VII SA/Wa 837/10

WyrokWSA w Warszawie2010-06-30

Skład orzekający: Daria Gawlak - Nowakowska, Jolanta Augustyniak – Pęczkowska, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, działając w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 PPSA, może uchylić decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, jeśli skarga inwestora dotyczyła jedynie kwestii właściwości organu do wydania pozwolenia na dokończenie budowy?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, działając w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 PPSA, może jedynie uwzględnić skargę w całości, co oznacza uznanie za zasadne wszystkich zarzutów i wniosków skarżącego. Nie może on wyjść poza granice skargi, uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, jeśli skarga inwestora dotyczyła wyłącznie kwestii właściwości organu. Takie działanie stanowi przekroczenie kompetencji i skutkuje uchyleniem decyzji wydanej w trybie autokontroli.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. K. na decyzję Wojewody uchylającą decyzję Starosty o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na dokończenie budowy. Wojewoda pierwotnie uchylił decyzję Starosty, uznając naruszenie przepisów o właściwości, a następnie własną decyzję uchylił i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, powołując się na art. 54 § 3 PPSA. Skarżąca zarzuciła Wojewodzie przekroczenie kompetencji w trybie autokontroli oraz błędy w ocenie zgodności inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody z dnia [...] marca 2010 r., stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak - Nowakowska, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej A. K. kwotę 760 zł (siedemset sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. UZASADNIIENIE Starosta [...] decyzją z dnia [...] listopada 2009r. (nr [...]), na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze. zm.), zw. dalej kpa, w zw. z art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r. Nr 156 poz. 1118 ze. zm. ), po rozpatrzeniu wniosku o pozwolenie na dokończenie budowy - zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia A. C. i S. D. na dokończenie budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią usługową oraz szambem szczelnym na dz. nr ew. [...] w O., ul. P., gm. O. Organ wskazał, że ww. decyzja zapadła w wyniku stwierdzenia nieważności przez Wojewodę [...] (decyzją z dnia [...].10.2008r.) decyzji z [...] października 2007r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pp. D. pozwolenia na budowę ww. budynku, utrzymanej w mocy przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2009r. Wojewoda [...]i decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. (nr [...]) po rozpatrzeniu odwołania A. K., uchylił decyzję z dnia [...] listopada 2009r. i umorzył postępowanie organu I instancji, wskazując że rozstrzygnięcie to zapadło z naruszeniem przepisów o właściwości. Art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego stanowi bowiem, że rozpoczęcie lub wznowienie budowy - w przypadkach określonych w ust. 1, art. 36a ust. 2 albo w razie stwierdzenia nieważności bądź uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę - może nastąpić po wydaniu nowej decyzji o pozwoleniu na budowę, o której mowa w art. 28, albo decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, o której mowa w art. 51 ust. 4. Stosownie do art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego organem właściwym do wydania decyzji o pozwoleniu na wznowienie lub dokończenie budowy jest powiatowy inspektor nadzoru budowlanego. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 201 Or. ([...]), na podstawie art. 54 § 3 ustawy 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - po rozpatrzeniu skargi pp. D. - uchylił własną decyzję z dnia [...] stycznia 2010r. a także decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2009 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ stwierdził, że właściwym do wydania pozwolenia na budowę, w przypadku uprzedniego stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę, jest organ architektoniczno - budowlany, co wynika z art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego. Ponadto organ wskazał, że działka nr [...] leży na obszarze o symbolu "6MN/U". Z § 44 ust. 1 pkt. 1 ww. planu wynika, że dla tego terenu przeznaczeniem podstawowym jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna z wbudowanymi usługami. Planowana jest budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią usługową i szambem szczelnym, co jest zgodne z planem. Organ nie podzielił zarzutu A. K. dot. niezgodności inwestycji z § 44 ust. 3 pkt 2c planu. Przepis ten dotyczy dopuszczalności sytuowania zabudowy w odległości mniejszej niż wynikająca z rozporządzenia Ml z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002r. Nr 75, poz. 690). Przedmiotowa inwestycja może być sytuowana w odległości 1,5 m od granicy z sąsiednią działką, gdyż szerokość działki (od 18 do 18,5 m) jest mniejsza od minimalnej szerokości podanej w § 44 ust. 4 pkt 1 a planu (20,0 m). W § 44 ust. 3 pkt 2c planu stwierdzono, iż do działek mniejszych niż ustalone - powstałych w wyniku podziału przed wyjściem w życie tegoż planu - można stosować odstępstwa dotyczące odległości od granic sąsiednich. Niemniej organ stwierdził, że projekt dotyczy budynku mieszkalnego z wbudowanymi usługami i szambem szczelnym. Następnie, po analizie dokumentów wskazał, iż projekt budowlany obejmuje budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem oraz szamba szczelnego. Natomiast wniosek o pozwolenie na budowę obejmował tylko budowę budynku mieszkalnego z wbudowanymi usługami i szambem szczelnym i na takie zamierzenie wydano decyzję. Ponadto wskazał, że organ I instancji winien ponownie ustalić strony zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, gdyż w decyzji o pozwoleniu na budowę zapisano, iż obszar oddziaływania inwestycji zamyka się w granicach działki inwestycyjnej. Jednocześnie umieszczono A. K. w rozdzielniku ww. decyzji, tym samym uznając ją za stronę postępowania o wydanie pozwolenia na budowę. Skargę na ww. decyzję złożyła A. K. i wnosząc o jej uchylenie podniosła, że dla uwzględnienia skargi w trybie art. 54 ppsa organ musi stwierdzić fakt naruszenia prawa w zaskarżonej decyzji, czego nie uczynił. Skarżąca dodała, że decyzja [...] była prawidłowa, gdyż decyzję o wznowieniu robót budowlanych powinien wydać powiatowy inspektor nadzoru budowlanego. Skarżąca zarzuciła także przekroczenie kompetencji wynikających z art. 54 § 3 ppsa poprzez uchylenie również decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wskazała, że decyzja nr [...] zawiera błędne ustalenia w zakresie zgodności planowanej inwestycji z miejscowym planem i przedstawiła obszerną argumentację w tym zakresie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Wojewody [...] z dnia [...] marca 2010 r, którą organ ten uchylił - w trybie art. 54 § 3 ustawy 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - decyzję własną z dnia [...] stycznia 2010r. uchylającą decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2009r. oraz jednocześnie uchylił ww. decyzję z dnia [...] listopada 2009r. i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Skarga zasługiwała na uwzględnienie, bowiem zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem art. 54 § 3 ppsa. Wskazać należy, że zgodnie z treścią wymienionego powyżej przepisu organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Użyte w treści przepisu określenie "uwzględnienia skargi w całość?' wskazuje jednoznacznie zakres uprawnień organu orzekającego w trybie autokontrolnym. Organowi wolno zatem uczynić tylko to co wynika z treści skargi i zawartego w niej żądania, gdyż odmiennie niż sąd administracyjny jest on związany granicami skargi, zatem winien podzielić zawarte w niej zarzuty i tym samym uczynić zadość żądaniom skarżącego w całości. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest stanowisko, że warunkiem wydania decyzji autokontrolnej jest uwzględnienie przez organ skargi w całości, co oznacza uznanie za zasadne zarówno zawartych w niej zarzutów, podstawy prawnej a także wniosków (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 czerwca 2005 r. sygn. akt IV SA/Wa 158/05; wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 września 2005 r., sygn. akt IV SA/Wa 712/05 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lutego 2008 r. , sygn. akt I OSK 581/07). Innymi słowy oznacza to, że organ działający w ramach postępowania autokontrolnego nie może dokonywać weryfikacji zaskarżonej decyzji w innym zakresie niż domagała się tego strona. Celem tego unormowania jest bowiem umożliwienie organowi skorygowania własnego rozstrzygnięcia bez potrzeby rozpatrywania sprawy przez sąd administracyjny jeśli podziela w całości zarzuty przedstawione w skardze. Ponadto, skoro decyzja wydana na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. może tylko zadośćuczynić skardze, to nie może przynieść skutku w postaci powrotu sprawy na drogę administracyjną, bo tę możliwość wykluczyło skierowanie sprawy na drogę sądową (por: wyrok WSA z dnia 12 lipca 2005 r., I SA/Wa 735/04, baza LEX nr 190723, wyrok z dnia 23 czerwca 2005 r., VII SA/Wa 318/05, baza LEX nr 1866671, wyrok z dnia 15 czerwca 2005 r., IV SA/Wa 158/05, baza LEX nr 179228, wyrok z dnia 3 czerwca 2005 r., VII SA/Wa 812/04, baza LEX nr 186673, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" - Zakamycze 2005 r., str. 146-150). W świetle przedstawionej argumentacji Wojewoda [...] uprawniony był do wydania decyzji w trybie art. 54 § 3 ppsa, o ile prowadziło to do uwzględnienia w całości skargi pp. D. Natomiast w skardze złożonej na decyzję z dnia [...] stycznia 201 Or. - inwestorzy wskazywali jedynie, że w ich ocenie "pozwolenie na dokończenie budowy zostało wydane słusznie przez Starostę [...], a nie jak nakazuje Wojewoda [...] przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego". Tymczasem organ odwoławczy zaskarżoną decyzją nie tylko wyeliminował z obrotu prawnego decyzję własną z dnia [...] stycznia 201 Or. bez uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia, ale jednocześnie uchylił poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2009r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, co oznacza, że wyszedł poza granice złożonej przez inwestorów skargi. Już z tego powodu zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu. Ponadto dodać trzeba, że stosownie do treści art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego rozpoczęcie albo wznowienie budowy, w przypadkach określonych w ust. 1, art. 36a ust. 2 albo w razie stwierdzenia nieważności bądź uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, może nastąpić po wydaniu nowej decyzji o pozwoleniu na budowę, o której mowa w art. 28, albo decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, o której mowa w art. 51 ust. 4. Organ II instancji winien mieć na uwadze, że wskazanie w powołanym wyżej przepisie, iż wydanie nowej decyzji, o której mowa w art. 28 ust. 1 może nastąpić tylko w sytuacji, gdy inwestor nie przystąpił do realizacji inwestycji. Natomiast jeśli zamierzenie inwestycyjne choćby częściowo zostało zrealizowane na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, której następnie stwierdzono nieważność, to legalizacja wykonanych robót budowlanych następuje w trybie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych. W konsekwencji - wbrew twierdzeniom organu odwoławczego - właściwym do wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego stosownie do art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego jest powiatowy inspektor nadzoru budowlanego. Brak kompetencji organów administracji architektoniczno-budowlanej do prowadzenia tego postępowania skutkuje koniecznością umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego. Na koniec wyjaśnić trzeba, co było już podniesione na wstępie - że w niniejszej sprawie Sąd zobligowany był do zbadania pod względem zgodności z prawem jedynie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2010 r., wydanej w trybie autokontroli, co oznacza że nie mogły być uwzględnione pozostałe zarzuty zgłoszone w skardze A. K. w zakresie niezgodności z powołanymi wyżej przepisami planu zagospodarowania przestrzennego, czy warunkami technicznymi. Wobec poczynionych ustaleń Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1271) orzekł jak w pkt I i II sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło