenia opłaty sądowej w informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej. W przypadku braku prawidłowego pouczenia, sąd pierwszej instancji powinien był wezwać stronę do uzupełnienia braków.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o dofinansowanie projektu z UE. Wniosek został odrzucony, a protest i odwołanie również zostały rozpatrzone negatywnie. Spółka wniosła skargę do WSA na pismo Ministra Rozwoju Regionalnego. WSA pozostawił skargę bez rozpatrzenia z powodu nieuiszczenia opłaty sądowej, mimo że spółka uiściła opłatę skarbową na niewłaściwe konto. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym brak prawidłowego pouczenia o sposobie uiszczenia opłaty.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (spr.) Sędziowie Zofia Borowicz NSA Małgorzata Korycińska Protokolant Jerzy Stelmaszuk po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2010 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K. S. W. i K. Spółka z o.o. w B. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 16 czerwca 2010 r. sygn. akt V SA/Wa 1041/10 w sprawie ze skargi K. S. W. i K. Spółka z o.o. w B. na pismo Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie negatywnego rozpatrzenia odwołania od negatywnego rozpatrzenia protestu dotyczącego oceny wniosku o dofinansowanie projektu z budżetu Unii Europejskiej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie
Zaskarżonym skargą kasacyjną postanowieniem z dnia 16 czerwca 2010 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - po rozpoznaniu sprawy ze skargi Karkonoskiego Systemu Wodociągów i Kanalizacji Spółki z o.o. w B., na informację zawartą w piśmie Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu - pozostawił skargę bez rozpatrzenia.
Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Skarżąca Spółka zgłosiła wniosek o dofinansowanie przedsięwzięcia pod nazwą "Karkonoski System Wodociągów i Kanalizacji, etap II" - w odpowiedzi na ogłoszenie konkursu wniosków o dofinansowanie z Funduszu Spójności (konkurs nr [...]) w ramach Programu Operacyjnego "Infrastruktura i Środowisko", priorytet I - "Gospodarka wodno-ściekowa", działanie 1.1 "Gospodarka wodno-ściekowa w aglomeracjach powyżej 15 tysięcy RLM".
W dniu [...] stycznia 2010 r. Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej we W. poinformował skarżącą, że jej wniosek został odrzucony z powodu nieuzyskania pułapu 60% punktów na etapie oceny merytorycznej I stopnia - wniosek uzyskał 30 punktów, podczas gdy wymagana minimalna ilość wynosiła 36,6 punktów.
Karkonoski System Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w B. pismem z dnia [...] stycznia 2010 r. skierowała protest na ww. informację.
Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej we W. pismem z dnia [...] lutego 2010 r. poinformował ją o negatywnym rozpatrzeniu protestu.
W związku z powyższym Spółka skierowała odwołanie do Instytucji Zarządzającej Programem Operacyjnym Infrastruktura i Środowisko – Ministra Rozwoju Regionalnego. Pismem z dnia [...] kwietnia 2010 r. Minister Rozwoju Regionalnego poinformował ją, że odwołanie zostało rozpatrzone negatywnie.
W dniu [...] maja 2010 r. K. System Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na informację zawartą w ww. piśmie Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia [...] kwietnia 2010 r.
Pozostawiając skargę bez rozpatrzenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że skarżąca wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie wywiązała się z ciążącego na niej obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł. Co prawda Skarżąca dołączyła do skargi potwierdzenie przelewu, jednakże wynika z niego, że uiściła "opłatę skarbową za wniesienie skargi" w kwocie 200 zł na konto Dzielnicy Śródmieście m.st. Warszawy.
W ocenie Sądu taki sposób wniesienia opłaty nie czyni zadość obowiązkowi uiszczenia wpisu od skargi, nie jest też zgodny z zawartym w zaskarżonym piśmie z dnia [...] kwietnia 2010 r. pouczeniem, w którym wyraźnie jest mowa o opłacie sądowej oraz o rozporządzeniu Rady Ministrów regulującym zasady pobierania oraz wysokość wpisów sądowych.
Sąd podkreślił, że w zaskarżonym piśmie z dnia [...] kwietnia 2010 r. Minister Rozwoju Regionalnego zawarł prawidłowe pouczenie o trybie wnoszenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz o wymogach dotyczących wpisu od tej skargi. W pouczeniu tym wskazano bowiem w szczególności, że wniesienie skargi bez uiszczenia opłaty sądowej w terminie 14 dni od dnia otrzymania pisma z dnia [...] kwietnia 2010 r. spowoduje pozostawienie skargi bez rozpatrzenia. Pouczono również skarżącą, że wpis stały w przedmiotowej sprawie wynosi 200 zł zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.).
Mając powyższe na uwadze, stosownie do treści art. 30c ust. 5 pkt 3 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. 2006 r. nr 227 poz. 1658 ze zm.) w związku z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę - jako nieopłaconą - pozostawił bez rozpatrzenia.
Powyższe postanowienie zostało zaskarżone w całości przez Karkonoski System Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w B. skargą kasacyjną, w której Skarżąca zarzuciła:
- naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 30 c ust. 5 pkt 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, a przejawiające się tym, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skargę należy pozostawić bez rozpatrzenia, albowiem skarżący wniósł opłatę skarbową a nie sądową. Tymczasem, jak wynika z treści skargi, był do niej dołączony dokument potwierdzający wniesienie opłaty sądowej. Dopiero na dokumencie potwierdzającym oznaczono opłatę jako skarbową. Samo nazewnictwo, odnośnie opłaty, nie może decydować o jej charakterze. Powyższy przepis stanowi wyraźnie, że skargę pozostawia się bez rozpatrzenia tylko w sytuacji, gdy opłata nie zostanie wniesiona w terminie. Tymczasem opłata ta została wniesiona, co prawda na inne konto, ale wola skarżącego do wniesienia była wykazana. Zatem skarżący nie uchylał się przed tym obowiązkiem i jedynie w wyniku omyłki wpłacił kwotę opłaty na inne konto;
- naruszenie przepisów postępowania, a to art. 220 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 30 e ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, a polegające na tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie mając w aktach sprawy dowód uiszczenia opłaty na początku przyjął, że opłata została wniesiona albowiem podjął czynności w sprawie poprzez wezwanie do uzupełnienia skargi o prawidłowy odpis KRS, a następnie przyjął, że opłata ta nie została wniesiona i pozostawił skargę bez rozpoznania. Gdy tymczasem przy przyjęciu, że opłata nastąpiła na nieprawidłowe konto bankowe nie powinien podejmować żadnych czynności w sprawie. Jedynie poinformować o nieprawidłowym dokonaniu opłaty stronę skarżąca i wezwać do uzupełnienia,
- naruszenie przepisów postępowania art. 220 § 1 p.p.s.a. z art. 30 e ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju co miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez niewezwanie do uiszczenia opłaty w sposób prawidłowy, to jest na właściwe konto bankowe.
Mając powyższe na uwadze Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Spółka przyznała, iż doszło do pomyłki w zakresie numeru konta bankowego ale nie może być to podstawą do wyciągnięcia negatywnych konsekwencji, polegających na pozostawieniu skargi bez rozpatrzenia. Skarżąca miała i ma wolę poniesienia stosownej sądowej. Nie można w przedmiotowym przypadku mówić o niewniesieniu przez skarżącą opłaty sądowej w terminie. Skarżąca opłatę wniosła, co prawda na inne konto bankowe, ale tę opłatę należy uznawać za opłatę sądową, tym bardziej, że przepisy ustawy o opłacie skarbowej nie przewidują opłaty skarbowej za wniesienie skargi do Sądu i to w kwocie odpowiadającej wysokości opłaty za skargę.
Zdaniem Skarżącej skoro w zakresie nieuregulowanym w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi to zastosowanie znajduje art. 220 § 1 ww. ustawy, który przewiduje, że w razie nieuiszczenia przez skarżącego stosownej opłaty przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uzupełnienia tego braku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Ponieważ z akt sprawy nie wynika, by zaskarżone orzeczenie zostało wydane w warunkach nieważności, z przyczyn określonych art. 183 § 2 pkt 1 - 6 p.p.s.a., sprawa - zgodnie z zasadą związania Naczelnego Sądu Administracyjnego skargą kasacyjną (art. 183 § 1 p.p.s.a.) - podlega rozpoznaniu w granicach jej podstaw.
Postawione w skardze kasacyjnej zarzuty zmierzają do podważenia prawidłowości stwierdzenia, że opłata sądowa - z naruszeniem art. 30 c ust. 5 pkt 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - nie została uiszczona a nadto wskazują na uchybienie przez Sąd I instancji art. 220 § 1 p.p.s.a. - przez brak wezwania do uiszczenia tej opłaty.
Wobec powyższego w pierwszej kolejności odnieść należy się do zarzutu naruszenia art. 30 c ust. 5 pkt 3 ww. ustawy - tylko bowiem w razie stwierdzenia, że opłata sądowa nie została uiszczona celowe będzie rozważenie czy w sprawie zachodził obowiązek wezwania strony skarżącej do uregulowania tej opłaty.
Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 30 c ust. 5 pkt 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, wniesienie skargi bez uiszczenia opłaty sądowej - w terminie, o którym mowa w ust. 2 - powoduje pozostawienie jej bez rozpatrzenia.
Ocena prawidłowości zastosowania tego przepisu wymaga rozważenia zasad uiszczania opłaty sądowej od skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, przewidzianej ustawą o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.
Kwestię obowiązku uiszczenia opłaty sądowej reguluje art. 30 c ust. 2, zdanie drugie ww. ustawy - ograniczając się do stwierdzenia: "Skarga podlega opłacie". Z faktu zamieszczenia tej regulacji w przepisie wprowadzającym wymóg wniesienia skargi w terminie 14 dni od dnia otrzymania informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego wraz z kompletną dokumentacją, wywieść należy, iż opłata musi zostać uiszczona w tym samym terminie. Ustawa nie zawiera natomiast szczególnej regulacji co do innych kwestii związanych z obowiązkiem regulowania opłaty sądowej. W tym stanie rzeczy - stosownie do art. 30 e ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - "odpowiednie zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, 146, 150 i 152 tej ustawy".
Z treści przepisu wynika, iż w sprawach z zakresu ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju nie wyłączono zatem stosowania art. 219 p.p.s.a. - zgodnie z § 2 którego "Opłatę sądową uiszcza się gotówką do kasy właściwego sądu administracyjnego lub na rachunek bankowy właściwego sądu. Końcówki opłat zaokrągla się wzwyż do pełnych złotych".
Rozważenie, w jakim zakresie w sprawach rozpoznawanych na podstawie ww. ustawy stosować należy art. 219 p.p.s.a. wymagają uwagi, że co do zasady odpowiednie stosowanie przepisów polegać może na stosowaniu ich wprost, niestosowaniu lub też na stosowaniu w zmodyfikowany sposób.
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w tej sprawie - w kwestii sposobu uiszczenia opłaty sądowej na gruncie ww. ustawy - nie znajduje przesłanek do wyłączenia stosowania art. 219 § 2 p.p.s.a. ani też do jego modyfikacji. Przepis ten znajduje zatem pełne zastosowanie.
Tym samym w sprawie ze skargi przewidzianej art. 30 c ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, opłatę sądowa należy uiścić - jak stanowi o tym wprost art. 219 § 2 p.p.s.a. - gotówką do kasy właściwego sądu administracyjnego lub na rachunek bankowy właściwego sądu.
Jednoznaczna w swej treści regulacja przeczy przyjęciu, by uiszczenie opłaty w innej formie, czy też na rachunek inny niż przewidziany w art. 219 § 2 p.p.s.a., mogło zostać uznane za skuteczne. W orzecznictwie odstępstwo od powyższej zasady dopuszcza się tylko w przypadku uiszczenia opłaty sądowej na rachunek bankowy sądu innego niż właściwy w sprawie - z tym uzasadnieniem, że opłaty sądowe uiszczone na rzecz sądu administracyjnego, bez względu na to czy na rachunek sądu właściwego, są dochodami budżetu państwa (art. 212 § 2 p.p.s.a.) w ramach jednej części budżetu państwa (por. postanowienie NSA z dnia 7 kwietnia 2004 r. sygn. akt FZ 28/04, postanowieniu z dnia 3 września 2004 r., OZ 344/04).
Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie miała jednak miejsca.
Z akt sprawy wynika, że opłata w kwocie 200 zł została uiszczona jako "opłata skarbowa za wniesienie skargi" – na rachunek bankowy dzielnicy Śródmieście m. stołecznego Warszawy.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela prezentowany w orzecznictwie pogląd, że przy uiszczeniu opłaty przelewem bankowym dla oceny zachowania terminu, bierze się pod uwagę datę złożenia przez stronę zlecenia w banku, nie zaś datę wpływu na rachunek bankowy sądu. Oczywiste jest jednak, że polecenie przelewu musi wskazywać prawidłowo odbiorcę. Sam fakt zlecenia - jeżeli opłata na rachunek sądu nie wpłynie - nie stanowi uiszczenia opłaty.
Zgodzić należy się z autorem skargi kasacyjnej, że o charakterze opłaty nie decyduje jej nazwa. Zauważyć należy jednak, że w rozpoznawanej sprawie nie z uwagi na nazwę opłaty ("skarbowa") skargę uznano za nieopłaconą. Stwierdzenie przez WSA, że skarga nie została opłacona opiera się na ustaleniu, że należna kwota w terminie nie wpłynęła na rachunek bankowy sądu ani do jego kasy.
Kwestia woli uiszczenia opłaty sądowej oraz przyczyny, dla których opłata ta faktycznie na rachunek sądu nie wpłynęła - może być przedmiotem rozważań w postępowaniu z wniosku strony o przywrócenie terminu do jej uiszczenia, w którym to postępowaniu podlega ocenie wina strony w niedokonaniu czynności procesowej w terminie. Okoliczności te nie rzutują jednak na ocenę zachowania terminu.
W świetle tego, co zostało wyżej powiedziane, zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 30 c ust. 5 pkt 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju jest zatem chybiony.
Rozważając zasadność oparcia skargi na podstawie naruszenia art. 220 § 1 p.p.s.a. należy zauważyć, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego z treści art. 30c ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju wywiedziono, że pouczenie o możliwości wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego - przewidziane art. 30b ust. 4 ww. ustawy - musi zawierać pouczenie co do opłaty sądowej (por. postanowienia NSA: z dnia 22 października 2009 r. II GSK 811/09, z dnia 17 grudnia 2009 r. II GSK 991/09, z dnia 20 stycznia 2010 r. II GSK 1048/09).
Skład orzekający podziela pogląd wyrażony w ww. orzeczeniach, że pouczenie to - kierowane przez organ do strony - pełni rolę wezwania przewidzianego art. 220 § 1 p.p.s.a. Musi zatem zawierać nie tylko informację, że skarga podlega opłacie ale i winno wskazywać jej wysokość, termin i sposób uiszczenia oraz rygor w razie uchybienia temu obowiązkowi. W wezwaniach dokonywanych przez sąd strony poucza się o wymogu uiszczenia opłaty sądowej w kasie na rachunek sądu (art. 219 w zw. z art. 6 p.p.s.a.), nie można zatem przyjąć by strona pouczana w tym zakresie drogą informacji przewidzianej art. 30 b ust. 4 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju mogła być traktowana odmiennie, stawiałoby ją to w gorszej sytuacji procesowej.
Odpowiednie - w rozumieniu art. 30 e ustawy - stosowanie art. 220 § 1 p.p.s.a. oznacza, że w razie wniesienia do sądu administracyjnego skargi nieopłaconej - w sytuacji gdy strony nie pouczono bądź pouczono ją wadliwie, w tym w sposób niepełny - przewodniczący zobowiązany jest dokonać stosownego wezwania. Podstawę prawną takiego wezwania stanowi powołany wyżej art. 220 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 30 e ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju
W tym stanie rzeczy - skoro w rozpoznawanej sprawie strona w informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej nie została pouczona o sposobie uiszczenia opłaty sądowej - zarzut naruszenia art. 220 § 1 p.p.s.a. jest usprawiedliwiony.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185§ 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło