II OSK 2032/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno, , po rozpoznaniu w dniu 21 października 2010 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" z siedzibą w W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lipca 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 663/10 w sprawie ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" z siedzibą w W. na uchwałę Rady m.st. Warszawy z dnia 26 listopada 2009 r., nr LXVII/2082/2009 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z 7 lipca 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 663/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" z siedzibą w W. na uchwałę Rady m.st. Warszawy z dnia 26 listopada 2009 r., nr LXVII/2082/2009 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu, Sąd pierwszej instancji podkreślił, że Spółdzielnia 17 marca 2010 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) złożyła skargę bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W dniu 25 marca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; zwanej dalej p.p.s.a.), przekazał przedmiotową skargę do Rady m.st. Warszawy w celu udzielenia odpowiedzi oraz nadesłania akt administracyjnych sprawy (pismo skierowane do organu datowane jest na 25 marca 2010 r.; brak potwierdzenia nadania). Pismem z 27 kwietnia 2010 r., pełnomocnik Rady m.st. Warszawy wniosła o odrzucenie skargi wskazując, że przed wniesieniem skargi skarżąca Spółdzielnia nie wyczerpała trybu, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz.1591 z późn. zm). Wezwana do wykazania, iż przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego wezwała właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa, zgodnie z art. 101 ust. 1 cyt. ustawy, Spółdzielnia w piśmie procesowym z 18 maja 2010 r. oświadczyła, że 18 grudnia 2009 r. skierowała zarówno do Rady m.st. Warszawy (pismo nr 1), jak i do Prezydenta m.st. Warszawy (pismo nr 2) wezwania do usunięcia naruszenia prawa zaskarżoną uchwałą. Załączono wyciąg z księgi pocztowej, stanowiący dowód nadania wyżej wymienionych pism z datownikiem poczty 23 grudnia 2010 r. Ponadto, skarżąca dołączyła kopię pisma Prezydenta m.st. Warszawy z [...] stycznia 2010 r., które w jej ocenie stanowiło odpowiedź na przedmiotowe wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Ustosunkowując się do oświadczenia skarżącej Spółdzielni, pełnomocnik organu w piśmie z 9 czerwca 2010 r. wskazała, iż pismo skarżącej z 18 grudnia 2009 r. skierowane do Rady m.st. Warszawy nigdy nie wpłynęło do Biura Rady. Okoliczność tę, w ocenie pełnomocnika potwierdza notatka służbowa sporządzona 9 czerwca 2010 r. przez pracownika Biura Rady m.st. Warszawy. Jednocześnie potwierdzono, że skarżąca prowadziła korespondencję z Prezydentem m.st. Warszawy, dowodem czego jest pismo z [...] stycznia 2010 r. będące następstwem pisma skarżącej z 18 grudnia 2009 r. nr 2. Rozpoznając sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, Spółdzielnia pismem z 18 grudnia 2009 r. wezwała Radę m.st. Warszawy do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, ponieważ "nie można jednoznacznie uznać, iż została udowodniona okoliczność, że pismo to rzeczywiście nie zostało wysłane, a ostatecznie, iż nigdy nie wpłynęło do Rady m.st. Warszawy". Natomiast, w ciągu 60 dni od doręczenia Radzie wezwania do usunięcia naruszenia prawa (interesu prawnego lub uprawnienia), a więc od 29 grudnia 2009 r., Rada m.st. Warszawy nie udzieliła odpowiedzi na to wezwanie. Nieudzielenie odpowiedzi w terminie sześćdziesięciu dni oznaczało, że termin do wniesienia skargi upływał bezskutecznie 1 marca 2010 r. Tymczasem skarga została wniesiona przez skarżącą dopiero w dniu 25 marca 2010 r. (data przekazania pisma właściwemu organowi). W obecnie obowiązującym stanie prawnym, stosownie do art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi. Zgodnie natomiast z art. 83 § 3 p.p.s.a., oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. W niniejszej sprawie za datę wniesienia skargi należy zatem uznać datę nadania w urzędzie pocztowym przedmiotowej skargi do właściwego organu, tj. Rady m.st. Warszawy, czyli dzień 25 marca 2010 r. Jak wynika bowiem z akt sprawy Sąd, pismem z dnia 25 marca 2010 r., na podstawie art. 54 § 1 p.p.s.a. przekazał przedmiotową skargę do organu, o czyn poinformował również skarżącą (pismo z dnia 25 marca 2010 r. k. 16 akt sądowych). Mając zatem na uwadze, że skarga Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" została złożona w dniu 25 marca 2010 r., należy ostatecznie uznać, iż została ona wniesiona z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 2 p.p.s.a. Na marginesie, Sąd pierwszej instancji podkreślił, że nie można uznać, że pismo Prezydenta m.st. Warszawy z [...] stycznia 2010 r. stanowi odpowiedź na wezwanie Rady m.st. Warszawy do usunięcia naruszenia prawa. Prezydent m.st. Warszawy nie jest organem uprawnionym do zajmowania stanowiska w przedmiocie ważności zaskarżonej uchwały, organem tym jest Rada m.st. Warszawy. W skardze kasacyjnej zaskarżono postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w całości, zarzucając naruszenie art. 3 § 1 i 6 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8 i 9 k.p.a. polegające na tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., uznając że pismo Prezydenta m. st. Warszawy z dnia [...] stycznia 2010 r. nie może być traktowane jako udzielenie odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i wobec tego nie może ono stanowić podstawy do obliczania terminu pozwalającego na wniesienie skargi od daty jego doręczenia. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Spółdzielnia podniosła, że prowadziła postępowanie nie korzystając z profesjonalnego pełnomocnika, co powinno skutkować, zgodnie z art. 9 k.p.a., otrzymywaniem pouczeń i wyjaśnień. Pismo Prezydenta m. st. Warszawy z [...] stycznia 2010 r. sugeruje właściwość tego organu jako właściwego w sprawie. Tym samym wprowadzono skarżącą w błąd tak co do faktów, jak i prawa. W odpowiedzi na skargę kasacyjną wniesiono o jej oddalenie. Podkreślono, że bezspornym pozostaje, że w przedmiotowej sprawie nie wyczerpano trybu określonego w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, a jeżeli uznać, że Rada m. st. Warszawy otrzymała wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, to i tak wniesienie skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego 17 marca 2010 r. nastąpiło z uchybieniem terminu do jej wniesienia. Przywoływane przez Spółdzielnię naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego jest nieuzasadnione, ponieważ kwestie objęte postępowaniem w niniejszej sprawie reguluje ustawa o samorządzie gminnym oraz Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: W postępowaniu przed NSA, prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej, obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego sądu (art. 183 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Naczelny Sąd Administracyjny jako sąd II instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonymi przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania. Ta jednak nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie. Zgodnie z art. 182 § 1 p.p.s.a., skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym. Skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona, albowiem podniesione w niej zarzuty przeciwko zaskarżonemu wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie są trafne. Zgodnie z treścią art. 53 § 2 p.p.s.a., skargę na uchwałę w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Odnosząc się do zarzutu skargi kasacyjnej, że Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo uznał, że pismo Prezydenta m. st. Warszawy z dnia [...] stycznia 2010 r. nie może być traktowane jako udzielenie odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, należy podzielić stanowisko Sądu pierwszej instancji, że jedynie pismo Rady m.st. Warszawy mogło zostać uznane za taką odpowiedź. W świetle art. 14 ustawy o samorządzie gminnym, Rada Miasta jako organ stanowiący i kontrolny jest uprawniona do wyrażania swej woli w postaci uchwał, a zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy o samorządzie gminnym, do wyłącznej właściwości rady gminy należy uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Powyższe kompetencje nie mogą zostać przeniesione na żaden inny organ, a zatem tylko od tego organu winna pochodzić ewentualna odpowiedź na skierowane wezwanie. Zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego – zwłaszcza art. 9 k.p.a. jest również nietrafny. Kodeks postępowania administracyjnego nie ma zastosowania ani w procesie podejmowania uchwał przez radę gminy, ani procesie ich zaskarżania. Podsumowując, skoro Spółdzielnia nie otrzymała odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, była obowiązana wnieść skargę do sądu w terminie sześćdziesięciu dni od dnia doręczenia organowi tego wezwania. Wobec przekroczenia tego terminu, zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 182 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak sentencji.