I SA/Wr 213/10
WyrokWSA we Wrocławiu2010-06-30
Skład orzekający: Katarzyna Radom, Marek Olejnik, Maria Tkacz-Rutkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy opłaty na utrzymanie wspólnoty mieszkaniowej i jej zarządzanie oraz na pokrycie kosztów mediów, uiszczane przez właścicieli lokali użytkowych, stanowią dochód wspólnoty wolny od opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?Ratio decidendi
Opłaty wnoszone przez właścicieli lokali użytkowych na pokrycie kosztów zarządu nieruchomością wspólną oraz mediów stanowią dochód uzyskany z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, podlegający zwolnieniu z podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p., o ile budynek należący do wspólnoty jest kwalifikowany jako mieszkalny, a dochody te są przeznaczone na cele związane z utrzymaniem tych zasobów. Kluczowe znaczenie ma charakter budynku jako całości, a nie indywidualny charakter lokali.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa w G. złożyła skargę na indywidualną interpretację Ministra Finansów dotyczącą zwolnienia z podatku dochodowego od osób prawnych dochodów uzyskanych z opłat wnoszonych przez właścicieli lokali użytkowych na pokrycie kosztów zarządu nieruchomością wspólną i mediów. Skarżąca argumentowała, że skoro budynek ma charakter mieszkalny, a lokale użytkowe stanowią niewielką część, to opłaty te powinny korzystać ze zwolnienia. Minister Finansów uznał, że dochody z lokali użytkowych nie pochodzą z gospodarki zasobami mieszkaniowymi i podlegają opodatkowaniu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną interpretację Ministra Finansów i zasądził od Ministra Finansów na rzecz skarżącej kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Radom (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Marek Olejnik, Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska, Protokolant Katarzyna Trzęsicka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej w G. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych I. uchyla zaskarżoną interpretację, II. zasądza od Ministra Finansów na rzecz skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej w G. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi Wspólnoty Mieszkaniowej w G. jest interpretacja indywidualna Ministra Finansów dotycząca zakresu i sposobu zastosowania przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Jak wynikało z akt sprawy pismem z dnia [...] sierpnia 2009 r., złożonym w przewidzianej prawem formie, skarżąca wniosła o udzielenie indywidualnej interpretacji przepisów ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.– powoływana dalej jako u.p.d.o.p.), w zakresie prawa do korzystania ze zwolnienie od opodatkowania przewidzianego w art. 17 ust. 1 pkt 44. Opisując stan faktyczny podała, że funkcjonuje w oparciu o przepisy ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm. – u.w.l.). Wspólnotę tworzą właściciele 34 lokali mieszkalnych oraz 1 lokalu użytkowego. Powierzchnia użytkowa lokali mieszkalnych wraz z pomieszczeniami przynależnymi wynosi 2.172,40 m2, natomiast lokalu użytkowego 30,1 m2. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.w.l., właściciel lokalu ponosi wydatki związane z utrzymaniem swojego lokalu oraz zobowiązany jest uczestniczyć w kosztach zarządu związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej. Na koszty zarządu związane z utrzymaniem nieruchomości wspólnej składają się m.in: administrowanie, konserwacje, przeglądy techniczne, remonty, ubezpieczenie, energia elektryczna, utrzymanie czystości dotyczące nieruchomości wspólnej. Właściciele ponoszą również wydatki związane z dostawą do lokali mediów tj. energii cieplnej, zimnej wody oraz odprowadzania ścieków i wywozu nieczystości. Umowę o dostawę mediów z poszczególnymi dostawcami zawarła Wspólnota Mieszkaniowa, zasady obciążania i rozliczania tych kosztów na poszczególne lokale określane są w formie uchwał właścicieli.
Na tle przedstawionych faktów skarżąca sformułowała pytanie czy w ramach wspólnoty mieszkaniowej opłaty wnoszone przez właścicieli lokali użytkowych na pokrycie kosztów zarządu związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej, mediów na potrzeby właścicieli oraz koszty sfinansowane tymi opłatami kształtują dochód wolny od podatku dochodowego od osób prawnych.
Przedstawiając własny pogląd w tej sprawie skarżąca uznała, że gospodarka zasobami mieszkaniowymi nie została zdefiniowana w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych. Zgodnie z pismem Ministerstwa Finansów z dnia 5 marca 2008 r. (DD6/8213/11/KWW/07/MB7/82), pod pojęciem zasobów mieszkaniowych, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p., należy rozumieć nie tylko lokale mieszkalne, ale
także pozostałe pomieszczenia i urządzenia wchodzące w skład budynku mieszkalnego lub znajdujące się poza nim, których istnienie jest niezbędne dla prawidłowego korzystania z mieszkań, ułatwiające dostęp do budynku mieszkalnego oraz zapewniające sprawne jego funkcjonowanie i administrowanie. Zasobami tymi objęta jest też tzw. nieruchomość wspólna, którą zgodnie z ustawą o własności lokali, stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali, to jest windy, klatki schodowe, chodniki przez budynkami mieszkalnymi, media na terenach, na których znajdują się te budynki. Związane z wyżej wymienionymi budynkami (lokalami mieszkalnymi i pomieszczeniami), obiektami i urządzeniami przychody (opłaty, czynsze, odsetki za zwłokę od nieterminowych płatności) oraz sfinansowane z nich koszty stanowią przychody i koszty gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Pojęcie budynku mieszkalnego zostało zdefiniowane w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (Dz. U. z 1999 r. Nr 112, poz. 1316 ze zm. - PKOB) w dziale I – Objaśnienia wstępne, pkt 2 – Pojęcia podstawowe. Zgodnie z treścią tych przepisów, budynki mieszkalne to obiekty budowlane, w których co najmniej połowa całkowitej powierzchni użytkowej jest wykorzystywana do celów mieszkalnych. W przypadkach, gdy mniej niż połowa całkowitej powierzchni użytkowej wykorzystywana jest na cele mieszkalne, budynek taki klasyfikowany jest jako niemieszkalny, zgodnie z jego przeznaczeniem. W świetle przywołanych regulacji prawnych, w ocenie strony skarżącej jej budynek spełnia warunek zaliczenia go do budynków mieszkalnych, tym samym części budynku, urządzenia wchodzące w skład nieruchomości wspólnej należy zaliczyć do zasobów mieszkaniowych, jako że zlokalizowane są one w budynku mieszkalnym. Podobnie należy potraktować grunt, na którym znajduje się ten budynek mieszkalny. W rezultacie opłaty wnoszone przez właścicieli lokali użytkowych na pokrycie kosztów zarządu związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej, mediów na potrzeby właścicieli oraz koszty sfinansowane tymi opłatami kształtują dochód wolny od podatku dochodowego od osób prawnych. Na poparcie przestawionego stanowiska skarżąca powołała wyroki sądów administracyjnych (I SA/Wr 223/08 oraz I SA/Kr 1596/08).
W odpowiedzi na przedstawione zapytanie Minister Finansów w wydanej w dniu [...] r. interpretacji indywidualnej uznał stanowisko strony za nieprawidłowe. W uzasadnieniu, powołując się na przepisy ustawy o własności lokali, wyjaśnił strukturę i organizację wspólnoty mieszkaniowej oraz stosunki własnościowe dotyczące poszczególnych lokali oraz części wspólnych. Wskazując na przepisy art. 7 ust 1 i 2 oraz art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p. wyjaśnił, że zgonie z ich treścią aby dochód podmiotów, o których w tym przepisie mowa, korzystał ze zwolnienia przedmiotowego, łącznie muszą być spełnione dwa warunki po pierwsze dochody muszą być uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, po drugie muszą być przeznaczone na utrzymanie tych zasobów mieszkaniowych. Pod pojęciem zasobów mieszkaniowych należy zaś rozumieć znajdujące się w budynku mieszkalnym lokale mieszkalne wraz z przynależnymi do nich pomieszczeniami oraz wyposażenie techniczne, jak np.: dźwigi osobowe i towarowe, aparaty do wymiany ciepła, kotłownie i hydrofornie wbudowane, klatki schodowe, strychy, piwnice, komórki, balkony, loggie, garaże, pomieszczenia znajdujące się w budynku mieszkalnym lub poza nim, związane z administrowaniem i zapewnieniem bezawaryjnego funkcjonowania osiedlowych budynków mieszkalnych, tj.: budynki (pomieszczenia) administracji osiedlowej, np.: spółdzielni mieszkaniowej, wspólnot mieszkaniowych, kotłownie i hydrofornie wolnostojące, osiedlowe warsztaty (zakłady) konserwacyjno – remontowe, urządzenia i uzbrojenie terenów, na których znajdują się budynki wyżej wymienione, jak np.: zbiorniki – doły gnilne, szamba, przydomowe oczyszczalnie ścieków, rurociągi i przewody sieci wodociągowo – kanalizacyjnej, gazowej i ciepłowniczej, sieci elektroenergetyczne i telekomunikacyjne, budowle inżynieryjne (studnie itp.), stacje transformatorowe, budowle komunikacyjne, jak: drogi osiedlowe, ulice, chodniki oraz inne budowle i urządzenia związane z ukształtowaniem i zagospodarowaniem terenu, mające wpływ na prawidłowe funkcjonowanie osiedlowych budynków mieszkalnych, jak np. latarnie oświetleniowe, ogrodzenia, parkingi, trawniki, kontenery na śmieci.
W ocenie Ministra Finansów związane z tymi budowlami (pomieszczeniami), obiektami i urządzeniami opłaty (czynsze) oraz sfinansowane z nich koszty, stanowią przychody i koszty gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Jednocześnie stanowią przychody i koszty podatkowe w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Odnosząc przywołane rozważania do stanu faktycznego przedstawionego przez stronę Minister Finansów uznał, że lokale użytkowe nie należą do żadnej z opisanych przez niego grup pomieszczeń (urządzeń), których istnienie jest niezbędne dla prawidłowego korzystania z mieszkań przez mieszkańców (ułatwiających im dostęp do budynku mieszkalnego, zapewniających sprawne jego funkcjonowanie oraz administrowanie). Istotą lokali użytkowych, zdaniem organu interpretacyjnego, jest ich niemieszkalne
przeznaczenie, co oznacza, iż nie można ich zaliczyć do zasobów mieszkaniowych. W związku z tym, dochody uzyskane od właścicieli tych lokali, jako nie dotyczące zasobów mieszkaniowych, należy zaliczyć do dochodów, które bez względu na cel, na jaki zostaną przekazane, podlegać będą opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych.
Wezwany do usunięcia naruszenia prawa, Minister Finansów nie znalazł podstaw do zmiany stanowiska zawartego w przedstawionej interpretacji indywidualnej.
W konsekwencji Wspólnota Mieszkaniowa w G. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wnioskując o uchylenie w całości interpretacji indywidualnej z dnia [...] r. i zasądzenie od Ministra Finansów na jej rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi przestawiony został dotychczasowy przebieg sprawy, w którym skarżąca podniosła, że organ nieprawidłowo dokonał interpretacji art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymał dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy opłaty na utrzymanie wspólnoty mieszkaniowej i jej zarządzanie oraz na pokrycie kosztów mediów, uiszczane przez właścicieli lokali użytkowych, wchodzących w skład wspólnoty mieszkaniowej, stanowią jej dochód wolny od opodatkowania podatkiem dochodowym na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p.
Przywołany przepis stanowi, że wolne od podatku dochodowego są dochody spółdzielni mieszkaniowych, wspólnot mieszkaniowych, towarzystw budownictwa społecznego oraz samorządowych jednostek organizacyjnych, prowadzących działalność w zakresie gospodarki mieszkaniowej, uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi – w części przeznaczonej na cele związane z utrzymaniem tych zasobów, z wyłączeniem dochodów uzyskanych z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi.
Słusznie, zdaniem Sądu, Minister Finansów przyjął, że zastosowanie przewidzianego tą regulacją zwolnienia uwarunkowane jest występowaniem dwóch
przesłanek, które winny zaistnieć łącznie: po pierwsze dochody muszą pochodzić z gospodarki zasobami mieszkaniowymi oraz po drugie muszą być przeznaczone wyłącznie na cele związane z utrzymaniem tych zasobów.
Nie można jednak zgodzić się dalszą przedstawioną przez organ interpretacyjny argumentacją stwierdzającą, że powyższych przesłanek nie spełniają dochody z tytułu wpłat dokonywanych przez właścicieli lokali użytkowych, należących do wspólnoty mieszkaniowej, gdyż nie są związane z gospodarką zasobami mieszkaniowymi.
Dla prawidłowej interpretacji spornego w sprawie przepisu konieczne jest zatem prawidłowe odczytanie pojęć "gospodarki zasobami mieszkaniowymi" i "zasobów mieszkaniowych".
Minister Finansów przedstawił własną definicję "zasobów mieszkaniowych", którą powoływał wielokrotnie w pismach i interpretacjach ogólnych, skupiając się na charakterze lokalu, z którego własnością związane są ponoszone zaliczki. Tymczasem, w ocenie Sądu, kluczowe znaczenie dla ustalenia, czy wpłaty są związane z gospodarką zasobami mieszkaniowymi, ma dopuszczalny zakres działania i gospodarki finansowej prowadzonej przez wspólnotę oraz zakres związanego z tym uprawnienia do pobierania składek od jej członków, związany z charakterem obowiązku, z którego wynikają te wpłaty.
W tej materii istotne znaczenia mają przepisy ustawy o własności lokali określające zadania i zakres działań wspólnoty, zgodnie z art. 6 wspólnotę mieszkaniową tworzy ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości. Wspólnota mieszkaniowa może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozwana. Zadania i prawa wspólnoty mieszkaniowej jako podmiotu praw i obowiązków ograniczają się do nieruchomości wspólnej, zostały bowiem wyznaczone - i ograniczone - zakresem praw i obowiązków właścicieli lokali, wchodzących w skład nieruchomości budynkowej, tj. praw i obowiązków wynikających z treści przysługującego im prawa własności lokalu i związanego z nim prawa współwłasności w nieruchomości gruntowej. Powyższe istotnie różnicuje sytuację i pozycję prawną wspólnot mieszkaniowych od np. pozycji prawnej spółdzielni mieszkaniowych. Wspólnota nie jest bowiem podmiotem, który może prowadzić jakąkolwiek samodzielną działalność inną, niż będąca pochodną prawa współwłasności. Jej zadaniem jest zarząd nieruchomością wspólną i prowadzenie związanej z tym gospodarki finansowej.
Zgodnie z art. 3 ust. 2 u.w.l., nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Z kolejnych przepisów ww. ustawy wynika, że: właściciel lokalu ma prawo do współkorzystania z nieruchomości wspólnej zgodnie z jej przeznaczeniem (art. 12 ust.1), pożytki i inne przychody z nieruchomości wspólnej służą pokrywaniu wydatków związanych z jej utrzymaniem, a w części przekraczającej te potrzeby przypadają właścicielom lokali w stosunku do ich udziałów. W takim samym stosunku właściciele lokali ponoszą wydatki i ciężary związane z utrzymaniem nieruchomości wspólnej w części nie znajdującej pokrycia w pożytkach i innych przychodach, (art. 12 ust.2). Właściciel (...) jest obowiązany utrzymywać swój lokal w należytym stanie, przestrzegać porządku domowego, uczestniczyć w kosztach zarządu związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej, korzystać z niej w sposób nie utrudniający korzystania przez innych współwłaścicieli oraz współdziałać z nimi w ochronie wspólnego dobra (art. 13 ust. 1). Na koszty zarządu nieruchomością wspólną składają się w szczególności: 1) wydatki na remonty i bieżącą konserwacje, 2) opłaty za dostawę energii elektrycznej i cieplnej, gazu i wody, w części dotyczącej nieruchomości wspólnej, oraz opłaty za antenę zbiorczą i windę, 3) ubezpieczenia, podatki i inne opłaty publicznoprawne, chyba ze są pokrywane bezpośrednio przez właścicieli poszczególnych lokali, 4) wydatki na utrzymanie porządku i czystości, 5) wynagrodzenie członków zarządu lub zarządcy. W art. 15. 1 został ustanowiony obowiązek właścicieli lokali do uiszczania zaliczek na pokrycie kosztów zarządu zaliczki w formie bieżących opłat, płatnych z góry do dnia 10 każdego miesiąca.
Powyższe przepisy wskazują jednoznacznie na dopuszczalny zakres i cel działania wspólnoty mieszkaniowej. Nie jest nim zarządzanie, ani pokrywanie kosztów utrzymania lokali, to bowiem należy do obowiązków właścicieli lokali, a nie wspólnoty. Obowiązek wnoszenia zaliczek na rzecz wspólnoty mieszkaniowej jest natomiast formą realizacji przez współwłaścicieli obowiązku partycypowania w kosztach utrzymania nieruchomości wspólnej i zarządu tą nieruchomością. Tak więc zaliczki przeznaczone na utrzymanie części wspólnej budynku tj. dachów, kominów, ścian, instalacji wspólnych, klatek schodowych, strychów itp., nie mogą być uznane za związane z konkretnymi lokalami, czy to użytkowymi, czy mieszkalnymi. Zawsze są to kwoty dotyczące nieruchomości wspólnej - to wynika bowiem z zakresu prawa wspólnoty mieszkaniowej do pobierania tych zaliczek. Za istotny, z rozważanego punktu widzenia, należy zatem uznać nie charakter lokali (mieszkalny czy użytkowy), wchodzących w skład nieruchomości, ale charakter całej nieruchomości budynkowej.
Dla oceny tego aspektu istotne znaczenie będzie zaś miało przywoływane przez stronę rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB), w którym dokonano zdefiniowania m.in. budynków mieszkalnych. I tak zgodnie z zapisami rozporządzenia budynek mieszkalny określany jest jako obiekt budowlany, w którym co najmniej połowa całkowitej powierzchni użytkowej jest wykorzystywana do celów mieszkalnych; w przypadkach, gdy mniej niż połowa całkowitej powierzchni użytkowej wykorzystywana jest na cele mieszkalne, budynek taki klasyfikowany jest jako niemieszkalny, zgodnie z jego przeznaczeniem.
W opisanym stanie faktycznym tylko jeden z lokali należących do wspólnoty mieszkaniowej to lokal użytkowy, pozostałe to lokale mieszkalne, stanowiące dominującą, także z punku widzenia ogólnej powierzchni, substancję lokalową. Tym samym bez wątpienia budynek ten – zgodnie z powoływaną już wyżej Polską Klasyfikacją Obiektów Budowlanych – ma niewątpliwe charakter mieszkalny.
Konkluzja ta pozwala na poczynienie dalszych ustaleń. Mianowicie, jak zostało już to wyżej zauważone, charakter budynku determinuje charakter całości nieruchomości, na której się on znajduje. Co za tym idzie, wszelkie urządzenia przynależne do budynku, służące jemu mieszkalnemu przeznaczeniu tj. pomieszczenia oraz wyposażenie techniczne, pomieszczenia znajdujące się w budynku mieszkalnym lub poza nim, związane z administrowaniem i zapewnieniem bezawaryjnego funkcjonowania osiedlowych budynków mieszkalnych oraz urządzenia i uzbrojenie terenów, na których znajdują się budynki wyżej wymienione – stanowią zasoby mieszkaniowe.
Niewątpliwie tworzą zatem nieruchomość wspólną, o jakiej mowa w art. 3 ustawy o własności lokali, tym samym brak podstaw, aby zaliczki wnoszone na poczet utrzymania i zarządu tą nieruchomością przez właścicieli lokali użytkowych uznać za niepochodzące z gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Organ podkreślał w swojej interpretacji, że istotny jest nie tylko cel, na jaki ma być przeznaczony dochód, ale także źródło jego pochodzenia, z czym należy się zgodzić. Tym niemniej należy stwierdzić że źródłem pochodzenia dochodu z przedmiotowych zaliczek, także wnoszonych przez właścicieli lokali użytkowych, nie jest lokal, użytkowanie lokalu czy też gospodarka tym lokalem, ale obowiązek partycypowania w kosztach utrzymania i zarządu nieruchomością wspólną - co wynika jednoznacznie z przytoczonych wyżej przepisów ustawy o własności lokali. Wspólnota nie wykonuje tych usług na rzecz właścicieli, ani też nie sprawuje w tym zakresie zarządu ich lokalami. Zaliczki pobierane są przez Wspólnotę na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy o własności lokali, jako pokrycie kosztów
zarządu. W konsekwencji, na gruncie przedstawionego przez skarżącą stanu faktycznego, dochody wspólnoty mieszkaniowej w postaci opłat wnoszonych przez właścicieli lokali użytkowych, stanowią dochody uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi i o ile przeznaczone zostaną na cele związane z utrzymaniem tych zasobów korzystają ze zwolnienia od opodatkowania.
Przedstawiony pogląd nie jest odosobniony, wypada przywołać w tym miejscu wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 3 października 2008 r., sygn. akt. I SA/Wr 223/08 (niepubl., dostępny w internetowej Bazie Orzeczeń NSA.), wskazywany z zresztą przez skarżącą w piśmie wzywającym Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa.
Jednocześnie koniecznym jest dostrzeżenie, wykraczające nieco poza granice sprawy, że odmiennie rzecz będzie się kształtowała w przypadku gdy nieruchomość stanowiąca lokal użytkowy będzie własnością wspólnoty (nie zaś jej członka) i zostanie wynajęta osobie trzeciej. Przy tak ukształtowanym stanie faktycznym działanie wspólnoty polegające na odpłatnym udostępnieniu stanowiącego jej własność lokalu należałoby traktować jako formę działalności gospodarczej inną niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi, która nie ma nic wspólnego z ich utrzymywaniem i która – zgodnie z treścią art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p. – wyłączałaby uprawnienie do zwolnienia od podatku dochodowego osiąganych z tego tytułu dochodów.
Reasumując, zaliczki wpłacane przez właścicieli lokali, będących we wspólnocie mieszkaniowej, niezależnie czy wspólnota obejmuje lokale mieszkalne, czy użytkowe, należy kwalifikować jako pochodzące z gospodarki zasobami mieszkaniowymi i podlegające zwolnieniu na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p., pod warunkiem, że budynek należący do wspólnoty jest kwalifikowany jako mieszkalny, a dochody pochodzące z zaliczek przeznaczone zostaną na cele związane z utrzymaniem tych zasobów.
Jednocześnie wskazać trzeba, że Sądowi znane są wyroki sądów administracyjnych dotyczące opodatkowania dochodu na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p., niemniej zauważyć wypada, że dotyczą one przede wszystkim funkcjonowania spółdzielni mieszkaniowych, których struktura własnościowa i organizacyjna jest zupełnie odmienna od reguł rządzących wspólnotą mieszkaniową. Wyjątkiem jest tutaj pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 14 października 2008 r., o sygn. I SA/Rz 247/08
(dostępny w CBOIS), którego skład orzekający w niniejszej sprawie nie podziela, z przyczyn podanych wyżej.
W tym stanie rzeczy, uznając, że opłaty ponoszone przez właścicieli lokali użytkowych podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych, Minister Finansów dokonał błędnej wykładni przepisu prawa materialnego, art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p. W rezultacie zaskarżona interpretacja podlegała uchyleniu na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Rozpatrując sprawę ponownie Minister Finansów winien rozpoznać wniosek skarżącej kierując się poczynionymi wyżej rozważaniami.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło